Nhiều tồn tại, vướng mắc kéo dài ở Dự án Thủy điện Bản Vẽ

Dự án Thủy điện Bản Vẽ tại xã Yên Na, huyện Tương Dương (Nghệ An) được khởi công xây dựng năm 2004, đưa vào vận hành từ năm 2010 cung cấp cho quốc gia bình quân khoảng 1084,2 triệu kWh điện/năm. Có hơn 3.000 hộ dân với hơn 14.000 nhân khẩu của 34 bản ở 2 huyện Tương Dương và Kỳ Sơn đã di dời nơi ở để nhường đất thực hiện dự án. Tính đến nay, sau hàng chục văn bản, báo cáo từ Trung ương đến địa phương được ban hành, nhưng các tồn tại, vướng mắc trong công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, tái định cư cho người dân vẫn chưa được giải quyết.
Một góc bản Xốp Cháo (xã Lượng Minh, huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An).
Một góc bản Xốp Cháo (xã Lượng Minh, huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An).

Tác động lớn đến đời sống của người dân

Vào ngày 7/1/2025, tại báo cáo về kết quả thực hiện bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng và tái định cư Dự án Thủy điện Bản Vẽ gửi Sở Công thương tỉnh Nghệ An, Ủy ban nhân dân huyện Tương Dương đã chỉ rõ các tồn tại, vướng mắc cần sớm được tháo gỡ để sớm ổn định cuộc sống người dân.

Cụ thể, hiện nay, toàn bộ diện tích đất trên cốt ngập của Dự án Thủy điện Bản Vẽ, theo quy định tạm thời số 1174/CV-NLĐK ngày 16/3/2004 của Bộ Công nghiệp (được Chính phủ cho phép áp dụng chính thức tại Công văn số 3082/VPCP-NN ngày 8/6/2006 về chính sách bồi thường, di dân tái định cư Dự án Thủy điện Bản Vẽ huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An) thì không được bồi thường về đất.

Theo quy định, chỉ được bồi thường đối với toàn bộ đất đai trong phạm vi ngập lòng hồ (dưới cao trình 200m). Trong khi đó, người dân trong khu vực lòng hồ đều phải di dời về các khu tái định cư tại huyện Thanh Chương và huyện Tương Dương, không thể sản xuất trên phần diện tích này mà phải trả lại cho Nhà nước quản lý, sử dụng vào mục đích khác là hơn 4.298ha.

Nằm trên những ngọn đồi nhô lên giữa lòng hồ Thủy điện Bản Vẽ, bản Cà Moong và bản Xốp Cháo (xã Lượng Minh, huyện Tương Dương) trở thành những ốc đảo nằm tách biệt với bên ngoài.

Nằm trên những ngọn đồi nhô lên giữa lòng hồ Thủy điện Bản Vẽ, bản Cà Moong và bản Xốp Cháo (xã Lượng Minh, huyện Tương Dương) trở thành những ốc đảo nằm tách biệt với bên ngoài.

Đối với những hộ có đất ở và đất sản xuất nông nghiệp nằm trên cốt ngập lòng hồ thủy điện, nhưng phải di dời theo cộng đồng làng bản theo chủ trương của dự án, không thể ở lại, cũng như quay lại sản xuất trên phần đất này được. Do đó, cần phải thực hiện công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng để có cơ sở bù trừ chênh lệch nơi đi và nơi đến như các hộ thuộc diện tái định cư dưới cốt ngập.

Trước đó, ngày 23/9/2024, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã có văn bản về việc giải quyết vướng mắc liên quan đến bồi thường, hỗ trợ đất trên cốt ngập đối với Dự án Thủy điện Bản Vẽ. Theo đó, không thực hiện bồi thường về đất đai nằm ngoài dự án (đất trên cốt ngập) theo quy định.

