Rối loạn ăn uống không chỉ là vấn đề tâm lý

Rối loạn ăn uống không chỉ là vấn đề tâm lý mà còn là nguyên nhân gây ra nhiều biến chứng y tế nghiêm trọng, là một bệnh lý tâm thần có thể dẫn đến tử vong nếu không được điều trị đúng cách.

Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Rối loạn ăn uống ở lứa tuổi học đường

Thời gian gần đây, Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai liên tục tiếp nhận các ca bệnh rối loạn ăn uống ở lứa tuổi học đường.

Bệnh nhân N.T.H (17 tuổi), vốn là một nữ sinh vui vẻ, hòa đồng, bỗng chốc trở thành bệnh nhân cấp cứu. Trước đó, vì bạn bè trêu là béo, H. bắt đầu ám ảnh về cân nặng. Cô bé tự ý áp dụng chế độ ăn kiêng cực đoan như giảm khẩu phần ăn xuống 2/3 và tập thể dục 2-3 tiếng mỗi ngày. Dù đã giảm gần 10kg, cơ thể gầy guộc, H. vẫn kiên quyết tin rằng mình béo và tuyệt đối từ chối ăn.

Sau 6 tháng, H. ngất xỉu và được đưa đến bệnh viện trong tình trạng nguy kịch, mạch chỉ 48 lần/phút, huyết áp tụt, mất kinh 3 tháng, BMI chỉ còn 16,4. Bệnh nhân phải điều trị nội trú khẩn cấp để phục hồi dinh dưỡng và tâm lý.

Ngược lại, khi ăn uống vô độ, mất kiểm soát, các bạn trẻ cũng rơi vào trạng thái tâm lý không ổn định. Bệnh nhân L.T.L (18 tuổi) là một thí dụ khác về sự giày vò thể xác và tinh thần. L. liên tục có những cơn ăn mất kiểm soát, ăn sạch một lượng thức ăn khổng lồ (tương đương 4 bát mì tôm, 1,5kg khoai tây chiên) chỉ trong 1-2 giờ, với tần suất 2-3 lần/tuần.

Sau khi ăn, L. tự gây nôn mửa, hoặc dùng thuốc nhuận tràng để thải thức ăn. Hành vi này xuất phát từ sự xấu hổ, tội lỗi và sợ tăng cân. Hành động ăn uống này khiến cô phải nhập viện điều trị.

Sau thời gian được điều trị tích cực bằng liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) và hóa dược, các cơn ăn vô độ chấm dứt hoàn toàn, hành vi nôn cũng biến mất.

Thạc sĩ, Ngô Tuấn Khiêm, Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai nhấn mạnh, các ca lâm sàng này là lời cảnh tỉnh rõ ràng nhất về sự nguy hiểm của ED.

Thạc sĩ, bác sĩ Phạm Thị Nguyệt Nga cảnh báo, độ tuổi vị thành niên (10-19 tuổi) là "vùng nguy hiểm" khởi phát bệnh, bởi đây là giai đoạn các em chịu nhiều áp lực về hình thể từ bạn bè và mạng xã hội. Rối loạn ăn uống là sự rối loạn nghiêm trọng trong hành vi ăn uống và mối bận tâm ám ảnh quá mức về cân nặng và hình dáng cơ thể.

Nhận biết rối loạn ăn uống

Thạc sĩ, bác sĩ Phạm Thị Nguyệt Nga cho biết, có 2 dạng phổ biến nhất rối loạn ăn uống.

Một là, người có biểu hiện chán ăn tâm thần (Anorexia Nervosa - AN) với nỗi sợ tăng cân vô lý khiến người bệnh tự bỏ đói bản thân, dù đã gầy gò, suy kiệt.

Hai là, có người ăn vô độ tâm thần (Bulimia Nervosa - BN). Các cơn ăn "vô tội vạ" không kiểm soát, sau đó là hành vi bù trừ nguy hiểm như tự gây nôn hoặc lạm dụng thuốc.

Thạc sĩ, bác sĩ Phạm Thị Nguyệt Nga nhấn mạnh, rối loạn ăn uống không chỉ là vấn đề tâm lý mà còn là nguyên nhân gây ra nhiều biến chứng y tế nghiêm trọng như loạn nhịp tim, hạ huyết áp, suy thận cấp, loãng xương và mất kinh nguyệt vĩnh viễn ở nữ giới.

