Cơ quan này lưu ý rằng sự tăng trưởng của mua sắm trực tuyến đã dẫn đến sự gia tăng số lượng khiếu nại của người dân liên quan bán lẻ từ xa đã tăng gấp ba lần. Hiện nay, các khiếu nại này chiếm khoảng 37% trong tổng số khiếu nại liên quan bán lẻ.
Báo Izvestia của Nga cho biết, Luật Liên bang số 289-FZ, được soạn thảo dưới sự lãnh đạo của Phó Thủ tướng Dmitry Grigorenko, nhằm mục đích bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng, doanh nghiệp và nhà cung cấp dịch vụ, cũng như phát triển lĩnh vực này.
Bộ Phát triển Kinh tế, cùng với các cơ quan chính phủ, doanh nghiệp và các nền tảng lớn, hiện đang soạn thảo các quy định, bao gồm cả các quy tắc để tạo ra một hệ thống đăng ký nền tảng kỹ thuật số. Bộ dự định xác minh người bán và sản phẩm thông qua các hệ thống của chính phủ để bảo vệ người mua khỏi những người bán thiếu trung thực và nâng cao chất lượng sản phẩm.
Alexander Isaevich, Giám đốc điều hành của Tập đoàn Doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME Corporation), cho biết hiện có hơn 400.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Nga đang tham gia bán lẻ trực tuyến. Sự tăng trưởng mạnh mẽ nhất diễn ra trong năm đầu tiên của đại dịch, khi số lượng người bán thuộc các doanh nghiệp vừa và nhỏ tăng gần gấp ba lần.
Theo ông, sự phát triển của các nền tảng và thị trường tiếp tục thúc đẩy thị trường, khiến vấn đề điều chỉnh quan hệ giữa các bên tham gia ngày càng trở nên quan trọng. Trong khi luật bảo vệ người tiêu dùng bảo vệ quyền lợi của người mua, người bán hiện đang được hưởng ít sự bảo vệ pháp lý hơn.
Các doanh nghiệp có thể báo cáo các vấn đề với các sàn thương mại điện tử thông qua dịch vụ "360" trên nền tảng MSP.RF. Hơn 600 khiếu nại đã được xử lý, thường liên quan tiền phạt, hàng hóa mất trong kho, trả lại hàng và sử dụng thương hiệu trái phép.
Các cơ quan chính phủ, các sàn thương mại điện tử và các hiệp hội doanh nghiệp hiện đang nỗ lực bảo vệ người bán mà không xâm phạm quyền lợi người mua hoặc đẩy giá lên cao.
Theo nhận định của bà Sofia Glavina, Phó giáo sư tại Khoa Kinh tế Đại học Tổng hợp Hữu nghị các dân tộc Nga RUDN, sự phát triển của thương mại điện tử bắt đầu trong thời kỳ đại dịch Covid-19. Bà Glavina cho rằng sự mở rộng nhanh chóng của thị trường, mà các quy định không phải lúc nào cũng theo kịp, là nguyên nhân chính dẫn đến sự gia tăng các khiếu nại.
Người mua thường gặp phải các vấn đề như sản phẩm không khớp, giao hàng chậm trễ, khó khăn trong việc trả hàng và các chi phí ẩn. Bà tin rằng ngành công nghiệp cần các quy trình giải quyết khiếu nại rõ ràng hơn và các tiêu chí thống nhất để xác minh người bán và sản phẩm, và việc thành lập một cơ quan giám sát thương mại điện tử riêng biệt là điều cần làm trong tương lai.
Ông Ivan Abramov, Phó Chủ tịch thứ nhất Ủy ban Chính sách Kinh tế Hội đồng Liên bang, cho biết sự phát triển của thương mại điện tử gắn liền với sự phát triển của Internet, công nghệ kỹ thuật số, dịch vụ giao hàng và các sàn thương mại điện tử, giúp việc mua sắm trở nên thuận tiện hơn.
Theo ông, số lượng khiếu nại về bán lẻ trực tuyến đã tăng gấp ba lần, do sự phát triển của thị trường. Các khiếu nại phổ biến nhất từ người mua là về chất lượng kém và hàng giả. Một luật về nền kinh tế số sẽ có hiệu lực vào ngày 1/10. Luật này có thể được sửa đổi để điều chỉnh mối quan hệ giữa các nền tảng và người bán, đồng thời tăng cường kiểm soát chất lượng.
Phó Giáo sư Khoa Ngân hàng và Doanh nghiệp tại Đại học Quản lý Nhà nước Oleg Akimov thì nhận định, người tiêu dùng ngày càng lựa chọn sản phẩm trực tuyến, so sánh các ưu đãi trực tuyến thay vì tại các cửa hàng truyền thống. Tuy nhiên, càng nhiều giao dịch mua bán trực tuyến, càng nhiều khiếu nại. Thường thì, các khiếu nại liên quan hàng giả, sản phẩm không khớp với mô tả hoặc hình ảnh, và thông số kỹ thuật gây hiểu nhầm.
"Các quy định hiện hành vẫn chưa theo kịp tốc độ tăng trưởng nhanh chóng của ngành. Việc ban hành các quy định thị trường rõ ràng hơn, khắc phục những lỗ hổng pháp lý và phát triển hệ thống đánh giá uy tín cho người bán và các nền tảng trực tuyến dựa trên đánh giá của khách hàng có thể làm giảm số lượng khiếu nại", ông nói.
Sự tăng trưởng doanh thu thương mại điện tử ở Nga cũng gắn liền với sự thay đổi thói quen tiêu dùng, Các nền tảng trực tuyến đã mở rộng khả năng tiếp cận hàng hóa và đơn giản hóa việc gia nhập thị trường của các doanh nghiệp vừa và nhỏ, biến các sàn thương mại điện tử trở thành một phần thiết yếu của cơ sở hạ tầng bán lẻ hiện đại.
Việc các thương hiệu châu Âu rút lui, làm tăng sự quan tâm đến hàng hóa Nga, và sự mở rộng của các sàn thương mại điện tử ở các vùng miền đã tạo thêm động lực. Thí dụ, ở miền nam nước Nga, doanh thu của người bán tăng từ 30-50%. Sự phát triển của cơ sở hạ tầng kinh tế nền tảng cũng đóng vai trò quan trọng: trong năm qua, số lượng điểm nhận hàng tăng gần 45% lên hơn 226.000, bao gồm cả việc các nền tảng mở rộng sang các thị trấn nhỏ hơn và hợp tác với các bưu điện Nga.
Theo các chuyên gia, việc tăng cường kiểm soát tính chính xác của thông tin sản phẩm sẽ giúp tăng niềm tin của người tiêu dùng vào các cửa hàng trực tuyến, từ đó cũng làm giảm số lượng hàng trả lại.
