Tàu thăm dò của NASA tìm thấy dấu vết trầm tích hồ nước cổ trên sao Hỏa

Dữ liệu do tàu thăm dò Perseverance của Cơ quan Hàng không và vũ trụ Mỹ (NASA) thu thập đã xác nhận sự tồn tại của trầm tích hồ nước cổ, từng lấp đầy một lưu vực khổng lồ trên sao Hỏa có tên là miệng núi lửa Jerezo.
Hình minh họa về miệng núi lửa Jezero, địa điểm hạ cánh của tàu thăm dò Perseverance trên sao Hỏa. Các nhà khoa học đã tìm thấy bằng chứng cho thấy nơi đây có thể từng là một hồ nước lớn và có dấu hiệu của sự sống. (Nguồn: NASA/JPL-Caltech)
Hình minh họa về miệng núi lửa Jezero, địa điểm hạ cánh của tàu thăm dò Perseverance trên sao Hỏa. Các nhà khoa học đã tìm thấy bằng chứng cho thấy nơi đây có thể từng là một hồ nước lớn và có dấu hiệu của sự sống. (Nguồn: NASA/JPL-Caltech)

Theo một nghiên cứu công bố ngày 26/1 trên tạp chí Science Advances, nhóm nghiên cứu từ Đại học California tại Los Angeles (UCLA) - Mỹ và Đại học Oslo (Na Uy) đã tiến hành phân tích những dữ liệu thu thập từ các máy phát sóng radar xuyên lòng đất sao Hỏa gắn trên tàu thăm dò Perseverance.

Những dữ liệu này đã chứng minh hình ảnh chụp được từ quỹ đạo sao Hỏa trước đó cùng các bằng chứng quan trọng khác đã góp phần củng cố giả thuyết của giới khoa học rằng, nhiều khu vực của sao Hỏa từng được bao phủ bởi nước và có thể có dấu hiệu sự sống của vi sinh vật.

Với kích cỡ của một chiếc ô-tô, tàu thăm dò Perseverance đã hạ cánh thành công lên sao Hỏa vào đầu năm 2021 để khám phá miệng núi lửa Jezero - vốn được cho là đã hình thành khoảng 3 tỷ năm trước.

Tàu thăm dò Perseverance của NASA trong một bức ảnh selfie chụp trên một tảng đá có biệt danh là “Rochette” trên sao Hỏa, ngày 10/9/2021. (Ảnh: NASA)

Tàu thăm dò Perseverance của NASA trong một bức ảnh selfie chụp trên một tảng đá có biệt danh là “Rochette” trên sao Hỏa, ngày 10/9/2021. (Ảnh: NASA)

Các hình ảnh quét phía dưới bề mặt hành tinh này được tàu thám hiểm 6 bánh ghi lại khi di chuyển trên sao Hỏa từ đáy miệng núi lửa đến một vùng rộng lớn liền kề. Dữ liệu cho thấy, vật chất ở đây có các đặc điểm giống như trầm tích được tạo thành tại các vùng đồng bằng sông trên Trái Đất.

Trước đó, các nhà khoa học cũng đặt giả thuyết về lớp trầm tích này khi quan sát hình ảnh chụp từ quỹ đạo của sao Hỏa.

Sóng từ thiết bị radar RIMFAX của tàu thám hiểm cho phép các nhà khoa học có cái nhìn rõ hơn dưới lòng đất sao Hỏa thông qua hình cắt ngang các lớp đá sâu tới 20m, gần giống như nhìn vào hình cắt của một con đường, theo nhà khoa học David Paige của UCLA, một trong những tác giả của nghiên cứu.

Những lớp cắt này cung cấp bằng chứng rõ ràng rằng, trầm tích đất đã được tạo thành bởi nước lắng đọng tại miệng núi lửa Jerezo và tại vùng đồng bằng của một con sông cung cấp nguồn nước này, giống như trầm tích được hình thành trong các hồ trên Trái đất. Điều đó chứng tỏ sao Hỏa đã từng có thời kỳ ấm áp, ẩm ướt và có thể có dấu hiệu của sự sống.

Hình ảnh về mặt cắt xuyên đất từ dữ liệu radar RIMFAX thu thập được ở khu vực Hawksbill Gap của miệng núi lửa Jezero. (Nguồn: NASA)

Hình ảnh về mặt cắt xuyên đất từ dữ liệu radar RIMFAX thu thập được ở khu vực Hawksbill Gap của miệng núi lửa Jezero. (Nguồn: NASA)

Các nhà khoa học cũng đang mong chờ một cuộc khảo sát kỹ lưỡng hơn các trầm tích của miệng núi lửa Jerezo trong các mẫu đất đá được tàu Perseverance thu thập và chuyển về Trái Đất trong tương lai.

Hiện tại, nghiên cứu mới nhất này được các nhà khoa học rất đón nhận, đồng thời cũng khẳng định rằng, nỗ lực nghiên cứu địa sinh học của giới khoa học trên sao Hỏa cuối cùng cũng đã được thực hiện ở đúng vị trí trên hành tinh này.