Liên quan đến bồi thường chênh lệch về đất, theo Ủy ban nhân dân huyện Tương Dương, tổng số hộ dân huyện Tương Dương phải di dời của 32 bản, thuộc 8 xã vùng lòng hồ thủy điện Bản Vẽ là 2.910 hộ/13.735 khẩu. Địa phương đã thực hiện xong việc rà soát xác nhận nguồn gốc đất và số liệu về đất nơi đi đối với phần dưới cốt ngập tại các bản cũ khu vực lòng hồ và nơi đến tại các khu tái định cư của 4 bản trên địa bàn huyện Tương Dương đủ điều kiện, gồm: Khe Quỳnh, bản Chon (xã Xiêng My); bản Văng Môn (xã Nga My); bản Cà Moong (xã Lượng Minh), với tổng số 310 hộ. Tuy nhiên, đang chờ văn bản quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư trên địa bàn tỉnh Nghệ An về theo quy định của Luật Đất đai 2024 để triển khai thực hiện.

Phóng viên trao đổi với người dân đang sinh sống ở bản Cò Phào, xã Yên Na, huyện Tương Dương.

Phóng viên trao đổi với người dân đang sinh sống ở bản Cò Phào, xã Yên Na, huyện Tương Dương.

Tại huyện Thanh Chương, có tới 2.137 hộ/9.893 khẩu tái định cư tập trung tại 30 điểm. Năm 2018, đã thực hiện rà soát, công khai số liệu đất nơi đi tại lòng hồ thủy điện Bản Vẽ. Đáng nói, do ở các khu tái định cư ở huyện Thanh Chương khi đó chưa có số liệu về đất đai nơi đến vì chưa hoàn thành việc cấp giấy chứng nhận cho nhân dân, nên chưa có số liệu tính bù trừ chênh lệch giá trị về đất nơi đi, nơi đến.

Đối với các nội dung phát sinh ngoài quy định của dự án và hỗ trợ khắc phục lũ lụt năm 2018, sau khi cùng Tổng Công ty phát điện 1 (EVNGENCO1 - Chủ đầu tư Dự án Thủy điện Bản Vẽ), Ban quản lý dự án Thủy điện 2 họp bàn, các bên đã thống nhất khoản kinh phí hơn 30 tỷ đồng để đầu tư xây dựng Khu tái định cư tại cụm Xốp Vi, bản Xốp Cháo, xã Lượng Minh và Khu tái định cư Khe Chóng để di dời khẩn cấp 19 hộ dân bản Vẽ ra khỏi vùng sạt lở đất ở xã Yên Na, huyện Tương Dương. Tuy nhiên, vào ngày 26/11/2024, EVNGENCO1 có báo cáo về thẩm quyền cho phép hỗ trợ tái định cư bổ sung đối với Dự án Thủy điện Bản Vẽ.

Tại văn bản này, EVNGENCO1 báo cáo rằng, không đủ thẩm quyền quyết định hỗ trợ tái định cư bổ sung ngoài khung chính sách đối với Dự án.

Đến ngày 9/12, EVN đề nghị Bộ Công thương báo cáo lại Chính phủ để xin ý kiến.

Nhiều tồn tại, vướng mắc kéo dài ở Dự án Thủy điện Bản Vẽ ảnh 3

Từ trung tâm xã Lượng Minh, muốn vào bản Cà Moong và bản Xốp Cháo phải di chuyển bằng thuyền gần cả tiếng đồng hồ.

Đủ cơ sở pháp lý để thực hiện tái định cư bổ sung

Sau bao ngày mong chờ đợi, ngày 22/1 vừa qua, EVN đã có công văn chỉ đạo EVNGENCO1 về việc đôn đốc triển khai thực hiện hỗ trợ tái định cư bổ sung đối với Dự án Thủy điện Bản Vẽ.

Công văn của EVN nêu rõ: “Việc hỗ trợ tái định cư bổ sung nhằm ổn định đời sống người dân trong khu vực dự án đã được địa phương đề nghị từ năm 2018, Tập đoàn và EVNGENCO1 đã nhiều lần báo cáo các cấp có thẩm quyền đề xuất chấp thuận chủ trương để thực hiện.

Công văn số 541/EVN-QLXD ngày 22/1/2025 của EVN gửi EVNGENCO1.

Công văn số 541/EVN-QLXD ngày 22/1/2025 của EVN gửi EVNGENCO1.

