Nơi tôn vinh nền y học cổ truyền

Là một trong những nét văn hóa đặc sắc ở vùng Đồng bằng sông Hồng, Lễ hội đền Bia ở xã Tuệ Tĩnh, thành phố Hải Phòng không chỉ tưởng nhớ, vinh danh thiền sư Tuệ Tĩnh mà còn là không gian để y học cổ truyền đến với công chúng với những giá trị cốt lõi của y đức, lòng nhân ái và bản sắc văn hóa dân tộc.

Lễ khai hội đền Bia năm 2025.
Lễ khai hội đền Bia năm 2025.

Đền Bia nằm trong cụm di tích quốc gia đặc biệt đền Xưa - chùa Giám - đền Bia, nơi gắn bó mật thiết với thân thế và sự nghiệp thiền sư Tuệ Tĩnh. Chùa Giám thờ Phật, là nơi nuôi dạy Tuệ Tĩnh; đền Xưa thờ Tuệ Tĩnh tại quê nhà; đền Bia lưu "tấm bia di nguyện" và là điểm kết nối tinh thần "Nam dược".

Đền Bia được xây dựng từ thời Lê, hiện còn lưu giữ nhiều cổ vật có giá trị lịch sử và nghệ thuật từ các triều đại phong kiến, tiêu biểu là bệ đá thời Nguyễn với các họa tiết chạm khắc tứ linh và tứ quý, cỗ khám sơn son thếp vàng, cùng tượng Tuệ Tĩnh.

Trong đó, tấm bia thời Lê được xem là di vật quý giá gắn liền với các sự kiện về Tuệ Tĩnh, hiện đang được bảo quản cẩn thận tại khu vực hậu cung của đền và được người dân địa phương coi như báu vật của di tích. Tấm bia là chứng tích của nền y học Việt, vừa là linh vật tín ngưỡng, vừa là văn bản học thuật, nói lên đạo đức nghề y với nội dung rất "đời": Thương người, thương dân, gìn giữ giá trị cây thuốc quê nhà, chữa bệnh miễn phí.

Chị Ngô Thị Huyền, hướng dẫn viên du lịch tại đền Bia cho biết: Theo các ghi chép lịch sử, Lễ hội đền Bia được khởi xướng vào năm 1830, dưới triều vua Minh Mạng; lễ hội kéo dài từ mồng 1 đến mồng 4 tháng Tư âm lịch. Hoạt động tổ chức lễ hội do lý trưởng, hội đồng tộc biểu và các vị chức sắc trong làng đảm nhận. Phần lễ khởi đầu vào ngày mồng 1 tháng Tư (ngày Thánh ứng và là ngày giỗ của thiền sư Tuệ Tĩnh). Khởi đầu là Lễ rước bát hương và rước hòm sắc; đoàn rước di chuyển theo thứ tự gồm đội cờ, đội chiêng trống, kiệu bát hương, các vị chức sắc và dân làng; các lễ vật như thịt luộc, mâm xôi, trầu, rượu, hoa quả được mang theo trong không khí lễ hội rộn ràng hòa theo nhịp trống, chiêng. Sau khi kiệu đến đền Bia, Lễ tế Thánh được thực hiện bởi đội tế gồm 15 người, trong đó chủ tế phải là tiên chỉ của làng.

Ở Lễ hội đền Bia, ngoài phần dâng hương tưởng niệm thiền sư Tuệ Tĩnh, còn có Lễ dâng chữ Thánh "Nam Dược Thánh nhân". Nghi lễ rước chữ dâng Thánh được thực hiện trang trọng; đoàn rước gồm hai người rước bát bửu đi trước, tiếp theo là một người rước trống chầu, sau đó là bốn người rước chữ "Nam", "Dược", "Thánh", "Nhân"; cuối cùng là 36 người thuộc đoàn lễ tiến vào sân đền trang nghiêm hành lễ. Trong không khí linh thiêng và mùi lá thuốc thoang thoảng, lời di nguyện của thiền sư như vẫn vang vọng: "Giữ lấy thuốc Nam để trị bệnh cho người Nam".

Phần hội luôn sôi nổi nhưng cũng rất nền nã, mang đậm chất Đồng bằng Bắc Bộ. Hoạt động biểu diễn các làn điệu dân ca, hát chèo, viết thư pháp, giao lưu thể thao; bên cạnh đó là các trò chơi dân gian như bịt mắt đập niêu, kéo co, câu cá trong chai, đánh cờ, bịt mắt bắt dê, đi cầu kiều... tạo nên không khí vui tươi, gần gũi.

Năm nào cũng đi Lễ hội đền Bia, chị Nguyễn Thị Vân, người dân ở phường Thành Đông (Hải Phòng) cho rằng, Tuệ Tĩnh là Thánh thuốc Nam, cho nên nhiều người tin rằng việc lấy lá thuốc tại đền đặt lên bàn thờ Thánh trước khi mang về sắc uống có thể chữa khỏi bách bệnh. Đến với đền Bia, chị Vân luôn có cảm giác được trở về với hương vị thiên nhiên, gần gũi với sự mộc mạc của vùng quê, cảm thấy tâm thức nhẹ nhàng, vơi hẳn những lo âu về bệnh tật. Chị cũng hiểu thêm giá trị phòng ngừa và chữa bệnh của một số vị thuốc Nam vốn là cỏ, cây sẵn có trong vườn nhà để sử dụng hằng ngày, bảo vệ sức khỏe cho người thân.

