Thành phố Hồ Chí Minh: Trao Giải thưởng và Học bổng Trần Văn Khê lần đầu tiên

Ngày 23/7, Hội đồng Quản lý và Ban giám đốc Quỹ Học bổng Trần Văn Khê tổ chức Lễ trao Giải thưởng và học bổng Trần Văn Khê lần đầu tiên tại Nhà hát Thành phố Hồ Chí Minh. Đồng chí Nguyễn Văn Nên, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh đến dự.
Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Nên trao giải thưởng Trần Văn Khê cho các cá nhân (Ảnh: Thúy Bình).
Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Nên trao giải thưởng Trần Văn Khê cho các cá nhân (Ảnh: Thúy Bình).

Quỹ Học bổng Trần Văn Khê (được thành lập vào năm 2021) có mục tiêu lớn nhất là trao giải thưởng và học bổng định kỳ nhằm tôn vinh, khuyến khích những học sinh, những nhà nghiên cứu và những nghệ sĩ có thành tựu xuất sắc trong học tập, nghiên cứu, giảng dạy, trình diễn, góp phần phát huy giá trị các loại hình âm nhạc dân tộc Việt Nam.

Để thực hiện việc xét và tặng Giải thưởng và Học bổng Trần Văn Khê, Quỹ Trần Văn Khê đã gửi thông báo đến các cơ sở đào tạo và hoạt động âm nhạc dân tộc; đồng thời, lập ra Hội đồng chuyên môn do Phó Giáo sư, Tiến sĩ, nhạc sĩ Trần Thế Bảo làm Chủ tịch Hội đồng để xem xét các đề cử gửi đến theo các tiêu chí do Quỹ Học bổng Trần Văn Khê đề ra.

Đến nay, Quỹ Trần Văn Khê đã nhận được những đề cử rất xứng đáng từ các trung tâm văn hóa lớn của đất nước là Hà Nội, Huế và Thành phố Hồ Chí Minh. Trong danh sách đề cử đó, có những bậc trí thức-nghệ sĩ đã xấp xỉ 90 tuổi, có học sinh mới 11 tuổi đời, có sinh viên khiếm thị, tài năng, có những người thuộc thế hệ cầu nối thực tài, thực tâm trong nghiên cứu, giảng dạy và biểu diễn âm nhạc dân tộc.

Tại buổi lễ, ban tổ chức đã trao tặng Giải thưởng Trần Văn Khê (30 triệu đồng mỗi giải) cho các Nhà nghiên cứu, nghệ sĩ: NSƯT, Nhà giáo, Nhạc sĩ Nguyễn Văn Đời, nguyên Trưởng khoa Âm nhạc Dân tộc Nhạc viện Thành phố Hồ Chí Minh; Nhà nghiên cứu, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Hoành Loan; Nhà nghiên cứu, Nhạc sĩ Bùi Trọng Hiền; NSƯT, Tiến sĩ Nguyễn Thị Hải Phượng, Trưởng khoa Âm nhạc Dân tộc Nhạc viện Thành phố Hồ Chí Minh; NSƯT, Tiến sĩ Cồ Huy Hùng, Trưởng khoa Âm nhạc dân tộc Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam; Thạc sĩ, Nhạc sĩ Âm nhạc dân tộc Phan Nhứt Dũng.

Ban tổ chức còn trao Học bổng Trần Văn Khê (10 triệu đồng mỗi học bổng) cho 9 học sinh, sinh viên đang theo học tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, Học viện Âm nhạc Huế, Nhạc viện Thành phố Hồ Chí Minh.

Trao học bổng Trần Văn Khê cho các học sinh, sinh viên (ảnh Thúy Bình).

Trao học bổng Trần Văn Khê cho các học sinh, sinh viên (ảnh Thúy Bình).

Giáo sư Trần Văn Khê sinh ngày 24/7/1921. Ông là người Việt Nam đầu tiên được nhận bằng Tiến sĩ văn chương ngành nhạc học hạng tối ưu tại Đại học Sorbonne (Pháp) vào năm 1958 với bản luận văn “Âm nhạc truyền thống Việt Nam”.

Suốt 50 năm sau đó, Giáo sư Trần Văn Khê đã tự nhận lấy trách nhiệm nghiên cứu và giới thiệu nền âm nhạc dân tộc Việt Nam mà ông cho là “rất hay, rất đẹp” với bạn bè trên thế giới và trao truyền cho các thế hệ người Việt.

Các chuyên đề nghiên cứu và đào tạo của ông về đờn ca tài tử, về cải lương Việt Nam trong đối sánh với các loại hình âm nhạc, kịch nghệ của các quốc gia châu Á đã được giới âm nhạc quốc tế đánh giá rất cao.

Sự đánh giá đó đã góp phần quan trọng đưa đến sự công nhận và vinh danh của UNESCO ở tầm mức thế giới các loại hình Nhã nhạc cung đình Huế, Không gian cồng chiêng Tây nguyên, Ca trù, Đờn ca tài tử.

Gần 10 năm cuối đời (2007-2015), ông về sống hẳn tại Việt Nam và cùng các cộng sự dựng lên một không gian diễn xướng âm nhạc dân tộc định kỳ và một thư viện Trần Văn Khê với hàng nghìn tư liệu nghiên cứu quý giá bằng giấy và bằng băng, đĩa.

Trước khi mất, Giáo sư Trần Văn Khê có mong muốn được trao tặng Giải thưởng và Học bổng cho những người theo đuổi âm nhạc dân tộc bằng tình yêu và tài năng, góp phần gìn giữ, lưu truyền giá trị âm nhạc dân tộc Việt Nam. Mong muốn đó đã được thể hiện trong Di nguyện của ông và lập thành Vi bằng năm 2015.

Có thể bạn quan tâm

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.