Căn cứ ý kiến của lãnh đạo Chính phủ tại Thông báo số 143/TB-VPCP ngày 13/4/2019 và Văn bản số 7505/VPCP-NN ngày 14/10/2024 của Văn phòng Chính phủ, Tập đoàn yêu cầu EVNGENCO1 với vai trò là chủ đầu tư Dự án Thủy điện Bản Vẽ chủ động phối hợp với Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An và các đơn vị liên quan khẩn trương triển khai thực hiện việc hỗ trợ bổ sung cho người dân trong vùng bị ảnh hưởng của dự án theo chỉ đạo của Bộ Công thương tại văn bản 10644/BCT-ĐL nêu trên”.

Trước đó, ngày 27/12/2024, tại văn bản hồi đáp EVN, Bộ Công thương khẳng định: Căn cứ các nội dung chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ (Thông báo số 143/TB-VPCP ngày 13/4/2019 của Văn phòng Chính phủ và Văn bản số 7505/VPCP ngày 14/10/2024), đã đủ cơ sở pháp lý để Tập đoàn Điện lực Việt Nam và Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An triển khai thực hiện hỗ trợ tái định cư bổ sung đối với Dự án Thủy điện Bản Vẽ.

Phóng viên Báo Nhân Dân trao đổi thông tin với một hộ gia đình người đồng bào Khơ Mú. Hạ tầng thiếu thốn, đời sống người dân vùng lòng hồ Thủy điện Bản Vẽ đang gặp rất nhiều khó khăn.
Phóng viên Báo Nhân Dân trao đổi thông tin với một hộ gia đình người đồng bào Khơ Mú. Hạ tầng thiếu thốn, đời sống người dân vùng lòng hồ Thủy điện Bản Vẽ đang gặp rất nhiều khó khăn.

Với chỉ đạo của EVN, EVNGENCO1 cũng đã có thông báo gửi Ủy ban nhân dân huyện Tương Dương và Thanh Chương. Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công thương và EVN, EVNGENCO1 đã sẵn sàng để triển khai thực hiện việc hỗ trợ bổ sung cho người dân trong vùng bị ảnh hưởng của Dự án Thủy điện Bản Vẽ theo nội dung đã thống nhất với địa phương.

EVNGENCO1 cũng đề nghị Ủy ban nhân dân hai huyện này bố trí thời gian (từ ngày 4 đến 15/2/2025) tổ chức họp thống nhất kế hoạch triển khai thực hiện hỗ trợ tái định cư bổ sung đối với Dự án Thủy điện Bản Vẽ.

Ngày 3/2, trao đổi với phóng viên, lãnh đạo Ủy ban nhân dân huyện Thanh Chương và Ủy ban nhân dân huyện Tương Dương chia sẻ, đây là những thông tin rất tích cực, kỳ vọng những tồn tại, vướng mắc của Dự án Thủy điện Bản Vẽ kéo dài suốt nhiều năm qua sẽ được giải quyết dứt điểm, ổn định cuộc sống của người dân trên địa bàn.

"Cuộc họp dự kiến sẽ được tổ chức ngày 6/2 tới đây, với sự tham gia của lãnh đạo 2 huyện Tương Dương, Thanh Chương và các đơn vị liên quan", ông Lê Đình Thanh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Thanh Chương thông tin.

Có thể bạn quan tâm

Vịt bầu Quỳ Châu có lúc đứng trước nguy cơ biến mất hoàn toàn. (Ảnh: Đ.P)

Giữ giống vịt quý giữa miền sơn cước xứ Nghệ

Từng đứng trước nguy cơ mai một, giống vịt bầu Quỳ đang được anh Trần Bảo Trung và anh Nguyễn Xuân An ở xã Quỳ Châu (Nghệ An) kiên trì phục hồi, gìn giữ. Với sự đồng hành của chính quyền địa phương, mô hình từng bước góp phần bảo tồn nguồn gene quý, tạo sinh kế và mở hướng phát triển sản phẩm đặc trưng của miền tây xứ Nghệ.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh Phan Thiên Định cùng đại diện lãnh đạo Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Hà Tĩnh, xã Cẩm Xuyên trao biểu trưng hỗ trợ mô hình sinh kế cho người dân trên địa bàn. (Ảnh: NT)

Hà Tĩnh trao 817 mô hình sinh kế cho người nghèo

Hưởng ứng Tháng cao điểm “Vì người nghèo” năm 2026, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh Hà Tĩnh tổ chức trao hỗ trợ 817 mô hình sinh kế với tổng trị giá hơn 9,8 tỷ đồng cho hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn bị ảnh hưởng bởi thiên tai.

