Khai mạc Diễn đàn, Thứ trưởng Thông tin và Truyền thông Phạm Anh Tuấn chia sẻ, Việt Nam là xứ sở nhiệt đới với nhiều loại nông sản phong phú, trong đó vải thiều từ lâu đã trở thành món ăn đặc sản được mọi người yêu thích. Việt Nam cũng là quốc gia có điều kiện thuận lợi trong sản xuất nông nghiệp. Nhiều năm trước, việc trồng và giao thương còn nhiều khó khăn. Nhưng từ sau năm 1989, Việt Nam đã vươn lên thành nhà cung cấp nông sản lớn, với mức tăng trưởng 3,5% một năm, góp phần đảm bảo an ninh lương thực toàn cầu…
Kết quả đó là nhờ sự đổi mới, quyết tâm của Nhà nước Việt Nam trong việc tái cơ cấu nông nghiệp chuyển dịch theo hướng phát huy lợi thế, phù hợp với nhu cầu thị trường và thích ứng với biến đổi khí hậu, phát triển mô hình theo tiêu chuẩn VietGAP, cùng với đó là đẩy mạnh xây dựng chương trình nông thôn mới, nâng cấp đầu tư cho hệ thống thủy lợi, đê điều.
Phát biểu tại Diễn đàn, ông Phan Thế Tuấn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang cho biết: Những ngày này, chính quyền địa phương và người dân đã chủ động kết nối với các doanh nghiệp. Đến nay, vải thiều Bắc Giang đã thu hoạch 200.000 tấn. Các cấp các ngành luôn sẵn sàng sản xuất vải chất lượng cao, đồng thời, hỗ trợ doanh nghiệp trong công tác sản xuất và tiêu thụ.
Hiện, vải thiều Bắc Giang đang được bảo hộ tại 8 quốc gia gồm: Trung Quốc, Mỹ, Nhật Bản, Australia, Hàn Quốc, Singapore, Lào và Campuchia; đồng thời, là sản phẩm nông sản đầu tiên của Việt Nam được chính thức bảo hộ tại thị trường Nhật Bản. Bắc Giang coi trọng tất cả thị trường, cả trong nước và ngoài nước. Với thị trường nội địa, tỉnh tích cực đưa tới các doanh nghiệp, siêu thị... Tỉnh cũng kết hợp thương mại truyền thống và hiện đại, đưa vải thiều lên các sàn thương mại điện tử và các kênh mạng xã hội..
Giám đốc hợp tác xã Hồng Xuân, Bắc Giang Phạm Văn Dũng chia sẻ, về điểm khác biệt trong quy trình canh tác đối với những lô hàng vải thiều xuất đi châu Âu và Mỹ so với canh tác truyền thống. Trong đó ở quy trình truyền thống, bà con nông dân sản xuất theo quy trình tự nhiên, thậm chí không theo quy trình nào. Còn hiện nay, khi xuất khẩu thị trường khó tính như Mỹ, châu Âu, người nông dân phải tuân theo quy định bên nhập khẩu, bên cạnh các quy trình như Vietgap, Globalgap.
Tuy nhiên, theo ông Dũng, quy trình bảo quản còn gặp khó khăn. Hiện nay hợp tác xã đã được hỗ trợ kho để vận chuyển, sơ chế, tuy nhiên doanh nghiệp mong muốn có thể đảm bảo trường hợp vải chín chưa tiêu thụ hết sẽ cần các phương án chuyên sâu hơn như sấy lạnh hay sấy công nghệ cao để khi xong vụ vẫn còn sản phẩm xuất cho khách thị trường.
Chia sẻ câu chuyện về con đường phát triển bền vững của vải thiều Hải Dương, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương Trần Văn Quân cho biết, để sẵn sàng đảm bảo chất lượng đưa sản phẩm vải thiều Thanh Hà ra thế giới, từ nhiều năm nay, tỉnh Hải Dương đã triển khai đồng bộ các giải pháp để tập trung xây dựng các vùng sản xuất chất lượng cao phục vụ xuất khẩu, góp phần nâng cao giá trị gia tăng và xây dựng thương hiệu quả vải thiều trên thị trường thế giới.
Hiện nay, vải thiều trên địa bàn tỉnh Hải Dương cơ bản được sản xuất theo hướng VietGap, GlobalGap; diện tích vải được cấp chứng nhận sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn ngày càng tăng. Đã có 1.200 ha với 189 mã số vùng trồng được cấp để sản xuất vải thiều xuất khẩu; toàn tỉnh có 14 cơ sở được cấp mã số cơ sở đóng gói phục vụ xuất khẩu
Về chọn giống, tỉnh hợp tác với các cơ quan khoa học để ra các giống mới, đa dạng hoá các loại sản phẩm như vải u trứng, vải u hồng... khác biệt. Vải thiều chính vụ xuất khẩu trên 30 nghìn tấn.
Hải Dương nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, thuận lợi giao thương phát triển kinh tế. Tỉnh có 60% diện tích đất nông nghiệp, 70% dân số sống ở nông thôn, đất đai màu mới... cùng nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển theo hướng sản xuất hàng hoá tập trung quy mô lớn.
Tại Diễn đàn, đại diện Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Công thương, hợp tác xã trồng vải và các doanh nghiệp đã cùng thảo luận về quy trình trồng trọt và chăm sóc vải thiều ngon và sạch, phát triển thị trường tiêu thụ vài thiều trong phiên tọa đàm với chủ đề “Lời giải cho bài toán xuất khẩu vải thiều Việt Nam”. Các đại biểu đã tập trung vào các vấn đề chính như việc đáp ứng tiêu chuẩn vải thiều vào các thị trường ngoài nước, đặc biệt là những thị trường “khó tính” cũng như giải pháp mở rộng thị trường và tăng sản lượng.
Cũng trong khuôn khổ Diễn đàn "Vải thiều Việt Nam vươn ra thế giới", ban tổ chức đồng thời tổ chức những triển lãm số, gian hàng số để giới thiệu tới các cơ quan ngoại giao, các tổ chức quốc tế, các cơ quan thương mại, doanh nghiệp trong nước và quốc tế, các đơn vị đồng hành cùng chương trình, cùng các nhà báo, phóng viên trong nước và quốc tế về sản phẩm vải thiều nói riêng và một số sản phẩm nông sản khác nói chung.
