Kết nối xây dựng tour du lịch xanh Bắc Ninh

Tuy nhiên, để tiềm năng trở thành sản phẩm có sức cạnh tranh, địa phương cần sự tham gia thực chất của doanh nghiệp lữ hành, sự chuẩn hóa dịch vụ và một cách tiếp cận xanh xuyên suốt trong tổ chức hoạt động du lịch.

Sau chương trình khảo sát thực tế tại các điểm du lịch, di sản và mô hình chuyển đổi xanh tiêu biểu mới đây, đoàn Famtrip gồm 34 doanh nghiệp lữ hành đại diện 3 miền bắc-trung-nam cùng đại diện các cơ quan thông tấn, báo chí đã tham dự tọa đàm "Kết nối xây dựng tour du lịch xanh Bắc Ninh". Chương trình do Viện Kinh tế du lịch (Hiệp hội Du lịch Việt Nam) phối hợp Hiệp hội Du lịch thành phố Bắc Ninh thực hiện.

Hành trình khảo sát qua chùa Vĩnh Nghiêm, chùa Bổ Đà, Tây Yên Tử, Bản Ven Xanh, Đồng Thông… giúp các doanh nghiệp trực tiếp tìm hiểu tài nguyên, điều kiện khai thác và chất lượng dịch vụ tại địa phương. Những trao đổi tại tọa đàm tập trung vào một yêu cầu chung là làm thế nào để kết nối các điểm đến thành tour có sức hấp dẫn, tạo được nguồn thu cho người dân và đáp ứng những tiêu chuẩn ngày càng cao của thị trường.

Từ tài nguyên sẵn có đến sản phẩm du lịch xanh

Tiến sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Kinh tế du lịch, Hiệp hội Du lịch Việt Nam đánh giá cao tiềm năng du lịch của Bắc Ninh sau chuyến khảo sát thực tế. Địa phương có hệ thống di sản văn hóa phong phú, cảnh quan thiên nhiên đa dạng và những mô hình bước đầu tiếp cận phương thức phát triển xanh. Đây là cơ sở để xây dựng các sản phẩm du lịch phù hợp với xu hướng tiêu dùng mới.

Trong khuôn khổ hoạt động hỗ trợ địa phương, Viện đã trao tặng hệ thống thiết bị năng lượng mặt trời, thùng rác phân loại và giới thiệu bộ tiêu chí du lịch xanh. Đặc biệt, Viện đang triển khai đề tài khoa học cấp Bộ về thực trạng và giải pháp chuyển đổi du lịch xanh trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh. Bộ tiêu chí được xây dựng trong khuôn khổ đề tài hướng tới việc giúp các khu, điểm du lịch và cơ sở kinh doanh có căn cứ cụ thể để rà soát, điều chỉnh hoạt động.

Đại diện doanh nghiệp lữ hành quốc tế, bà Đặng Thị Thọ, Trưởng đại diện Công ty Phượng Hoàng Phoenix Voyages đánh giá Bắc Ninh có nhiều điều kiện phát triển tour du lịch tâm linh, trải nghiệm thiên nhiên và tìm hiểu văn hóa bản địa.

Tuy nhiên, qua khảo sát, bà cho rằng: "Khả năng lưu trú và chất lượng dịch vụ tại một số điểm đến chưa theo kịp tiềm năng cảnh quan. Đối với khu vực Tây Yên Tử, Đồng Thông, địa phương có thể nghiên cứu những tuyến đi bộ, trekking, check-in theo đường mòn để kéo dài hành trình và thời gian lưu trú. Các hộ kinh doanh cũng có thể bắt đầu bằng những dịch vụ vừa sức như ngâm chân thảo dược, tắm lá thuốc, chăm sóc sức khỏe sau hành trình leo núi. Đây là hướng khai thác phù hợp với điều kiện hiện có, tạo thêm nguồn thu và động lực để người dân đầu tư dịch vụ lưu trú".

Cùng quan tâm đến khả năng khai thác các điểm nghỉ dưỡng, ông Dương Xuân Tráng, Tổng Giám đốc Công ty Mai Việt Travel cho rằng, Bắc Ninh cần chú trọng chất lượng cơ sở lưu trú nếu muốn thu hút dòng khách có mức chi tiêu cao và lưu trú dài ngày. Đồng Thông có cảnh quan rừng thông, nguồn nước tự nhiên và bể bơi khoáng là những lợi thế đáng chú ý. Tuy nhiên, không gian lưu trú hiện còn chật hẹp, tiện nghi chưa đáp ứng kỳ vọng của khách quốc tế hoặc khách Việt Nam có khả năng chi trả cao. Một số cơ sở có thiết kế đẹp nhưng công tác vệ sinh, thu gom rác thải phía sau công trình chưa được quan tâm đúng mức.

Ở góc độ thị trường quốc tế, ông Cao Quốc Chung, Phó Giám đốc Công ty Vidotour Indochina Travel cho biết, nhu cầu đối với sản phẩm du lịch xanh đang ngày càng rõ nét. Nhiều khách quốc tế sẵn sàng chi trả thêm cho những chương trình có hoạt động bảo vệ môi trường, sử dụng tài nguyên hợp lý và thể hiện trách nhiệm với điểm đến. Một số doanh nghiệp lữ hành đã đưa tiêu chí môi trường, phát thải carbon và yếu tố phát triển bền vững vào phần giới thiệu chương trình tour. Vì vậy, các nhà cung cấp dịch vụ tại Bắc Ninh cần có những sản phẩm xanh thực chất, được thể hiện bằng hoạt động cụ thể để doanh nghiệp có cơ sở giới thiệu và thuyết phục khách hàng.

