Nhân lực số là trụ cột phát triển đất nước nhanh, bền vững

Theo ông Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục chuyển đổi số quốc gia, hạ tầng số, trí tuệ nhân tạo và nhân lực số là những trụ cột để phát triển đất nước nhanh và bền vững.

Ông Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục chuyển đổi số quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ) phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: TL)
Ông Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục chuyển đổi số quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ) phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: TL)

Sáng 28/10, tại Ninh Bình, trong khuôn khổ Tuần lễ số Quốc tế Việt Nam 2025 đã diễn ra Diễn đàn Quốc tế về Phát triển Nhân lực Số, quy tụ đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ, các tổ chức quốc tế, tập đoàn công nghệ lớn cùng nhiều chuyên gia, giảng viên và nhà quản lý trong lĩnh vực đào tạo và chuyển đổi số.

Diễn đàn Quốc tế về phát triển nhân lực số được tổ chức nhằm đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng nhân lực số nói chung và nhân tài số nói riêng, thông qua đổi mới mô hình giáo dục đào tạo, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, tăng cường hợp tác giữa các bên liên quan và chia sẻ kinh nghiệm quốc tế phục vụ hội nhập toàn cầu.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, ông Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục chuyển đổi số quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ) cho biết: Thế giới đang chứng kiến những bước tiến thần tốc của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, với công nghệ số là động lực chính.

Tại Việt Nam, Chính phủ đã xác định chuyển đổi số quốc gia là một chiến lược trọng tâm. Điều này được thể hiện rõ nét qua các văn bản chỉ đạo quan trọng như Nghị quyết số 52-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số chủ trương, chính sách chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, và đặc biệt là Chương trình Chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Theo đó, hạ tầng số, trí tuệ nhân tạo, và nhân lực số là những trụ cột để phát triển đất nước nhanh và bền vững.

Tuần lễ Số Quốc tế Việt Nam 2025 với sáu chủ đề cốt lõi đã phản ánh đúng định hướng này. Trong đó, nhân lực số chính là yếu tố quyết định tốc độ và sự thành công của hành trình chuyển đổi số. “Chúng ta không thể nói về một tương lai số mạnh mẽ nếu không có một lực lượng lao động số chất lượng cao và dồi dào”, Phó Cục trưởng Cục chuyển đổi số quốc gia cho hay.

Theo ông, với vai trò là cơ quan quản lý nhà nước về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Bộ Khoa học và Công nghệ đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia, nơi ươm tạo và phát triển nhân tài công nghệ.

Việt Nam đang nỗ lực phát triển mạnh mẽ nguồn nhân lực số, không chỉ về số lượng mà còn về chất lượng, đặc biệt là việc thu hút và bồi dưỡng nhân tài số – những người có khả năng dẫn dắt, sáng tạo ra các công nghệ và mô hình kinh doanh mới. Với sự tham gia của các nhà hoạch định chính sách, các chuyên gia giáo dục và công nghệ hàng đầu thế giới, diễn đàn sẽ là nơi kết tinh những ý tưởng mới mẻ, thiết thực, góp phần kiến tạo một chiến lược phát triển nhân lực số mang tính toàn cầu và bền vững.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Quang Anh, Phó Giám đốc Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) cho rằng, sự phát triển nhanh của công nghệ đang tạo ra “khoảng trống tốc độ (Velocity Gap)” giữa nhu cầu nhân lực và khả năng đào tạo hiện nay.

bcvt-3570.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Quang Anh, Phó Giám đốc Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) phát biểu tại sự kiện. (Ảnh: TL)

Việt Nam không chỉ thiếu kỹ sư, chuyên gia công nghệ ở trình độ cao, mà còn chưa có khung chuẩn đào tạo tương thích quốc tế, khiến việc hội nhập và tham gia chuỗi giá trị toàn cầu gặp nhiều khó khăn. “Hợp tác quốc tế không còn là lựa chọn, mà là giải pháp chiến lược bắt buộc để Việt Nam chuyển giao tiêu chuẩn, công nghệ và tri thức sư phạm tiên tiến. Đây là con đường duy nhất giúp rút ngắn khoảng cách và tạo ra lực lượng nhân tài số đủ sức cạnh tranh toàn cầu”, ông Quang Anh nhận định.

Ông Quang Anh đề xuất, Việt Nam cần nhanh chóng liên kết với các tập đoàn công nghệ lớn như Google, AWS, NVIDIA để đưa chứng chỉ nghề nghiệp quốc tế vào hệ thống đại học. Cùng với đó, việc chuẩn hóa năng lực giảng viên - là yếu tố cốt lõi bảo đảm chất lượng giảng dạy và cập nhật tri thức nhanh hơn với sự thay đổi của công nghệ.

Theo các chuyên gia, Việt Nam cần xây dựng Chiến lược quốc gia về phát triển nhân lực số, gắn kết chặt chẽ giữa Nhà nước, doanh nghiệp và cơ sở đào tạo. Trọng tâm của chiến lược là chuẩn hóa chương trình theo tiêu chuẩn quốc tế, đầu tư hạ tầng công nghệ phục vụ đào tạo, tăng cường hợp tác đa phương và xây dựng văn hóa học tập suốt đời trong toàn xã hội.

