Phát biểu khai mạc Hội thảo, Tiến sĩ Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam nhấn mạnh, báo chí từ lâu đã là kênh truyền thông chiến lược, đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc đưa chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước về khoa học và công nghệ đến với đội ngũ trí thức và nhân dân.
Báo chí cũng là diễn đàn rộng mở, nơi giới khoa học trao đổi học thuật, phản biện chính sách và chia sẻ tri thức một cách công khai, minh bạch. Hiện, hệ thống báo chí của Liên hiệp Hội Việt Nam gồm 68 báo và tạp chí khoa học. Dù theo đề án sắp xếp mới (chưa được phê duyệt) hệ thống sẽ chỉ còn 18 đơn vị, nhưng yêu cầu nâng cao chất lượng, chuyên nghiệp hóa nội dung vẫn luôn là nhiệm vụ trung tâm.
Theo Tiến sĩ Lê Công Lương, Phó Tổng Thư ký kiêm Trưởng Ban Khoa học và Hợp tác quốc tế, Liên hiệp Hội Việt Nam, báo chí thực hiện đồng thời ba chức năng: Thông tin, giám sát xã hội và định hướng dư luận. Khi phản ánh kịp thời các dự thảo luật, các hoạt động tham vấn, cũng như những bất cập từ thực tiễn, báo chí góp phần làm cho phản biện chính sách của Liên hiệp Hội Việt Nam trở nên sâu sắc, có sức thuyết phục và lan tỏa hơn.
Báo chí cũng là kênh giúp kiến nghị khoa học thật sự đến với cơ quan quản lý và người dân, từ đó nâng cao hiệu quả quản trị công. Bên cạnh những kết quả đạt được, ông Lương cũng chỉ ra một số hạn chế cần khắc phục như: Thiếu cơ chế phối hợp thường xuyên, thiếu chiến lược truyền thông cấp địa phương và sự e dè của nhiều hội ngành khi làm việc với báo chí.
Để khắc phục, ông Lương đề xuất thiết lập đầu mối truyền thông rõ ràng; đào tạo kỹ năng truyền thông chính sách cho chuyên gia; xây dựng kho dữ liệu mở; phát triển tuyến bài chuyên sâu giữa Liên hiệp Hội Việt Nam và các tòa soạn; tổ chức diễn đàn định kỳ (Báo chí-Trí thức-Đổi mới sáng tạo) và đưa truyền thông vào từng nhiệm vụ phản biện.
Nhìn nhận vai trò của báo chí trong hoạt động tư vấn và phản biện chính sách công, Tiến sĩ, nhà báo Lê Nghiêm, Phó Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam khẳng định, báo chí giữ vị trí then chốt trong việc thúc đẩy tính minh bạch và trách nhiệm giải trình trong quá trình hoạch định chính sách. Báo chí phát hiện những lỗ hổng trong quản lý, những bất cập khi chính sách đi vào cuộc sống; đồng thời tạo không gian đối thoại bình đẳng giữa nhà khoa học, nhà quản lý và người dân.
Sự đồng hành của báo chí góp phần tăng uy tín của các kiến nghị khoa học, tăng tính thuyết phục của phản biện, đồng thời giúp xã hội hiểu rằng phản biện không phải để phản đối, mà để hoàn thiện chính sách tốt hơn.
Tại hội thảo nhiều ý kiến đều thống nhất, báo chí không chỉ là phương tiện truyền thông, mà là một bộ phận cấu thành trong tiến trình nâng cao chất lượng tư vấn, phản biện và xây dựng hình ảnh của Liên hiệp Hội Việt Nam.
Trước những yêu cầu mới, Liên hiệp Hội Việt Nam và báo chí cần bước vào giai đoạn hợp tác sâu rộng, bài bản, chuyên nghiệp hơn, để có thêm nền tảng vững chắc để thực hiện tốt sứ mệnh tập hợp, đoàn kết trí thức và đóng góp thiết thực vào sự phát triển của đất nước.
