Dự án một luật sửa 7 luật về đầu tư, tài chính

Tạo “đường băng” để nền kinh tế cất cánh

Chính phủ đang khẩn trương rà soát, xác định nhóm 7 luật cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp tiến trình sắp xếp, tổ chức bộ máy chính quyền địa phương. Từ đó, tạo động lực góp phần thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế…
Tháo gỡ những “điểm nghẽn” về chính sách thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu để tăng tốc phát triển kinh tế. (Ảnh HẢI NAM)
Tháo gỡ những “điểm nghẽn” về chính sách thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu để tăng tốc phát triển kinh tế. (Ảnh HẢI NAM)

Theo Tờ trình của Chính phủ trình Quốc hội tại kỳ họp thứ chín Quốc hội khóa XV, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 7 luật (Dự án một luật sửa 7 luật về đầu tư, tài chính) gồm: Luật Đấu thầu; Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công-tư (PPP); Luật Hải quan; Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; Luật Đầu tư; Luật Đầu tư công; Luật Quản lý, sử dụng tài sản công.

Tăng phân cấp, phân quyền, giảm thủ tục hành chính

Mục đích của việc xây dựng luật này nhằm thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, định hướng của Đảng, Nhà nước về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia (Nghị quyết số 57-NQ/TW); sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính về đầu tư, tài chính, ngân sách; bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh; thúc đẩy tăng trưởng kinh tế…

Theo Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng, do thời gian thực hiện rất gấp, nên lần sửa đổi này chưa thể xử lý triệt để toàn bộ những vấn đề bất cập trong quá trình thực thi các luật nói trên, mà chỉ tập trung vào một số vấn đề cấp bách, cần tháo gỡ ngay. Với tinh thần như vậy, dự án luật tập trung vào ba vấn đề lớn: Một là các chính sách hỗ trợ, tháo gỡ bất cập cho phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Hai là phân cấp, phân quyền, thể hiện rõ nét các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Tổng Bí thư, Thủ tướng Chính phủ và Chính phủ. Ba là cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính.

“Các nội dung sửa đổi, bổ sung tại Dự thảo Luật không làm phát sinh thủ tục hành chính mới, do đó không đặt ra các yêu cầu về việc phải bố trí nguồn nhân lực để tổ chức thực hiện. Mặt khác, nhằm thúc đẩy phát triển đất nước trong thời kỳ mới, các nội dung được quy định theo hướng mở hơn, cơ quan soạn thảo hướng đến việc sẽ trao quyền tự chủ nhiều hơn cho chủ đầu tư trong việc quyết định hình thức lựa chọn nhà thầu”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng khẳng định.

Trên thực tế, việc buộc phải đấu thầu rộng rãi theo quy định không những không giúp chọn được nhà thầu tốt hơn, mà còn gây cản trở, mất thời gian, tốn kém. Rất nhiều trường hợp qua đấu thầu nhưng dự án vẫn chậm tiến độ, vẫn sai phạm, phải xử lý. “Dù chỉ định thầu hay đấu thầu, vấn đề cốt yếu vẫn là chúng ta có khách quan, minh bạch và vì lợi ích chung hay không”, Bộ trưởng nêu ý kiến.

Do đó, Chính phủ quyết định tăng mạnh việc phân cấp, phân quyền để tạo sự thông thoáng, theo đúng mục tiêu “địa phương quyết, địa phương làm và địa phương chịu trách nhiệm”. Tất nhiên, đi cùng với các quy định thông thoáng, trách nhiệm của các bộ, ngành là cơ chế kiểm tra, giám sát. Trong quá trình triển khai cũng không thể cầu toàn, nếu có vấn đề gì sẽ tiếp tục điều chỉnh. Điều quan trọng là xây dựng hành lang thông thoáng để thực hiện.

Đáp ứng yêu cầu cấp bách, bảo đảm nhiều mục tiêu

Với quan điểm “việc tích hợp sửa đổi các luật nói trên trong một luật chung là bước đi phù hợp”, đại biểu Đào Chí Nghĩa (Cần Thơ) đánh giá: Đây cũng là giải pháp để tháo gỡ những vướng mắc, bất cập phát sinh trong thực tiễn quản lý và thực thi chính sách. Tuy nhiên, góp ý cụ thể về nội dung sửa đổi Luật Đấu thầu, đại biểu Đào Chí Nghĩa lập luận: Việc dự thảo chỉ yêu cầu các đơn vị “bảo đảm đầy đủ chứng từ, hóa đơn” nhưng lại chưa làm rõ cơ chế giám sát, kiểm tra. Như vậy là chưa đủ chặt chẽ, có thể tạo kẽ hở cho tình trạng lạm dụng, thiếu minh bạch gây thất thoát nguồn vốn.

