Tăng tốc đồng bộ hệ thống pháp luật

Với phương châm "lập pháp chủ động, giám sát hiệu quả, quyết sách kịp thời, bứt phá phát triển", thời gian qua, Quốc hội đã khẩn trương tiến hành nhiều hội nghị, hoạt động nhằm thúc đẩy mạnh mẽ tiến trình đưa luật vào đời sống.
Quang cảnh Hội nghị toàn quốc lần thứ hai tại Nhà Quốc hội. Ảnh: DUY LINH
Quang cảnh Hội nghị toàn quốc lần thứ hai tại Nhà Quốc hội. Ảnh: DUY LINH

Tính từ đầu nhiệm kỳ khóa XV đến nay, Quốc hội đã tiến hành sáu kỳ họp định kỳ, năm kỳ họp bất thường và hai Hội nghị toàn quốc triển khai luật, nghị quyết của Quốc hội. Tại Hội nghị toàn quốc lần thứ hai diễn ra mới đây, chỉ gọn trong một buổi sáng, hai báo cáo trung tâm, cùng 12 báo cáo, tham luận, và nhiều ý kiến phát biểu đã cho thấy sức nóng của các vấn đề đặt ra.

Ở Hội nghị lần thứ nhất (tháng 9/2023), tuy là lần đầu diễn ra, chỉ một ngày với 52 luật và nghị quyết, trong đó có 15 luật, 21 nghị quyết được Quốc hội thông qua từ đầu nhiệm kỳ khóa XV đến trước Kỳ họp thứ năm và tám luật, tám nghị quyết được thông qua tại Kỳ họp thứ năm được quán triệt triển khai.

Thay vì phải đợi đến tháng 9 năm nay, Hội nghị lần thứ hai đã được triển khai ngay đầu tháng 3 này, bởi chín luật và 10 nghị quyết (được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ sáu và Kỳ họp bất thường lần thứ năm) đều là những nội dung rất quan trọng, chờ áp dụng ngay vào đời sống.

Có thể thấy, số luật, nghị quyết được triển khai tại Hội nghị tuy không nhiều, nhưng độ phức tạp và khó, thì chín luật và 10 nghị quyết được triển khai lần này là khá nặng, với khoảng 400 nội dung cần xây dựng và ban hành theo thẩm quyền các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành. Trong đó, riêng để triển khai Luật Đất đai 2024, đã có 104 nội dung Luật giao Chính phủ, các Bộ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành. Cùng đó, một khối lượng khá lớn các văn bản dưới luật khác có liên quan cần rà soát để sửa đổi, bổ sung cho đồng bộ với Luật Đất đai 2024, và tám luật được sửa đổi, bổ sung tại Mục 1 Chương XVI của Luật Đất đai 2024 (gồm: Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư, Luật Lâm nghiệp, Luật Thủy sản, Luật Tổ chức chính quyền địa phương, Luật Thi hành án dân sự, Luật Thuế thu nhập cá nhân và Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp).

Cũng bởi khó và phức tạp như thế, nên nhiều chuyên gia bày tỏ đồng tình, hoan nghênh việc Ủy ban Thường vụ Quốc hội phối hợp với các cơ quan hữu quan tổ chức sớm Hội nghị triển khai các luật, nghị quyết trên. Đây là tinh thần chủ động, "từ sớm", "từ xa" - khởi nguồn từ đầu nhiệm kỳ khóa XV và đang được thực tiễn chứng minh là có hiệu quả - trong việc nâng cao chất lượng, hiệu lực các hoạt động lập pháp, giám sát, quyết định những vấn đề quan trọng của Quốc hội.

Nhìn chung, tinh thần của Hội nghị lần thứ hai này, từ mục đích, ý nghĩa đến nhiều nội dung đặt ra, đòi hỏi trong thực tiễn đều thể hiện sự nhất quán, xuyên suốt, đồng bộ nhằm thực hiện kết luận của Hội nghị lần thứ nhất, đồng thời tiếp tục thực hiện yêu cầu "gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng pháp luật với tổ chức thi hành pháp luật, bảo đảm pháp luật được thực hiện công bằng, nghiêm minh, nhất quán, kịp thời, hiệu lực, hiệu quả" - theo tinh thần Nghị quyết số 27-NQ/TW Hội nghị Trung ương 6 khóa XIII về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam - linh hoạt và đồng bộ giữa việc thực hiện chức năng giám sát của Quốc hội đối với công tác tổ chức thi hành pháp luật.

Các kỳ họp, các hội nghị của Quốc hội thời gian qua, thường được tổ chức theo hình thức trực tiếp (tại Nhà Quốc hội), tường thuật trên nhiều phương tiện thông tin đại chúng, một số hội nghị kết hợp cả trực tuyến đến điểm cầu tại hầu hết các tỉnh, thành phố, với sự tham dự của hàng nghìn đại biểu, cán bộ lãnh đạo đủ mọi lĩnh vực và thành phần, cho thấy tính quán triệt đang ngày một nâng cao.

