Các nhà máy từ Nhật Bản đến Hàn Quốc đang đối mặt nguy cơ giảm công suất hoặc tạm dừng hoạt động do nguồn cung naphtha - nguyên liệu chính sản xuất nhựa - khan hiếm sau các cuộc tấn công trả đũa của Iran, khiến vận tải qua eo biển Hormuz gần như đình trệ.
Theo phóng viên TTXVN tại châu Âu, dữ liệu của S&P Global cho thấy giá naphtha đã tăng khoảng 50% so với tháng trước, lên 875 USD/tấn. Một số nhà sản xuất lớn như Yeochun NCC ở Hàn Quốc đã tuyên bố tình trạng "bất khả kháng" và vận hành ở mức công suất tối thiểu.
Các doanh nghiệp khác, như Lotte Chemical, LG Chem, Mitsubishi Chemical và Mitsui Chemicals, đã giảm sản lượng và cảnh báo khách hàng về khả năng không đáp ứng đầy đủ hợp đồng nếu tình trạng thiếu hụt kéo dài.
Tại Nhật Bản, Mitsubishi Chemical và Mitsui Chemicals đã giảm sản lượng, trong khi Idemitsu Kosan cảnh báo khách hàng về khả năng phải tạm dừng hoạt động tại hai cơ sở nếu tình trạng thiếu hụt naphtha kéo dài.
Giới phân tích cảnh báo nếu tình hình không cải thiện vào giữa tháng 4/2026, nhiều cơ sở sản xuất ethylene có thể phải ngừng hoạt động, ảnh hưởng đến các sản phẩm dẫn xuất như ethylene, propylene và butane.
Theo ông Ajay Parmar, chuyên gia phân tích tại tổ chức nghiên cứu ICIS, nguồn dự trữ naphtha vốn khá hạn chế vì đây không phải sản phẩm chủ lực của các nhà máy lọc dầu - vốn có xu hướng ưu tiên sản xuất các sản phẩm có giá trị cao hơn như nhiên liệu máy bay, dầu diesel và dầu sưởi.
Trong khi đó, Trung Quốc ít bị tác động nhờ năng lực lọc dầu trong nước lớn và khả năng chuyển sang nguồn cung từ Nga, điều mà Nhật Bản và Hàn Quốc khó thực hiện do các lệnh trừng phạt. Theo công ty cung cấp dữ liệu dầu mỏ Sparta Commodities, cả Nhật Bản và Hàn Quốc phải nhập khẩu khoảng 2/3 nhu cầu naphtha. Trong số đó, khoảng 60% nguồn cung của Hàn Quốc đến từ vùng Vịnh, trong khi tỷ lệ này đối với Nhật Bản lên tới 70%.
Căng thẳng khu vực cũng khiến các ngân hàng quốc tế điều chỉnh hoạt động để bảo đảm an toàn cho nhân viên. Ngân hàng Deutsche Bank (Đức) yêu cầu nhân viên tại Israel, Saudi Arabia và Dubai (Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất) làm việc từ xa.
Goldman Sachs, Citigroup, Standard Chartered và HSBC cũng đã triển khai các biện pháp tương tự, hạn chế nhân viên tại Dubai đến văn phòng và tuân thủ hướng dẫn an ninh. Goldman Sachs thậm chí được cho là yêu cầu nhân viên trong toàn bộ khu vực Trung Đông phải xin phép trước nếu muốn đến văn phòng.
Ngân hàng HSBC của Anh cho biết, việc bảo đảm an toàn cho nhân viên là ưu tiên hàng đầu. Ngân hàng đang tuân thủ các hướng dẫn của cơ quan chức năng cũng như triển khai các biện pháp nội bộ nhằm điều chỉnh điều kiện làm việc phù hợp với tình hình an ninh hiện nay.
Những biện pháp này được đưa ra sau khi Iran cảnh báo có thể tấn công các trung tâm kinh tế và ngân hàng liên quan đến Mỹ hoặc Israel trong khu vực. Theo truyền thông Iran, một cuộc tấn công gần đây tại Tehran đã làm hư hại một tòa nhà hành chính của Ngân hàng Sepah, một trong những ngân hàng nhà nước lớn nhất của Iran có quan hệ lịch sử với quân đội nước này.