Tiếp nhận hồ sơ cấp định danh điện tử cho người nước ngoài. (Ảnh: Công an tỉnh Thanh Hóa)

Thanh Hóa tập trung cấp định danh điện tử cho người nước ngoài

Từ ngày 1/10 đến 14/11, Công an tỉnh Thanh Hóa tổ chức đợt cao điểm 45 ngày cấp tài khoản định danh điện tử cho người nước ngoài đủ điều kiện đang sinh sống, làm việc trên địa bàn. Hồ sơ được tiếp nhận cả buổi tối để người nước ngoài thuận tiện sắp xếp thời gian.

Dự án thành phần 1: đầu tư xây dựng Quốc lộ 15D đoạn từ cảng Mỹ Thủy đến cao tốc Cam Lộ-La Sơn hiện còn hơn 746 tỷ đồng vốn kéo dài ngân sách Trung ương cần giải ngân. (Ảnh: TT)

Quảng Trị chỉ đạo quyết liệt tháo gỡ khó khăn, phấn đấu giải ngân 100% vốn kéo dài ngân sách Trung ương

Các dự án sử dụng nguồn vốn kéo dài từ ngân sách Trung ương chỉ được phép giải ngân đến hết ngày 31/12/2026, trong khi thời gian còn lại rất ngắn và Quảng Trị đang bước vào mùa mưa lũ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị yêu cầu rất cao để phấn đấu hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn được phép kéo dài. 

Bạn trẻ trải nghiệm trang trí hoa quả tại Ngự Hà Viên.

Không gian di sản Ngự Hà Viên

Đến với Ngự Hà Viên (số 181 đường Xuân 68, thành phố Huế), du khách được đắm mình trong không gian văn hóa-di sản đầy ấn tượng; cảm nhận nét thư thái, nhẹ nhàng đậm chất Huế.

Bà Nguyễn Thị Nhơn bên vườn sầu riêng của mình.

Những mùa quả đầu tiên của sầu riêng Quảng Trị

Từ những vườn sầu riêng được người dân mạnh dạn trồng thử nghiệm trên đất đỏ bazan, đến nay cây sầu riêng đã cho những mùa quả đầu tiên ở Quảng Trị. Tuy nhiên, để phát triển bền vững và trở thành sản phẩm hàng hóa, cây sầu riêng cần tiếp tục được khảo nghiệm, đánh giá về kỹ thuật canh tác, hiệu quả kinh tế và thị trường.

Đại diện lãnh đạo tỉnh Nghệ An và các đơn vị tại sự kiện công bố vận hành thử nghiệm kho dữ liệu dùng chung (Ảnh HIẾU HÀ)

Nghệ An vận hành thử nghiệm kho dữ liệu dùng chung

Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An vừa công bố vận hành thử nghiệm hệ thống kho dữ liệu dùng chung. Kết quả, 8/10 lĩnh vực đã hình thành kho dữ liệu đơn vị với 148 tập dữ liệu. Ở cấp tỉnh, kho dữ liệu dùng chung đã ghi nhận 93 tập dữ liệu thuộc 21 danh mục.

Tái hiện Lễ hội Xỏ Nặm Phạ của người Thái ở Châu Lộc ( Ảnh TRẦN HUẤN)

Xỏ Nặm Phạ - Lời nguyện cầu giữa đại ngàn

Từ một phong tục gắn với ruộng đồng và nguồn nước, Lễ hội Xỏ Nặm Phạ-Lễ hội Cầu mưa của đồng bào Thái ở xã Châu Lộc (Nghệ An) đang được phục dựng. Lễ hội đánh thức một không gian văn hóa từng gắn bó với đời sống bản làng, đồng thời mở ra hướng bảo tồn di sản gắn với phát triển du lịch, tạo sinh kế cho người dân miền núi.

Trung tâm học liệu Đại học Huế.

Tạo dư địa mới cho Đại học Huế phát triển

Đại học Huế là một trong những trung tâm đào tạo đại học lớn của cả nước, giữ vai trò đào tạo nguồn nhân lực cho miền Trung và Tây Nguyên. Những năm gần đây, không gian tuyển sinh ngày càng mở rộng, thu hút người học từ nhiều địa phương ngoài khu vực.