Phát biểu tại Hội nghị, với góc nhìn biện chứng, ghi nhận các kết quả triển khai thi hành luật, nghị quyết thời gian qua, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cho rằng, đây là "bước đầu", còn trong quá trình xây dựng và ban hành văn bản chi tiết và tổ chức thực thi "mới đánh giá hết được chất lượng của luật". Trên thực tế, khối lượng công việc cần tiếp tục triển khai để có thể đưa luật, nghị quyết vào cuộc sống là rất lớn, đặc biệt, nhiều luật được Quốc hội thông qua tại hai kỳ họp gần đây nhất có số lượng điều luật, nội dung giao Chính phủ, các cơ quan quy định chi tiết "vừa nhiều", "lại vừa khó", "vừa đòi hỏi cao về tiến độ" (có những nội dung của Luật Đất đai đặt ra thời điểm áp dụng ngay từ ngày 1/4/2024…). Điều này đòi hỏi tất cả các văn bản quy định chi tiết phải được ban hành đồng bộ. Trong khi, các luật, nghị quyết Quốc hội vừa thông qua quy định nhiều chính sách mới, cơ chế đặc thù cũng như các nhiệm vụ, quyền hạn mới theo hướng đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho các cơ quan, cơ sở.

Từ những vướng mắc, hạn chế trong thực thi, ở bối cảnh có nhiều thách thức và đòi hỏi mới, cử tri và nhân dân mong mỏi Quốc hội tiếp tục đồng hành cùng Chính phủ và các cơ quan liên quan sớm đưa luật, các nghị quyết vào cuộc sống, góp phần quan trọng thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội của năm nay và các nhiệm vụ quan trọng khác của cả giai đoạn sắp tới.

"Cần tập trung ưu tiên ban hành đồng bộ và có chất lượng hệ thống pháp luật, các quy định, quy chế, quy trình công tác để thực hiện nghiêm túc, thống nhất trong toàn Đảng và cả hệ thống chính trị". (Trích bài viết của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, "Tự hào và tin tưởng dưới lá cờ vẻ vang của Đảng, quyết tâm xây dựng một nước Việt Nam ngày càng giàu mạnh, văn minh, văn hiến và anh hùng", nhân kỷ niệm 94 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam).

Có thể bạn quan tâm

Cán bộ, nhân viên Đại sứ quán, cộng đồng người Việt Nam tại Australia đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Ảnh: Thống Nhất

Nâng tầm quan hệ với các đối tác Nam Thái Bình Dương

Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Australia và New Zealand (từ ngày 9 đến 14/8) có ý nghĩa đặc biệt, đánh dấu lần đầu tiên một Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam thăm hai quốc gia Nam Thái Bình Dương. Chuyến thăm tiếp thêm động lực mạnh mẽ, góp phần đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam với Australia và New Zeland lên tầm cao mới, với dư địa hợp tác rộng mở.

Buổi phát động chương trình xét tôn vinh và trao tặng danh hiệu “Doanh nhân Việt Nam tiêu biểu - Cúp Thánh Gióng” năm 2026 do VCCI tổ chức tại Hà Nội, ngày 11/8.

Góp phần xây dựng đội ngũ doanh nhân Việt Nam lớn mạnh

Với kỳ vọng góp phần xây dựng đội ngũ doanh nhân Việt Nam lớn mạnh, có năng lực cạnh tranh quốc tế, lan tỏa văn hóa kinh doanh và khơi dậy khát vọng cống hiến, đóng góp vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững của đất nước, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã phát động chương trình xét tôn vinh và trao tặng danh hiệu “Doanh nhân Việt Nam tiêu biểu - Cúp Thánh Gióng” năm 2026.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu khai mạc Kỳ họp không thường lệ thứ nhất Quốc hội khóa XVI.

Củng cố niềm tin, mở thêm động lực

Đất nước đang đứng trước những thời cơ phát triển rất lớn. Song, thời cơ chỉ trở thành hiện thực khi chúng ta có thể chế tốt, quyết sách đúng và tổ chức thực hiện hiệu quả. Vì vậy, không chỉ bằng những đạo luật được thông qua, Kỳ họp này cần ghi lại dấu ấn từ niềm tin được củng cố, thể chế được hoàn thiện, để mở ra động lực phát triển mới cho đất nước.

Ông Hồ Sỹ Hùng - Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), đồng Chủ tịch Liên minh Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF)

Không còn chỗ cho né tránh trách nhiệm!