Phân tích từ các mẫu lõi ban đầu được tàu Perseverance khoan tại 4 địa điểm gần nơi hạ cánh hồi tháng 2/2021 đã khiến các nhà nghiên cứu sửng sốt, khi cho thấy đá ở đây có bản chất núi lửa chứ không phải trầm tích như dự đoán trước đó.

Tuy nhiên, các phát hiện này không mâu thuẫn với nhau, bởi ngay cả đá núi lửa cũng có dấu hiệu biến đổi khi tiếp xúc với nước, và các nhà khoa học công bố những phát hiện đó vào tháng 8/2022 đã lập luận rằng các trầm tích có thể đã bị xói mòn.

Nhà khoa học hành tinh David Paige cho biết, kết quả phân tích radar RIMFAX trong báo cáo công bố ngày 26/1 đã cho thấy dấu hiệu xói mòn trước và sau khi hình thành các lớp trầm tích được xác định ở rìa phía tây của miệng núi lửa, chứng tỏ lịch sử địa chất phức tạp ở khu vực này.

Ông Paige nói, tàu thăm dò đã tìm thấy những mẫu đá núi lửa và thông tin đáng chú ý là hiện tàu đã tới vùng đồng bằng, cũng như đã tìm thấy bằng chứng về những trầm tích hồ này. Đó là một trong những lý do chính để con tàu của NASA có mặt ở đây.

Có thể bạn quan tâm

Tiến sĩ Lê Xuân Huy, Phó Tổng Giám đốc VNSC và ông Yasuo Ishii, Phó Chủ tịch cấp cao JAXA trao thỏa thuận hợp tác. (Ảnh: VNSC)

Trung tâm Vũ trụ Việt Nam ký thỏa thuận hợp tác với Cơ quan Hàng không Vũ trụ Nhật Bản

Ngày 2/5, tại Hà Nội, lãnh đạo Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC) và lãnh đạo Cơ quan Hàng không vũ trụ Nhật Bản (JAXA) đã ký kết, trao đổi “Văn bản Sửa đổi thỏa thuận giữa Trung tâm Vũ trụ Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam với Cơ quan Hàng không vũ trụ Nhật Bản về trao đổi dữ liệu vệ tinh”.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Đào tạo an ninh mạng tại CyRadar giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực phòng thủ.

Tăng năng lực phòng vệ của doanh nghiệp

Chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội tăng trưởng cho doanh nghiệp Việt Nam nhưng cũng kéo theo những rủi ro an ninh mạng phức tạp. Khi dữ liệu trở thành tài sản chiến lược, khả năng bảo vệ hệ thống và thông tin không còn là vấn đề kỹ thuật mà trở thành năng lực phòng vệ quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp.

Hoạt động nghiên cứu tại Phòng Thí nghiệm trọng điểm Công nghệ Lọc, Hóa dầu (Viện Hóa học công nghiệp Việt Nam).

Đầu tư hạ tầng nghiên cứu cho công nghệ chiến lược

Phát triển hệ thống phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia là một trong những giải pháp để hiện thực hóa mục tiêu đột phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo Nghị quyết 57-NQ/TW. Thực trạng lạc hậu về công nghệ đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tổ chức lại hạ tầng nghiên cứu theo hướng tập trung, đồng bộ và hiệu quả.

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an thành phố Đà Nẵng đấu tranh tội phạm trên không gian mạng. (Ảnh: Công Vinh)

Nâng cao ý thức làm chủ, bảo vệ không gian mạng

Tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục khẳng định chủ trương của Đảng về bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới, khi nhấn mạnh yêu cầu: Tự chủ chiến lược, có năng lực kiểm soát rủi ro, có thể chế vững, có trật tự xã hội ổn định, có sự hội nhập quốc tế sâu rộng...

UAV được thử nghiệm phun thuốc cho cây cà-phê tại xã Mường Ảng, tỉnh Điện Biên.

Cơ chế sandbox đã sang giai đoạn triển khai thực tế

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, bên cạnh chuẩn bị cấp phép mô hình thử nghiệm có kiểm soát đầu tiên về phát triển kinh tế tầm thấp, ứng dụng phương tiện bay không người lái (UAV) tại tỉnh Điện Biên, một số địa phương, doanh nghiệp cũng bày tỏ quan tâm đến việc triển khai thử nghiệm mô hình sandbox.

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, sở hữu trí tuệ ngày càng khẳng định vai trò là một trụ cột quan trọng của nền kinh tế tri thức. Những năm qua, Việt Nam đã chủ động hoàn thiện thể chế, từng bước xây dựng hệ thống sở hữu trí tuệ tương thích với chuẩn mực quốc tế và đạt được nhiều kết quả tích cực.

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2025 được thông qua cho thấy những vấn đề pháp lý sở hữu trí tuệ đã được điều chỉnh gần và sát thực tiễn hiện nay. Trong đó, việc định giá tài sản sở hữu trí tuệ làm tài sản bảo đảm đang là nội dung thu hút sự quan tâm của đông đảo dư luận, nhất là với giới khởi nghiệp liên quan đổi mới sáng tạo.