Theo Sở Y tế tỉnh Gia Lai, toàn tỉnh hiện đã triển khai đầy đủ và đồng bộ quy trình phân loại, lưu giữ, vận chuyển và xử lý chất thải y tế nguy hại theo đúng Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 và Nghị định 08/2022/NĐ-CP của Chính phủ. Với hơn 200 trạm y tế xã, phường trong toàn tỉnh, mỗi đơn vị đều có lãnh đạo phụ trách và phân công cụ thể nhân viên chuyên trách đảm nhiệm công tác này.
Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Đinh Hà Nam cho biết, việc phân loại rác thải y tế được thực hiện nghiêm ngặt theo Thông tư 20/2021/TT-BYT của Bộ Y tế. Các loại chất thải được phân chia theo mầu sắc túi và thùng chứa. 100% bệnh viện và trung tâm y tế cơ sở đều có khu vực lưu giữ chất thải riêng biệt, bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật. Các đơn vị đều ký hợp đồng với các công ty có giấy phép xử lý chất thải nguy hại hợp pháp để thực hiện thu gom và xử lý.
Bác sĩ Chuyên khoa II Ngô Xuân Thế, Phó Giám đốc Bệnh viện đa khoa trung tâm tỉnh Gia Lai cho biết: Áp lực về khối lượng rác thải y tế ngày càng lớn, đặc biệt là sau đại dịch Covid-19. Tuy nhiên, bệnh viện vẫn luôn cố gắng thực hiện đúng quy trình, bảo đảm phân loại, thu gom và xử lý đúng quy định để bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng. Hiện tại, chất thải y tế tại bệnh viện được chia làm ba loại chính: Chất thải lỏng, chất thải rắn thông thường và chất thải rắn nguy hại. Chất thải lỏng (chủ yếu là nước thải) được xử lý qua nhà máy xử lý nước thải riêng của bệnh viện, có kiểm định định kỳ theo quy định của Bộ Tài nguyên và Môi trường. Chất thải rắn thông thường được ký hợp đồng với Công ty cổ phần Môi trường Bình Định để thu gom và xử lý. Chất thải nguy hại được đấu thầu, lựa chọn các đơn vị có đủ năng lực và giấy phép. Chất thải tái chế được bán đấu giá thông qua Trung tâm dịch vụ đấu giá tài sản Bình Định.
Một trong những thách thức lớn mà các cơ sở y tế gặp phải là việc phân loại rác ngay từ đầu nguồn. Với số lượng bệnh nhân nội trú lên tới trên 1.700 người mỗi ngày, chưa kể hàng nghìn lượt bệnh nhân ngoại trú và các lực lượng dịch vụ, công nhân xây dựng tại bệnh viện, lượng rác thải phát sinh là rất lớn. “Chúng tôi cố gắng bố trí nhiều điểm thu gom và thùng rác phân loại, tuy nhiên nếu không có sự hợp tác từ người dân thì việc kiểm soát là rất khó. Nhiều trường hợp người nhà bệnh nhân mang theo thực phẩm, túi nilon, chai nhựa,… sau khi sử dụng xả thẳng vào các thùng rác y tế, gây khó khăn cho việc phân loại và xử lý”, Thạc sĩ Phạm Thị Mỹ Dân, Phó Trưởng khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn, Bệnh viện đa khoa trung tâm tỉnh Gia Lai cho biết.
Để khắc phục, bệnh viện đã phát động nhiều chiến dịch truyền thông nội bộ, treo băng-rôn, bảng hiệu hướng dẫn phân loại rác tại các khu vực công cộng. Bên cạnh đó, đang từng bước thay thế chai nhựa dùng một lần bằng chai thủy tinh, hạn chế sử dụng túi nilon và khuyến khích các nhà bếp, bếp ăn từ thiện áp dụng mô hình “xanh hóa” trong phục vụ.
Từ thực tế triển khai, Sở Y tế tỉnh Gia Lai đã có những kiến nghị cụ thể gửi về Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhằm hoàn thiện chính sách, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các cơ sở y tế trong công tác xử lý chất thải. Một trong những kiến nghị quan trọng là việc Trung ương cần tăng phân bổ ngân sách cho công tác bảo vệ môi trường y tế, đặc biệt ưu tiên đầu tư cho các đơn vị vùng sâu, vùng xa - nơi cơ sở hạ tầng còn yếu và nhân lực mỏng. Sở cũng đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định nhằm tạo cơ chế linh hoạt hơn trong xử lý chất thải y tế phát sinh đột biến, trong các tình huống khẩn cấp như dịch bệnh, thiên tai - điều đã trở nên cấp thiết sau đại dịch Covid-19.
Theo thống kê của sở, từ đầu năm 2025 đến nay, chưa có cơ sở y tế nào trên địa bàn tỉnh bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 45/2022/NĐ-CP. Đây là minh chứng cho thấy ngành y tế tỉnh đã thực hiện tốt công tác tuyên truyền, hướng dẫn và kiểm tra, giám sát chặt chẽ, lấy phòng ngừa làm trọng tâm thay vì xử lý vi phạm.
Hằng năm, sở y tế tỉnh đều thành lập các đoàn kiểm tra, lồng ghép vào hoạt động đánh giá chất lượng bệnh viện và tiêu chí “Cơ sở y tế Xanh-Sạch-Đẹp”. Đồng thời, phối hợp thường xuyên với các cơ quan liên ngành như Sở Nông nghiệp và Môi trường, Công an tỉnh, Viện Vệ sinh Dịch tễ Tây Nguyên, Viện Pasteur Nha Trang để thanh tra chuyên đề. Kết quả các đợt kiểm tra cho thấy, phần lớn đơn vị y tế đều thực hiện tốt các tiêu chí về môi trường, chưa phát hiện vi phạm lớn.
Công tác quản lý chất thải y tế tại Gia Lai là một thí dụ điển hình về cách làm bài bản, chủ động và linh hoạt trong điều kiện còn nhiều khó khăn. Với sự chỉ đạo sát sao của Sở Y tế, sự nỗ lực của các cơ sở y tế cùng tinh thần trách nhiệm cao của đội ngũ cán bộ, công nhân viên, công tác xử lý chất thải y tế tại tỉnh đã đạt được những kết quả tích cực, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và môi trường.