Có một nghịch lý đang tồn tại trong môi trường kinh doanh Việt Nam. Doanh nghiệp gặp khó khăn, gửi kiến nghị và nhận được phản hồi đúng thời hạn, đúng quy trình. Nhưng sau các văn bản trả lời, khó khăn vẫn còn nguyên. Nhiều doanh nghiệp chia sẻ: Văn bản trả lời họ nhận được thường rất đầy đủ, viện dẫn điều luật, nghị định, thông tư và kết thúc bằng đề nghị doanh nghiệp căn cứ quy định của pháp luật để thực hiện. Về mặt thủ tục, cơ quan quản lý đã hoàn thành chức trách, nhiệm vụ của mình về việc trả lời. Nhưng điều doanh nghiệp cần là lối ra cho vướng mắc của mình thì… không có.

Ngành Tuyên giáo và Dân vận đã chủ động tham mưu triển khai hiệu quả việc nghiên cứu, quán triệt các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị.

Khẳng định vai trò cầu nối giữa Đảng với Nhân dân

Quán triệt sâu sắc phương châm “đi trước mở đường, đi cùng thực hiện, đi sau tổng kết”, tiếp tục khẳng định vai trò cầu nối giữa Đảng với Nhân dân, mọi hoạt động của ngành Tuyên giáo và Dân vận đã và sẽ luôn hướng tới mục tiêu cao nhất là củng cố, bồi đắp niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, chế độ. Đây cũng là nền tảng tạo nên “thế trận lòng dân”, là nguồn lực nội sinh quan trọng cho sự nghiệp phát triển đất nước.

Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV diễn ra tại Hà Nội, từ ngày 20/7 đến hết ngày 24/7/2026. Ảnh: Hương Giang

Thể chế hóa tư duy chiến lược trong bảo vệ, phát triển đất nước

Những định hướng được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu tại Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV tiếp tục khẳng định tư duy nhất quán của Đảng về kết hợp chặt chẽ giữa phát triển và bảo vệ Tổ quốc, giữa xây dựng tiềm lực quốc gia với chủ động phòng ngừa các nguy cơ từ sớm, từ xa, theo hướng nâng cao sức chống chịu và bảo vệ vững chắc đất nước.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên phát biểu chỉ đạo tại Phiên họp thẩm tra sơ bộ Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 Luật do Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội tổ chức. Ảnh: Hương Nguyên

Chuyển sang “hậu kiểm” phải thực chất và hiệu quả

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 Luật dự kiến được trình Quốc hội xem xét tại phiên họp không thường lệ diễn ra vào tháng 8 tới. Dự luật này đóng vai trò quan trọng trong việc xử lý những vướng mắc cấp bách trong thực tiễn và góp phần hoàn thiện thể chế, thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.

Đô thị lớn đã kiến tạo cho con người một không gian sống tốt hơn, thì ngược lại, người dân cũng cần tự “nâng cấp” chính mình để phù hợp với đời sống văn minh, hiện đại.

Cư dân siêu đô thị

Nhóm cư dân của chung cư tôi ở có gần 1.000 thành viên. Tài khoản Zalo của nhóm không ngày nào không có hàng chục phản ánh về lối sống chưa chuẩn mực của một số cư dân: Vòi nước công cộng ở vườn hoa không khóa, rác bỏ không đúng nơi quy định, thú cưng đi dạo không rọ mõm... và, thậm chí, bã kẹo cao-su dính trên máy tập. Hành trình xây dựng tác phong sinh hoạt văn minh phù hợp với đô thị lớn, hiện đại vẫn còn khá gập ghềnh.

Sáng 7/7/2026, khai mạc Tuần lễ Kinh tế - Tài chính - Công nghệ Đà Nẵng 2026 và Hội nghị Đối thoại chính sách cấp cao với chủ đề “Mô hình tăng trưởng mới - Đổi mới sáng tạo - Thành phố toàn cầu”. Ảnh: TTXVN

Biến uy tín quốc tế thành động lực phát triển

Ban Chỉ đạo Trung ương về đối ngoại và hội nhập quốc tế vừa họp Phiên thứ nhất, do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì, chính thức khởi động cơ chế mới, thống nhất phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều phối và tổ chức thực hiện công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới.

Trong suốt 50 năm qua, Thành phố Hồ Chí Minh luôn giữ vai trò trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Ảnh: Đạt Thành

Biểu tượng phát triển năng động, cực đổi mới sáng tạo của Việt Nam trong thế kỷ XXI

Tròn nửa thế kỷ được vinh dự mang tên vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc, Thành phố Hồ Chí Minh đã phát triển bứt phá từ gian khó, khẳng định vị thế đầu tàu kinh tế, cực đổi mới sáng tạo và biểu tượng phát triển năng động của cả nước. Tiếp nối trang sử vẻ vang ấy, thành phố hôm nay mang khát vọng, sứ mệnh về một đô thị toàn cầu, nơi được xác định trở thành biểu tượng phát triển năng động, là đầu tàu dẫn dắt tăng trưởng, cực đổi mới sáng tạo và hội nhập quan trọng của Việt Nam.

