Hệ thống an sinh nhiều tầng: Tầng nào đang thiếu trong kế hoạch tài chính của người Việt?

Khoảng trống giữa nhận thức và hành động trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ đang đặt ra câu hỏi: Điều gì khiến người dân chưa sẵn sàng bảo vệ chính mình, ngay cả khi đã hiểu rõ sự cần thiết?

Lấp đầy khoảng trống mà bảo hiểm y tế và bảo hiểm xã hội chưa thể bao phủ

Một ca bệnh hiểm nghèo, một tai nạn hoặc sự mất đi của người trụ cột không chỉ để lại tổn thất về tinh thần, mà còn có thể kéo theo những áp lực lớn về chi phí điều trị, sinh hoạt, học tập và tương lai của cả gia đình.

Theo khảo sát toàn quốc của Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam năm 2026, có tới 89% người dân cho rằng bảo hiểm nhân thọ là cần thiết. Tuy nhiên, tỷ lệ dân số tham gia bảo hiểm nhân thọ tại Việt Nam mới đạt khoảng 11,7%, thấp hơn đáng kể so với các quốc gia trong khu vực. Trên thực tế, khi biến cố xảy ra, nhiều gia đình vẫn dựa vào tiền tiết kiệm, cắt giảm chi tiêu hoặc tìm thêm thu nhập. Cách thức này có thể giải quyết nhu cầu trước mắt, nhưng trong trường hợp biến cố lớn xảy ra với người trụ cột, nguồn lực tích lũy của một gia đình có thể nhanh chóng bị bào mòn.

Bà Phạm Thu Phương, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm, Bộ Tài chính, nhận định, bất kỳ hệ thống an sinh xã hội bền vững nào cũng được cấu thành từ nhiều tầng bảo vệ. Bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế là lớp nền tảng, hướng tới nhu cầu thiết yếu. Tuy nhiên, trước những biến cố lớn như bệnh hiểm nghèo cần điều trị chuyên sâu, người trụ cột mất khả năng lao động, các lớp bảo vệ cơ bản không phải lúc nào cũng đủ để đáp ứng toàn bộ nhu cầu tài chính phát sinh.

e212a.jpg
Bà Phạm Thu Phương, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm, Bộ Tài chính. (Ảnh: ĐỖ BẢO)

“Bảo hiểm nhân thọ có vai trò lấp đầy những khoảng trống tài chính của bảo hiểm y tế và bảo hiểm xã hội”, bà Phạm Thu Phương cho biết, đồng thời nhấn mạnh đây là giải pháp bổ sung, không cạnh tranh và không thay thế các chính sách an sinh hiện hành.

Thu hẹp khoảng cách nhận thức - điều kiện tiên quyết để mở rộng bảo vệ

Một trong những nguyên nhân khiến người dân còn e ngại hoặc hiểu chưa đầy đủ về bảo hiểm nhân thọ là tính chất dài hạn và tương đối phức tạp của sản phẩm. Theo ông Ngô Trung Dũng, Phó Tổng Thư ký Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam, điều đầu tiên cần hiểu về bảo hiểm nhân thọ là yếu tố bảo vệ trước rủi ro. Tai nạn, bệnh tật, ốm đau, tử vong... là những rủi ro không thể dự đoán chính xác về thời điểm và mức độ. Khi sự kiện bảo hiểm xảy ra, khoản chi trả theo hợp đồng tạo ra nguồn lực tài chính giúp người tham gia hoặc gia đình giảm bớt áp lực.

Một số sản phẩm có thể tích hợp các yếu tố tiết kiệm, đầu tư, nhưng đây là thành tố bổ sung, còn bảo vệ trước rủi ro vẫn là giá trị cốt lõi của bảo hiểm nhân thọ. Điều này đặt ra yêu cầu đối với cả hai phía: người dân cần hiểu rõ điều khoản, quyền lợi, nghĩa vụ và khả năng tài chính trước khi ký hợp đồng; doanh nghiệp phải cung cấp thông tin minh bạch và tư vấn đúng nhu cầu.

Nói cách khác, muốn thu hẹp khoảng trống bảo vệ tài chính, trước hết phải thu hẹp khoảng cách về nhận thức.

Niềm tin phải được chứng minh bằng năng lực thực hiện cam kết

Với một sản phẩm kéo dài hàng chục năm, niềm tin không thể chỉ được tạo dựng bằng cam kết. Niềm tin phải được chứng minh bằng năng lực tài chính và khả năng thực hiện nghĩa vụ khi khách hàng cần đến doanh nghiệp nhất.

Bà Lê Hương Ly, Phó Tổng Giám đốc Pháp lý, Truyền thông và Đối ngoại Prudential Việt Nam cho biết: Doanh nghiệp xác định uy tín và niềm tin là nền tảng của hoạt động.

dqwwqw.jpg
Theo bà Lê Hương Ly, sau 27 năm hoạt động tại Việt Nam, Prudential đã đồng hành cùng hơn 7 triệu khách hàng trên hành trình bảo vệ và hoạch định tương lai.

