DCác doanh nghiệp xuất, nhập khẩu mong muốn chính quyền thành phố xem xét có phương án thu phí hợp lý để tránh “phí chồng phí”.
Ngày 8/3/2024, Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đã phê duyệt Mức giá tối đa dịch vụ sử dụng đường bộ dự án BOT nối từ đường Nguyễn Duy Trinh vào khu công nghiệp Phú Hữu (gọi là BOT Phú Hữu). Theo đó, mức giá áp dụng thu phí là 66.000 đồng/lượt/container 20 feet và 133.000 đồng/lượt/container 40 feet.
Theo hợp đồng đã ký kết, dự án được khai thác theo phương án hợp đồng BOT (xây dựng-kinh doanh-chuyển giao) trong vòng 24 năm. Dự án bắt đầu khởi công xây dựng năm 2012, với nguồn vốn đầu tư 461 tỷ đồng. Ông Trần Quang, Giám đốc Công ty TNHH Nông sản Trần Quang, có trụ sở đóng tại thành phố Thủ Đức cho biết: Hiện công ty kinh doanh lĩnh vực sản xuất hàng hóa và xuất khẩu đi thị trường trong nước, với lượng hàng hóa mỗi năm đạt 200 container 20 feet và 150 container 40 feet. Hầu hết, hàng hóa xuất, nhập khẩu của doanh nghiệp này đều thông qua cảng Tân Cảng và cảng SP-ITC nằm tại khu vực cảng Phú Hữu.
“Nếu phải đóng phí BOT chắc chắn doanh nghiệp phải “gồng gánh” thêm chi phí, trong khi hai năm qua tình hình xuất khẩu giảm sút mạnh. Việc này sẽ tạo ra một gánh nặng rất lớn đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp vận tải và các doanh nghiệp xuất, nhập khẩu, cũng như sự phát triển kinh tế-xã hội của doanh nghiệp nói chung”, ông Quang lo lắng. Một số doanh nghiệp có hàng hóa qua cảng SP-ITC nằm tại khu vực cảng Phú Hữu cũng phản ánh: Để đưa một container hàng hóa từ Thành phố Hồ Chí Minh xuất khẩu ra thị trường nước ngoài và ngược lại, hiện doanh nghiệp xuất, nhập khẩu đã và đang gánh chịu rất nhiều chi phí liên quan, bao gồm: Chi phí xuất, nhập khẩu mỗi container hàng hóa thông qua các cảng, hãng tàu, phụ phí xuất nhập khẩu, thuế xuất nhập khẩu...
Ngoài mức phí từ BOT Phú Hữu nếu thu, các doanh nghiệp còn phải chi trả nhiều mức phí khác như phí BOT hiện hữu, phí hạ tầng cảng biển (250.000 đồng/container 20 feet, 500.000 đồng/container 40 feet).
Căn cứ vào biểu phí đã ban hành, đại diện một doanh nghiệp có hàng xuất đi các nước Trung Đông và châu Mỹ nêu bất hợp lý: “Đoạn đường được thu phí chỉ dài 2,6 km và là tuyến đường độc đạo. Xe ra vào phải đi cùng một tuyến đường trong khi doanh nghiệp phải chi trả mức phí gấp đôi cho hai lần ra và vào, tức là 132.000 đồng/container 20 feet và 366.000 đồng/container 40 feet, rất cao so với mức giá BOT ở các khu vực hiện hữu”. Nhiều doanh nghiệp cũng cho rằng, hiện có nhiều trạm thu phí đang “bủa vây” phương tiện ra vào cảng, gây ra tình trạng “phí chồng phí”.
Chủ tịch Hiệp hội vận tải hàng hóa Thành phố Hồ Chí Minh Bùi Văn Quản dẫn chứng: Xe từ các tỉnh hướng đông-tây khi vận chuyển hàng hóa vào khu vực Thành phố Hồ Chí Minh phải chịu thêm phí cầu đường tại trạm BOT Xa lộ Hà Nội (cụ thể là 160.000 đồng/lượt xe, không phân loại container), trạm thu phí Long Phước trên đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành-Dầu Giây (163.000 đồng/lượt/container rỗng, 342.000 đồng/lượt/container hàng). Ngoài ra, hàng từ các tỉnh phía nam Thành phố Hồ Chí Minh bắt buộc phải chịu trả phí BOT cầu Phú Mỹ (80.000 đồng/lượt xe) và BOT đường Nguyễn Văn Linh (35.000 đồng/lượt xe). Việc “phí chồng phí” như hiện tại gây khó khăn rất lớn đến doanh nghiệp, chính quyền thành phố cần xem xét việc thu phí tại trạm BOT này.
Nói về quy định thu phí trạm BOT Phú Hữu sắp thực hiện, ông Nguyễn Quốc Vương, Giám đốc điều hành Cảng quốc tế SP-ITC cho biết: “Trong vòng hai, ba tháng trở lại đây, sản lượng container nhập cảng đã sụt giảm 20-30% so với trước do các hãng tàu nhận thấy việc thu phí sẽ tạo gánh nặng cho họ. Ngoài ra, sau khi nhận được thông tin trạm BOT Phú Hữu sắp đưa vào triển khai thu phí, cảng đã nhận được rất nhiều than phiền của các hãng tàu, khách hàng bởi nó gây áp lực rất lớn về chi phí đối với họ”.
Bên cạnh đó, theo ông Vương, mức thu phí BOT Phú Hữu quá cao, chưa hợp lý. Bởi nếu tính theo giá tiền/km thì đoạn đường dài 2,6 km của đường Nguyễn Thị Tư (tính từ trạm BOT Phú Hữu vào khu công nghiệp Phú Hữu) là 51.550 đồng/một km/container 40 feet, cao gấp 10 lần so với phí dịch vụ đường bộ trên các tuyến cao tốc hiện nay là 5.000-7.000 đồng/một km/container loại tương tự. Cũng như doanh nghiệp, ông Nguyễn Quốc Vương mong muốn thành phố xem xét phương án sử dụng nguồn thu phí hạ tầng cảng biển cân đối thanh toán cho dự án BOT Phú Hữu để doanh nghiệp đỡ gánh nặng và yên tâm hoạt động tại cảng, góp phần cụ thể hóa chủ trương của Nhà nước về giảm chi phí logistics, nâng cao năng lực cạnh tranh của cảng biển Việt Nam với quốc tế. Đây cũng là giải pháp giúp doanh nghiệp giảm bớt chi phí và tăng năng lực cạnh tranh.