Điểm mới đáng chú ý nhất của Dự thảo luật, theo đại biểu Mai Văn Hải (Thanh Hóa), là bổ sung các quy định liên quan trách nhiệm thu thập, lưu trữ, cung cấp thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp, nhằm thực hiện cam kết của Chính phủ Việt Nam với Lực lượng Đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền, tài trợ khủng bố. Điều này cũng giúp gia tăng sự minh bạch đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Đại diện cơ quan thẩm tra Dự án luật này, ông Phan Văn Mãi, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội cho biết, Ủy ban nhất trí với sự cần thiết sửa đổi, bổ sung các Luật với cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý và cơ sở thực tiễn đã được nêu tại Tờ trình của Chính phủ. Chính phủ chỉ đạo các cơ quan liên quan tiếp tục rà soát thận trọng, bám sát mục tiêu sửa đổi luật, tập trung sửa đổi, bổ sung những nội dung cấp bách để tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn nhằm bảo đảm tạo điều kiện, thủ tục thuận lợi, thông thoáng cho các doanh nghiệp, bảo đảm yêu cầu quản lý chặt chẽ, có cơ chế hậu kiểm minh bạch, hiệu quả, tránh tạo kẽ hở và lợi dụng chính sách.

Ở góc độ doanh nghiệp, bày tỏ sự quan tâm đặc biệt đến Dự án một luật sửa 7 luật về đầu tư, tài chính, ông Hoàng Lê Minh, Tổng Giám đốc Tập đoàn đầu tư thương mại Tiến Thành kỳ vọng: Hệ thống pháp luật về đầu tư, tài chính được hoàn thiện sẽ tạo ra “đường băng” để kinh tế phát triển, vừa giải quyết dứt điểm những tồn tại, vừa chống tham nhũng, lãng phí.

Dự án một luật sửa 7 luật về đầu tư, tài chính được thực hiện theo trình tự rút gọn và sửa đổi đa lĩnh vực. Trong khuôn khổ đợt một Kỳ họp thứ chín Quốc hội khóa XV, Quốc hội đã xem xét, bàn thảo kỹ lưỡng về các nội dung sửa đổi, bổ sung. Theo kế hoạch, Dự án luật này sẽ được Quốc hội biểu quyết thông qua vào sáng 17/6/2025, trong đợt hai của kỳ họp.

Đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi (Bến Tre)

Đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi (Bến Tre)

Cần tiêu chí xác định hàng hóa xuất xứ từ Việt Nam

Để phù hợp giai đoạn phát triển hiện nay, Dự thảo luật đã bổ sung nhiều quy định nhằm tạo thuận lợi trong việc đấu thầu liên quan tới các sản phẩm công nghệ cao, sản phẩm sáng tạo... có xuất xứ từ Việt Nam. Tuy nhiên, cần làm rõ hơn các tiêu chí về nguồn gốc xuất xứ từ Việt Nam để bảo đảm tính thống nhất với các quy định hiện hành. Hiện nay, cả trong luật hiện hành và sửa đổi, chưa có quy định xác định thế nào là hàng hóa xuất xứ từ Việt Nam dẫn đến những cách hiểu khác nhau khi thực hiện. Vì vậy, cần bổ sung quy định rõ về điểm này.

