Tin tức Sản phẩm Câu chuyện phát triển Multimedia Hỏi/Đáp

Giáo dục

Lan tỏa phong trào hát then trong trường học

Hát then là thể loại dân ca mang tính tín ngưỡng của đồng bào các dân tộc Tày, Nùng, Thái... vùng, miền núi phía bắc như: Lạng Sơn, Cao Bằng, Bắc Kạn... Năm 2019, hát then được tổ chức UNESCO vinh danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Để bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị sâu rộng trong cộng đồng, thời gian qua, hát then được đưa vào dạy ở một số trường học trong tỉnh Lạng Sơn.

Thầy giáo Phùng Văn Thời truyền dạy hát then, đàn tính cho học sinh Trường phổ thông dân tộc nội trú THCS huyện Văn Quan (Lạng Sơn).
Thầy giáo Phùng Văn Thời truyền dạy hát then, đàn tính cho học sinh Trường phổ thông dân tộc nội trú THCS huyện Văn Quan (Lạng Sơn).

Mới bước vào cổng Trường phổ thông dân tộc nội trú (PTDTNT) THCS huyện Văn Quan, đã nghe tiếng đàn tính vọng ra từ dãy nhà công vụ giáo viên. Tiếng đàn và lời then vang vọng với ca từ tha thiết: “Ngồi xe về đến huyện Văn Quan: Mời bạn xuống Tu Đồn hãy chơi; Gió vọng về đàn tính ba dây...”. Trong câu chuyện, thầy giáo Phùng Văn Thời, Phó Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: Xã Trấn Ninh (Văn Quan) là nơi có nhiều nghệ nhân biết nhiều làn điệu dân ca hát then, đàn tính của đồng bào các dân tộc: Tày, Nùng,... Nhưng hiện nay, những nghệ nhân tuổi ngày càng cao, cho nên văn hóa hát then đang có nguy cơ mai một, bởi vậy việc truyền dạy hát then cho thế hệ trẻ là rất cần thiết. 

Từ năm 2010, thầy giáo trẻ Phùng Văn Thời đang là Hiệu trưởng Trường THPT Lương Văn Tri (Văn Quan), với vốn hiểu biết về các làn điệu hát then đã quyết định tổ chức truyền dạy loại hình nghệ thuật này cho một số em học sinh học ngoài giờ. 

Trường mời các nghệ nhân hát then như: Bà Vi Thị Liên, Ngô Văn Đà... đến truyền dạy hát then, mỗi khóa học kéo dài hai tháng. Học sinh cơ bản đánh được những làn điệu then như: “Pây tàng”, “Múa Chầu”... Tại Trường THPT Lương Văn Tri từ năm 2010 đến năm học 2018 đã tổ chức được 16 lớp dạy hát then, với gần 300 học sinh biết hát.

Thầy giáo Phùng Văn Thời cho biết thêm: Cuối năm 2019, thầy được điều chuyển công tác đến Trường PTDTNT THCS, giữ chức Phó Hiệu trưởng. Với mong muốn tiếp tục truyền dạy hát then cho các em, từ đầu năm học 2020 - 2021 đến nay, nhà trường đã tổ chức  các buổi học hát then cho gần 80 học sinh biết đàn hát. Trong điều kiện còn thiếu nhạc cụ nhưng học sinh đã nỗ lực tập luyện, đàn hát được các làn điệu Then Lạng Sơn cho các khối lớp 6, 7, 8. Học sinh rất hào hứng và mong muốn tiếp tục duy trì hoạt động này lâu dài.  Em Triệu Tuấn Minh, học sinh lớp 7A, Trường PTDTNT THCS vui mừng nói: Ở làng bản em cũng có người biết hát then nhưng em chưa biết hát. Thật may là nhà trường đã tổ chức dạy cho chúng em.

