Đưa Tết cổ truyền đến gần hơn với người trẻ

Đón Tết Nguyên đán Ất Tỵ 2025, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam tổ chức chương trình đặc biệt mang tên «Trải nghiệm Tết truyền thống» nhằm tái hiện và giới thiệu những phong tục, tập quán đặc sắc của Tết cổ truyền dân tộc và Tết của người Mường. Đây là cơ hội để nhân dân, khách du lịch, nhất là thế hệ trẻ có cơ hội được nhắc nhớ và hiểu hơn về các phong tục của ngày Tết dân tộc.
Các em nhỏ được trải nghiệm gói bánh chưng tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam.
Các em nhỏ được trải nghiệm gói bánh chưng tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam.

Dựng cây nêu đón Tết

Một trong những hoạt động đặc sắc nhất tại chương trình là nghi thức dựng cây nêu, một phong tục truyền thống của người Mường trong mỗi dịp Tết đến. Cây nêu được xem là vật thiêng liêng, mang ý nghĩa bảo vệ gia đình, xua đuổi tà ma và cầu mong một năm mới an khang, thịnh vượng.

Theo truyền thống của người Mường, cây nêu không chỉ được dựng ở cửa nhà mà còn xuất hiện ở các chuồng trại chăn nuôi súc vật, các đồ vật hay dụng cụ lao động như bừa, cày, cuốc…

Nghệ nhân Ưu tú Bùi Thanh Bình, Giám đốc Bảo tàng Di sản Văn hóa Mường, chia sẻ: "Với người Mường, việc dựng cây nêu trước nhà có ý nghĩa xua đuổi ma quỷ, khí xấu trong năm mới, đồng thời cầu mong cho gia đình và bản làng ăn nên làm ra, ăn yên ở lành. Trước khi dựng cây nêu, đồng bào sẽ thực hiện nghi lễ cúng thần linh, thổ công, thổ địa, và đồng thời cúng gia tiên, để mời tổ tiên về ăn Tết với gia đình".

Cũng theo ông Bình, thông qua chương trình của Bảo tàng năm nay, ban tổ chức rất muốn bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc của người Mường đã có từ lâu, cũng là thông điệp mong muốn giới trẻ luôn nhớ đến và giữ gìn văn hóa bản sắc dân tộc.

Đến Bảo tàng dân tộc học Việt Nam những ngày này, khách tham quan được tận mắt chứng kiến quá trình dựng cây nêu do nghệ nhân người Mường, ông Bích Du thực hiện. Sau khi hoàn tất nghi lễ, trong lúc nghỉ ngơi, ông Bích Du có kể cho chúng tôi nghe một truyền thuyết của dân tộc Mường.

Truyện kể rằng, thuở xưa, đất Mường bị chiếm bởi lũ ma quỷ, người Mường đã tổ chức nhiều đoàn quân để đi giành lại đất nhưng không thành công. Đến khi lang Kun Kần xuất hiện và đứng dậy để cầm quân mới đuổi được ma quỷ. Ma quỷ chạy đến đâu, ông cắm cây nêu để đánh dấu địa giới đến đấy. Sau khi đánh đuổi được hết giặc ma thì đất Mường yên bình trở lại.

Người Mường nhớ lại tích xưa đó và lấy cây nêu ngày Tết để nêu cửa nêu nhà, không cho tà ma ở ngoài xâm phạm vào, giống như đánh dấu rằng, nhà có chủ, đất có thổ công.

Khi được hỏi về cảm nghĩ khi tham gia chương trình, ông Bích Du không khỏi tự hào khi nói về quá trình từ Hòa Bình về Thủ đô, đem theo văn hóa nghi lễ rất thiêng liêng và trọng đại của dân tộc Mường. Tuy nhiên, ông cũng trăn trở rằng: "Để cho các bạn trẻ hiểu và yêu văn hóa Mường thì đầu tiên phải làm cho các bạn hiểu giá trị và đời sống của người Mường, nhưng hiện nay, phần lớn người trẻ không còn mặn mà với việc tìm hiểu về các nghi lễ, phong tục dân tộc nữa và những người như chúng tôi cũng chưa biết làm thế nào...".

Lan tỏa nét đẹp Tết cổ truyền

Không thể thiếu trong các dịp Tết, đồng thời cũng đem lại không khí hội xuân sôi động và những phút giây vui vẻ chính là các trò chơi dân gian. Tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, các trò chơi như kéo co, múa sạp, đánh quay, đánh cầu lông gà, ném pao, tung còn, đẩy gậy trong chương trình "Trải nghiệm Tết truyền thống" thu hút sự tham gia đông đảo của các em nhỏ.

Chương trình không chỉ dừng lại ở việc tìm hiểu về Tết thông qua các hoạt động truyền thống mà còn tạo điều kiện cho mọi người, nhất là trẻ em, tham gia vào các hoạt động sáng tạo. Các em được khám phá di sản văn hóa Hòa Bình, tô vẽ tranh 12 con giáp hay tự tay nặn những con tò he ngộ nghĩnh.