Đại hội Đoàn XIII xác lập mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp công tác Đoàn trong nhiệm kỳ mới, trong đó đặc biệt chú trọng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trẻ. Ảnh Thành Đạt

Bước chuyển trong kỷ nguyên mới

Trong hai ngày 24-25/6, tại Thủ đô Hà Nội, Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII, diễn ra với tinh thần hành động: “Bản lĩnh tự cường - Tiên phong sáng tạo - Khát vọng cống hiến Làm chủ tương lai”.

Lễ đón Thủ tướng Lê Minh Hưng đến thành phố Kazan, Cộng hòa Tatarsta, Liên bang Nga bắt đầu chuyến tham dự Hội nghị Cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga. Ảnh: TTXVN

Khẳng định vai trò cầu nối tin cậy

Từ ngày 16 đến 18/6, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Hội nghị cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga, tại thành phố Kazan của Liên bang Nga. Hoạt động đối ngoại quan trọng này gửi đi thông điệp Việt Nam coi trọng quan hệ Đối tác chiến lược ASEAN-Nga, quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác toàn diện Việt Nam-Nga; khẳng định hình ảnh Việt Nam là cầu nối tin cậy trong ASEAN, là bạn bè thủy chung, chân thành của nước Nga.

GS, TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo).

Đổi mới mạnh mẽ để phát triển nguồn nhân lực cho kỷ nguyên mới

Đó là nhấn mạnh của GS, TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo) trong cuộc trò chuyện với Nhân Dân cuối tuần về một số chính sách mới đã và đang triển khai nhằm mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao - theo tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW của Đảng, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước.

Trong giai đoạn 2026-2031, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sẽ tiếp tục được hoàn thiện cả về hình thức tổ chức tổng thể và hệ thống giám sát để sát dân hơn, gần dân hơn.

Xây đắp nền tảng mô hình quản trị quốc gia hiện đại

Mục tiêu mà mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp hướng tới không chỉ là sắp xếp tổ chức bộ máy mà còn là đổi mới phương thức lãnh đạo, phương thức quản lý, phương thức điều hành, phương thức làm việc, phương thức tổ chức thực hiện. Không chỉ giải quyết yêu cầu trước mắt mà phải tạo nền tảng cho mô hình quản trị quốc gia hiện đại, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu dẫn đề tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 23 và trả lời một số câu hỏi của đại biểu tham dự. Ảnh: TTXVN

Định vị Việt Nam trong dòng chảy hợp tác khu vực

Với những ý nghĩa đặc biệt, chuyến thăm ba nước Đông Nam Á của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đạt được những kết quả quan trọng, mang tính đột phá, thông qua củng cố toàn diện nền tảng hợp tác, làm sâu sắc hơn và nâng tầm hợp tác chiến lược lâu dài, đưa quan hệ giữa Việt Nam với các đối tác chủ chốt trong khu vực lên nấc thang phát triển cao hơn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân tại sân bay quốc tế Udon Thani. Ảnh: TTXVN

Thông điệp tăng cường tin cậy và hợp tác chiến lược

Chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm chính thức Thái Lan, thăm cấp Nhà nước tới Singapore, phát biểu dẫn đề tại Đối thoại Shangri-La và thăm cấp Nhà nước tới Philippines mang ý nghĩa và tầm quan trọng đặc biệt.

Xây dựng không gian sinh hoạt cộng đồng là một trong những điểm quan trọng giúp mỗi địa phương nuôi dưỡng mạch ngầm văn hóa cho cư dân.

Sắp xếp lại không gian văn hóa bằng một tư duy sâu sắc hơn

Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Chỉ thị số 21 về “sắp xếp thôn, tổ dân phố và bố trí, sử dụng người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố”, yêu cầu các địa phương hoàn thành phương án sắp xếp trước ngày 10/6/2026.

Hà Nội xác lập cấu trúc đô thị theo hướng “đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm”, trong đó lấy sông Hồng làm trục cảnh quan sinh thái - văn hóa chủ đạo. Ảnh Thành Đạt

Viết tiếp trường ca sông Cái

Ngày 13/5 vừa qua, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng ký Quyết định số 2512/QĐ-UBND về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.

Người dân đặt nhiều niềm tin và kỳ vọng vào một nền hành chính hiện đại, thông suốt, minh bạch và trách nhiệm hơn khi bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp vận hành thật sự trơn tru. Ảnh: Thành Đạt

Phát hiện sớm vướng mắc để khắc phục kịp thời

Dù trong quá trình chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp còn bộc lộ một số hạn chế cần được tháo gỡ kịp thời, song đã tạo ra chuyển biến rất tích cực về cải cách hành chính, cung ứng dịch vụ công.