Phục dựng lễ hội truyền thống, khẳng định bản sắc văn hóa dân tộc

Giữa nhịp sống hiện đại, những nghi lễ truyền thống của người Ba Na, Gia Rai ở Gia Lai vẫn được cộng đồng gìn giữ và phục dựng nhằm khẳng định bản sắc văn hóa dân tộc.

Không gian văn hóa cồng chiêng thu hút đông đảo du khách thưởng thức và trải nghiệm.
Không gian văn hóa cồng chiêng thu hút đông đảo du khách thưởng thức và trải nghiệm.

Trong bối cảnh Gia Lai đăng cai Năm Du lịch quốc gia 2026, việc bảo tồn và phát huy các lễ hội đó càng có ý nghĩa khi vừa giữ hồn văn hóa, vừa mở ra hướng đi mới cho ngành du lịch.

Tại Pleiku, làng Ơp của người Gia Rai vẫn tồn tại như một “làng trong phố”. Tuy nhiên, quá trình đô thị hóa nhanh chóng khiến cho nhiều nghi lễ truyền thống đứng trước nguy cơ bị lãng quên. Những lễ ăn hỏi, lễ mừng lúa mới, lễ cúng bến nước… vốn gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng nay thưa dần, chỉ còn trong ký ức của người già.

Trước thực tế đó, Phòng Văn hóa-Xã hội phường Pleiku đã phối hợp cùng cộng đồng phục dựng lễ ăn hỏi theo phong tục người Gia Rai. Đây không chỉ là một nghi lễ hôn nhân, mà còn là dịp để thế hệ trẻ được biết đến một phần nếp sinh hoạt văn hóa vốn quen thuộc trong đời sống xưa. Lần đầu tham dự lễ ăn hỏi theo phong tục truyền thống, anh Rơ Mah Luy (làng Ơp) chia sẻ, những lời khuyên của già làng khiến cho đôi trai gái càng quý trọng tình yêu và ý thức hơn về việc gìn giữ giá trị gia đình.

Anh hy vọng sau này khi lập gia đình, anh cũng sẽ được thực hiện lễ ăn hỏi theo đúng phong tục truyền thống của dân tộc mình. Thời gian qua, hàng chục lễ hội đặc trưng của người Ba Na, Gia Rai đã được ngành văn hóa hỗ trợ phục dựng trên nguyên tắc tôn trọng giá trị nguyên bản. Các hoạt động này đều do cộng đồng làm chủ thể, chính quyền đóng vai trò hỗ trợ, tạo điều kiện. Năm 2026, Gia Lai sẽ tổ chức nhiều hoạt động gắn với di sản văn hóa cồng chiêng để góp phần quảng bá và khôi phục giá trị văn hóa truyền thống.

Theo kế hoạch, chương trình “Cồng chiêng cuối tuần-Thưởng thức và trải nghiệm” sẽ diễn ra vào tối thứ bảy hằng tuần. Đồng thời, Bảo tàng tỉnh sẽ tổ chức không gian trưng bày và các triển lãm chuyên đề về di sản Không gian văn hóa cồng chiêng Gia Lai. Bên cạnh đó, Ngày hội văn hóa các dân tộc tỉnh Gia Lai dự kiến được tổ chức vào tháng 4 và Liên hoan cồng chiêng quốc tế sẽ diễn ra trong quý IV. Đồng thời với các hoạt động lễ hội, tỉnh cũng triển khai chính sách hỗ trợ khôi phục Không gian văn hóa cồng chiêng.

Cụ thể, tỉnh sẽ có cơ chế hỗ trợ kinh phí để các làng đồng bào dân tộc Ba Na, Gia Rai, Chăm và H’rê xây dựng nhà rông truyền thống, ưu tiên tại những địa điểm phát triển du lịch cộng đồng. Mức hỗ trợ tối đa cho mỗi công trình là 1 tỷ đồng, nhằm tạo điều kiện để các làng vừa giữ gìn bản sắc văn hóa, vừa gắn kết với phát triển kinh tế- xã hội địa phương.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Gia Lai Lê Thị Thu Hương cho biết, Hội đồng nhân dân tỉnh đã ban hành Đề án Bảo tồn và phát huy giá trị di sản Không gian văn hóa cồng chiêng tỉnh Gia Lai giai đoạn 2026-2030. Đây là nền tảng quan trọng để tiếp tục duy trì, phục dựng các nghi lễ, lễ hội truyền thống. Đề án nhấn mạnh vai trò của cộng đồng, vốn được coi là chủ thể của di sản để hướng đến bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa một cách bền vững, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển du lịch địa phương.