Tính đến hết năm 2025, tổng tài sản của doanh nghiệp đạt gần 199 nghìn tỷ đồng; biên khả năng thanh toán vượt 200%; tổng giá trị tài sản đầu tư hơn 180 nghìn tỷ đồng. Phần lớn danh mục đầu tư được phân bổ vào trái phiếu Chính phủ. Riêng năm 2025, doanh nghiệp đã chi trả 16.489 tỷ đồng cho các khoản bồi thường và quyền lợi bảo hiểm, chiếm khoảng 25% tổng số ca chi trả của toàn thị trường.

Việt Nam đang đứng trước nhu cầu ngày càng lớn về hệ thống bảo vệ tài chính đa tầng. Nếu bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế tạo nên nền tảng an sinh cơ bản, bảo hiểm nhân thọ sẽ đóng vai trò như một lớp bảo vệ bổ sung, đặc biệt trước những rủi ro có khả năng tạo cú sốc tài chính lớn cho cá nhân và gia đình. Nhưng bài toán phát triển thị trường bền vững không chỉ nằm ở con số người tham gia. Quan trọng hơn là chất lượng hợp đồng bảo hiểm, khả năng đáp ứng đúng nhu cầu và mức độ tin tưởng của khách hàng đối với doanh nghiệp.

Theo bà Phạm Thu Phương, để củng cố niềm tin của người dân, cần sự chung tay của nhiều bên: Cơ quan quản lý tăng cường giám sát; doanh nghiệp tuân thủ nghiêm quy định pháp luật; người dân nâng cao hiểu biết để lựa chọn sản phẩm phù hợp. Cùng với đó, báo chí và truyền thông chính thống có vai trò quan trọng trong việc cung cấp thông tin, giúp xã hội hiểu đúng và đầy đủ hơn về bảo hiểm nhân thọ.

Khi được hiểu đúng, lựa chọn đúng và thực hiện đúng cam kết, bảo hiểm nhân thọ có thể trở thành một mắt xích quan trọng trong hệ thống bảo vệ tài chính của mỗi gia đình, qua đó góp phần thu hẹp khoảng trống an sinh trong xã hội.

Có thể bạn quan tâm

[Video] EVN hết lỗ lũy kế, ghi nhận lãi hơn 12.200 tỷ đồng trong 8 tháng

[Video] EVN hết lỗ lũy kế, ghi nhận lãi hơn 12.200 tỷ đồng trong 8 tháng

Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cho biết đã chính thức xóa hết khoản lỗ lũy kế tồn đọng từ giai đoạn 2022 - 2023 nhờ đẩy mạnh tiết giảm chi phí và cơ cấu lại toàn diện hoạt động vận hành. Trước đó, do chi phí đầu vào chưa được phản ánh đầy đủ vào giá bán lẻ, doanh nghiệp từng chịu mức lỗ hơn 50.000 tỷ đồng.

Logistics là một lĩnh vực đặc biệt mà hoạt động kinh doanh có thể đồng thời chạm tới thương mại, vận tải, giao thông, đầu tư, đất đai, hải quan, thuế, bảo hiểm, thương mại điện tử và nhiều lĩnh vực quản lý khác. (Ảnh: H.M)

Bài 1: Hoàn thiện Luật logistics cần những “điểm nối”

Thể chế đang được đặt ở vị trí đầu tiên trong 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp của Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2050. Làm sao để những quy định đang có thực sự đồng bộ, thống nhất và “ăn khớp” với nhau trong toàn bộ chuỗi logistics là vấn đề được đặt ra.

Tập trung theo dõi, vận hành hệ thống điện, bảo đảm cung ứng điện những tháng cuối năm. (Ảnh: EVN cung cấp)

Sản lượng điện 8 tháng tăng 9,3%, EVN chủ động cho các tháng cuối năm

Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) vừa thông tin, trong 8 tháng đầu năm 2026, sản lượng điện sản xuất và nhập khẩu toàn hệ thống đạt 235,82 tỷ kWh, tăng 9,3% so cùng kỳ năm 2025. EVN tiếp tục triển khai các giải pháp bảo đảm cung ứng điện, đẩy nhanh đầu tư nguồn, lưới điện và chủ động phương án vận hành trong những tháng cuối năm.

Cơ quan thuế hỗ trợ người dân thực hiện các thủ tục liên quan đến mã số thuế. (Ảnh: MINH PHƯƠNG)

Làm sạch mã số thuế, gỡ vướng cho người bị mạo danh thành lập doanh nghiệp

Có người chưa từng thành lập doanh nghiệp, hộ kinh doanh nhưng thông tin cá nhân lại bị sử dụng để đứng tên người đại diện theo pháp luật hoặc chủ hộ. Làm sạch mã số thuế vì thế phải gắn với phát hiện, bảo vệ người bị hại và tách bạch trách nhiệm của họ với nghĩa vụ của pháp nhân được lập trái phép.

