Không nên để “nước đến chân mới nhảy” trong cung ứng vaccine phòng dịch bệnh

Nhiều dịch bệnh truyền nhiễm đang có xu hướng gia tăng trên cả nước, trong đó bệnh sởi đang bùng phát với số ca mắc cao, hơn 40.000 ca nghi nhiễm, 5 ca tử vong. Tuy nhiên, Việt Nam hiện vẫn chưa thật sự chủ động được nguồn cung ứng vaccine và kinh phí tổ chức thực hiện việc tiêm chủng. Việc gián đoạn nguồn cung vaccine đã từng xảy ra với nhiều lý do khiến dịch bệnh lây lan trên diện rộng. Làm thế nào để tình trạng này không tái diễn?
Tiêm vaccine phòng sởi tại Trung tâm Y tế quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội.
Tiêm vaccine phòng sởi tại Trung tâm Y tế quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội.

Các loại vaccine sởi đơn hay vaccine 5 trong 1 nằm trong chương trình tiêm chủng mở rộng của nước ta đã từng bị gián đoạn nguồn cung một thời gian dài.

Đến tận cuối năm 2024, nhiều địa phương vẫn chưa thể triển khai thực hiện tiêm chủng do không đủ vaccine. Việc không bao phủ được vaccine là một trong những nguyên nhân khiến dịch bệnh khó kiểm soát.

Chỉ tính riêng quý I năm 2025, một số dịch bệnh truyền nhiễm đã có xu hướng gia tăng, nếu không chủ động được nguồn cung vaccine, đợi “nước đến chân rồi mới nhảy” thì không ai dám chắc tình trạng thiếu vaccine tiêm chủng sẽ không tái diễn.

Tại hội nghị trực tuyến toàn quốc về công tác phòng, chống dịch sởi mới đây nhất do Bộ Y tế tổ chức, Cục trưởng Cục Phòng bệnh Hoàng Minh Đức cho biết: Việc phòng, chống dịch còn nhiều khó khăn, vấn đề cung ứng vaccine cho tiêm chủng hiện chưa chủ động được, phụ thuộc vào nguồn hỗ trợ từ nước ngoài.

Trước mắt, cần khoảng 305.000 liều vaccine sởi cho chiến dịch tiêm chủng và nguồn vaccine này thì các tỉnh, thành phố phải tự mua. Mặc dù được hỗ trợ từ các tổ chức, doanh nghiệp trong nước trong việc trao tặng vaccine, tuy nhiên, về lâu dài, địa phương cần chủ động được nguồn vaccine phòng, chống dịch bệnh, bởi không chỉ riêng vaccine sởi, mà còn nhiều dịch bệnh có thể phòng ngừa bằng vaccine cũng đang có xu hướng gia tăng.

Ông Hoàng Minh Đức, Cục trưởng Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc về công tác phòng, chống bệnh sởi.

Ông Hoàng Minh Đức, Cục trưởng Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc về công tác phòng, chống bệnh sởi.

Nhìn lại thời gian nguồn cung vaccine bị gián đoạn, Bộ Y tế đã đưa ra những nguyên nhân khiến vaccine bị thiếu trong chương trình tiêm chủng mở rộng.

Theo Bộ Y tế, từ năm 2023, thực hiện Luật Ngân sách, các địa phương phải chủ động mua sắm vaccine từ ngân sách của địa phương thay vì chờ Bộ Y tế cung ứng như trước đó.

Tuy nhiên, địa phương đã gặp nhiều khó khăn trong quá trình triển khai thực hiện. Chậm trễ, chưa nắm rõ luật, e ngại... là những nguyên nhân khiến công tác đấu thầu mua sắm vaccine tại địa phương bị đình trệ, từ đó dẫn đến tình trạng thiếu hụt nguồn cung.

Cuối năm 2023, để giải quyết tình thế trước mắt, kịp thời cung ứng vaccine, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 224/NQ-CP để bố trí ngân sách nhà nước năm 2024 bảo đảm thực hiện Chương trình tiêm chủng mở rộng.

Thời điểm hiện tại, chưa ghi nhận địa phương xảy ra tình trạng thiếu hụt vaccine tiêm chủng mở rộng. Công tác tiêm chủng vẫn đang được đẩy nhanh tiến độ khi dịch bệnh gia tăng.

Tuy nhiên, nếu không chủ động dự trù số lượng vaccine, chờ “nước đến chân mới nhảy” thì trong bối cảnh còn phụ thuộc nguồn cung vaccine như hiện nay, chúng ta khó tránh khỏi việc tái diễn tình trạng thiếu vaccine như đã từng xảy ra.

Hiện tại, quy trình mua sắm vaccine còn nhiều thủ tục cần thời gian triển khai (khoảng 2 đến 3 tháng). Địa phương cần chủ động tăng cường giám sát, nắm rõ tình hình dịch bệnh và công tác tiêm chủng, dự phòng nguồn vaccine cho tình huống dịch bệnh gia tăng.

Trong trường hợp cần thiết, cần thông tin ngay với Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế để xem xét, điều chuyển từ các tỉnh khác. Tất nhiên, chủ động được bằng nguồn lực của địa phương vẫn là ưu tiên hàng đầu.