Trong bối cảnh tỉnh Gia Lai đăng cai Năm Du lịch quốc gia 2026, việc phục dựng lễ hội càng có ý nghĩa đặc biệt. Điều này không chỉ là sự trở về với cội nguồn, mà còn là bước đi chiến lược để đưa văn hóa bản địa hòa nhập vào dòng chảy phát triển. Mỗi lễ hội được tái hiện là một minh chứng cho sức sống mãnh liệt của văn hóa truyền thống, là cách để đồng bào Ba Na, Gia Rai khẳng định giá trị, để du khách thêm yêu mến vùng đất cao nguyên và để Gia Lai bước vào tương lai với niềm tự hào về bản sắc văn hóa truyền thống của địa phương.

Có thể bạn quan tâm

Ông Nguyễn Thanh Tuấn (bên phải) giới thiệu cách chăm sóc cây sầu riêng Monthong.

Hiệu quả từ mô hình đa canh tuần hoàn

Những năm qua, nhiều hộ nông dân tại Gia Lai đã chủ động tìm tòi, chuyển đổi sang mô hình kinh tế đa canh tuần hoàn, mở ra hướng đi triển vọng trong việc tối ưu giá trị trên cùng một diện tích canh tác. Gia đình ông Nguyễn Thanh Tuấn (thôn Linh Nham, xã Mang Yang) là một trong những điển hình với mô hình này.

Mô hình nuôi gà Ai Cập lấy trứng của anh Nguyễn Thành Tuân đang mang lại nhiều tiềm năng.

Đa dạng sinh kế từ chăn nuôi

Chủ động lựa chọn những mô hình chăn nuôi phù hợp với thực tế và nhu cầu thị trường, nhiều hộ dân ở xã Trà Bồng (Quảng Ngãi) từng bước nâng cao thu nhập, ổn định cuộc sống, góp phần làm phong phú bức tranh kinh tế nông thôn.

Cán bộ Cảnh sát giao thông phân tích nguyên nhân dẫn đến tai nạn giao thông cho người dân xã Núi Thành.

Hướng dẫn kỹ năng tham gia giao thông cho người dân

Nhằm nâng cao nhận thức, kỹ năng tham gia giao thông cho nhân dân, Phòng Cảnh sát giao thông Công an thành phố Đà Nẵng đã phối hợp các địa phương tổ chức chương trình tuyên truyền, phổ biến pháp luật về trật tự an toàn giao thông và hướng dẫn kỹ năng lái xe an toàn.

Cựu chiến binh Bùi Xuân Phước (92 tuổi) dày công xây dựng Khu tưởng niệm Bác Hồ tại phố biển Nha Trang.

Người lính già gần 30 năm dựng “địa chỉ đỏ” về Bác Hồ

Ít ai biết rằng, khu tưởng niệm Bác Hồ rộng hơn 2.200 m² này là kết quả gần 30 năm miệt mài vun đắp của cựu chiến binh Bùi Xuân Phước, năm nay đã 92 tuổi. Với ông, đây không chỉ là tâm nguyện của một người lính mà còn là cách để gìn giữ lịch sử, giáo dục truyền thống cho thế hệ mai sau.

Một du khách được đào tạo “cấp tốc” sẵn sàng cho một buổi chụp hình tại “studio Bãi Cạn”.

Cách người trẻ đánh thức tiềm năng Phú Quý

Phú Quý là một trong những hòn đảo xa bờ nhất của khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ. Vài năm trở lại đây, hòn đảo này ngày càng trở nên gần gũi với du khách khi thường xuyên xuất hiện trên các nền tảng mạng xã hội.

