Nhà văn Vũ Hùng, người đem tình yêu thiên nhiên đến với thiếu nhi

Nhà văn Vũ Hùng, tác giả của những tập truyện thiếu nhi về muông thú và thiên nhiên, đã từ trần hồi 7 giờ 40 ngày 2/11 (ngày 9 tháng 10 năm Nhâm Dần) tại Trung tâm điều dưỡng Tuyết Thái, Đông Anh, Hà Nội, hưởng thọ 92 tuổi.
Nhà văn Vũ Hùng.
Nhà văn Vũ Hùng.

Ông là một trong những tác giả viết cho thiếu nhi được yêu thích nhất, với những tác phẩm như “Mùa săn trên núi”, “Sống giữa bầy voi”, “Giữ lấy bầu mật”, “Sao sao”, “Chú ngựa đồng cỏ”, “Người quản tượng và con voi chiến sĩ”, “Bầy voi đen”, “Con voi xa đàn”, Con culi của tôi”, “Vườn chim”...

Nhà văn Vũ Hùng sinh 1931, quê tại làng Láng, quận Cầu Giấy, Hà Nội. Ông nhập ngũ năm 1950, từng học tại các Trường Thủy quân Việt Nam, Trường Lục quân Trần Quốc Tuấn. Ông từng làm Đài trưởng Đài vô tuyến điện của Trung đoàn Quân tình nguyện Việt Nam tại Trung Lào, phóng viên báo Quân đội Nhân dân, biên tập viên Nhà xuất bản Ngoại văn, Nhà xuất bản Văn học, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế Bộ Văn hóa. Từ năm 1989, ông định cư tại Pháp và tháng 5/2014 về nước sống những năm cuối đời. Nhà văn nhiều lần định về thăm mộ bố mẹ nhưng chưa đi được vì bệnh tim.

Số lượng tác phẩm của Vũ Hùng viết rất dồi dào, tính từ năm 1960 đến 1989, trong khoảng 30 năm cầm bút, ông viết được 40 tác phẩm, in tại nhiều nhà xuất bản trong nước, hầu hết dành cho thiếu nhi. Nhiều tác phẩm của ông được dịch ra tiếng Pháp, Anh, Nga, Trung Quốc… Cuốn sách đầu tay, “Mùa săn trên núi”, do Nhà xuất bản Kim Đồng ấn hành năm 1960. “Sao Sao” (1982) và “Sống giữa bầy voi” (1986) từng đoạt giải Văn học thiếu nhi.

Những tác phẩm của ông được đúc kết từ chính cuộc sống thực của mình, và đặc biệt, những năm tháng ở Lào, ở Trường Sơn đã cho ông những trang viết về thiên nhiên vô cùng sinh động và tinh tế.

Nhà văn Vũ Hùng có tình cảm đặc biệt đối với muông thú và thiên nhiên, và ông đưa tình cảm này vào các tác phẩm của mình. Muông thú trong tác phẩm của ông có tâm hồn và tính cách riêng, dù là loài nào cũng đều có tình yêu cuộc sống, tình thương đồng loại.

Nhà văn dành tình cảm đặc biệt cho loài voi, và ông cũng có nhiều tác phẩm viết về con vật to lớn này. Thời gian sống ở Lào cho ông cơ hội tìm hiểu và gần gũi với voi. Những chú voi trong các tác phẩm của ông đều thông có tính cách riêng như con người.

Bà Lê Thị Dắt, nguyên Tổng Biên tập Nhà xuất bản Kim Đồng từng nhận xét: “Ở Việt Nam, không ai viết về voi hơn nhà văn Vũ Hùng. Trong chuỗi tác phẩm viết cho độc giả nhí, ông quan tâm nhiều nhất đến loài vật này. Ông có những quan sát rất tinh tế: khi hai con voi đánh nhau, một con đã rũ vòi nhận thua, con kia không bao giờ truy đuổi. Ban đêm, khi bầy voi nằm ngủ, con nhỏ và yếu thường nằm bên trong, những con to khỏe nằm ngoài cùng để bảo vệ cả bầy. Bao trùm lên tất cả là những bài học dạy các em nhỏ biết yêu thiên nhiên, yêu cỏ cây và yêu đất nước”.

Nhà văn từng chia sẻ, quãng thời gian tham gia quân ngũ với những cuộc hành quân đã mang lại cho ông nhiều khám phá về thiên nhiên, đất nước, phong tục tập quán của các dân tộc Việt, Lào chung sống trên dải Trường Sơn. Ông nói: "Qua tác phẩm của mình, tôi muốn độc giả thiếu nhi hiểu về một thời chưa xa lắm, thiên nhiên đất nước ta tươi đẹp, trong lành như thế, muông thú phong phú như thế và con người hiền hòa như thế".