Có thể bạn quan tâm

Hoạt động tại phòng thí nghiệm Trường đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: Diệp Ngọc)

Chiến lược công nghệ lượng tử nhằm bảo vệ chủ quyền công nghệ, tích hợp không gian số toàn cầu

Sau 18 tháng triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, công nghệ lượng tử được đặt ở vị trí trung tâm, cụ thể hóa trong Danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Diễn đàn châu Âu-châu Phi nhằm tăng cường hợp tác trong kỷ nguyên số. (Ảnh: ACCORD)

Đối phó thách thức tin giả

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra nhiều cơ hội thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, song cũng tạo ra những thách thức lớn. Nguy cơ lan truyền thông tin sai lệch gia tăng không chỉ ở những khu vực công nghệ chưa phát triển đồng đều như châu Phi mà ở cả những nơi đã phát triển mạnh mẽ như châu Âu. 

Tiến sĩ Hoàng Lương trao đổi với nhóm nghiên cứu về kết quả xử lý nước thải bằng công nghệ EBB (Ảnh: LƯƠNG HIẾU)

Ứng dụng “gạch sinh học” xử lý nước thải

Việc xử lý nước thải tại các khu dân cư, làng nghề, trang trại chăn nuôi ở Việt Nam gặp nhiều khó khăn như chi phí đầu tư cao, công nghệ xử lý phức tạp do nhiều loại nước thải đan xen và khó vận hành ở quy mô nhỏ…

Hoạt động nghiên cứu, thực hành tại Trường đại học Phenikaa. (Ảnh: VŨ THƠM)

Mô hình hợp tác “3 nhà” trong phát triển khoa học, công nghệ

Nghị quyết số 57-NQ/TW xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là sự nghiệp của toàn dân, toàn hệ thống chính trị; trong đó, người dân và doanh nghiệp là trung tâm, chủ thể; nhà khoa học là nhân tố then chốt; Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, dẫn dắt và thúc đẩy.

Xã Phụng Hiệp, thành phố Cần Thơ lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Chuyển đổi số - “chìa khóa” vận hành hiệu quả chính quyền cơ sở

Thực hiện chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo trong hoạt động của các cơ quan trong hệ thống chính trị theo yêu cầu đặt ra tại Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị đã từng bước góp phần tạo đột phá trong xây dựng và vận hành chính quyền nhân dân.

Nông dân tham gia dự án hỗ trợ kinh doanh nông hộ tại Cao Bằng (Ảnh: VIỆT HÀ)

Chuyển giao công nghệ, đổi mới tư duy sản xuất

Chuyển giao khoa học và công nghệ đang góp phần đổi mới tư duy sản xuất, hình thành nhiều mô hình kinh tế và nâng cao năng lực công nghệ tại địa phương. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả cao hơn, hoạt động này cần được đổi mới theo hướng gắn chặt với thị trường, doanh nghiệp và mục tiêu tăng trưởng.

Quang cảnh sự kiện Shopee Brands And Creators Summit 2026.

AI trở thành động lực tăng trưởng mới của thương mại điện tử

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự phát triển của thương mại điện tử, không chỉ góp phần nâng cao trải nghiệm mua sắm, mà còn hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu vận hành, mở rộng tiếp cận khách hàng và nâng cao năng lực cạnh tranh trong môi trường số.

Nghiên cứu khoa học tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Triển khai Nghị quyết 57: Tạo đột phá trong phát triển và trọng dụng nhân tài khoa học

Sau 18 tháng triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, nhiều kết quả quan trọng đã tạo nền tảng cho phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, để tạo đột phá tăng trưởng, yêu cầu cấp bách hiện nay là xây dựng đội ngũ nhân lực chất lượng cao đủ năng lực làm chủ các công nghệ chiến lược.

Hội thảo “Kết nối 3 nhà - Huy động nguồn lực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ phát triển kinh tế-xã hội thành phố Huế” diễn ra chiều 2/7 tại Huế.

Huế kích hoạt nền tảng số kết nối “3 nhà”: Biến bài toán thực tiễn thành động lực đổi mới sáng tạo

Từ quản lý đô thị thông minh, bảo tồn di sản đến phát triển kinh tế số, thành phố Huế đang đứng trước nhiều bài toán lớn cần lời giải. Nền tảng số kết nối “3 nhà” vừa được Huế ra mắt kỳ vọng sẽ tạo cơ chế liên kết thực chất giữa Nhà nước, nhà khoa học và doanh nghiệp để thúc đẩy phát triển.

Hoạt động nghiên cứu tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. (Ảnh: MẠNH XUÂN)

Chú trọng công tác nghiên cứu khoa học cơ bản

Trong đột phá phát triển khoa học, công nghệ, nghiên cứu khoa học cơ bản được xác định là nền móng tri thức, vấn đề chiến lược, liên quan trực tiếp đến mô hình phát triển, năng lực tự chủ và vị thế quốc gia.

Thiết bị đinh phản quang năng lượng mặt trời được lắp đặt thí điểm trên đoạn Quốc lộ 6 qua xã Vân Hồ (Sơn La) để đánh giá hiệu quả ứng dụng công nghệ mới trong bảo đảm an toàn giao thông.

Đưa năng lượng mặt trời vào hạ tầng giao thông đường bộ

Lần đầu tiên, hệ thống đinh phản quang sử dụng năng lượng mặt trời được Cục Đường bộ Việt Nam cho phép thí điểm trên Quốc lộ 6. Không chỉ hướng tới nâng cao an toàn giao thông tại các đoạn đường đèo dốc, mô hình còn mở ra hướng ứng dụng công nghệ xanh, thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý và khai thác kết cấu hạ tầng đường bộ.