Rối loạn ăn uống là bệnh có thể điều trị được nếu được phát hiện sớm. Một số dấu hiệu cha mẹ cần lưu ý như: Ám ảnh cân nặng: Soi gương liên tục, thường xuyên cân, sờ nắn cơ thể. Trẻ hạn chế ăn uống bằng cách loại bỏ hẳn tinh bột, chất béo dẫn đến lo âu, trầm cảm, thu mình, dễ cáu gắt.

Hoặc trẻ có biểu hiện tránh né bữa ăn gia đình, kiếm cớ bận, nói dối đã ăn rồi; hoặc vào toilet ngay sau khi ăn xong (có thể là tự gây nôn)...

Bác sĩ Nga nhấn mạnh, rối loạn ăn uống là một bệnh lý, không phải sự lựa chọn. Gia đình cần hỗ trợ và đồng hành, tránh chỉ trích hay ép buộc. Việc điều trị cần có sự phối hợp giữa chuyên gia tâm thần, tâm lý và dinh dưỡng để phục hồi cả thể chất và tinh thần.

Có thể bạn quan tâm

Thạc sĩ, chuyên gia tâm lý Hoàng Quốc Lân khám, tư vấn cho bệnh nhân. (Ảnh: Nhân vật cung cấp)

Nhận diện sớm những bất thường tâm lý, hành vi ở trẻ để ngăn hậu quả đáng tiếc

Những thay đổi bất thường về cảm xúc, hành vi ở trẻ có thể xuất phát từ nhiều áp lực và trải nghiệm trong cuộc sống. Theo Thạc sĩ, chuyên gia tâm lý Hoàng Quốc Lân, việc nhận diện sớm các dấu hiệu, đồng hành và hỗ trợ kịp thời có thể giúp trẻ vượt qua khó khăn trước khi vấn đề trở nên nghiêm trọng.

Phút tri ân trước nghĩa cử cao đẹp của anh và gia đình. (Ảnh: BV cung cấp)

Giữa mất mát, người mẹ quyết định hiến tạng con trai cứu nhiều người

Người con trai vừa từ Nhật Bản trở về chăm mẹ bất ngờ mắc xuất huyết não do vỡ phình động mạch, tổn thương não không thể hồi phục. Trong nỗi đau mất người thân, gia đình đã đồng ý hiến trái tim, gan, hai quả thận và hai giác mạc của anh, trao cơ hội sống và tìm lại ánh sáng cho nhiều người bệnh.

Ê-kíp phẫu thuật áp dụng phương pháp phẫu thuật kết hợp xương bằng nẹp vít hợp kim titanium đường trong miệng. (Ảnh: Bệnh viện cung cấp)

Nẹp vít hàm mặt qua đường rạch trong khoang miệng giúp bảo tồn khớp nhai và tính thẩm mỹ

Bệnh viện đa khoa Xuyên Á Đức Hòa (Tây Ninh) vừa thực hiện thành công ca phẫu thuật nắn chỉnh và kết hợp xương bằng nẹp vít hàm mặt. Đáng chú ý, toàn bộ quá trình tiếp cận ổ gãy đều được thực hiện qua đường rạch trong khoang miệng, giúp bảo tồn tính thẩm mỹ và phục hồi chức năng vận động khớp nhai cho người bệnh.

Bác sĩ khám lại cho bệnh nhi. (Ảnh: BVCC)

Cảnh giác Adenovirus gây sốt cao 40 độ C ở trẻ nhỏ

Bé trai 4 tuổi ở Ninh Bình nhập viện sau 2 ngày sốt cao liên tục, có thời điểm 40 độ C, kèm sưng đau họng, amidan có giả mạc và ăn uống kém. Bác sĩ cảnh báo Adenovirus có thể gây biến chứng viêm phổi, suy hô hấp nếu bệnh tiến triển xuống đường hô hấp dưới.

Bác sĩ phẫu thuật cho bệnh nhi. (Ảnh: BVCC)

Bé trai 12 tuổi dị tật tai bẩm sinh, cholesteatoma phá hủy xương chũm

Trên nền dị tật vành tai, ống tai bẩm sinh hai bên, bé trai 12 tuổi mắc cholesteatoma đã lan rộng vào xương chũm, gây tiêu hủy xương và viêm cấp. Các bác sĩ Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương phải phẫu thuật loại bỏ bệnh tích, đồng thời bảo tồn tối đa các cấu trúc quan trọng để chuẩn bị cho việc tái tạo vành tai sau này.

