Đây là hoạt động văn hóa-kinh tế tiêu biểu nhằm tôn vinh các làng nghề truyền thống, đồng thời giới thiệu những sản phẩm đặc sắc phục vụ vụ mùa Tết Nguyên đán sắp tới.
Làng nghề trồng hoa đào Nhật Tân và quất Tứ Liên là những làng nghề cổ của Thăng Long - Hà Nội, có bề dày lịch sử hàng trăm năm, gắn liền với đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người Việt mỗi độ Tết đến, Xuân về. Trải qua nhiều biến động của lịch sử và quá trình đô thị hóa, các thế hệ nghệ nhân nơi đây vẫn kiên trì bám nghề, tích lũy kinh nghiệm, hoàn thiện kỹ thuật trồng, chăm sóc và tạo dáng cây, góp phần gìn giữ giá trị làng nghề truyền thống của Thủ đô.
Theo ông Bùi Tuấn Anh, Thành ủy viên, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân phường Hồng Hà, hiện nay làng đào Nhật Tân và quất Tứ Liên duy trì vùng trồng chủ yếu tại khu vực bãi ven sông Hồng. Tổng diện tích trồng đào các loại đạt khoảng 80ha, với nhiều giống đặc trưng như đào bích cổ Nhật Tân, đào phai kép, đào hạt, đào Thất thốn…; diện tích trồng quất Tứ Liên ước đạt khoảng 30ha. Toàn địa bàn có hơn 750 hộ dân trực tiếp sản xuất, kinh doanh đào cảnh và khoảng 450 hộ dân tham gia sản xuất, kinh doanh quất cảnh. Giá trị thương mại-dịch vụ của mỗi làng nghề ước đạt khoảng 60 tỷ đồng/năm.
Phát biểu tại lễ hội, ông Trần Tuấn Việt, Chủ tịch Hội làng nghề truyền thống hoa đào Nhật Tân nhấn mạnh, hoa đào Nhật Tân không chỉ là sản phẩm có giá trị kinh tế mà còn là biểu tượng văn hóa tinh thần, gắn bó sâu sắc với Tết cổ truyền của dân tộc. Lễ hội, do đó, là dịp để tôn vinh các giá trị văn hóa của làng nghề, đồng thời quảng bá những tác phẩm đào cảnh có giá trị nghệ thuật cao đến đông đảo nhân dân và du khách.
Trong khi đó, chia sẻ về nghề quất cảnh trong điều kiện mới, bà Ngô Thị Ngà, Chủ tịch Hội làng nghề quất cảnh Tứ Liên cho biết: “Làng nghề luôn chú trọng gìn giữ những giá trị cốt lõi của nghề truyền thống, đồng thời linh hoạt thích ứng với thời đại. Các nghệ nhân không ngừng cải tiến kỹ thuật, nghiên cứu giống cây phù hợp, sáng tạo nhiều thế quất đẹp, độc đáo, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của thị trường”. Nhờ đó, quất cảnh Tứ Liên không chỉ hiện diện trong đời sống Tết của người dân Thủ đô mà còn được nhiều địa phương, tổ chức, cá nhân trong và ngoài thành phố biết đến.
Bên cạnh những thuận lợi, làng nghề quất cảnh Tứ Liên và đào Nhật Tân đều đối mặt với không ít thách thức như biến đổi khí hậu, chi phí sản xuất tăng cao, yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường và áp lực từ quá trình đô thị hóa. Trước thực tế đó, Hội làng nghề xác định phương hướng phát triển trong thời gian tới là tiếp tục phát huy truyền thống, giữ vững bản sắc nghề; đẩy mạnh ứng dụng khoa học-kỹ thuật; nâng cao chất lượng, giá trị nghệ thuật của sản phẩm; gắn phát triển làng nghề với du lịch trải nghiệm, đồng thời chú trọng đào tạo, truyền nghề cho thế hệ trẻ nhằm bảo đảm sự kế tục bền vững.
Là một trong những nhà vườn tham gia lễ hội, chị Ngô Thu Trang (nhà vườn Xuân Lộc, hội viên Hội làng nghề quất cảnh Tứ Liên) chia sẻ: “Lễ hội có ý nghĩa quan trọng, tạo thêm động lực và nguồn cảm hứng để chúng tôi tiếp tục gắn bó, phát triển nghề truyền thống; đồng thời là dịp giao lưu, học hỏi, trao đổi kinh nghiệm giữa các nhà vườn”.
Không chỉ là nơi trưng bày, giới thiệu và bán sản phẩm, lễ hội “Tinh hoa nghệ thuật quất cảnh Tứ Liên” và lễ hội “Đào Nhật Tân - Sắc xuân Hồng Hà” còn trở thành điểm đến hấp dẫn để người dân, du khách tham quan, chụp ảnh và trải nghiệm nét đẹp văn hóa đặc sắc của các làng nghề truyền thống ven sông Hồng. Lễ hội được tổ chức phù hợp với Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ phường Hồng Hà lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, góp phần quảng bá tiềm năng du lịch gắn với phát triển kinh tế của địa phương, đặc biệt là định hướng xây dựng làng nghề truyền thống quất cảnh Tứ Liên gắn với du lịch sông Hồng. Theo Ban Tổ chức, lễ hội diễn ra từ nay đến hết ngày 29 Tết Bính Ngọ 2026, với sự tham gia của toàn bộ các nhà vườn làng đào Nhật Tân và quất Tứ Liên.