Nghệ nhân Nhân dân Triệu Thủy Tiên, Chủ nhiệm Câu lạc bộ (CLB) đàn và hát dân ca tỉnh Lạng Sơn cho biết, việc thành lập các CLB hát then ở cộng đồng và trong các nhà trường là hoạt động thiết thực để bảo tồn và phát huy di sản văn hóa dân tộc. Các bài then cổ khi được bảo tồn, khai thác, sưu tầm cũng giúp các em hiểu ý nghĩa và vốn từ tiếng Tày, nhớ lời hát, tiếp thu lời ăn tiếng nói, hát đúng làn điệu then. Nghệ thuật hát then từ chỗ bị coi nhẹ và mai một trong cộng đồng, đến nay công tác giữ gìn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống hát then đã có nhiều khởi sắc. Đây là một trong những giải pháp rất hữu hiệu để bảo tồn di sản hát then, góp phần làm thăng hoa làn điệu dân ca quê hương. 

Từ năm 2010, sau khi có CLB hát then đầu tiên được thành lập ở Trường THPT Lương Văn Tri, đến nay đã lan tỏa đến 14 trường học trên toàn tỉnh, ở các cấp học: Tiểu học, THCS và THPT, thu hút hàng nghìn em học sinh toàn tỉnh theo học. Các CLB mời từ một đến hai Nghệ nhân Ưu tú ở địa phương về giảng dạy, nội dung chủ yếu là những bài hát then, cách đệm đàn và một số điệu múa dân tộc cho học sinh và thầy cô phụ trách CLB. Các CLB thường sinh hoạt định kỳ mỗi lần một tuần và tham gia biểu diễn trong các chương trình của trường, của xã, huyện...

Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo (GD và ĐT) Lạng Sơn Hà Thị Khánh Vân khẳng định: Từ năm học 2008-2009 đến nay, ngành giáo dục đã phát động phong trào thi đua xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực, trong đó chú trọng phát huy và bảo tồn giá trị văn hóa của các dân tộc. Các trường học đã  hưởng ứng rất tích cực với nhiều hình thức, trong đó có việc thành lập các CLB hát then, đàn tính đã lan tỏa mạnh mẽ, thu hút nhiều học sinh tham gia. Các em không chỉ học cho vui, cho biết mà còn tham gia biểu diễn tại nhiều sự kiện lớn của ngành, của địa phương. Những hoạt động văn hóa, văn nghệ này đã góp phần giáo dục toàn diện cho học sinh, thúc đẩy phong trào thi đua dạy tốt, học tốt trong các trường học. Thời gian tới, Sở GD và ĐT tỉnh sẽ tiếp tục tạo điều kiện để các CLB hát then, đàn tính phát triển cả về số lượng và chất lượng; liên hệ với các Nghệ nhân Ưu tú để truyền dạy cho học sinh; tổ chức thêm nhiều cuộc thi để các em được thể hiện tài năng của mình.

Bài, ảnh: HÙNG TRÁNG và HOÀNG LÊ

Có thể bạn quan tâm

Trao học bổng Quỹ khuyến học Nguyễn Sinh Sắc tặng học sinh biên giới Đồng Tháp. (Ảnh: HỮU NGHĨA)

Tiếp sức những ước mơ trẻ em vùng biên giới

Ở vùng biên giới tỉnh Đồng Tháp, những suất học bổng, sự đồng hành của nhà trường, chính quyền, các mạnh thường quân đang tiếp sức cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục cơ hội đến trường. Từ đây, tinh thần học tập suốt đời trong các em và từng gia đình được lan tỏa, trở thành động lực để người dân vùng biên vươn lên.

Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn phát biểu, làm rõ các vấn đề đại biểu Quốc hội nêu trong Phiên giải trình của Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo sáng 20/9.

Lượng sách giáo khoa cung ứng đến tay người học đã đạt 99,75% nhu cầu

Từ hơn 3,9 triệu cuốn sách giáo khoa còn thiếu hôm 14/9 - tương đương 1,5% tổng nhu cầu, hiện số lượng sách giáo khoa còn thiếu chưa đến tay học sinh giảm xuống chỉ còn khoảng 900 nghìn bản - chiếm 0,25%. Trong vài ngày tới đây nhà xuất bản cùng các công ty cung ứng sẽ tiếp tục tập trung đáp ứng đủ nhu cầu của học sinh.

Đồng chí Hoàng Minh Sơn, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo tại Phiên giải trình do Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội tổ chức sáng 20/9.

Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định tiếp tục giữ ổn định mô hình Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông

Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định tiếp tục giữ ổn định mô hình Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông trong giai đoạn hiện nay, đồng thời từng bước hiện đại hóa công tác khảo thí; tiếp tục tăng cường tính độc lập của công tác kiểm tra, giám sát; tăng cường camera, lưu vết điện tử; đồng thời xử lý nghiêm các hành vi vi phạm...

Đồng chí Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội phát biểu chỉ đạo tại Phiên giải trình của Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo. (Ảnh: QUỲNH NGUYỄN)

Năm nhóm vấn đề được tập trung làm rõ tại Phiên giải trình của Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo

Sáng 20/9, tại Phiên giải trình của Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo, đồng chí Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị tập trung làm rõ thực trạng, nguyên nhân, trách nhiệm và hướng xử lý đối với 5 nhóm vấn đề trong thực hiện chính sách, pháp luật trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo.

Lần đầu tiên, tập thể Thường trực Thành ủy Đồng Nai làm việc riêng với toàn ngành giáo dục địa phương để tháo gỡ điểm nghẽn, thúc đẩy giáo dục, đào tạo phát triển toàn diện.

Giáo dục phải đi cùng tầm vóc mới của thành phố Đồng Nai

Khẩn trương hiện thực hóa khát vọng đưa thành phố Đồng Nai bứt phá thành cực tăng trưởng quan trọng của đất nước, lãnh đạo Thành ủy thường xuyên trực tiếp làm việc với cán bộ, công chức, viên chức từng sở, ngành, khơi dậy tinh thần đoàn kết, hành động quyết liệt thực hiện bằng được mục tiêu chiến lược.

Giờ học tại một trường phổ thông có triển khai chương trình quốc tế. (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Hoàn thiện khung pháp lý quy định về hợp tác, liên kết với nước ngoài trong lĩnh vực giáo dục

Đối với giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo dự kiến quy định ba hình thức liên kết giáo dục: thực hiện chương trình giáo dục của Việt Nam; thực hiện chương trình giáo dục tích hợp giữa chương trình của Việt Nam và chương trình nước ngoài; thực hiện chương trình giáo dục của nước ngoài.

In ấn sách giáo khoa. (Ảnh: Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam)

Thủ tướng chỉ đạo huy động tất cả nguồn lực để cung ứng đủ sách giáo khoa

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo tập trung huy động tất cả các nguồn lực, điều tiết ngay, in ấn, cung ứng đầy đủ số lượng, bảo đảm chất lượng sách giáo khoa cho các cơ sở giáo dục phổ thông; hoàn thành việc cung ứng sách và báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 22/9. 

Hội thảo Khởi nghiệp Đổi mới sáng tạo trong Giáo dục Đại học là diễn đàn học thuật và thực tiễn quy mô lớn do Đại học Huế chủ trì tổ chức.

Giáo dục đại học - từ đào tạo, nghiên cứu đến trung tâm kiến tạo giá trị

Trước yêu cầu phát triển của tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo, trường đại học phải chuyển từ mô hình đào tạo, nghiên cứu sang kết nối nguồn lực, thương mại hóa tri thức và tạo giá trị. Từ Huế, một tiếp cận mới được đặt ra: đại học vừa cung cấp nhân lực, vừa dẫn dắt đổi mới sáng tạo, đưa kết quả nghiên cứu vào đời sống.

Lễ ký kết biên bản hợp tác giai đoạn 2026-2030 giữa 20 đơn vị thành viên, nhằm phối hợp, chia sẻ kinh nghiệm phát triển các tạp chí khoa học gia nhập danh mục Scopus và Web of Science. (Ảnh: Khánh Lan)

Nâng cao chất lượng các tạp chí khoa học Việt Nam đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế

Hội thảo hướng tới một mục tiêu có ý nghĩa chiến lược, thúc đẩy các tạp chí khoa học Việt Nam phát triển thực chất, chuyên nghiệp, từng bước được cộng đồng khoa học quốc tế thừa nhận, qua đó nâng cao năng lực nghiên cứu, tự chủ tri thức và vị thế học thuật của các cơ sở giáo dục đại học Việt Nam.