Ngày 4/3, người phát ngôn Liên hợp quốc Stephane Dujarric cho biết cơ quan này bày tỏ lo ngại những hệ lụy tiềm tàng đối với nền kinh tế thế giới nếu eo biển Hormuz bị phong tỏa.
Phát biểu với báo giới, ông Dujarric nói rằng: “Quan điểm của chúng tôi rất rõ ràng: "Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải quốc tế. Bất kỳ hành động đóng cửa nào tại đây cũng là vấn đề đáng quan ngại nghiêm trọng, gây ảnh hưởng trên phạm vi toàn cầu, đặc biệt là đối với nền kinh tế".
Người phát ngôn Liên hợp quốc nhấn mạnh các bên liên quan cần kiềm chế và tuyệt đối tuân thủ luật pháp quốc tế, bao gồm cả quyền tự do hàng hải.
Tuyên bố trên được đưa ra sau khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 4/3 tuyên bố đã kiểm soát hoàn toàn eo biển Hormuz và cảnh báo bất kỳ tàu thuyền nào tìm cách đi qua tuyến đường thủy này đều có nguy cơ bị tấn công do tên lửa hoặc thiết bị bay không người lái lạc hướng.
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 3/3 cho biết Hải quân Mỹ sẵn sàng hộ tống các tàu chở dầu qua tuyến đường vận chuyển quan trọng này, cũng như cung cấp bảo hiểm.
Giá dầu thô và khí đốt tự nhiên đã tăng vọt kể từ khi Mỹ phối hợp với các lực lượng Israel bắt đầu chiến dịch tấn công quy mô lớn vào Iran hôm 28/2 vừa qua. Iran đã đáp trả bằng các đợt phóng tên lửa và thiết bị bay không người lái nhắm vào các quốc gia trong khu vực có đặt căn cứ quân sự của Mỹ, cũng như một số tàu thuyền.
Cùng ngày, công ty nghiên cứu thị trường năng lượng Kpler cho biết lưu lượng tàu chở dầu qua eo biển Hormuz đã sụt giảm 90% kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành chiến dịch quân sự nhằm vào Iran hồi cuối tuần trước.
Dù Iran tuyên bố đã hoàn toàn phong tỏa hoạt động giao thông qua tuyến đường thủy vốn là nơi trung chuyển của 20% lượng dầu thô của thế giới, song Kpler cho biết một số tàu vẫn đang mạo hiểm thực hiện hành trình.
Khi đề cập đến Hệ thống nhận dạng tự động (AIS) dùng để theo dõi lưu lượng hàng hải, chuyên gia phân tích vận tải Matt Wright của Kpler cho biết một số tàu chở dầu vẫn đang di chuyển theo hướng đông và tây qua eo biển, với một số hành trình diễn ra trong tình trạng tắt hệ thống AIS.
Trong khi đó, nhiều công ty vận tải biển hàng đầu thế giới tuyên bố sẽ không cho tàu của họ đi qua eo biển Hormuz và các công ty bảo hiểm lớn đã rút bảo hiểm rủi ro chiến tranh.
Hãng vận tải biển Hapag-Lloyd của Đức cùng ngày cho biết sẽ tạm ngừng nhận đặt chỗ vận chuyển ngay lập tức và cho đến khi có thông báo mới đối với tất cả các loại hàng hóa đến các quốc gia vùng Vịnh, do những hạn chế về hoạt động và an ninh trong bối cảnh diễn ra xung đột.
Tập đoàn vận tải biển Maersk của Đan Mạch cũng thông báo tạm ngừng nhận đặt chỗ vận chuyển hàng hóa tại vùng Vịnh cho đến khi có thông báo mới, sau khi đánh giá rủi ro khi cuộc xung đột ở Trung Đông lan rộng khắp khu vực.
Hãng cho biết sẽ có ngoại lệ đối với thực phẩm thiết yếu, thuốc men và các mặt hàng thiết yếu khác.
Trong khi đó, hãng vận tải container đường biển lớn nhất thế giới MSC cho biết sẽ áp dụng phụ phí nhiên liệu khẩn cấp trên một số tuyến vận chuyển, có hiệu lực từ ngày 16/3.
Phụ phí này sẽ có hiệu lực trên các tuyến vận chuyển giữa châu Âu và Nam Phi, và tuyến Tây Bắc lục địa/quần đảo Canary (Tây Ban Nha).