Liên kết doanh nghiệp, nâng chất lượng điểm đến

Từ yêu cầu của thị trường, bà Nguyễn Ngọc Bảo Trân, đại diện Công ty cổ phần Du lịch Vietravel đề xuất 3 nguyên tắc trong xây dựng sản phẩm du lịch xanh tại Bắc Ninh.

Thứ nhất là mở rộng chuỗi cung ứng du lịch xanh, bảo đảm sự kết nối giữa lưu trú, nhà hàng, tham quan và vận chuyển.

Thứ hai là phát triển các trải nghiệm có sự tham gia trực tiếp của du khách, thay vì chỉ tham quan cảnh quan. Chẳng hạn, tại bản Ven Xanh có thể tổ chức hoạt động tìm hiểu quy trình trồng, chăm sóc và khai thác chè; kết hợp các chương trình trồng cây, tái chế để tăng giá trị trải nghiệm.

Thứ ba là bảo đảm người dân địa phương được hưởng lợi thực chất từ hoạt động du lịch.

“Du lịch xanh cần được xây dựng thành một chuỗi dịch vụ có sự liên kết. Du khách có thể trải nghiệm xanh trong hoạt động lưu trú, ăn uống, tham quan và vận chuyển. Đặc biệt, người dân phải có thu nhập từ các hoạt động này. Khi lợi ích kinh tế được thể hiện rõ, người dân sẽ có thêm động lực tham gia và giữ gìn tài nguyên”, bà Trân nói.

Một nội dung được nhiều đại biểu nhấn mạnh là chất lượng nhân lực trực tiếp phục vụ du lịch. Bà Vũ Thị Hạnh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch thành phố Quảng Ninh cho rằng, các chương trình đào tạo cần đi vào kỹ năng nghề cụ thể, phù hợp với công việc hằng ngày của người lao động. Nội dung tập huấn cần bao gồm nghiệp vụ phục vụ bàn, buồng, bếp; kỹ năng bán hàng, giao tiếp và nắm bắt tâm lý du khách.

Bên cạnh đó, kiến thức bảo vệ môi trường phải được phổ biến rộng rãi đến những người trực tiếp và gián tiếp tham gia hoạt động du lịch, trong đó có lái xe taxi, xe ôm và các lực lượng thường xuyên tiếp xúc với khách.

“Người dân trực tiếp tham gia cung cấp sản phẩm và gắn bó với tài nguyên du lịch nên cần hiểu rõ trách nhiệm giữ gìn môi trường. Tôi đề xuất địa phương quan tâm tổ chức các lớp đào tạo, tập huấn thiết thực, giúp người lao động biết cách phục vụ, giao tiếp và ứng xử với du khách”, bà Hạnh nhấn mạnh.

Tiếp thu các ý kiến đóng góp, ông Đỗ Tuấn Khoa, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Bắc Ninh cho biết, địa phương đang triển khai các nhiệm vụ nhằm đưa du lịch trở thành ngành kinh tế quan trọng, khai thác hiệu quả lợi thế di sản và tài nguyên văn hóa. Thành phố đã xây dựng Đề án tổng thể phát triển du lịch giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Cùng với đó, Ban Thường vụ Thành ủy xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Các xã, phường cũng được định hướng đưa nhiệm vụ phát triển du lịch vào chương trình công tác, gắn trách nhiệm của người đứng đầu với kết quả thực hiện.

Những điểm nghẽn cần tập trung tháo gỡ hiện nay là thu hút nhà đầu tư chiến lược, xây dựng sản phẩm đặc trưng và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Trong đó, thương hiệu “Bắc Ninh-Miền di sản” được xác định là hướng phát triển quan trọng, khai thác các giá trị văn hóa được UNESCO ghi danh để tạo bản sắc cho sản phẩm du lịch.

Theo ông Khoa: “Chuyển đổi xanh là quá trình dài hơi, cần sự thay đổi đồng bộ trong nhận thức, hạ tầng, phương thức quản lý và hoạt động kinh doanh. Du lịch xanh cần được nhìn nhận trên bốn phương diện: môi trường xanh, văn hóa xanh, kinh tế xanh và quản trị xanh”.

Qua những ý kiến đóng góp, yêu cầu đặt ra đối với Bắc Ninh là tiếp tục duy trì kết nối giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp lữ hành và các đơn vị cung ứng dịch vụ sau chương trình khảo sát. Những đề xuất về lưu trú, vệ sinh môi trường, đào tạo nhân lực, cơ chế đầu tư và phát triển trải nghiệm cần được chuyển thành kế hoạch cụ thể, có lộ trình thực hiện.

Do đó, kết nối xây dựng tour du lịch xanh cần trở thành hoạt động thường xuyên, nâng cao giá trị di sản, tạo sinh kế cho người dân và định hình thương hiệu du lịch Bắc Ninh trong giai đoạn phát triển mới.