Mặt trận phường Hương Trà tổ chức lễ khởi công sửa chữa nhà cho gia đình ông Nguyễn Hữu Nam.

Những ngôi nhà nghĩa tình

Thời gian qua, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các địa phương ở thành phố Đà Nẵng cùng các đoàn thể đã tích cực vận động nguồn lực xã hội hóa để hỗ trợ xây dựng và sửa chữa nhà cho nhiều hộ nghèo, khó khăn.

Xã Hòa Vang trao tặng sách giáo khoa cho học sinh.

Dân vận khéo, hiệu quả cao

Gắn với thực hiện nhiệm vụ chính trị của địa phương, phong trào thi đua “Dân vận khéo” ở xã Hòa Vang (thành phố Đà Nẵng) đã xây dựng được nhiều mô hình hiệu quả, thiết thực, tạo sức lan tỏa tích cực trong đời sống xã hội.

Công an xã Thuận An và Đồn Biên phòng Cửa khẩu Thuận An phối hợp tuần tra, kiểm soát địa bàn, ngăn chặn hoạt động các loại tội phạm trên biên giới.

Giữ bình yên nơi biên giới

Xã Thuận An (tỉnh Lâm Đồng) là địa bàn biên giới có địa hình rộng, dân cư sinh sống phân tán, nhiều đường mòn, lối mở qua biên giới, công tác bảo đảm an ninh trật tự gặp nhiều khó khăn.

Cán bộ Bộ đội Biên phòng xuống địa bàn hướng dẫn người dân cách thao tác quét mã QR và gửi tin báo (Ảnh THANH BÌNH)

Chuyển đổi số trong quản lý địa bàn biên giới

Thời gian qua, Bộ đội Biên phòng tỉnh Gia Lai đã chủ động triển khai nhiều mô hình ứng dụng công nghệ số tại khu vực biên giới. Các mô hình đã hỗ trợ lực lượng chức năng quản lý địa bàn hiệu quả hơn, giúp người dân tiếp cận công nghệ hiện đại, góp phần giữ vững an ninh trật tự vùng biên.

Quả lylu được anh Ha Phát hái về từ rừng và chế biến thành muối đặc sản.

Biến quả lylu hoang dại thành muối đặc sản

Dưới chân núi Lang Biang, chàng trai người Cơ Ho đã thu hái những quả lylu (còn gọi là tiêu rừng) để chế biến, tạo thành món muối đặc sản. Từ một loại gia vị núi rừng, lylu trở thành cầu nối đưa hương vị và văn hóa ẩm thực Cơ Ho đến với du khách.

Xã Măng Đen vận động các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và người dân tham gia chương trình “Một triệu cây xanh vì Măng Đen xanh”.

“Phủ xanh” Măng Đen

Thực hiện chương trình “Một triệu cây xanh vì Măng Đen xanh”, xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi tổ chức các hoạt động trồng cây xanh tại nhiều tuyến đường chính, làng du lịch cộng đồng và khu dân cư trên địa bàn.

Hệ thống giao thông trên địa bàn Cư Jút luôn được giữ gìn khang trang, sạch đẹp.

Phong trào xây dựng đời sống văn hóa ở Cư Jút

Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” tại xã Cư Jút (tỉnh Lâm Đồng) đang từng bước khẳng định vai trò là trụ cột tinh thần, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế-xã hội.

Mô hình rau quả xứ lạnh Măng Đen mang lại nguồn thu cho hội viên và khẳng định thương hiệu trên thị trường.

Hiệu quả từ mô hình rau xứ lạnh Măng Đen

Giữa cao nguyên Măng Đen (tỉnh Quảng Ngãi), khí hậu mát mẻ quanh năm, một mô hình kinh tế tập thể đang dần khẳng định hiệu quả. Không chỉ mở ra hướng đi mới cho sản xuất nông nghiệp sạch, mô hình này đã góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, đồng thời tạo dư địa phát triển du lịch sinh thái gắn với nông nghiệp bền vững.