Có thể bạn quan tâm

Các bác sĩ khám bệnh, tư vấn chăm sóc sức khỏe cho người dân. (Ảnh: HOÀNG KHÁNH)

Chung tay chăm sóc sức khỏe cho người dân đặc khu Côn Đảo

Bộ Tư lệnh TP Hồ Chí Minh và Đảng ủy, UBND Đặc khu Côn Đảo, Báo Quân đội nhân dân với sự đồng hành của Hệ thống Nhà thuốc và Tiêm chủng Long Châu tổ chức chương trình “Hành trình tri ân - Vì một Việt Nam khỏe mạnh” với chuỗi hoạt động tri ân người có công, chăm sóc sức khỏe và an sinh xã hội cho người dân Đặc khu Côn Đảo.

 (Ảnh minh họa: CHI MAI)

Bộ Y tế yêu cầu Shopee gỡ bỏ thông tin 11 sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe

Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) vừa yêu cầu sàn thương mại điện tử Shopee ngừng kinh doanh, gỡ bỏ thông tin đối với 11 sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe có số Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm không đúng với hồ sơ đã được cơ quan này cấp. Đồng thời, đề nghị kiểm tra Siêu thị Ba Lan và Công ty vận chuyển TRON.

Các chuyên gia chia sẻ việc tiêm vaccine cúm sẽ là một biện pháp quan trọng giúp bảo vệ nhóm đối tượng nguy cơ cao. (Ảnh: BTC cung cấp)

Cúm có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ, nhồi máu cơ tim ở người cao tuổi

Cúm không chỉ gây bệnh đường hô hấp mà còn có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim và các biến cố sức khỏe nghiêm trọng ở người cao tuổi. Trong khi đó, tỷ lệ tiêm vaccine cúm ở nhóm này tại Việt Nam được ước tính chỉ khoảng 5%, đặt ra yêu cầu tăng cường các giải pháp bảo vệ nhóm nguy cơ cao.

Các chuyên gia trình bày nghiên cứu mới về các biện pháp phòng bệnh chủ động. (Ảnh: MINH HOÀNG)

Tiếp cận tiêm chủng toàn diện theo vòng đời - giải pháp bảo vệ sức khỏe cá nhân và cộng đồng

Tại phiên họp chuyên đề Dự phòng trong khuôn khổ Hội nghị Khoa học thường niên năm 2026 được Tổng hội Y học Việt Nam tổ chức ngày 28/8, các chuyên gia dịch tễ nhấn mạnh phòng bệnh cần đi trước một bước, trong đó tiêm chủng theo vòng đời là công cụ quan trọng để bảo vệ sức khỏe cá nhân và cộng đồng.

Trung tâm Y tế Nậm Pồ tập huấn kỹ năng xử trí vết thương cho nhân viên y tế trường học trên địa bàn. (Ảnh: LÊ LAN)

Điện Biên: Nâng cao kỹ năng cấp cứu ban đầu cho nhân viên y tế trường học

Để chuẩn bị các điều kiện y tế phục vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu cho học sinh đầu năm học mới, ngày 28/8, các trung tâm Y tế: Tuần Giáo, Nậm Pồ, Tủa Chùa, Điện Biên Đông (tỉnh Điện Biên) tổ chức tập huấn kỹ năng cấp cứu ban đầu cho đội ngũ nhân viên y tế trường học và viên chức phụ trách chương trình y tế học đường. 

Toàn cảnh hội thảo. (Ảnh: BTC)

Từng bước đưa điều trị hiếm muộn vào bảo hiểm y tế

WHO lần đầu ban hành hướng dẫn về phòng ngừa, chẩn đoán và điều trị hiếm muộn, khuyến cáo các quốc gia xem hiếm muộn là một vấn đề y tế công cộng. Trước sự gia tăng tỷ lệ vô sinh hiếm muộn, chi phí điều trị cao, các chuyên gia đặt ra yêu cầu sớm có chính sách hỗ trợ, từng bước mở rộng phạm vi chi trả của bảo hiểm y tế.

Tặng quà tri ân các gia đình hiến mô, tạng. (Ảnh: ANH DƯƠNG)

Thêm một cách để lan tỏa giá trị nhân văn của hiến mô, tạng

Thông điệp “Còn mãi yêu thương” được Bệnh viện Bạch Mai lựa chọn để nhấn mạnh giá trị nhân văn của hiến mô, tạng: yêu thương không chỉ được thể hiện bằng lời sẻ chia mà còn có thể được trao đi bằng một quyết định tự nguyện, để khi một sự sống khép lại, cơ hội sống của những người khác có thể được mở ra.

Tọa đàm có sự tham dự của nhiều chuyên gia. (Ảnh: HÀ NHUNG)

Tạo hành lang pháp lý mạnh mẽ trước những thách thức mới trong kiểm soát thuốc lá

Ngày 26/8, tại Hà Nội, đã diễn ra tọa đàm “Góp ý Dự thảo Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá (sửa đổi): Tăng cường hiệu quả thực thi và phối hợp liên ngành”. Việc sửa đổi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá được kỳ vọng tạo hành lang pháp lý mạnh mẽ trước những thách thức mới trong kiểm soát thuốc lá.