Đại biểu Trần Tuấn Anh (Thành phố Hồ Chí Minh)

Đại biểu Trần Tuấn Anh (Thành phố Hồ Chí Minh)

Bảo đảm công khai minh bạch, hiệu quả

Về nội dung cơ quan, tổ chức doanh nghiệp được tự chịu trách nhiệm mua sắm, Dự thảo luật dùng cụm từ “bảo đảm công khai minh bạch, hiệu quả” trong trường hợp chỉ định thầu, chào hàng cạnh tranh chưa thật sự rõ ràng. Cần phải có một hướng dẫn rõ và hình thức công khai như thế nào để các đơn vị thực hiện. Liên quan tới quy định về chỉ định thầu, Dự thảo luật hiện đang quy định chín điều kiện và giao cho Chính phủ quy định chi tiết. Điều này không đáp ứng được tính cấp bách như các vấn đề liên quan tới an ninh quốc phòng, thiên tai, dịch bệnh. Vì vậy, đề nghị các quy định về điều kiện chỉ định thầu cần bổ sung thêm yếu tố cấp bách để phù hợp tình hình thực tiễn.

Đại biểu Trần Khánh Thu (Thái Bình)

Đại biểu Trần Khánh Thu (Thái Bình)

Thống nhất giữa các quy định của pháp luật

Đối với Dự án một luật sửa 7 luật lần này, bên cạnh việc tháo gỡ vướng mắc cho các đơn vị sự nghiệp công và doanh nghiệp, các điều khoản sửa đổi đều hướng tới thể chế hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW và tạo ra hành lang pháp lý rất thuận lợi để thực hiện các công việc phục vụ cho chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo. Tôi nhất trí về chủ trương sửa luật. Tuy nhiên, cũng cần phải làm rõ các quy định liên quan, vì ngay trong kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua Luật Khoa học, công nghệ... Nhiều nội dung trong các luật này có liên quan đến các khái niệm, chính sách ưu đãi, hỗ trợ tương tự như trong dự thảo. Do vậy, đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát để bảo đảm tính thống nhất giữa các quy định của pháp luật.

Có thể bạn quan tâm

Dù là ngành có nhiều đặc thù trong công tác quản lý, song cơ quan hải quan đang là đầu mối chủ trì rà soát toàn diện các văn bản quy phạm “xương sống” trình Bộ Tài chính trình Chính phủ ban hành nhằm loại bỏ tận gốc các điều kiện kinh doanh bất hợp lý.

Chuyển mạnh sang quản lý rủi ro

Triển khai Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV về Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng hai con số.

Tọa đàm “Xác lập thể chế đặc thù, vượt trội để phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới”.

Trao quyền để đột phá

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, chiều 8/4, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).

Chi phí đầu vào gia tăng sẽ lan tỏa sang nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ, làm gia tăng áp lực lạm phát, gia tăng gánh nặng trên vai người tiêu dùng. (Ảnh: Nguyễn Hùng)

Thách thức lớn với mục tiêu kiểm soát lạm phát

Trong trường hợp giá dầu tiếp tục leo thang do căng thẳng Trung Đông kéo dài, theo nhận định của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), yếu tố này có thể làm chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng thêm khoảng từ 1 đến 2 điểm %. Khi đó, việc kiểm soát lạm phát dưới mục tiêu 4,5% mà Quốc hội đề ra cho năm nay sẽ càng gia tăng tính thách thức.

Cửa hàng thí điểm kinh doanh xăng E10 tại phố Nghĩa Tân (Hà Nội) của Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) đã thực hiện cung cấp xăng E10 từ tháng 8/2025. (Ảnh: Nguyễn Hùng)

Sẵn sàng sử dụng rộng rãi xăng E10 trên toàn quốc

Sau gần một thập kỷ triển khai xăng sinh học có tỷ lệ phối trộn 5% (E5), việc đưa xăng sinh học có tỷ lệ phối trộn 10% (E10) ra thị trường trên diện rộng từ đầu tháng 4 này là một quyết định chiến lược của Việt Nam, với kỳ vọng giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch, tăng sự chủ động nguồn cung xăng dầu.

Ngân sách nhà nước sẽ đóng vai trò “vốn mồi”, tập trung đầu tư vào các lĩnh vực có tính lan tỏa cao, tạo điều kiện để khu vực tư nhân tham gia đầu tư. (Trong ảnh: Đường dẫn nút giao IC5 vào cao tốc Cần Thơ-Cà Mau).

Áp lực lớn trong khai mở các kênh vốn đầu tư

Trong bối cảnh thị trường vốn trong nước còn hạn chế và nhu cầu đầu tư cho hạ tầng, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh ngày càng lớn, chính sách tài chính được kỳ vọng đóng vai trò trung tâm trong việc khơi thông và phân bổ hiệu quả các dòng vốn đầu tư phát triển.

