Năm 2024, từ nguồn kinh phí khuyến nông trung ương, Trung tâm Khuyến nông và Giống nông, lâm nghiệp tỉnh Đắk Nông (Trung tâm khuyến nông) triển khai mô hình “Sản xuất cây ăn trái theo tiêu chuẩn VietGAP phục vụ phát triển vùng nguyên liệu gắn với liên kết tiêu thụ tại một số tỉnh Tây Nguyên”.
Chương trình được triển khai trên diện tích 25 ha cho 25 hộ dân tại Đắk Nông. Trong đó, mô hình thâm canh bơ theo VietGAP được triển khai tại xã Quảng Tâm, Đắk Búk So (huyện Tuy Đức) cho 10 hộ dân, trên diện tích 10ha; mô hình thâm canh sầu riêng theo VietGAP tại xã Trường Xuân (huyện Đắk Song) cho 15 hộ tham gia, trên diện tích 15 ha.
Trồng sầu riêng đã nhiều năm nay, nhưng gia đình bà Nguyễn Thị Thanh Hải ở xã Trường Xuân, huyện Đắk Song vẫn luôn đối mặt với khó khăn do chưa có nhiều kinh nghiệm về kỹ thuật canh tác; nhất là việc sầu riêng hay bị rụng trái ở giai đoạn trái non, năng suất cuối vụ không đạt và giá bán ra thị trường cũng gặp khó khăn. Cuối năm 2023, gia đình bà Hải được Trung tâm khuyến nông Đắk Nông hỗ trợ chăm sóc 5 sào/2 ha sầu riêng theo tiêu chuẩn VietGAP.
Khi tham gia mô hình, bà Hải được trung tâm hướng dẫn, tập huấn nhiều kiến thức về kỹ thuật sản xuất sầu riêng theo tiêu chuẩn VietGAP như quản lý cỏ dại để giữ độ ẩm, điều tiết nhiệt độ, độ ẩm trong giai đoạn sầu riêng ra hoa; biện pháp sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đúng cách; kỹ thuật làm bông, tỉa trái non… nên sau một mùa vụ vườn sầu riêng đã cho kết quả hơn mong đợi.
Bà Hải cho biết, nhờ được chăm sóc đúng kỹ thuật nên vườn sầu riêng của gia đình đã đậu quả với tỷ lệ rất cao, khâu phân loại cắt bỏ trái non cũng rất quan trọng, giúp chất lượng và mẫu mã của trái sầu riêng khi thu hoạch có tỷ lệ đạt tiêu chuẩn, được thị trường đón nhận hơn.
Vụ sầu riêng vừa qua, vườn của gia đình cho năng suất trên 15 tấn, tăng so với những năm trước từ 1,5-2 tấn, tỷ lệ sầu riêng đạt loại 1 nhiều hơn, giá bán cao hơn, nhất là diện tích sầu riêng canh tác theo tiêu chuẩn VietGAP.
Gia đình ông Đặng Quang Minh ở xã Đắk Búk So, huyện Tuy Đức được Trung tâm khuyến nông Đắk Nông chọn xây dựng mô hình sản xuất 5 sào bơ theo tiêu chuẩn Viet GAP/2 ha đất sản xuất. So với sản xuất bơ truyền thống, khi chuyển sang trồng bơ theo tiêu chuẩn VietGAP, ông Minh còn lúng túng với quy trình sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, quy trình thu hoạch, cách bảo quản bơ sau thu hoạch…
Trung tâm đã cử cán bộ kỹ thuật đến hướng dẫn trực tiếp, cụ thể; đồng thời tư vấn trực tuyến khi cần, nhất là giai đoạn đầu xây dựng mô hình. Nhờ đó, ông Minh đã nhanh chóng làm chủ được quy trình sản xuất mới.Cùng với việc hướng dẫn kỹ thuật, khi xây dựng mô hình, người dân còn được hỗ trợ các loại phân bón phù hợp cho cây trồng, vùng sản xuất.
Bà Nguyễn Thị Thảo, Trưởng phòng Huấn luyện-Chuyển giao, Trung tâm khuyến nông Đắk Nông cho biết, đội ngũ cán bộ kỹ thuật thường xuyên bám sát mô hình, theo dõi, hướng dẫn các hộ tham gia tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật về chăm sóc, phòng bệnh nên vườn cây sinh trưởng, phát triển tốt, ít sâu bệnh.
So với sản xuất thông thường, năng suất các mô hình cao hơn 10%, hiệu quả kinh tế cao hơn 15%. Cụ thể, năng suất sầu riêng đạt 15 tấn/ha, năng suất bơ đạt 11,55 tấn/ha. Với giá bán sầu riêng tại thời điểm 65.000 đồng/kg, lợi nhuận sau khi trừ chi phí là hơn 644 triệu đồng/ha, cao hơn sản xuất thông thường 31%. Còn mô hình bơ đạt lợi nhuận trên 68 triệu đồng/ha. Các mô hình được cấp tem truy xuất nguồn gốc, liên kết ký hợp đồng với đơn vị thu mua trái cây.
