1 Báo cáo mới của Ban Thư ký Ủy ban Chống khủng bố thuộc Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (CTED) cho biết: Các tổ chức khủng bố đang tích cực sử dụng công nghệ số để phục vụ hoạt động chiêu mộ, trong đó trẻ em và thanh thiếu niên trở thành đối tượng mục tiêu.
Báo cáo lưu ý rằng hoạt động tuyên truyền của các tổ chức khủng bố như nhóm JNIM (một nhánh của Al Qaeda tại vùng Sahel), nhóm Al-Shabaab tại Somalia, nhóm ISIL-K tại Trung Á và Nam Á… hiện không còn chỉ nhằm phát tán thông điệp mà đã được lồng ghép vào nhiều khâu, từ chiêu mộ thành viên, gây quỹ đến hỗ trợ thiết lập quyền kiểm soát. Đáng chú ý, các tổ chức khủng bố đang tìm cách tiếp cận giới trẻ thông qua việc lồng ghép tư tưởng cực đoan vào các trò chơi điện tử trực tuyến và các không gian mạng xã hội thế hệ mới như Discord, Twitch hay Steam, theo cách trực quan và gây tác động rất mạnh.
CTED cảnh báo: Tốc độ thích ứng của các tổ chức khủng bố đang đặt ra thách thức đối với khả năng ứng phó của các quốc gia. Do đó, các biện pháp chống khủng bố cũng cần tính đến vai trò của tuyên truyền trong hoạt động của các tổ chức này, đồng thời bảo đảm tuân thủ luật nhân đạo quốc tế và luật quốc tế về quyền con người.
2 Trong một động thái khác, Liên minh châu Âu (EU) chuẩn bị đưa ra dự luật cấm trẻ em dưới 15 tuổi tự ý sử dụng mạng xã hội, các nền tảng chia sẻ video, chatbot ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và trò chơi điện tử trực tuyến. Đây được đánh giá là một trong những kế hoạch mang tính bước ngoặt và quyết liệt nhất từ trước đến nay của khối nhằm bảo vệ trẻ em trước những nguy cơ trên không gian mạng.
Đề xuất mới của EC phân chia lộ trình tiếp cận dịch vụ số theo từng nhóm tuổi cụ thể, trong đó trẻ từ 15 tuổi trở lên được phép tự thiết lập tài khoản cá nhân. Trẻ em từ 13 đến 14 tuổi chỉ có thể nhờ cha mẹ mở các tài khoản thử nghiệm sơ cấp trên mạng xã hội và nền tảng video. Các tài khoản này phải chịu sự kiểm soát trực tiếp từ phụ huynh, bị giới hạn nghiêm ngặt về danh bạ liên lạc cũng như thời gian truy cập. Đối với nhóm từ 3 đến 12 tuổi, phụ huynh sẽ kiểm soát hoàn toàn tài khoản. Nhóm tuổi này chỉ được phép truy cập các dịch vụ chuyên biệt thân thiện với trẻ em đã qua kiểm duyệt tiêu chuẩn an toàn cao. Trẻ dưới 3 tuổi hoàn toàn không được tiếp cận bất kỳ dịch vụ trực tuyến nào thuộc diện điều chỉnh.
Quy định mới sẽ áp dụng trực tiếp lên các “ông lớn” công nghệ, bao gồm Meta (với Facebook, Instagram), ByteDance (TikTok), Google (YouTube) hay nhà phát triển mô hình ChatGPT.
3 Trước đó, Tổng Giám đốc Tập đoàn công nghệ Anthropic Dario Amodei hé lộ: Trong khoảng 6-12 tháng tới, một nhóm lớn các tác nhân AI có thể đủ khả năng phối hợp kiểm soát các hệ thống trực tuyến thông qua một mạng botnet (mạng lưới các thiết bị điện tử như máy tính, điện thoại hoặc thiết bị thông minh đã bị nhiễm mã độc) tồn tại lâu dài và sẽ gây thiệt hại kinh tế rất lớn nếu không có các biện pháp kiểm soát phù hợp.
Ông phác thảo một kế hoạch hành động gồm ba hướng chính: Thứ nhất, các công ty AI hàng đầu cho phép các tổ chức đánh giá độc lập tiếp cận hệ thống ở mức tương đương nhân viên nội bộ để giám sát hoạt động, đánh giá rủi ro và kiểm tra việc thực hiện các tiêu chuẩn an toàn. Thứ hai, các công ty phát triển AI tiên tiến cần phối hợp xây dựng các tiêu chuẩn chung về tốc độ phát triển mô hình, qua đó tránh việc cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trở thành động lực khiến các biện pháp an toàn bị xem nhẹ. Thứ ba, ông Amodei kêu gọi mở rộng hợp tác quốc tế về an toàn AI, trong đó có sự tham gia của Mỹ và các quốc gia khác, bao gồm cả Trung Quốc.
Trên mạng xã hội X, Tổng Giám đốc OpenAI Sam Altman và tỷ phú Elon Musk tán đồng với ý kiến của ông Amodei.
