Người dân sống trong bất an
Sau các đợt mưa lũ lớn cuối năm 2025, sông Tả Trạch đoạn qua xã Khe Tre đang biến dạng. Nhiều đoạn bờ bị khoét sâu từ 20-40m, có nơi áp sát khu dân cư, đe dọa trực tiếp nhà cửa và đất sản xuất.
Thống kê của chính quyền địa phương cho thấy, đợt mưa lũ này đã làm sập hoàn toàn 3 căn nhà, 3 căn khác hư hỏng khoảng 30-40%, nhiều công trình phụ trợ bị cuốn trôi. Các cầu Lê Nô, Đa Phú, Phú Mậu bị cuốn trôi mố cầu, gây chia cắt cục bộ, ảnh hưởng đến đi lại và sinh hoạt của người dân.
Đáng lo ngại hơn, dòng chảy sông đã thay đổi hướng. Nước dồn về một phía gây xói lở mạnh, trong khi phía đối diện bị bồi lấp bởi lượng lớn cát, sỏi, làm lòng sông thu hẹp, giảm khả năng thoát lũ. Điều này khiến nhiều hộ dân đang đối mặt với nguy cơ mất đất, mất nhà bất cứ lúc nào.
Ông Hồ Văn Viến, một hộ dân bị lũ cuốn trôi nhà, cho biết, sau đợt lũ, gia đình phải đi ở nhờ, đến khi được nhà nước hỗ trợ xây nhà mới tạm ổn: “Lũ lụt xong thì mất nhà nhưng còn được ít đất. Nhưng càng về sau, đất vườn càng mất thêm”.
Không riêng ông Viến, nhiều hộ dân khác đã phải di dời tài sản, gia cố nhà cửa hoặc đến nơi ở mới. Tuy nhiên, theo người dân, đây chỉ là giải pháp trước mắt, bởi dòng chảy chưa được khơi thông thì nguy cơ sạt lở vẫn còn. Điều này đồng nghĩa, đất đai - nguồn tư liệu sản xuất của người dân đang đối diện nguy cơ tiếp tục mất trắng.
Cần sớm khơi thông hơn 93.700m³ cát, sỏi
Trước thực trạng trên, Ủy ban nhân dân xã Khe Tre đã xây dựng phương án nạo vét, khơi thông sông Tả Trạch nhằm tăng dung tích thoát lũ và ổn định dòng chảy. Tổng khối lượng cát, sỏi cần xử lý ước khoảng 93.700m³.
Các điểm bồi lấp tập trung tại nhiều vị trí trọng yếu như: thượng lưu cầu Hương Hòa, cầu Lê Nô, ngã ba sông hạ lưu cầu Đa Phú, khu vực cầu Hà An, cầu Cây Xoài và hạ lưu thác Trượt. Đây đều là những khu vực đang xảy ra xói lở hoặc có nguy cơ cao trong mùa mưa, bão tới.
Theo ông Dương Thanh Phước, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Khe Tre, vấn đề cấp bách hiện nay là khối lượng bồi lấp lớn đã làm thay đổi dòng chảy tự nhiên: “Nếu không xử lý kịp thời, mùa mưa tới nguy cơ ngập úng, sạt lở sẽ còn nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân”.
Phương án nạo vét không chỉ nhằm giảm nguy cơ thiên tai mà còn kết hợp tận thu cát, sỏi phục vụ xây dựng, góp phần giảm chi phí đầu tư cho địa phương. Tuy nhiên, theo Ủy ban nhân dân xã, việc triển khai đang gặp khó khăn về kinh phí và các thủ tục pháp lý liên quan.
Địa phương đã kiến nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Huế hướng dẫn cụ thể quy trình thực hiện, đồng thời đề xuất Ủy ban nhân dân thành phố sớm bố trí nguồn lực để triển khai.
Trong bối cảnh thời tiết ngày càng có nhiều diễn biến khó lường, việc khơi thông dòng chảy sông Tả Trạch được xác định là nhiệm vụ cấp bách. Nếu chậm trễ, nguy cơ sạt lở, ngập úng sẽ tiếp tục gia tăng, đe dọa an toàn của người dân và hạ tầng khu vực Khe Tre.