Sáng tạo trong triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW

Với nhiều cách làm sáng tạo, thiết thực, phù hợp điều kiện thực tiễn địa phương, xã biên giới Thuận Hạnh (Lâm Đồng) đã triển khai hiệu quả Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đạt nhiều kết quả tích cực.

Các chương trình trao tặng cây giống cho thanh niên hỗ trợ khởi nghiệp và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

Tặng cây giống giúp người trẻ vùng cao lập nghiệp

Những năm qua, các xã, phường vùng cao tỉnh Quảng Ngãi nỗ lực triển khai nhiều chương trình, hoạt động tiếp sức thanh niên lập nghiệp. Nhiều địa phương đã trao tặng giống cây trồng, dược liệu có giá trị kinh tế cao, góp phần tạo sinh kế bền vững.

Đại tá Trần Quang Tâm (ngoài cùng, bên trái) cùng các lãnh đạo tỉnh thăm hỏi, động viên người dân vùng lũ lụt phía đông tỉnh Đắk Lắk vào cuối năm 2025.

Ấm áp nghĩa tình quân-dân

Thời gian vừa qua, “Chiến dịch Quang Trung” với nhiệm vụ xây dựng, sửa chữa những ngôi nhà của người dân bị sập đổ do thiên tai gây ra tại Đắk Lắk đã để lại dấu ấn đậm nét về nghĩa tình quân-dân. Trong đó, hình ảnh một người chỉ huy luôn có mặt tại công trường đã tạo ấn tượng sâu sắc trong lòng người dân và đồng đội...

Thanh, thiếu niên người Cơ Ho biểu diễn cồng chiêng, dân vũ phục vụ du khách tại Làng K'Ho Cil.

Phát huy giá trị văn hóa gắn với du lịch

Nằm trên tuyến du lịch trải nghiệm từ trung tâm tỉnh Lâm Đồng đến xã Nam Ban Lâm Hà, mô hình du lịch cộng đồng Làng K’Ho Cil là một trong những điểm đến mang dấu ấn riêng, lấy giá trị văn hóa bản địa làm “linh hồn” thu hút du khách; gợi mở cách làm du lịch gắn việc bảo tồn, lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống với sinh kế.

Những nông dân người đồng bào thiểu số thu hoạch cam tại vườn cam Hai Đông.

Đến vườn cam Hai Đông

Từ trung tâm thị trấn Măng Đen cũ, chiếc xe gầm cao phủ đầy đất đỏ lòng vòng gần bốn chục phút theo chỉ dẫn của ứng dụng bản đồ thông minh trên điện thoại, trước khi mất sóng hoàn toàn ở địa danh có tên “khu 37 hộ”. Dù đã được cảnh báo, đường đến vườn cam Hai Đông khó khăn hơn nhiều so với tưởng tượng của khách đường xa.

Nghệ nhân H'Yon (giữa) tỉ mỉ truyền dạy cho các học viên về cách tạo hoa văn trên nền thổ cẩm truyền thống của người M'nông bản địa.

Hạt nhân giữ hồn thổ cẩm M'nông

Giữa nhịp sống hiện đại nơi vùng đất Tây Nguyên, nghệ nhân H'Yon, Bí thư Chi bộ thôn Pi Nao, xã Nhân Cơ, tỉnh Lâm Đồng vẫn miệt mài với từng sợi chỉ, từng hoa văn thổ cẩm M'nông. Bà được bà con nhắc đến như một “hạt nhân” bền bỉ trong hành trình bảo tồn và làm mới nghề dệt thổ cẩm truyền thống.

Công nhân thu hoạch thành phẩm mật ong.

Đưa nông sản lên sàn thương mại số

Từ vài thùng ong rừng ban đầu, chị Đoàn Thị Thúy ở thôn 6, xã Biển Hồ, tỉnh Gia Lai đã kiên trì gây dựng thành trang trại ong quy mô lớn, tạo nguồn thu nhập ổn định cho gia đình.