Chị Nguyễn Phương Linh, một du khách đến từ Hà Nội đưa con gái đến trải nghiệm, chia sẻ cảm nhận: "Rất nhiều sự kiện thú vị khiến tôi thấy quan tâm và muốn tìm hiểu nhiều hơn về văn hóa, truyền thống của dân tộc. Con gái tôi cũng bắt đầu tò mò khi được chứng kiến các nghi lễ của dân tộc và tham gia vào các hoạt động dân gian".

Bên cạnh các trò chơi dân gian, chương trình còn tái hiện những phong tục đặc sắc khác của Tết Nguyên đán. Khu vực gói bánh chưng luôn là điểm thu hút đông đảo khách tham quan, nhất là các gia đình và nhóm bạn trẻ. Những chiếc lá dong xanh mướt, hạt gạo nếp thơm lừng và từng miếng thịt ba chỉ được chuẩn bị sẵn sàng để mọi người có thể tự tay thực hiện các công đoạn gói bánh.

Với sự hướng dẫn tận tình của các nghệ nhân, ngay cả những người lần đầu tham gia cũng có thể hoàn thiện một chiếc bánh chưng vuông vức, đầy đặn. Các du khách tham gia cũng có cơ hội hiểu rõ hơn về văn hóa chữ viết và giá trị thiêng liêng của mỗi câu chữ thông qua việc thử sức với việc viết thư pháp, một nghệ thuật truyền thống của người Việt.

Tục lệ xin chữ đầu năm từ lâu cũng đã trở thành nét đẹp truyền thống mang đậm giá trị văn hóa của người Việt. Xin chữ không chỉ đơn thuần là xin một con chữ đẹp mà còn là gửi gắm mong ước cho năm mới bình an, may mắn, tài lộc, hạnh phúc hay học hành. Bên cạnh đó, việc xin chữ còn thể hiện tinh thần hiếu học và sự trân trọng giá trị của tri thức, văn hóa. Chính vì thế, nhiều du khách đến bảo tàng nhân dịp này để xin chữ, xem đây như một lời cầu mong tốt lành cho bản thân và gia đình trong năm mới.

Tiếp nối chương trình trải nghiệm Tết truyền thống lần này, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam phối hợp Bảo tàng Di sản văn hóa Mường tổ chức chương trình "Vui Xuân Ất Tỵ: Sắc thái văn hóa Mường, Hòa Bình" trong hai ngày mồng 4 và mồng 5 Tết (tức ngày 1 và 2/2 dương lịch), nhằm mang đến một không gian trải nghiệm Tết truyền thống đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc, tiếp tục hành trình lan tỏa giá trị văn hóa các dân tộc Việt Nam đến với mọi người.

Có thể bạn quan tâm

Sinh viên Lê Ngọc Hân, Trường đại học Cửu Long phát biểu ý kiến tại buổi đối thoại. (Ảnh: BÁ DŨNG)

Khát vọng tuổi trẻ Vĩnh Long trên hành trình mới

Trong không khí cởi mở, thẳng thắn và đầy tinh thần trách nhiệm, Chương trình đối thoại giữa lãnh đạo Hội Sinh viên Việt Nam tỉnh Vĩnh Long, lãnh đạo các sở, ngành cấp tỉnh với lực lượng sinh viên tỉnh nhà năm 2026 đã diễn ra thành công tốt đẹp.

Toàn cảnh Hội nghị tại đầu cầu Trung ương Đoàn (Hà Nội). (Ảnh: LINH PHAN)

Dư nợ ủy thác vốn vay từ Ngân hàng Chính sách xã hội qua tổ chức Đoàn đạt hơn 70 nghìn tỷ đồng

Ngày 22/9, tại Hà Nội, Trung ương Đoàn tổ chức Hội nghị tập huấn nâng cao năng lực cán bộ Đoàn tham gia hoạt động ủy thác vay vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, với đầu cầu Trung ương Đoàn và các điểm cầu tại 34 tỉnh, thành đoàn trên cả nước.

Thời gian qua, nạn nuôi nhốt gấu lấy mật đã giảm mạnh do việc thực hiện có hiệu quả nhiều biện pháp trong đó có đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức. (Ảnh: ENV)

Chung tay chấm dứt nạn nuôi nhốt gấu tại Hà Nội

Hơn 20 năm nỗ lực chấm dứt nạn nuôi nhốt gấu lấy mật đã giúp số lượng gấu bị nuôi nhốt tại Việt Nam giảm mạnh, nhưng chính điều đó lại đặt ra một bài toán khó hơn: xử lý dứt điểm những trường hợp còn lại, trong đó Hà Nội - địa bàn cần được tập trung giải quyết trong giai đoạn hiện nay.

Dự án nhà ở xã hội Tân Phú Hưng, phường Tân Hưng (Hải Phòng) đang được đẩy nhanh thi công, phấn đấu hoàn thành trước hạn. (Ảnh: MINH HẢI)

Đẩy nhanh thực hiện các dự án nhà ở xã hội

Nhu cầu nhà ở xã hội thực tế tại các trung tâm kinh tế ngày càng lớn, trong khi nguồn cung chưa đáp ứng yêu cầu. Để giải bài toán này, nhiều địa phương đã chủ động tạo quỹ đất, rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục, đẩy nhanh tiến độ dự án nhà ở đồng bộ các công trình hạ tầng.

