Trong bối cảnh vẫn đang thiếu hụt lực lượng lao động tay nghề cao, tỉnh đã và đang triển khai loạt giải pháp đào tạo nghề sát thực tiễn, kỳ vọng trở thành động lực quan trọng giúp Quảng Trị phát triển bền vững và toàn diện.
Khoảng trống nhân lực chất lượng cao
Thị trường lao động ở tỉnh Quảng Trị thời gian qua đã có những bước khởi sắc rõ rệt, thể hiện ở cả số lượng việc làm tăng thêm, chất lượng thu nhập và cơ cấu ngành nghề. Trong 8 tháng đầu năm 2025, tỉnh đã giải quyết việc làm cho gần 23.000 lao động, trong đó có 8.600 người đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Việc gắn đào tạo nghề với nhu cầu doanh nghiệp và mở rộng thị trường cho lao động đi làm việc ở nước ngoài đang trở thành đòn bẩy giúp nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân.
Tỉnh đã tận dụng tốt các thị trường truyền thống có thu nhập bình quân cao như Nhật Bản (mức lương từ 35-40 triệu đồng/tháng), Hàn Quốc (mức lương từ 30-35 triệu đồng/tháng) và Đài Loan (Trung Quốc) ( mức lương từ 20-25 triệu đồng/tháng).
Theo Phó Giám đốc Sở Nội vụ Trương Thị Thanh Hoa, bức tranh lao động năm 2025 có nhiều tín hiệu tích cực, số lượng việc làm tăng thêm, chất lượng việc làm và thu nhập của người lao động cũng được cải thiện rõ rệt. Đáng chú ý, công tác đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài đã trở thành nguồn lực quan trọng, giúp nhiều hộ dân thoát nghèo, tích lũy vốn phát triển sản xuất, mở ra hướng đi mới cho kinh tế nông thôn.
Tuy nhiên, bà Hoa cũng thừa nhận thị trường lao động ở Quảng Trị vẫn còn nhiều “nút thắt”, nhất là tình trạng thiếu lao động có tay nghề cao. Tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ còn thấp, trong khi yêu cầu của doanh nghiệp ngày càng cao về chuyên môn, kỹ năng và ngoại ngữ. Điển hình như ngành du lịch, dù sở hữu tiềm năng lớn vẫn đối mặt khoảng trống về chất lượng nhân lực, trở thành lực cản cho phát triển.
Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh Nguyễn Đức Tân nhận định, thị trường lao động tại Quảng Trị chưa hình thành rõ nét, đặc biệt trong bối cảnh đang có nhiều biến động về nhu cầu sử dụng lao động do xuất hiện các dự án trọng điểm, đầu tư mới trên địa bàn. Nhiều nhà đầu tư, doanh nghiệp đầu tư đang gặp không ít khó khăn trong việc tìm kiếm nguồn lao động phục vụ dự án đầu tư, nhất là các dự án có nhu cầu sử dụng nguồn lao động lớn, có tay nghề cao.
Các doanh nghiệp trong tỉnh phản ánh, tuyển dụng lao động phổ thông thì dễ, nhưng tìm kỹ sư, thợ bậc cao, nhân lực vận hành máy móc hiện đại hay lao động giỏi ngoại ngữ lại rất khó. Các nhà đầu tư đã liên hệ với nhiều kênh tuyển dụng, trung tâm giới thiệu việc làm nhưng gặp khó khăn trong việc tìm kiếm ứng viên đã qua đào tạo, có kinh nghiệm, có trình độ chuyên môn với các ngành xây dựng, môi trường, nhân sự, tài chính, pháp lý, marketing, dịch vụ khách hàng,…
Cùng với đó, tình trạng lao động có trình độ thường tìm đến các trung tâm kinh tế lớn, hoặc chọn đi nước ngoài lâu dài, khiến cho Quảng Trị chưa thật sự giữ chân được nguồn lực chất lượng.
Gỡ “nút thắt” chất lượng nguồn nhân lực
Theo dự báo, thị trường lao động ở tỉnh Quảng Trị trong thời gian tới sẽ có những biến động về nhu cầu lao động, bao gồm sự tăng lên về số lượng lao động được sử dụng trong doanh nghiệp với các dự án sản xuất năng lượng, chế biến nông-lâm-thủy sản, dệt may,…Khi các dự án trọng điểm tại các khu kinh tế trong tỉnh hoàn thành và đi vào hoạt động sẽ thu hút nhiều lao động của địa phương. Trong đó, nhu cầu về lao động có trình độ chuyên môn và tay nghề cao sẽ tăng lên nhanh chóng. Đây chính là cơ hội cho các cơ sở đào tạo trên địa bàn tỉnh tăng cường hợp tác với các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất trong việc tổ chức các chương trình đào tạo, bồi dưỡng cho người lao động, cung cấp những dịch vụ tốt nhất cho các doanh nghiệp.
Ông Nguyễn Trường Chinh, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Thương mại và xuất nhập khẩu Việt Hồng Chinh cho rằng, để đạt được mục tiêu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, doanh nghiệp mong muốn Nhà nước xây dựng hệ thống giáo dục nghề nghiệp mở, hiện đại, gắn với doanh nghiệp và việc làm, chính sách an sinh xã hội. Việc liên kết nhà trường-doanh nghiệp trong đào tạo nhân lực phục vụ công nghiệp là giải pháp tốt để đáp ứng nhu cầu về nguồn lực và phát triển kinh tế-xã hội.
Tỉnh Quảng Trị đã tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp và cơ sở đào tạo, khuyến khích các doanh nghiệp phối hợp với các trường đại học, cao đẳng và cơ sở dạy nghề để xây dựng các chương trình đào tạo phù hợp. Hiện tại, toàn tỉnh có 35 cơ sở tham gia hoạt động giáo dục nghề nghiệp, hệ thống các cơ sở giáo dục nghề nghiệp từng bước phát triển nâng cao. Hằng năm, có khoảng 1.000 học sinh, sinh viên được hỗ trợ đến thực tập, nâng cao tay nghề tại các doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh.
Cùng với đó, tỉnh ưu tiên tuyển dụng lao động địa phương vào các dự án lớn như Trung tâm điện khí LNG Quảng Trị, điện gió, điện mặt trời, cảng biển Mỹ Thủy, Hòn La, các Khu kinh tế Đông Nam Quảng Trị, Hòn La. Các doanh nghiệp trong khu công nghiệp, khu kinh tế phải có kế hoạch sử dụng lao động tại chỗ, đồng thời phối hợp với địa phương đào tạo nghề trước khi tuyển dụng. Hình thành các trung tâm đào tạo nghề gắn với doanh nghiệp trong lĩnh vực năng lượng, chế biến, logistics.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị Trần Phong cho biết, tỉnh đã ban hành các chính sách thu hút và giữ chân nhân lực chất lượng cao, như hỗ trợ doanh nghiệp đào tạo tại chỗ, nâng tỷ lệ lao động có chứng chỉ, bằng cấp; ban hành chính sách thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao. Cùng với đó, tỉnh sẽ phát triển hạ tầng kết nối thị trường lao động, bằng việc đẩy mạnh sàn giao dịch việc làm trực tuyến, hệ thống thông tin tuyển dụng hiện đại, kết nối nhanh giữa cung và cầu lao động. Mục tiêu không chỉ là tạo việc làm, mà còn là tạo việc làm bền vững, với thu nhập ổn định để giữ chân người lao động.
