Theo báo cáo mới nhất công bố ngày 27/1, các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia đang liên tục thay đổi phương thức hoạt động, sử dụng những thủ đoạn ngày càng tinh vi và công nghệ hiện đại nhằm vô hiệu hóa hệ thống kiểm soát của lực lượng chức năng, đưa ma túy thâm nhập sâu vào thị trường lục địa già.
Theo phóng viên TTXVN tại Brussels, sự thay đổi chiến thuật này được thể hiện rõ nét qua số liệu biến động tại cảng Antwerp (Bỉ) - cửa ngõ đường biển quan trọng nhất của cocaine vào châu Âu. Sau một thập kỷ tăng trưởng liên tục và đạt đỉnh 121 tấn vào năm 2023, lượng ma túy bị thu giữ tại đây đã giảm mạnh xuống còn 44 tấn vào năm 2024, trước khi có dấu hiệu tăng nhẹ lên 55 tấn vào năm 2025.
Theo Europol, sự biến động theo dạng "răng cưa" này không phải là tín hiệu của sự thuyên giảm tội phạm, mà thực chất phản ánh khả năng thích ứng cực nhanh của các mạng lưới buôn lậu khi chúng chủ động "xé lẻ" nguồn hàng và tìm kiếm những kẽ hở mới.
Một trong những thủ đoạn nổi bật nhất hiện nay là kỹ thuật "thả hàng trên biển". Thay vì cập bến trực tiếp tại các cảng lớn đang bị kiểm soát gắt gao như Antwerp hay Rotterdam (Hà Lan), các tàu "mẹ" từ Mỹ Latinh sẽ dừng lại ở các điểm hẹn trên đại dương. Tại đây, cocaine được chia nhỏ sang các tàu "con" như tàu cá, tàu kéo hoặc xuồng cao tốc thân cứng (RHIB) có khả năng hoạt động xa bờ hàng trăm hải lý để đưa vào đất liền qua các cảng nhỏ hoặc tuyến đường thủy nội địa. Điển hình là việc tội phạm lợi dụng sông Guadalquivir để vận chuyển hàng sâu vào nội địa Tây Ban Nha sau khi trung chuyển qua Tây Phi hoặc quần đảo Canary.
Không chỉ thay đổi lộ trình xuống khu vực phía nam, hoạt động buôn lậu còn lan rộng sang các vùng biển phía Bắc như eo biển Manche hay eo biển Kattegat giữa Đan Mạch và Thụy Điển. Đáng chú ý, các phương tiện vận chuyển đã được nâng cấp. Những tàu bán ngầm (narco-subs) vốn trước đây chỉ dùng cho các tuyến ngắn tại Mỹ Latinh, nay đã được cải tiến đủ khả năng thực hiện các chuyến hải trình xuyên Đại Tây Dương dài ngày.
Bên cạnh đó, "nghệ thuật" ngụy trang ma túy cũng khiến giới chức trách đau đầu. Cocaine hiện nay có thể được đông lạnh, hóa lỏng hoặc trộn lẫn hóa chất vào các vật liệu khác để vượt qua sự kiểm tra của chó nghiệp vụ và các xét nghiệm thông thường. Thậm chí, cảnh sát đã từng triệt phá mạng lưới đúc trực tiếp cocaine vào các tấm da bò hoặc giấu trong các thiết bị công nghiệp nặng. Một thủ đoạn tinh vi khác là gắn các hộp chứa ma túy có hình dạng như ngư lôi vào thân tàu bên dưới mặt nước bằng nam châm cực mạnh, khiến việc phát hiện bằng mắt thường là không thể.
Trước thực trạng các mạng lưới tội phạm đang "đi trước một bước", Europol nhấn mạnh rằng các biện pháp an ninh truyền thống không còn đủ sức răn đe. Cơ quan này kêu gọi một sự thay đổi mang tính hệ thống trong cuộc chiến chống ma túy, trọng tâm là tăng cường hợp tác tình báo quốc tế và đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ giám sát hiện đại để ngăn chặn dòng chảy cocaine đang bủa vây châu Âu.
