Chủ động đi trước
Theo Điều 9 Nghị định số 271/2026/NĐ-CP ngày 3/7/2026 của Chính phủ, từ năm học 2029-2030, chính sách miễn phí sách giáo khoa được thực hiện đối với tất cả học sinh trên toàn quốc. Tuy nhiên, Khánh Hòa chủ động triển khai sớm hơn 3 năm, phù hợp với điều kiện thực tế và khả năng cân đối nguồn lực của địa phương. Tại Kỳ họp chuyên đề lần thứ 4, HĐND tỉnh Khánh Hòa khóa VIII, nhiệm kỳ 2026-2031, UBND tỉnh trình chủ trương thực hiện chính sách này ngay từ năm học 2026-2027.
Ông Vũ Ngọc Đương, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa cho biết, việc triển khai sớm chính sách miễn phí sách giáo khoa thể hiện quyết tâm của địa phương trong giảm chi phí học tập cho các gia đình, nhất là hộ nghèo, hộ cận nghèo và gia đình có hoàn cảnh khó khăn. “Chính sách hướng tới bảo đảm học sinh vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi và địa bàn đặc biệt khó khăn được miễn phí sách giáo khoa ngay từ đầu năm học 2026-2027, góp phần thu hẹp khoảng cách về điều kiện học tập và nâng cao chất lượng giáo dục”, ông Đương nhấn mạnh.
Theo lộ trình của tỉnh Khánh Hòa đề ra, năm học 2026-2027, chính sách được thực hiện đối với học sinh, người học tại các xã, phường, đặc khu thuộc vùng III. Từ năm học 2027-2028, chính sách mở rộng đến các địa bàn thuộc vùng II. Đến năm học 2028-2029, tỉnh hoàn thành việc miễn phí sách giáo khoa trên toàn địa bàn cho học sinh phổ thông và người học tại các cơ sở giáo dục thực hiện chương trình do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành.
Tổng kinh phí dự kiến thực hiện chính sách trong giai đoạn 2026-2028 là hơn 78,6 tỷ đồng, huy động từ ngân sách địa phương theo phân cấp, ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu (nếu có) và các nguồn tài trợ, viện trợ, xã hội hóa hợp pháp khác. Theo đó, năm 2026, tỉnh cần hơn 5,6 tỷ đồng mua sách giáo khoa cho học sinh, người học tại các địa bàn vùng III; năm 2027, dự kiến cần hơn 34,2 tỷ đồng cho các địa bàn vùng II; năm 2028, cần gần 38,9 tỷ đồng cho các địa bàn còn lại.
Ông Vũ Ngọc Đương cho biết thêm, do chính sách liên quan đến ngân sách và các quy định pháp luật, sau khi nghị quyết được ban hành, các cơ quan chức năng sẽ hoàn thiện quy trình, thủ tục để tổ chức đấu thầu theo quy định. Trước mắt, để bảo đảm việc học tập của học sinh tại các địa bàn đặc biệt khó khăn, thư viện các trường đã chuẩn bị nguồn sách giáo khoa. Ngành giáo dục tiếp tục phối hợp với các đơn vị cung ứng bổ sung sách, bảo đảm học sinh thuộc diện thụ hưởng có đủ sách khi bước vào năm học mới.
Tại kỳ họp, các đại biểu biểu quyết thống nhất 100%, thông qua nghị quyết về chính sách miễn phí sách giáo khoa cho học sinh trên địa bàn tỉnh từ năm học 2026-2027. Nhấn mạnh yêu cầu triển khai nghị quyết ngay sau kỳ họp, đồng chí Lâm Đông, Chủ tịch HĐND tỉnh Khánh Hòa đề nghị UBND tỉnh khẩn trương chỉ đạo các sở, ban, ngành và địa phương xây dựng kế hoạch thực hiện; cụ thể hóa nghị quyết bằng các chương trình, đề án phù hợp. Các cơ quan, đơn vị liên quan cần phân công rõ trách nhiệm, xác định tiến độ, tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn và kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh.
Bảo đảm nguồn cung trong giai đoạn chuyển tiếp
Trong khi chính sách miễn phí sách giáo khoa được triển khai từ năm học 2026-2027 theo lộ trình, thị trường sách giáo khoa tại Khánh Hòa những ngày gần khai giảng vẫn xuất hiện tình trạng thiếu hàng cục bộ tại một số điểm bán.
Theo phản ánh của cha mẹ học sinh, một số tựa sách, nhất là sách các môn ít được mua riêng lẻ, khó tìm trong những ngày gần đây. Có người đến nhiều nhà sách nhưng vẫn chưa mua đủ bộ cho con.
Anh Đặng Quang Vũ, trú tại phường Nam Nha Trang, cho biết: Chỉ còn ít ngày nữa khai giảng năm học mới nhưng anh vẫn loay hoay tìm sách giáo khoa cho hai con vào lớp 2 và lớp 6. “Do chủ quan cho rằng sách luôn có sẵn nên tôi mua muộn. Hôm nay, tôi đã đến ba trung tâm sách nhưng vẫn chưa mua đủ bộ cho các con. Những đầu sách như Toán, Ngữ văn còn khá nhiều, nhưng một số sách tôi cần đều hết hàng và phải chờ bổ sung”, anh Vũ chia sẻ.
Giải thích tình trạng này, bà Phan Thị Thanh Hiền, Trưởng phòng Cung ứng, Công ty cổ phần Phát hành sách Khánh Hòa (Trung tâm Sách Thống Nhất) cho biết, đơn vị đã chủ động chuẩn bị nguồn hàng từ sớm. “Từ cuối tháng 4, doanh nghiệp đã lên kế hoạch nhập sách giáo khoa và đồ dùng học tập phục vụ năm học mới. Đến tháng 5 và tháng 6, sách được đưa về các điểm bán. Tuy nhiên, năm nay lượng sách cung ứng tăng mạnh, khoảng 1,6 triệu bản, tăng gần 140% so với năm trước. Sức mua tăng cao vào thời điểm sát ngày khai giảng khiến một số tựa sách thiếu cục bộ”, bà Hiền cho biết.
Cũng theo bà Hiền, một nguyên nhân là nhiều bậc cha mẹ chờ thông tin về chính sách miễn phí sách giáo khoa. Khi chính sách được thông qua nhưng triển khai theo lộ trình, trước mắt ưu tiên các địa bàn khó khăn, họ mới tập trung mua sách trong thời gian ngắn, tạo áp lực cho hệ thống phân phối. Trong khi đó, việc bổ sung sách cần thời gian do các đơn vị phát hành phải nhập hàng từ các đầu mối chính thức. Sách được điều tiết, vận chuyển theo từng đợt để bổ sung cho thị trường.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết, tình trạng thiếu sách tại một số điểm bán chỉ mang tính cục bộ, chủ yếu xảy ra khi cha mẹ học sinh tập trung mua sắm sát ngày khai giảng. Các đơn vị cung ứng cam kết tiếp tục bổ sung, bảo đảm học sinh có đủ sách giáo khoa trước khi bước vào năm học mới.
Việc Khánh Hòa triển khai miễn phí sách giáo khoa sớm hơn 3 năm so với lộ trình chung cho thấy quyết tâm của địa phương trong thực hiện mục tiêu này. Để chính sách sớm đi vào cuộc sống, bên cạnh bảo đảm nguồn lực, Khánh Hòa cần tiếp tục chuẩn bị kỹ phương án đấu thầu, tổ chức cung ứng sách đúng quy định, bảo đảm học sinh có sách ngay từ đầu năm học.
