Tạo sức bật cho nền kinh tế-xã hội thành phố

Trong bối cảnh khó khăn chung của nền kinh tế, bức tranh kinh tế của Thành phố Hồ Chí Minh cũng có nhiều thời điểm khó khăn, thậm chí là chạm đáy.
Cầu Thủ Thiêm nối Quận 1 và thành phố Thủ Đức nhìn từ trên cao.
Cầu Thủ Thiêm nối Quận 1 và thành phố Thủ Đức nhìn từ trên cao.

Bài 1: Ngược dòng vượt khó

Trước tình hình này, lãnh đạo thành phố và cả hệ thống chính trị quyết tâm, doanh nghiệp nỗ lực, kịp thời đề ra nhiều giải pháp trọng tâm, cấp bách để tháo gỡ, vực dậy nền kinh tế. Nhìn lại một năm đã qua, dù nhiều chỉ tiêu, kế hoạch chưa đạt được như kỳ vọng, nhưng những kết quả đạt được cho thấy những tích cực, tạo tiền đề để bứt tốc trong năm 2024.

Năm 2023, nền kinh tế của thành phố có giai đoạn gặp rất nhiều khó khăn, đỉnh điểm là kết thúc quý I/2023, GRDP của thành phố chỉ tăng 0,7% so với cùng kỳ, nhiều chỉ số tăng trưởng âm. Tuy nhiên, những cú “lội ngược dòng” của các tháng sau đó đã giúp thành phố tăng tốc đáng kể để tiếp tục tiến về phía trước trong thời gian tiếp theo.

Để thúc đẩy kinh tế tăng trưởng trở lại, thành phố đã thực hiện hàng loạt giải pháp: Tăng cường đối thoại doanh nghiệp, thực hiện chính sách kích cầu tiêu dùng, du lịch, liên kết vùng, quyết liệt trong cải cách hành chính,… qua đó, đã ngăn chặn đà suy giảm, giúp các chỉ số kinh tế khởi sắc trong các tháng tiếp theo của năm 2023.

Khởi sắc từ những khó khăn

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Võ Văn Hoan, năm 2023, mặc dù có nhiều khó khăn, thách thức, nhưng được sự quan tâm lãnh đạo của Trung ương, Thành ủy, sự giám sát của Hội đồng nhân dân thành phố, sự chỉ đạo quyết liệt, khoa học, bám sát tình hình thực tiễn, những chính sách kịp thời, hiệu quả của Ủy ban nhân dân thành phố, với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, được nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp chung sức, đồng lòng đã góp phần giúp thành phố thực hiện tốt các mục tiêu trong phát triển kinh tế-xã hội.

Cụ thể, tổng sản phẩm trên địa bàn GRDP năm 2023 ước đạt 1,6 triệu tỷ đồng, tăng 5,81% so với năm 2022. Thành phố thực hiện có hiệu quả mục tiêu ngăn chặn đà suy giảm, các lĩnh vực kinh tế có mức tăng trưởng khá; Chương trình phục hồi phát triển kinh tế-xã hội tiếp tục phát huy tác dụng; việc triển khai kịp thời các nhiệm vụ và giải pháp thực hiện chủ đề công tác năm 2023 cơ bản đã hoàn thành theo kế hoạch. Nhiều dự án quan trọng, trọng điểm quốc gia trên địa bàn thành phố có tác động lan tỏa được đưa vào khai thác.

Trong bối cảnh nhiều khó khăn đó, bộ mặt đô thị, cơ sở hạ tầng của thành phố tiếp tục “thay da đổi thịt” với nhiều công trình được khởi công, tái khởi động và hoàn thành. Đơn cử như: cầu Long Kiểng (huyện Nhà Bè), Vàm Sát 2 (huyện Cần Giờ), Long Đại (thành phố Thủ Đức) được hoàn thành sau nhiều năm dang dở. Trên công trường các dự án giao thông lớn như vành đai 3, nút giao An Phú, Quốc lộ 50,hầm chui Nguyễn Văn Linh-Nguyễn Hữu Thọ, dự án cải tạo kênh Tham Lương-Bến Cát-rạch Nước Lên,... không khí thi công vẫn hối hả, tấp nập.