Quang cảnh Hội nghị SLC lần thứ 32. (Ảnh: QUANG THỌ)

Hội nghị Ủy ban cấp cao về hội nhập tài chính ASEAN (SLC) lần thứ 32

Ngày 15/9, tại Quảng Ninh, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Ngân hàng Trung ương Indonesia đồng tổ chức Hội nghị Ủy ban cấp cao về Hội nhập tài chính ASEAN (SLC) lần thứ 32. Hội nghị do Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh và Phó Thống đốc Ngân hàng Trung ương Indonesia Filianingsih Hendarta đồng chủ trì, điều hành.

Toàn cảnh tọa đàm. (Ảnh: ANH VŨ)

Kết nối đầu tư Việt Nam-Áo, mở rộng hợp tác, thu hút dòng vốn chất lượng cao

Chiều 14/9 (giờ địa phương), tại Vienna, Cộng hòa Áo, Tọa đàm “Kết nối đầu tư Việt Nam-Cộng hòa Áo” diễn ra với sự tham dự của đại diện cơ quan quản lý, tổ chức tài chính, ngân hàng, doanh nghiệp và nhà đầu tư hai nước, góp phần tăng cường kết nối, mở rộng hợp tác và thúc đẩy dòng vốn đầu tư chất lượng cao vào Việt Nam.

Quang cảnh buổi làm việc của Đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường với Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long. (Ảnh: BÁ DŨNG)

Vĩnh Long hoàn thành 15/16 chỉ tiêu về chống khai thác IUU

Ngày 15/9, Đoàn công tác của Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Võ Văn Hưng làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long về tình hình thực hiện các nhiệm vụ chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Các tuyến đường kết nối sân bay Long Thành đang được đẩy nhanh tiến độ để hoàn thành.

Ưu tiên nguồn lực cho các dự án kết nối sân bay Long Thành

Ngày 15/9, làm việc với Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố, Phó Bí thư Thành ủy Đồng Nai Võ Tấn Đức đề nghị đơn vị và các sở ngành, địa phương liên quan tập trung giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm; ưu tiên nguồn lực cho các dự án có tác động lan tỏa lớn, đặc biệt là các tuyến giao thông kết nối sân bay Long Thành.

Đoàn công tác tỉnh Đắk Lắk thăm và làm việc với Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản. (Ảnh: CTV)

Đắk Lắk tăng cường kết nối hợp tác với Nhật Bản

Sự hỗ trợ và kết nối của Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản giúp Đoàn công tác của tỉnh Đắk Lắk có thêm cơ hội gặp gỡ, trao đổi trực tiếp với các đối tác Nhật Bản, giới thiệu về tiềm năng, lợi thế của tỉnh cũng như tìm hiểu sâu hơn về nhu cầu hợp tác của doanh nghiệp Nhật Bản.

Viettel triển khai đồng bộ nhiều phương án hỗ trợ trước, trong và sau thời điểm tắt sóng 2G cho khách hàng. (Ảnh: Viettel)

Viettel chính thức tắt sóng 2G

Ngày 15/9, Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội (Viettel) chính thức dừng phát sóng mạng 2G trên toàn quốc theo lộ trình của Bộ Khoa học và Công nghệ, khép lại hành trình hơn hai thập kỷ công nghệ di động thế hệ thứ hai đồng hành cùng người dân Việt Nam.

Ông Lý Kim Báo, tổ 2B, phường Bắc Kạn chăm sóc rừng trồng. (Ảnh: TUẤN SƠN)

Thái Nguyên nâng cao hiệu quả kinh tế rừng trồng

Khai thác tiềm năng, lợi thế về quỹ đất, tỉnh Thái Nguyên tập trung chỉ đạo thực hiện tốt công tác quản lý, bảo vệ rừng đi đôi với phát triển kinh tế lâm nghiệp. Những hướng chủ đạo là trồng rừng gỗ lớn, mở rộng diện tích được cấp chứng chỉ FSC và công nghiệp chế biến.

Tại xã Liên Hương đã hình thành nhiều khu vực nuôi biển bằng lồng HDPE.

Phát triển nuôi biển công nghệ cao

Với điều kiện thuận lợi phát triển nuôi thủy sản trên biển, nhiều địa phương tại tỉnh Lâm Đồng đang chuyển từ lồng gỗ sang lồng HDPE có độ bền cao, tăng khả năng chống chịu, giảm rủi ro và từng bước hình thành các vùng nuôi biển công nghệ cao.

Khung đánh giá mới giúp doanh nghiệp định vị năng lực và xây dựng lộ trình chuyển đổi phù hợp. (Ảnh MINH PHƯƠNG)

Khung đo mới cho hành trình chuyển đổi kép của doanh nghiệp

Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh gắn chặt trong sản xuất, kinh doanh, nhưng nhiều doanh nghiệp vẫn khó xác định mình đang ở đâu và cần ưu tiên nguồn lực vào khâu nào. Khung đánh giá vừa được Bộ Tài chính ban hành tạo ra thước đo chung, song hiệu quả phụ thuộc vào chất lượng tự đánh giá và khả năng chuyển kết quả thành hành động.