Toàn cảnh lễ phát động Diễn đàn “Năng lượng và Môi trường Thế giới - Việt Nam 2026” do VCCI tổ chức tại Hà Nội, ngày 20/3/2026. Ảnh: Nguyễn Hùng

Mở không gian kết nối, thúc đẩy hành động vì mục tiêu Net Zero

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu chuyển mạnh từ nguy cơ dài hạn thành sức ép hiện hữu đối với mọi nền kinh tế, mục tiêu tăng trưởng xanh, phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) không còn là lựa chọn, mà trở thành chuẩn mực phát triển mới, buộc các quốc gia phải tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo hướng xanh và bền vững.

Với việc chủ động lên kịch bản ứng phó kịp thời, hiện tại, Nhà nước và các doanh nghiệp đầu mối cơ bản bảo đảm nguồn cung ổn định, đáp ứng nhu cầu xã hội về xăng dầu. (Ảnh Văn Hiệp)

Chủ động củng cố an ninh năng lượng quốc gia

Trong mỗi cuộc khủng hoảng địa chính trị, thách thức không chỉ là giá dầu hay cước vận tải tăng cao, mà là năng lực thích ứng chiến lược trong một trật tự kinh tế toàn cầu ngày một bất định, khó lường.

chuyên gia kinh tế, Giáo sư, Tiến sĩ Ngô Trí Long.

Kiềm chế lạm phát, giữ nhịp tăng trưởng

Với một nền kinh tế có độ mở lớn như Việt Nam, trong bối cảnh xung đột Trung Đông, bài toán điều hành không chỉ là giữ ổn định giá nhiên liệu, mà còn là ngăn cú sốc bên ngoài lan thành mặt bằng giá mới trong nước; vừa kiềm chế lạm phát, vừa giữ nhịp sản xuất, kinh doanh.

Tuyến Metro số 5 được kỳ vọng hiện thực hóa mô hình đô thị TOD kết nối metro ở khu vực phía Tây Hà Nội.

Sửa đổi Luật Đất đai: Cần một cách làm toàn diện và khoa học

Trong bất cứ nền kinh tế nào, đất đai vẫn luôn là nguồn lực nền tảng, vừa là yếu tố sản xuất, vừa là tài sản tích lũy, vừa là công cụ tài chính. Với mục tiêu phát triển mới của đất nước, chúng ta cần có một chính sách đất đai mới. Và việc sửa đổi Luật Đất đai, một khi được tiến hành, phải đặt trong tầm nhìn đó.

Một trong những động lực quan trọng góp phần thực hiện hiệu quả mô hình tăng trưởng mới chính là sức mua tiêu dùng nội địa được tạo ra từ niềm tin vào hàng hóa trong nước. (Ảnh Thành đạt)

Đòi hỏi tất yếu để cải cách nền kinh tế

Chúng ta bước vào năm 2026 với nhiều thay đổi quan trọng cho 5 năm tới. Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV đã kết thúc thành công. Đại hội đã giải quyết nhiều vấn đề thực tiễn mà cuộc sống cũng như nền kinh tế đặt ra.

Viettel không chỉ là nhà cung cấp hạ tầng viễn thông, mà còn là biểu tượng của năng lực phục vụ và độ tin cậy. (Ảnh Thành Đạt)

Hạ tầng mới của kỷ nguyên số


Hai thập niên qua chứng kiến sự trỗi dậy của “nền kinh tế chú ý”, trong đó sự chú ý của công chúng trở thành tài nguyên chiến lược.

Dự án cao tốc bắc - nam đoạn Quảng Ngãi - Hoài Nhơn đang được chủ đầu tư và các nhà thầu gấp rút hoàn thiện, quyết tâm đưa vào khai thác trước Tết Nguyên đán 2026. (Nguồn ảnh BQLDA II - Bộ Xây dựng)

Xuân công trường song hành cùng đất nước

Không chỉ những ngày cuối tháng Chạp Ất Tỵ mà xuyên suốt dịp Tết Bính Ngọ, trên những công trình trọng điểm quốc gia, hàng chục nghìn kỹ sư, công nhân bám trụ công trình với quyết tâm cao nhất để rút ngắn thời gian về đích.