Nhiều dự án của Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 được đẩy nhanh tiến độ triển khai thực hiện. Tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết số 98/2023/QH15 đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả, đạt kế hoạch đề ra. Hoạt động chuyển đổi số đạt nhiều kết quả tích cực, đứng thứ hai cả nước về Chỉ số chuyển đổi số.

Năm 2023, thành phố tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, đưa vào vận hành hiệu quả nhiều dịch vụ số phục vụ người dân và thúc đẩy kinh tế-xã hội: nâng tỷ lệ các dịch vụ công trực tuyến toàn trình đạt 100% cho các thủ tục đủ điều kiện. Lĩnh vực du lịch tiếp tục đạt được những kết quả ấn tượng.

Thành phố dẫn đầu cả nước về tỷ lệ khách, doanh thu và đóng góp cho ngành du lịch Việt Nam. Năm 2023, ngành du lịch đã đón được gần năm triệu lượt khách quốc tế và gần 35 triệu lượt khách nội địa, với tổng doanh thu đạt hơn 160 nghìn tỷ đồng. Thành phố cũng được vinh danh là “Điểm đến du lịch kinh doanh hàng đầu châu Á” và “Điểm đến Lễ hội và Sự kiện hàng đầu châu Á”; tốp 100 điểm đến du lịch được yêu thích nhất năm 2023.

Ủy ban nhân dân thành phố đánh giá, để có được những kết quả nêu trên là nhờ sự quyết liệt, quyết tâm trong chỉ đạo, điều hành của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận, chia sẻ của người dân, sự tâm huyết của chủ đầu tư, người lao động, nhất là các tổ công tác của Ban Thường vụ Thành ủy luôn bám sát, hỗ trợ tháo gỡ khó khăn cho các dự án đầu tư công.

Còn nhiều hạn chế, bất cập

Bên cạnh các kết quả tích cực đạt được, nhìn lại năm 2023, thành phố vẫn bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập chưa được giải quyết, trong đó, nổi lên là việc thực hiện các khâu đột phá chiến lược, nhất là về kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội, nhiều chỉ tiêu chủ yếu chưa đạt kế hoạch.

Trong 21 chỉ tiêu thành phần (của 17 nhóm chỉ tiêu) chủ yếu năm 2023, dự kiến có 13 chỉ tiêu đạt và vượt, tám chỉ tiêu dự kiến không đạt. Một số chủ trương, nhiệm vụ tuy đã tập trung chỉ đạo quyết liệt nhưng kết quả vẫn còn chậm như: công tác quy hoạch, giải ngân vốn đầu tư công (dự kiến giải ngân cả năm đạt 70%, mục tiêu đề ra là 95%); các chương trình giảm ùn tắc giao thông, ngập nước, ô nhiễm môi trường, nhà ở xã hội…

Công tác xây dựng chính quyền đô thị thông minh, chuyển đổi số, cải cách thủ tục hành chính và chất lượng công vụ chưa đạt yêu cầu mong muốn; sự phân cấp, phân quyền, phối hợp giữa các sở, ngành, các cơ quan nhà nước vẫn chưa hiệu quả như mong muốn. Đó là, tại dự án cải tạo bờ bắc kênh Đôi, Ủy ban nhân dân thành phố cho ý kiến là phải thực hiện khởi công trước ngày 30/4/2025, nhưng trong các tờ trình Hội đồng nhân dân thành phố xin thu hồi đất năm 2024 lại không có tờ trình của dự án này. Điều này cho thấy sự thiếu hiệu quả, đồng bộ giữa chủ đầu tư, địa phương và cơ quan trình.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Phan Văn Mãi cho rằng: Có nhiều nguyên nhân dẫn đến những hạn chế, khuyết điểm của thành phố năm 2023, trong đó phải kể đến khả năng hấp thụ vốn của thị trường còn thấp, nợ xấu có xu hướng tăng, cần có giải pháp.