Ê-kíp của Bệnh viện đa khoa Trung ương Cần Thơ nội soi đặt stent LAMS cho bệnh nhân. (Ảnh minh họa: nhandan.vn)

Tám tháng, ghi nhận hơn 130,7 triệu lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế

Đến hết tháng 8/2026, có 130,7 triệu lượt khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế, với tổng chi khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế gần 118.000 tỷ đồng. Công tác khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế được triển khai trong điều kiện nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân ngày càng tăng, đi cùng với các quy định, chính sách mới về y tế và bảo hiểm y tế.

Nước tại khu vực ngập sâu nhất của đoạn đường gom Đại lộ Thăng Long qua xã Hữu Bằng lên tới 1m. Trong ảnh nước ngập tới bụng của người mở dịch vụ hỗ trợ kéo xe qua khu vực ngập nước, trong khi 1 chiếc ô-tô tải nhỏ bất lực quay đầu.

Hà Nội: Người dân mở dịch vụ hỗ trợ kéo xe qua đoạn đường ngập sâu ở Hữu Bằng

Nước sông Tích tiếp tục dâng cao khiến nhiều đoạn đường gom Đại lộ Thăng Long qua xã Hữu Bằng, Hà Nội, ngập sâu từ 0,7m đến 1m. Trong điều kiện các phương tiện khó bảo đảm an toàn khi lưu thông, người dân tại khu vực đã tổ chức dịch vụ hỗ trợ kéo xe máy qua đoạn ngập, giúp người đi đường vượt qua khu vực nước sâu.

Tin nổi bật ngày 21/9: Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về Đề án xây dựng quy định mới về đảng viên làm kinh tế tư nhân; Thủ tướng chủ trì cuộc họp về cung ứng sách giáo khoa

Tin nổi bật ngày 21/9: Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về Đề án xây dựng quy định mới về đảng viên làm kinh tế tư nhân; Thủ tướng chủ trì cuộc họp về cung ứng sách giáo khoa

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết luận về Đề án xây dựng quy định mới về đảng viên làm kinh tế tư nhân; Thủ tướng chủ trì cuộc họp về cung ứng sách giáo khoa, rà soát chương trình, sách giáo khoa phổ thông; Dự thảo Nghị quyết về Chương trình lập pháp năm 2027;... là một số tin nổi bật ngày 21/9.

Nhà báo Lê Quốc Minh, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Trưởng Ban Tổ chức Human Act Prize 2026 cùng với Ban tổ chức và các đại biểu tham dự.

[Video] Human Act Prize 2026: Hợp lực vì cộng đồng

Human Act Prize 2026 chính thức khởi động với chủ đề “Hợp lực cộng đồng”, hướng tới kết nối các nguồn lực xã hội, thúc đẩy những sáng kiến vì cộng đồng và biến những hành động riêng lẻ thành sức mạnh chung.

Lực lượng chức năng phường Thanh Liệt xử lý công trình vi phạm đất đai, trật tự xây dựng. (Ảnh: Ngọc Hà)

Biện pháp mạnh trong xử lý vi phạm đất đai, trật tự xây dựng ở Hà Nội

Thực hiện khoản 2 Điều 14 Luật Thủ đô, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết quy định áp dụng biện pháp yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất kinh doanh, giúp các địa phương có thêm công cụ mạnh xử lý các vi phạm đất đai, trật tự xây dựng.

Nước rút, những ruộng hoa màu của nông dân Tây Tựu (Hà Nội) gần như không thể cứu vãn, chỉ có thể nhổ bỏ chờ cải tạo đất sản xuất vụ hoa màu mới.

Sau ngập, người trồng hoa Tây Tựu lo vụ Tết

Sau nhiều ngày ngập úng, nước trên những cánh đồng hoa Tây Tựu (Hà Nội) đang rút dần. Nhiều diện tích hoa, rau màu bị hư hại, có nơi mất trắng. Trong khi chính quyền địa phương duy trì lực lượng ứng phó, tiêu thoát nước, người dân đã bắt tay dọn ruộng, cải tạo đất, chuẩn bị xuống giống trở lại với hy vọng kịp vụ hoa Tết.

Lãnh đạo Phòng Nghiệp vụ Công an tỉnh trao quà tặng người dân. (Ảnh: PHƯỚC THANH)

Đồng Tháp: 2.000 người lớn, trẻ em được khám bệnh, tặng quà

Ngày 21/9, Công an tỉnh Đồng Tháp cho biết, tại Chùa Quê Hương, xã Tam Nông, tỉnh Đồng Tháp, đơn vị đã phối hợp Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Đồng Tháp và Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Đồng Tháp; Ủy ban nhân dân các xã Tam Nông, Tràm Chim, Phú Thọ, tỉnh Đồng Tháp tổ chức các hoạt động an sinh, xã hội.