Chiến dịch Không 1 mình do Liên minh Niềm tin số khởi xướng với mục tiêu nâng cao nhận thức, kỹ năng an toàn số của trẻ em, thanh thiếu niên trên không gian mạng.

Số hóa mới chỉ là bước đầu

Thách thức cốt lõi của xã hội số hiện nay có lẽ không nằm ở tốc độ công nghệ, mà ở khả năng duy trì và tái thiết niềm tin xã hội. Và trong tiến trình đó, “tính người” không phải là yếu tố bổ trợ, mà chính là biến số trung tâm quyết định chất lượng quản trị.

Doanh nhân Trần Văn Lê và sản phẩm quạt công nghiệp.

Kinh tế tư nhân và “ngọn gió” Đổi mới

Từ “ngọn gió” Đổi mới, nhiều người đã dấn thân khởi nghiệp, để rồi không chỉ vượt thoát đói nghèo mà còn tạo dựng nên những thương hiệu lớn. Khi đã đi qua một quãng đường dài, nội lực mạnh mẽ của họ không chỉ nằm ở những gì đã đạt được, mà còn ở khả năng luôn tự làm mới để tiếp tục bắt nhịp cùng thời cuộc.

“Chuyến tàu Hạnh phúc” chính thức xuất phát từ Ga Hà Nội vào sáng 2/2. (Ảnh Thành Đạt)

Hạnh phúc nối dài theo những chuyến tàu Nhân Dân

Với hình ảnh biểu trưng logo Nhân Dân, “Chuyến tàu Hạnh phúc” kiêu hãnh tiến về phía trước không chỉ chở khách, mà còn chở theo niềm tin, hy vọng và khát vọng về một Việt Nam thịnh vượng, với hạnh phúc đong đầy trong kỷ nguyên mới.

Tách bạch việc sử dụng nguồn lực nhà nước trong cung cấp dịch vụ công, thực hiện nhiệm vụ chính trị với các hoạt động kinh doanh sẽ tạo cơ sở để nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước. (Ảnh Khiếu Minh)

Bước chuyển trong tư duy quản lý doanh nghiệp nhà nước

Sự thay đổi tư duy quản lý khi chuyển từ “bảo toàn vốn” sang chấp nhận rủi ro có kiểm soát; từ can thiệp hành chính sang quản trị theo thông lệ thị trường; và từ quản lý theo từng dự án cụ thể sang quản lý theo mục tiêu tổng quát,

Bên cạnh nhiệm vụ giám sát và điều khiển hệ thống điện Thủ đô hoạt động liên tục và ổn định, Trung tâm Điều độ Hệ thống điện Thành phố Hà Nội còn là nơi theo dõi tình trạng vận hành của các trạm biến áp, đường dây truyền tải và phân phối điện. Ảnh: Thành Đạt

Xây dựng hệ thống điện vững chắc và chủ động

Nghị quyết số 70-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt ra những yêu cầu then chốt cho việc bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong giai đoạn chuyển đổi xanh và chuyển đổi số, đồng thời khẳng định tầm nhìn dài hạn về một hệ thống điện thông minh, kết nối khu vực và có khả năng tự bảo vệ trước các rủi ro phức hợp.

Đầu tư công tiếp tục được xác định là lực đỡ quan trọng góp phần khai mở dư địa tăng trưởng kinh tế năm 2026 và những năm tiếp theo. (Trong ảnh: Cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành-Dầu Giây). (Ảnh Hoàng hà)

Khai mở dư địa tăng trưởng kinh tế

Được xem là một năm đặc biệt của đất nước, khi đồng thời hội tụ cả khó khăn, thách thức, nội lực và quyết tâm cải cách, trong năm 2025 vừa qua, mục tiêu tăng trưởng kinh tế đã đạt mức, 8,02%, tạo dấu ấn quan trọng trong bối cảnh thuận lợi và thách thức đan xen.

Việc thành lập sàn giao dịch nên được triển khai theo lộ trình thận trọng, nhằm tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh, giao dịch vàng.

Không thể lặp lại “vết xe đổ”!

Sau hơn 15 năm kể từ khi chấm dứt hoạt động (năm 2010), các sàn giao dịch vàng, đang được Ngân hàng Nhà nước đề xuất tái lập, lập tức thu hút sự quan tâm của đông đảo người dân và dư luận.