Bên cạnh đó, tiến độ giải quyết công việc theo yêu cầu còn chậm, công tác phối hợp chưa đồng bộ, thiếu thống nhất, còn tình trạng đùn đẩy trách nhiệm, còn tâm lý chờ đợi sự chỉ đạo của cấp trên. Sự phối hợp giữa các sở, ngành trong tham mưu cho Ủy ban nhân dân vẫn còn tình trạng chậm chạp, đùn đẩy.

Tình trạng trông chờ chỉ đạo, dựa vào chỉ đạo của lãnh đạo để triển khai mà chưa chủ động nghiên cứu, đề xuất tham mưu phương án vẫn tồn tại. Ngoài ra, giải ngân đầu tư công năm 2023 chưa đạt kế hoạch đề ra, tiến độ triển khai lập quy hoạch chung chưa bảo đảm. Cải cách hành chính còn một số hạn chế cần chỉ rõ trách nhiệm, phân tích điểm nghẽn để đề ra giải pháp tập trung cụ thể hóa đề án công vụ thành phố. Trong bối cảnh nhân lực phải tinh giản nhưng khối lượng công việc của thành phố ngày càng nhiều, đó cũng là bài toán cần sớm có giải pháp căn cơ để tháo gỡ, bảo đảm hiệu quả công việc tiếp tục “chạy” tốt.

(Còn nữa)

Có thể bạn quan tâm

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: Linh Bảo)

Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục đẩy mạnh việc mua và đọc báo, tạp chí của Đảng

Chiều 27/1, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị triển khai thực hiện Thông tri số 02-TT/TU ngày 16/12/2025 của Ban Thường vụ Thành ủy và Kế hoạch số 24 của Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện việc mua và đọc báo, tạp chí của Đảng tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Tiềm năng phát triển kinh tế-xã hội của sông Sài Gòn là rất lớn.

Đánh thức hệ sinh thái sông Sài Gòn

Sông Sài Gòn là "trục xương sống" quan trọng, gắn liền hơn 300 năm hình thành và phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh. Không chỉ là tuyến giao thông thủy trong phát triển kinh tế, dòng sông còn là không gian văn hóa, tinh thần, nơi lưu giữ ký ức đô thị và đời sống của nhiều thế hệ cư dân.

Người tiêu dùng tìm hiểu sản phẩm trứng gia cầm tại một sự kiện do HUBA tổ chức mới đây.

Hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh

Hiệp hội Doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh (HUBA) kiến nghị chính quyền thành phố và các cơ quan chức năng liên quan nhiều giải pháp thiết thực, nhằm hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh đạt hiệu quả cao hơn nữa.

Thành phố Hồ Chí Minh kỳ vọng Trung tâm Tài chính quốc tế sẽ tạo cơ hội thu hút nguồn vốn xanh nhằm hiện thực hóa mục tiêu giảm phát thải. (Ảnh TÙNG ANH)

Cơ hội thu hút tín dụng xanh

Để thực hiện mục tiêu phát triển theo hướng phát thải thấp và bền vững giai đoạn 2025-2035, Thành phố Hồ Chí Minh cần huy động nguồn vốn khổng lồ. Do đó, việc gắn kết Trung tâm Tài chính quốc tế với tài chính xanh, tín dụng xanh và thị trường carbon là xu thế tất yếu, mở ra cơ hội quan trọng để thành phố tiếp cận các dòng vốn dài hạn, chất lượng cao từ khu vực và thế giới.

Ca chỉnh hình hàm mặt thành công cho bệnh nhân N.G.B. tại Bệnh viện đa khoa Vũng Tàu với sự hỗ trợ của Bệnh viện Răng Hàm Mặt Thành phố Hồ Chí Minh.