Nhà văn Viết Linh từng nhận xét nhà văn Vũ Hùng là “người trở thành nhà văn không hề được chuẩn bị trước”. Nói về sự phong phú trong các tác phẩm của nhà văn Vũ Hùng, nhà văn Viết Linh cho rằng: “Anh đã đi lại rất nhiều nơi, trên rừng dưới biển. Anh đã sống nhiều năm trên Trường Sơn, cả ở phía Đông lẫn phía Tây, trong những làng săn, giữa những bầy voi, gần gũi với những người đi kiếm trầm hương, với các thợ săn, các quản tượng… Anh đã tích lũy được những hiểu biết phong phú về phong tục của nhiều dân tộc, về tập tính của nhiều loài thú và những cách ứng xử của chúng. Tất cả tạo cho anh một vốn sống dồi dào, cơ sở quan trọng của người viết văn”.

Nhà văn Vũ Hùng tại buổi ra mắt sách ở Nhà xuất bản Kim Đồng năm 2015.

Nhà văn Vũ Hùng tại buổi ra mắt sách ở Nhà xuất bản Kim Đồng năm 2015.

Năm 2015, Nhà xuất bản Kim Đồng tái bản bộ sách gồm 12 cuốn của nhà văn Vũ Hùng viết cho thiếu nhi. Những tác phẩm của ông cho đến nay vẫn được nhiều độc giả, phụ huynh tìm mua, tìm đọc hoặc giới thiệu trên các diễn đàn đọc sách. Sự trân trọng, yêu quý đối với đối tượng độc giả mà mình viết của nhà văn Vũ Hùng, đã được đáp trả bằng sự yêu mến, trân trọng của nhiều thế hệ độc giả dành cho ông. Và đó cũng là lý do mà các tác phẩm của ông mãi song hành cùng bạn đọc qua nhiều thế hệ.

Có thể bạn quan tâm

"Cảm ơn âm nhạc" ghi dấu sự trở lại của Ban nhạc Quả dưa hấu. (Ảnh: Ê-kíp sản xuất)

Ban nhạc Quả dưa hấu trở lại với MV “Cảm ơn âm nhạc”

Tối 28/1, Ban nhạc Quả dưa hấu ra mắt MV “Cảm ơn âm nhạc”, như món quà nghệ thuật đặc biệt gửi đến người yêu nhạc. Ca khúc nằm trong live concert “Bản ghi nhớ” dự kiến sẽ diễn ra giữa tháng 3/2026, chính thức đánh dấu sự tái hợp của các thành viên Quả dưa hấu sau gần ba thập kỷ rời sân khấu chung.

Nhiều ca sĩ được giới trẻ yêu thích sẽ tham gia chương trình Đón Tết Nguyên đán Toàn cầu 2026 tại Hà Nội và Hải Phòng.

Chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật đặc sắc Việt Nam-Trung Quốc chào Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí hân hoan đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật Việt Nam-Trung Quốc “Đón Tết Nguyên đán toàn cầu 2026 (Global Youth Spring Festival Gala - Bạn đồng hành của tuổi thanh xuân)” sẽ diễn ra tại Hà Nội và Hải Phòng với chuỗi hoạt động sôi động và đặc sắc.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước

Tối 31/1, tại Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, phía trước Nhà hát Lớn Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Hòa nhạc Ánh sáng – Chào năm mới 2026” sẽ chính thức diễn ra. Chương trình được kỳ vọng trở thành một dấu mốc văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng trong thời khắc đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Không gian trưng bày các tác phẩm nổi bật do Nhà xuất bản Quân đội nhân dân ấn hành.

Ra mắt sách của Đại tướng Phan Văn Giang về xây dựng Quân đội trong kỷ nguyên mới

Ngày 27/1, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân phối hợp Cục Tuyên huấn ra mắt cuốn sách "Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới" của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng.

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Nhằm cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân một cách hệ thống thông tin về các đơn vị hành chính trong cả nước sau sáp nhập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách "Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp" của hai tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long.

Hình tượng chú Tễu được tiếp cận như một biểu tượng văn hóa, kết tinh giữa nghệ thuật ẩm thực và những giá trị gắn với tình thân gia đình.

Kể câu chuyện văn hóa ẩm thực Việt từ hình ảnh chú Tễu

Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam, chú Tễu của nghệ thuật múa rối nước là một hình tượng quen thuộc và giàu ý nghĩa. Tên gọi “Tễu” được cho là bắt nguồn từ chữ “Tiếu”, nghĩa là cười. Nụ cười của chú Tễu mộc mạc, hóm hỉnh nhưng ẩn chứa trí tuệ dân gian, tinh thần lạc quan và khát vọng an hòa của người Việt.

Công chúng thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026". (Ảnh: CHIÊU ANH)

Bản giao hưởng rực rỡ, nồng nàn của mùa xuân

Triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026" giới thiệu đến công chúng gần 100 tác phẩm của các họa sĩ Nguyễn Ngọc Bình, Đặng Thanh Dương, Nguyễn Quý Dương, Nguyễn Ngọc Phương. Sự hội ngộ của 4 cá tính khác biệt này đã tạo nên không gian nghệ thuật, nơi những rung cảm trước thềm năm mới được chuyển hóa thành mảng màu nồng nàn, sống động.