Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, tình hình vi phạm pháp luật liên quan đến sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, kinh doanh hàng hóa hết hạn sử dụng, không rõ nguồn gốc, hàng nhập lậu vẫn đang tiếp tục diễn biến phức tạp, trong đó có các tỉnh thành lớn như Hà Nội, Hải Phòng, Bắc Ninh, Hưng Yên.
Riêng trong quý III năm 2025 toàn quốc đã phát hiện, bắt giữ và xử lý hơn 31.000 vụ việc, thu nộp ngân sách hơn 3.600 tỷ đồng; 462 vụ bị khởi tố hình sự với 915 đối tượng.
Là địa bàn trọng điểm, thời gian qua, Hà Nội tiếp tục tăng cường lực lượng kiểm tra, kiểm soát thị trường. Theo Ban Chỉ đạo 389 thành phố Hà Nội, trong 3 tháng qua, các lực lượng chức năng đã kiểm tra và bắt giữ 3.378 vụ liên quan đến buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Trong đó, riêng lực lượng Quản lý thị trường Hà Nội kiểm tra, xử lý 668 vụ; chuyển 21 vụ sang cơ quan điều tra. Tổng số tiền xử phạt, truy thu và xử lý khác đạt 8,43 tỷ đồng; trị giá hàng hóa buộc tiêu hủy, tịch thu hơn 6,84 tỷ đồng.
Theo ông Dương Mạnh Hùng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội, nhằm góp phần ổn định tình hình thị trường hàng hóa lưu thông trên địa bàn thành phố, phục vụ nhu cầu mua sắm, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng Thủ đô dịp trước, trong và sau Tết Nguyên đán 2026, Hà Nội đã thành lập 2 đoàn kiểm tra liên ngành chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả trên địa bàn. Các đoàn sẽ thực hiện theo đúng nội dung của Kế hoạch số 78/KH-BCĐ389/TP, tập trung ngăn chặn các hành vi kinh doanh hàng giả, hàng cấm, hàng kém chất lượng, không rõ nguồn gốc xuất xứ và các hành vi gian lận thương mại. Đồng thời, tăng cường kiểm tra việc chấp hành các quy định pháp luật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, như: Đăng ký, giấy phép kinh doanh, hóa đơn chứng từ, ghi nhãn hàng hóa, chất lượng, giá cả, hoạt động thương mại điện tử và nguồn gốc xuất xứ hàng hóa.
Nằm ở vị trí quan trọng trên các tuyến đường huyết mạch nối Hà Nội với các địa phương có cửa khẩu với nước ngoài như Lào Cai, Lạng Sơn, Quảng Ninh, tỉnh Bắc Ninh được xác định là địa bàn quan trọng, luôn được các đối tượng lợi dụng làm nơi trung chuyển hàng lậu, không rõ nguồn gốc.
Thời gian qua, các ngành chức năng tỉnh luôn chủ động kiểm tra, kiểm soát thị trường, tập trung vào các mặt hàng thiết yếu, có nguy cơ vi phạm cao theo phương châm “4 không”, gồm: Không khoan nhượng, không ngừng nghỉ, không có vùng cấm và không có ngoại lệ. Công tác phối hợp giữa lực lượng công an, quản lý thị trường, thuế, hải quan và các lực lượng khác được tăng cường, phát huy hiệu quả cao. Đặc biệt là “tuyên chiến không khoan nhượng” với thuốc, thực phẩm, mỹ phẩm giả nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người tiêu dùng và doanh nghiệp.
Theo ông Tạ Văn Đức, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Bắc Ninh, sau một thời gian đồng loạt triển khai các biện pháp phòng chống theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, tình trạng buôn lậu có xu hướng giảm, nhưng hoạt động sản xuất, buôn bán hàng giả lại diễn biến phức tạp và tinh vi hơn. Các mặt hàng như thực phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, thuốc bảo vệ thực vật là những mục tiêu bị làm giả nhiều nhất. Đặc biệt, các đối tượng đã lợi dụng sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử và mạng xã hội để phân phối hàng nhập lậu, hàng giả. Các nhóm thường xuyên thuê căn hộ chung cư làm kho chứa, sử dụng dịch vụ vận chuyển trung gian (chuyển phát nhanh) nhằm che giấu hành vi, gây khó khăn cho lực lượng chức năng trong việc xác định vị trí kho hàng. Vừa qua, Công an tỉnh Bắc Ninh đã triệt phá một đường dây sản xuất, buôn bán sách giáo khoa giả quy mô lớn, hoạt động liên tỉnh, thu giữ hơn 185 nghìn bản sách giả, trị giá hơn 8 tỷ đồng. Trước đó, các lực lượng chức năng tỉnh Bắc Ninh kiểm tra, thu giữ gần 226.000 sản phẩm hàng hóa các loại như mỹ phẩm, chất tẩy rửa, quần áo… không rõ nguồn gốc tại Công ty cổ phần chuỗi cung ứng thương mại Á Châu có trụ sở tại Bắc Ninh.
Tại Hưng Yên, từ đầu năm đến nay, lực lượng quản lý thị trường đã kiểm tra 585 vụ, xử lý 523 vụ vi phạm, thu nộp ngân sách hơn 5,4 tỷ đồng. Nhiều vụ việc lớn có tính chất nghiêm trọng được chuyển cơ quan điều tra khởi tố hình sự.
Điển hình là vụ việc xảy ra tại Công ty TNHH Sản xuất & XNK Nhật Minh Food (phường Mỹ Hào). Lực lượng chức năng phát hiện 33.438 can dầu ăn giả nhãn hiệu Ofood trị giá tương đương hàng thật hơn 1,3 tỷ đồng. Vụ việc đã bị cơ quan công an khởi tố hình sự. Đặc biệt, Công an tỉnh phối hợp các đơn vị chức năng triệt phá chuyên án buôn lậu dầu thực vật quy mô lớn, thu giữ hơn 1 triệu lít dầu giả, khởi tố 6 bị can về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm”.
Nhằm chủ động phòng ngừa, ngăn chặn tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại tăng cao dịp Tết, Ban Chỉ đạo 389 quốc gia đã có văn bản yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tiếp tục quán triệt và thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Chính phủ, đặc biệt là Chỉ thị 13/CT-TTg.
Các tỉnh, thành phố phải tiếp tục kiện toàn Ban Chỉ đạo 389 địa phương theo mô hình chính quyền 2 cấp để tổ chức thực hiện có hiệu quả công tác này trong phạm vi địa bàn quản lý. Các lực lượng chức năng tiếp tục tăng cường quản lý nhà nước và xử lý nghiêm minh, nâng cao năng lực kiểm tra, kiểm soát, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để truy xuất nguồn gốc và quản lý dữ liệu, thay đổi văn hóa tiêu dùng, nâng cao nhận thức của người dân thông qua giáo dục và truyền thông. Bên cạnh đó, cần thực hiện tốt công tác phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng để tạo sức mạnh tổng hợp.
