Hưởng ứng Chiến dịch “500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” và thực hiện kế hoạch tổ chức làm trước lấy mẫu hài cốt liệt sĩ đối với các mộ chưa xác định được thông tin, từ ngày 12-15/5, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Nghi Lộc (xã Đông Lộc, tỉnh Nghệ An), Ban Chỉ đạo tỉnh Nghệ An tiến hành lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính để giám định ADN.
Ban Chỉ đạo tỉnh Nghệ An đã thành lập Đội lấy mẫu gồm 70 cán bộ, nhân viên tham gia các khâu khai quật, lấy mẫu, số hóa dữ liệu, vận chuyển, bàn giao mẫu và bảo đảm an ninh, hậu cần.
Quá trình thực hiện tuân thủ nghiêm ngặt quy định của Bộ Quốc phòng, bảo đảm nguyên tắc: “Một hài cốt tại một thời điểm” và “Một thời điểm chỉ mở 1 hài cốt” để tuyệt đối không xảy ra tình trạng nhiễm chéo ADN hoặc lẫn mẫu.
Sau mỗi cuộc làm việc, hiện trường đều được niêm phong, mẫu phẩm được di chuyển về nơi lưu trữ tạm thời và thực hiện số hóa hồ sơ đầy đủ.
Kết quả thực tế cho thấy, trong tổng số 72 mộ được triển khai, lực lượng chức năng đã lấy được 61 mẫu phẩm, trong đó, có 34 mẫu chất lượng tốt, 26 mẫu chất lượng trung bình và 1 mẫu thuộc diện nghi ngờ. Còn lại 11 mộ không thể lấy được mẫu do hài cốt đã bị phân hủy hoàn toàn.
Tại hội nghị, các đại biểu tập trung làm rõ kinh nghiệm và những khó khăn, vướng mắc, nhất là về công tác lãnh đạo, chỉ đạo; hiệp đồng giữa các lực lượng; công tác tập huấn, chuẩn bị nhân lực, vật chất trong quá trình thực hiện lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ; cùng với đó là đề xuất các giải pháp nhằm thực hiện tốt hơn nhiệm vụ này thời gian tới.
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Thượng tướng Lê Quang Minh, Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị, Ủy viên Ban Chỉ đạo 515 quốc gia ghi nhận và đánh giá cao mô hình làm trước tại Nghĩa trang Liệt sĩ Nghi Lộc là cách làm bài bản, khoa học và sáng tạo để các địa phương nghiên cứu, vận dụng.
Nhấn mạnh đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là "mệnh lệnh từ trái tim", thể hiện trách nhiệm và đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", Thượng tướng Lê Quang Minh chỉ đạo các quân khu và địa phương cần khẩn trương hoàn thành việc làm trước tại một số nghĩa trang để rút kinh nghiệm trong tháng 5/2026, chuẩn bị triển khai diện rộng trên toàn quốc từ tháng 6/2026.
Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị yêu cầu các địa phương cần khẩn trương kiện toàn lực lượng, thành lập các tổ công tác, đội chuyên trách; bảo đảm đầy đủ phương tiện, trang thiết bị, chế độ, chính sách cho lực lượng làm nhiệm vụ; tăng cường kiểm tra, hướng dẫn, quản lý chặt chẽ dữ liệu, kinh phí và tiến độ thực hiện Chiến dịch “500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”; ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin, quản lý chặt chẽ số liệu trên phần mềm của "Chiến dịch 500 ngày đêm".
Các cơ quan chức năng và Tập đoàn Viettel cần tiếp thu ý kiến từ thực địa để hoàn thiện quy trình kỹ thuật, phần mềm quản lý, bảo đảm tính chính xác tuyệt đối, tránh sai sót chuyên môn hay thất lạc mẫu...
