Những ngày cuối tháng 10, mưa lớn kéo dài khiến tuyến Quốc lộ 49 vắt qua đồi núi nối trung tâm thành phố Huế với 5 xã vùng cao A Lưới liên tục sạt lở và ngập sâu. Đây cũng là tuyến duy nhất còn giữ được thông suốt sau khi cầu cạn Km369+050 trên đường Hồ Chí Minh nhánh tây bị trượt mố trụ, làm đứt đường từ hướng Tây Giang (Đà Nẵng).
Các hướng đi khác, như từ đường 71 Phong Điền hay vòng qua Quảng Trị-Đăk Rông, đều quá xa và tiềm ẩn nguy cơ sạt lở. Bởi vậy, giữ cho Quốc lộ 49 thông tuyến trong mưa bão không chỉ là nhiệm vụ chính trị, mà còn là sợi dây kết nối tinh thần giữa đồng bằng và miền núi.
Theo ông Lê Quang Vinh, đại diện Công ty cổ phần Quản lý và xây dựng đường bộ Thừa Thiên Huế, những ngày mưa bão đơn vị tổ chức ứng trực 100% quân số, bố trí 3 máy xúc ủi, 5 xe ben dọc tuyến và chốt người 24/24 giờ tại các điểm ngập nặng. “Từ ngày 26/10 đến nay, Huế nói chung và A Lưới nói riêng đã đón lượng mưa kỷ lục, nhưng trên tuyến QL49 chưa có điểm nào tắc quá 12 tiếng”, ông nói.
Từ ngày 27/10-4/11, công nhân của đơn vị đã phải “chiến đấu” với mưa rừng, đất đá và cả thời gian để giữ đường thông suốt. Riêng ngày 27/10, toàn tuyến ghi nhận 3 điểm ngập nước, đơn vị đặt biển báo, cử 6 người điều tiết giao thông và đưa hàng chục người, phương tiện thay nhau xử lý 7 điểm sạt ta-luy dương với hàng nghìn khối đất đá đổ xuống. Nặng nhất là Km48+700 (sạt rạng sáng), Km49+200 (tắc lúc 8 giờ 7 phút) và Km75+100 (sạt chiều cùng ngày).
Bên cạnh đó, nhiều đoạn sạt ta-luy âm, đất đá lấp rãnh, lấp cống, tràn mặt đường... đe dọa làm hỏng đường, phải xử lý, buộc lực lượng phải di chuyển liên tục, làm việc suốt ngày đêm để giữ tuyến và ngăn chặn nguy cơ mất an toàn giao thông, trôi đường.
Ở đèo A Co, con đường nằm lọt giữa hai vách núi, mỗi lần sạt, công nhân phải múc, đẩy từng khối đất đi xa, không thể gạt sang taluy âm như các điểm khác. Anh Đặng Phước Hoàng, công nhân bám trụ tại đây, nói: "Mưa to, đất đổ kín đường, anh em ăn mì trong cabin, nghỉ ngơi trong lán di động, thay ca ngay tại chỗ. Đường không tắc là mọi thứ được thông suốt".
Mùa mưa, dọc tuyến QL49 có hàng chục con suối nhỏ. Mùa khô chúng chỉ là dòng suối cạn, nhưng khi mưa lớn lại hóa dòng hung dữ gây xói kè, khoét nền. Vì vậy, lực lượng tuần đường vẫn đều đặn hai chuyến sáng-chiều để kiểm tra, phát hiện sớm các điểm sạt, báo về trung tâm xử lý kịp thời.
Nhật ký của đơn vị cho thấy tuyến này có 10 điểm sạt lở thường xuyên. Nhiều điểm sạt lặp lại trong ngày, nhưng nhờ ứng trực sát, giao thông luôn được khôi phục nhanh. Dù vất vả, những người bám đường vẫn xem đó là nhiệm vụ tự nhiên.
Ông Lê Quang Vinh chia sẻ: “Mỗi mùa mưa là một mùa chiến đấu. Không chỉ thông thương, thăm thân mà còn là tuyến đường phục vụ y tế, cứu hộ, cứu nạn, mỗi khi có bệnh nặng chuyển tuyến, xe cấp cứu đều đi qua đường này. Đường thông, người bệnh được cứu kịp thời. Trong mưa bão, mọi việc sẽ khó khăn hơn nếu QL49 không thông. Vì vậy anh em chúng tôi đều hiểu giá trị của tuyến đường”.
Khoảng 26 năm về trước, trong trận lụt lịch sử 1999, Huế ngập trong biển nước, A Lưới bị cô lập hoàn toàn. Khi ấy, Trung ương buộc phải lập cầu hàng không chi viện. Sau đợt đó, Quốc lộ 49 được đầu tư rải nhựa, mở rộng, bỏ bớt khúc "cua" và gia cố nhiều điểm yếu.
Nhưng đến mùa mưa, con đường vẫn là nỗi ám ảnh của người miền xuôi nhìn lên và người vùng cao nhìn xuống. Trên mạng xã hội, nhiều cán bộ ở A Lưới, trong đó, có Bí thư xã A Lưới 2, A Lưới 3 vẫn thường xuyên đăng cập nhật tình trạng tắc đường ở QL49. Nhiều lúc, họ dự báo thời gian thông xe nhanh hơn thực tế, nhưng ai cũng hiểu đó là khát vọng, là mong muốn tuyến đường sớm thông để các xã vùng cao A Lưới vững tin hơn trong những ngày mưa bão.