[Video] Dự kiến nâng mức hưởng bảo hiểm y tế lên 85% từ năm 2027

[Video] Dự kiến nâng mức hưởng bảo hiểm y tế lên 85% từ năm 2027

Từ ngày 1/7/2027 nâng mức hưởng bảo hiểm y tế đối với các trường hợp hiện được hưởng 80% chi phí khám, chữa bệnh lên 85%, tiến tới 90% từ ngày 1/7/2029. Đây là nội dung đang được Bộ Y tế dự thảo tại Nghị định quy định lộ trình tăng mức hưởng và phạm vi hưởng bảo hiểm y tế, phù hợp mức đóng và khả năng cân đối của quỹ.

Bác sĩ mổ cấp cứu lấy thai kịp thời cho sản phụ. (Ảnh: Bệnh viện cung cấp)

Tưởng chuyển dạ, thai phụ 36 tuần đối mặt biến chứng hy hữu

Thai phụ 36 tuần nhập viện vì đau bụng, không ra máu, không ra nước, tim thai và huyết động đều ổn định. Tuy nhiên, các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương phát hiện vết nứt 3cm ở góc phải tử cung, màng ối đã tràn ra ngoài ổ bụng, kịp thời mổ cấp cứu cứu mẹ và bé.

Phụ huynh dễ dàng thao tác quét mã QR và kiểm chứng thông tin về lon sản phẩm trên tay. (Nguồn ảnh: Nestle)

Minh bạch nguồn gốc và chất lượng trở thành tiêu chí quan trọng khi phụ huynh chọn sản phẩm dinh dưỡng

Khi lựa chọn sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ nhỏ, bên cạnh bảng thành phần, nguồn gốc hay các tiêu chuẩn chất lượng là những thông tin quan trọng mà phụ huynh cần tham khảo. Việc các thông tin này được cung cấp rõ ràng, dễ tiếp cận giúp cha mẹ có thêm cơ sở tìm hiểu trước khi đưa ra lựa chọn phù hợp với nhu cầu của con.

Hội nghị Quản lý bệnh viện châu Á 2026 diễn ra tại Bangkok, Thái Lan. (Ảnh: XUÂN SƠN)

Dấu ấn Việt Nam tại hội nghị Quản lý bệnh viện châu Á

Diễn ra từ ngày 2-3/9 tại thủ đô Bangkok của Thái Lan, Hội nghị Quản lý bệnh viện châu Á (HMA) 2026 quy tụ đông đảo các nhà quản trị, nhà hoạch định chính sách và chuyên gia trong lĩnh vực y tế tại khu vực. Việt Nam có hai đại diện được vinh danh trong số 25 nhân vật có ảnh hưởng hàng đầu của Hội nghị Quản lý bệnh viện châu Á.

Bác sĩ thực hiện thủ thuật xử trí tình trạng biến chứng cho bệnh nhân. (Ảnh: BVCC)

Cảnh báo biến chứng thẩm mỹ dai dẳng sau can thiệp vùng ngực

Sau phẫu thuật đặt túi ngực, tiêm filler, không ít chị em phải nhập viện trong tình trạng gặp biến chứng nặng nề. Các bác sĩ cảnh báo những biến chứng nhiễm trùng sau các thủ thuật thẩm mỹ có thể kéo dài và khó điều trị nếu không được xử trí đúng cách.

Các y, bác sĩ khám bệnh cho người dân xã Than Uyên. (Ảnh: TRẦN TUẤN)

Lai Châu đưa chính sách khám sức khỏe đến gần người dân

Địa hình chia cắt, dân cư phân tán, giao thông đi lại khó khăn khiến việc chăm sóc sức khỏe định kỳ của người dân vùng sâu, xa của Lai Châu gặp không ít trở ngại. Chương trình khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc miễn phí được triển khai góp phần đưa dịch vụ y tế đến gần người dân, giúp họ nâng cao ý thức chủ động chăm sóc sức khỏe.

Bác sĩ bệnh viện đa khoa Xanh Pôn khám cho học sinh tại trường Trung học cơ sở Ba Đình ngày 22/8/2026. (Ảnh: Minh Quyết/TTXVN)

Bộ Y tế hướng dẫn kiểm tra sức khỏe đầu năm học

Việc kiểm tra sức khỏe đầu năm học đối với trẻ em mầm non và học sinh phổ thông được thực hiện mỗi năm một lần vào đầu năm học, nhằm đánh giá tình trạng sức khỏe ban đầu, phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe, bệnh, tật phổ biến ở lứa tuổi học đường.