Lãnh đạo Đảng ủy xã Đức An kiểm tra, nắm bắt tình hình thực tế mô hình “5 cán bộ, đảng viên giúp 1 hộ dân thoát nghèo” trên địa bàn.

Hiệu quả từ mô hình “5 giúp 1”

Mô hình “5 cán bộ, đảng viên giúp 1 hộ dân thoát nghèo” ở xã Đức An, tỉnh Lâm Đồng đang được triển khai theo hướng linh hoạt, nhân văn, từng bước mở rộng, tạo điểm tựa vững chắc cho người dân yếu thế, đồng thời góp phần hiện thực hóa các mục tiêu an sinh xã hội gắn với xây dựng nông thôn mới.

Người Mạ ở thôn Tố Lan có việc làm ổn định tại xưởng chế biến sản phẩm từ tầm vông.

Nâng cao giá trị của cây tầm vông

Vùng đất Đạ Tẻh vốn nổi danh là vựa lúa trọng điểm của tỉnh Lâm Đồng, nay còn được biết đến với nghề chế biến tầm vông (một loài cây thuộc họ tre, nứa) và đan lát song, mây. Thời gian qua, những rừng tầm vông xanh tốt trở thành nguồn sinh kế ổn định của đồng bào Mạ ở thôn Tố Lan.

Nhờ áp dụng khoa học, kỹ thuật vào sản xuất, vườn cà-phê của gia đình chị Puih H’Ani đạt năng suất cao trong những năm qua.

Lan tỏa tinh thần vượt khó

Trên cánh đồng cà-phê trải dài tại Gia Lai, một người phụ nữ Gia Rai đã âm thầm viết nên câu chuyện vượt khó đầy cảm hứng. Chị Puih H’Ani, làng Blang 1, xã Ia Hrung không chỉ làm giàu từ nông nghiệp mà còn trở thành điểm tựa cho nhiều hộ nghèo trong cộng đồng.

Anh Vũ Văn Hiếu (đội mũ) chuyển sang canh tác hữu cơ giúp năng suất ổn định, thu nhập tăng cao.

Lan tỏa phương pháp canh tác nông nghiệp bền vững

Từng là vùng đất bạc màu, năng suất chất lượng cây trồng thấp, vườn hồ tiêu rộng 10 ha của gia đình anh Vũ Văn Hiếu ở thôn Tam Điệp, xã Kon Gang (tỉnh Gia Lai) giờ đây đã hồi sinh mạnh mẽ nhờ chuyển đổi sang canh tác hữu cơ.

Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười.

Dấu ấn Chương trình “Tôi làm cán bộ xã” minh chứng chủ trương đúng đắn, sát thực tiễn

Tháo gỡ khó khăn trong thời gian đầu vận hành chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Lâm Đồng triển khai Chương trình “Tôi làm cán bộ xã”, điều động 730 cán bộ thuộc sở, ngành, lực lượng vũ trang về hỗ trợ cho các xã, phường. Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười chia sẻ chuyển biến tích cực sau triển khai.

Anh Vũ Tiến Đạt bên chim công xanh trong khu chuồng nuôi.

Trại chim công trên vùng đất B'Lao

Yêu thích vẻ đẹp sặc sỡ, lộng lẫy của chim công, anh Vũ Tiến Đạt ở phường B'Lao, tỉnh Lâm Đồng, quyết định khởi nghiệp với loài chim kiêu sa này.

Cán bộ, nhân dân xã Đăk Hà tham gia trồng cây, tạo hàng rào xanh trên địa bàn.

Đổi mới diện mạo nông thôn Đăk Hà

Hướng tới chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, xã Đăk Hà đã phát động phong trào “Xây dựng xã Đăk Hà Xanh-Sạch-Đẹp-An toàn-Văn minh” nhằm tạo khí thế thi đua sôi nổi trong toàn dân. Phong trào thể hiện quyết tâm đổi mới mạnh mẽ về diện mạo nông thôn, nâng cao đời sống tinh thần của người dân sau sáp nhập tỉnh, hướng đến một Đăk Hà phát triển bền vững, xứng đáng là nơi đáng sống của tỉnh Quảng Ngãi.