Hội nghị thu hút sự tham gia của các tổ chức quốc tế, chuyên gia, nhà hoạch định chính sách cùng đông đảo nữ lãnh đạo hợp tác xã trong nước và khu vực, tập trung thảo luận các giải pháp thúc đẩy bình đẳng giới, nâng cao vai trò phụ nữ trong phát triển nông nghiệp bền vững và kinh tế tập thể.
Phát biểu khai mạc, Cao Xuân Thu Vân, Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã Việt Nam nhấn mạnh, phụ nữ đang giữ vai trò ngày càng quan trọng trong phát triển kinh tế tập thể và nông nghiệp bền vững. Nhiều hợp tác xã do phụ nữ quản lý đã hoạt động hiệu quả, tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho lao động nữ, đồng thời góp phần giải quyết các vấn đề an sinh xã hội tại địa phương.
Theo bà Cao Xuân Thu Vân, hiện cả nước có gần 24.000 hợp tác xã nông nghiệp, trong đó khoảng 10% có phụ nữ tham gia quản lý, điều hành. Tuy nhiên, tỷ lệ nữ giữ vị trí lãnh đạo chủ chốt vẫn còn khiêm tốn, chỉ chiếm hơn 25% tổng số lãnh đạo hợp tác xã và phần lớn giữ vai trò cấp phó. Không ít nữ cán bộ hợp tác xã vẫn gặp khó khăn về kỹ năng quản trị, tiếp cận tài chính, ứng dụng công nghệ và xúc tiến thương mại.
Những năm qua, Liên minh Hợp tác xã Việt Nam đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ phụ nữ tham gia phát triển kinh tế tập thể như đào tạo, bồi dưỡng năng lực quản lý, xúc tiến thương mại, hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn ưu đãi và mở rộng hợp tác quốc tế nhằm chia sẻ kinh nghiệm, nhân rộng các mô hình hợp tác xã hiệu quả.
Phát biểu tại hội nghị, bà Chitose Arai, Chủ tịch Ủy ban Phụ nữ IСА-АР cho rằng, việc Liên hợp quốc công bố năm 2026 là Năm quốc tế nữ nông dân là dấu mốc quan trọng nhằm ghi nhận những đóng góp bền bỉ của phụ nữ đối với phát triển nông nghiệp và an ninh lương thực toàn cầu.
Bà Chitose Arai cũng cho biết, năm 2023, Ủy ban Phụ nữ ICA-AP đã xây dựng chiến lược bình đẳng giới hướng tới mô hình hợp tác xã bình đẳng giới tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương, với bốn trụ cột gồm trao quyền kinh tế, trao quyền xã hội, tăng cường kiến thức-giáo dục và thúc đẩy đoàn kết hợp tác.
Dẫn số liệu của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO), bà Chitose Arai cho biết phụ nữ hiện đóng góp tới 71% lực lượng sản xuất nông nghiệp trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Tuy vậy, phụ nữ vẫn đang đối mặt nhiều rào cản trong tiếp cận đất đai, công nghệ, tài chính và các nguồn lực phát triển.
Tại hội nghị, Vinod Ahuja, Trưởng đại diện Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) tại Việt Nam nhận định: Hệ thống lương thực toàn cầu đang chịu nhiều sức ép từ biến đổi khí hậu, biến động nhân khẩu học và yêu cầu chuyển đổi sang nền nông nghiệp bền vững. Trong bối cảnh đó, phụ nữ giữ vai trò trung tâm trong bảo đảm an ninh lương thực và duy trì chuỗi cung ứng nông nghiệp.
Theo ông Vinod Ahuja, phụ nữ không chỉ tham gia mạnh mẽ trong lực lượng lao động nông nghiệp mà còn giữ vai trò quan trọng trong toàn bộ chuỗi giá trị từ sản xuất, chế biến đến tiếp cận thị trường. Tuy nhiên, bất bình đẳng giới và khoảng cách thể chế vẫn đang hạn chế khả năng phát huy tiềm năng của nữ nông dân và các hợp tác xã do phụ nữ làm chủ.
Đại diện FAO cho rằng cần xây dựng các thiết chế và khuôn khổ chính sách phù hợp nhằm tăng cường vai trò của phụ nữ trong hệ thống lương thực; đồng thời thúc đẩy ứng dụng công nghệ số, thương mại điện tử và đổi mới sáng tạo để giúp phụ nữ và các hợp tác xã nông nghiệp mở rộng thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Cùng quan điểm, ông Balasubramanian (Balu) Iyer, Giám đốc khu vực Liên minh Hợp tác xã quốc tế khu vực châu Á-Thái Bình Dương khẳng định, phụ nữ không chỉ là lực lượng lao động trong nông nghiệp mà còn là doanh nhân, nhà lãnh đạo, người chăm lo cộng đồng và là tác nhân thúc đẩy phát triển bền vững. Tuy nhiên, phụ nữ vẫn gặp không ít khó khăn trong tiếp cận đất đai, thị trường, nguồn vốn và cơ hội phát triển kinh doanh trong mô hình hợp tác xã.
Theo ông Balasubramanian Iyer, các hợp tác xã không chỉ là mô hình kinh doanh mà còn là nền tảng quan trọng để chia sẻ giá trị phát triển, nâng cao kỹ năng, tăng cường năng lực quản trị và hỗ trợ phụ nữ tham gia sâu hơn vào thị trường.
Hội nghị Phụ nữ 2026 được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực thúc đẩy bình đẳng giới, nâng cao vị thế của phụ nữ trong lĩnh vực nông nghiệp và hợp tác xã tại Việt Nam cũng như khu vực châu Á-Thái Bình Dương, hướng tới một hệ thống lương thực bao trùm, bền vững, không để ai bị bỏ lại phía sau.