Theo ông Nguyễn Văn Thiện, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Tuệ Tĩnh: Lễ hội đền Bia ngày nay thu hút đông đảo du khách thập phương nhờ niềm tin mạnh mẽ vào sự linh thiêng của vị Thánh thuốc Nam- Đại danh y, thiền sư Tuệ Tĩnh. Vào các dịp lễ hội, ngày rằm, ngày mồng một đầu tháng âm lịch, nhất là trong những ngày Tết Nguyên đán, nhân dân từ khắp nơi đổ về đền chiêm bái và cầu mạnh khỏe. Nét độc đáo ở Lễ hội đền Bia là các hoạt động như bắt mạch, kê đơn, tư vấn sức khỏe, phát tặng các gói thuốc Nam. Du khách cũng khó bỏ qua các gian trưng bày dược liệu, giới thiệu sản phẩm y dược cổ truyền, tìm hiểu những gói trà thảo mộc, những vị thuốc Nam tuy đơn giản mà hiệu quả đã được lưu truyền và khẳng định theo tinh thần "thuốc Nam cho người Nam" ■

Có thể bạn quan tâm

Hoạt động trình diễn flyboard ánh sáng trên mặt nước Hồ Kỳ Lân.

Đa dạng trải nghiệm cho du khách dịp nghỉ lễ 30/4-1/5 tại Ninh Bình

Nhằm chào mừng dịp lễ 30/4-1/5, với mục tiêu tạo dựng không gian văn hóa-giải trí đặc sắc, kết hợp hài hòa giữa các giá trị truyền thống và hoạt động hiện đại, chuỗi sự kiện “Tự hào Hoa Lư” diễn ra từ ngày 28/4 đến 3/5 tại Phố cổ Hoa Lư đã thu hút đông đảo người dân và du khách, tạo nên không khí sôi động, hấp dẫn.

Khu di tích đền thờ/Nhà tưởng niệm bà Hoàng Thị Loan. (Ảnh: NGỌC ĐINH - MẠNH HÀO)

Đồng thuận từ lòng dân

Mỗi buổi chiều ở Vân Nội, loa truyền thanh vang lên những thông tin nổi bật về kinh tế-xã hội của xã Việt Tiến (Hưng Yên) nói chung và của thôn nói riêng. Ở sân nhà văn hóa, nhiều người dân quây quần trò chuyện. Những chia sẻ xoay quanh mùa vụ, tình làng nghĩa xóm, và những đổi thay đang hiện hữu trên quê hương.

Lãnh đạo thành phố Đông Hưng tặng hoa chào mừng Đoàn đại biểu các xã, phường tỉnh Quảng Ninh sang dự kỷ niệm 30 năm Ngày thành lập thành phố Đông Hưng.

Tăng cường quan hệ hợp tác hữu nghị biên giới Quảng Ninh (Việt Nam) và Quảng Tây (Trung Quốc)

Ngày 29/4, Đoàn đại biểu các xã, phường tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam) gồm Móng Cái 1, Móng Cái 2, Móng Cái 3 và xã Hải Sơn do đồng chí Hồ Quang Huy, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân phường Móng Cái 1 làm Trưởng đoàn đã tham dự chương trình kỷ niệm 30 năm Ngày thành lập thành phố Đông Hưng, Trung Quốc 29/4 (1996-2026).

Các đại biểu thực hiện nghi thức phát động Tháng Nhân đạo năm 2026.

Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam phát động Tháng Nhân đạo năm 2026

Lễ phát động Tháng Nhân đạo năm 2026 không chỉ là một sự kiện thường niên, mà là dấu mốc đặc biệt nhìn lại chặng đường “80 năm – Hành trình nhân ái vì cộng đồng”, góp phần huy động sức mạnh của toàn xã hội chăm lo cho người nghèo, người yếu thế; thể hiện hình ảnh một Việt Nam tích cực đóng góp vào các hoạt động nhân đạo quốc tế.

Công an xã Ô Diên làm việc với trường hợp vi phạm.

Xử lý nghiêm các trường hợp đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội

Thời gian qua, tình trạng đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây hoang mang dư luận, ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan, tổ chức và cá nhân. Trước thực trạng trên, Công an Hà Nội đã xử lý nghiêm các trường hợp đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội.

Tiến sĩ, bác sĩ Cao Việt Tùng thực hiện thay van động mạch phổi qua da cho bé L.V với sự tư vấn của chuyên gia Hàn Quốc.

Tránh “cưa xương ức” lần hai, bé 14 tuổi được thay van tim qua da chỉ trong 2 giờ

13 năm sau ca phẫu thuật điều trị tứ chứng Fallot, van động mạch phổi dần suy giảm theo quy luật tự nhiên của cơ thể, khiến bé gái đứng trước nguy cơ phải cưa xương ức để thay van lần hai. Tuy nhiên, nhờ kỹ thuật tiên tiến thay van động mạch phổi qua da, em đã có thể tránh được cuộc đại phẫu thêm một lần nữa.

Lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh tặng quà, động viên người lao động có hoàn cảnh khó khăn.

Lắng nghe, đồng hành cùng người lao động

Là tỉnh có nhiều khu công nghiệp, Bắc Ninh có tốc độ tăng trưởng cao, thu hút hơn 820.000 lao động, song địa phương cũng đang đối mặt áp lực về hạ tầng kỹ thuật và an sinh xã hội.

Trong tháng 3, cán bộ, chiến sĩ Công an xã Yết Kiêu trực tiếp tham gia rửa xe gây quỹ 6 triệu đồng để trao tặng các em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn.

Mỗi ngày một việc tốt vì dân

Với phương châm lấy sự ổn định vững chắc về an ninh trật tự làm nền tảng, điểm tựa hoàn thành các mục tiêu chiến lược về kinh tế-xã hội, phong trào thi đua "Ba nhất" do Bộ Công an phát động, cán bộ, chiến sĩ Công an thành phố Hải Phòng không quản ngại khó khăn, gian khổ lập những chiến công lớn, tận tụy vì dân từ những việc nhỏ.