Lợi ích thiết thực từ chủ trương “y tế đa cực”

Trước khi sáp nhập, năng lực, chất lượng khám, chữa bệnh ở hai tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu và Bình Dương (cũ) còn những hạn chế so với Thành phố Hồ Chí Minh (cũ). Sau khi sáp nhập, Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh đã triển khai những giải pháp thiết thực nhằm đưa mặt bằng y tế ở hai vùng này tương thích với “siêu đô thị Thành phố Hồ Chí Minh”, mang lại nhiều lợi ích cho người dân.

Công nhân vui mừng lựa chọn những mặt hàng thiết yếu tại Điểm phúc lợi đoàn viên.

Chăm lo đời sống người lao động

Những ngày giáp Tết Nguyên đán 2026, Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh liên tục ra mắt các "Điểm phúc lợi đoàn viên". Đây không chỉ là nơi mua sắm hàng hóa giá rẻ, là giải pháp về kinh tế giúp bình ổn chi tiêu cho người lao động mà qua đó còn khẳng định vai trò đồng hành của Công đoàn thành phố, góp phần bảo đảm an sinh xã hội bền vững trên địa bàn.

Đường Sách Thành phố Hồ Chí Minh được trang trí trang trọng chào mừng Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV. (Ảnh QUỲNH MY)

Gửi trọn niềm tin

Cùng cả nước, người dân Thành phố Hồ Chí Minh phấn khởi theo dõi Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đang diễn ra tại Thủ đô Hà Nội với nhiều kỳ vọng, tin tưởng Đại hội sẽ mở ra con đường phát triển mới, rực rỡ hơn cho đất nước.

Một dự án nhà ở xã hội ở Quận 7 (cũ) vừa hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Tăng tốc thực hiện các dự án nhà ở xã hội

Sau hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh được định hướng trở thành một thành phố toàn cầu, siêu đô thị mang tầm vóc quốc tế. Không gian phát triển mở rộng, cơ hội việc làm gia tăng, sức hút dân cư ngày càng lớn đã và đang đặt ra một yêu cầu rất cụ thể về nhu cầu nhà ở, nhất là nhà ở xã hội.

Khu phố đi bộ Bùi Viện tại Thành phố Hồ Chí Minh nhộn nhịp du khách mỗi đêm. (Ảnh TÙNG ANH)

Tăng hiệu quả thu ngân sách từ kinh tế đêm

Kinh tế đêm phát triển sôi động ở khu vực trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh, không chỉ mở rộng thêm không gian kinh tế, tạo việc làm và trải nghiệm đô thị hiện đại, mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết về đổi mới phương thức quản lý, nhất là quản lý thuế, nhằm bảo đảm thu đúng, thu đủ, chống thất thu và xây dựng môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch.

Hành khách làm thủ tục bay tại nhà ga T3, Sân bay Tân Sơn Nhất.

Chuẩn bị cho đợt cao điểm đi lại dịp Tết

Công tác phục vụ hành khách đi lại dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 đang bước vào cao điểm. Các đơn vị vận tải đã lên kế hoạch tăng cường phương tiện, hầu hết đều tăng tần suất hoạt động các chuyến tàu, xe, máy bay... nhằm đáp ứng nhu cầu của người dân trong thời gian chín ngày nghỉ Tết.

Sinh viên Trường cao đẳng Công nghệ cao Đồng An trong giờ thực hành.

Đổi mới tư duy trong giáo dục nghề nghiệp

Giáo dục nghề nghiệp ngày càng giữ vai trò quan trọng về đào tạo nguồn nhân lực lao động có chất lượng. Điều này đòi hỏi các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tại Thành phố Hồ Chí Minh phải đột phá, đổi mới phương pháp giảng dạy, cũng như đầu tư cơ sở vật chất hiện đại.