Dịch bệnh làm gia tăng rối loạn tâm thần

Không chỉ tàn phá về sức khỏe thể chất, Covid-19 cũng để lại những hậu quả rất lớn về sức khỏe tinh thần khi nó làm gia tăng các rối loạn tâm thần đối với nhiều người dân.

Chăm sóc bệnh nhân sau khi được điều trị tại Trung tâm Hồi sức tích cực người bệnh Covid-19 thuộc Bệnh viện Bạch Mai ở TP Hồ Chí Minh. Ảnh TTXVN
Chăm sóc bệnh nhân sau khi được điều trị tại Trung tâm Hồi sức tích cực người bệnh Covid-19 thuộc Bệnh viện Bạch Mai ở TP Hồ Chí Minh. Ảnh TTXVN

Bác sĩ Nguyễn Thị Vân, Trưởng khoa Bán cấp tính nữ (Bệnh viện Sức khỏe tâm thần T.Ư 1) cho biết, thời gian qua bệnh viện đã nhận tư vấn từ xa, thậm chí tiếp nhận điều trị nhiều ca bệnh liên quan đến sức khỏe tâm thần trong dịch và hậu Covid-19. Cụ thể là các trường hợp bị rối loạn trầm cảm, lo âu, mất ngủ sau khi được xác định dương tính với vi-rút SARS-CoV-2, rối loạn giấc ngủ, căng thẳng khi phải đi cách ly tập trung... Các trường hợp này không được can thiệp ngay, bệnh diễn biến thành các chứng sợ tiếp xúc, rối loạn ám ảnh... ảnh hưởng đến chức năng sinh hoạt và cuộc sống hằng ngày.

PGS,TS Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Quản lý khám chữa bệnh (Bộ Y tế) khẳng định, việc mọi người trải qua nỗi sợ hãi, lo lắng và căng thẳng trong bối cảnh của dịch Covid-19 là điều bình thường và dễ hiểu. Thêm vào nỗi sợ nhiễm vi-rút trong dịch Covid-19, những thay đổi đáng kể trong cuộc sống hằng ngày như bị hạn chế đi lại, giãn cách xã hội cùng với thực tế mới của làm việc tại nhà, thất nghiệp tạm thời, con cái phải học online, thiếu tiếp xúc với anh, chị, em họ hàng, bạn bè… làm gia tăng ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của nhiều người.

Các nghiên cứu cho thấy, dịch Covid-19 đã, đang gây tác động tới một số nhóm dễ bị tổn thương như: nhân viên y tế, những người ở tuyến đầu phòng chống dịch, người có bệnh lý nền, những người sống độc thân. Ngoài ra, Covid-19 cũng khiến việc cung cấp các dịch vụ khám, chữa bệnh và điều trị các rối loạn tâm thần bị gián đoạn và gặp rất nhiều khó khăn. Kết quả phân tích 66 nghiên cứu trên thế giới về tỷ lệ hiện mắc các rối loạn tâm thần trong dịch Covid-19 cho thấy tỷ lệ mắc rối loạn trầm cảm, rối loạn lo âu, căng thẳng, rối loạn giấc ngủ tăng hơn với tỷ lệ tương ứng là 31,4%, 31,9%, 41,1% và 37,9%.

Sức khỏe tâm thần có vai trò rất quan trọng, là một trong ba cấu phần không thể tách rời và có mối quan hệ mật thiết với thể chất và xã hội. Sức khỏe tâm thần ngày càng có tầm quan trọng, Tổ chức Y tế thế giới đã nhấn mạnh thông điệp “Không có sức khỏe tâm thần là không có sức khỏe”. Tổ chức Y tế thế giới ước tính, trên toàn cầu cứ bốn người có một người có vấn đề về sức khỏe tâm thần; thế kỷ 21 là thế kỷ của sức khỏe tâm thần.

Trong bối cảnh sự gia tăng của rối loạn tâm thần trên thế giới dường như chưa dừng lại, Bộ Y tế đang nỗ lực xây dựng và thực hiện chính sách về sức khỏe tâm thần, không chỉ bảo vệ và thúc đẩy, nâng cao sức khỏe tâm thần của công dân mà còn đáp ứng nhu cầu của những người bị rối loạn tâm thần. Để thực hiện hành động này, Cục Quản lý khám, chữa bệnh đang cùng hệ thống các bệnh viện chuyên khoa tâm thần, Hội Tâm thần học Việt Nam, Hội Tâm lý trị liệu Việt Nam… triển khai các chủ trương, chính sách, hướng dẫn chuyên về công tác khám, chữa bệnh tâm thần như: lồng ghép sức khỏe tâm thần tại tuyến y tế cơ sở để người dân được nâng cao sức khỏe, phát hiện sớm các đối tượng nguy cơ, người có rối loạn tâm thần để chuyển tuyến chẩn đoán, điều trị và trở về tiếp tục quản lý điều trị tại tuyến y tế cơ sở.

Bảo đảm sẵn có và cung cấp các thuốc thiết yếu điều trị rối loạn tâm thần trong danh mục thuốc được bảo hiểm y tế chi trả tại các trạm y tế xã, phường và các trung tâm y tế, bệnh viện huyện. Đặc biệt củng cố hệ thống bệnh viện đa khoa, chuyên khoa tâm thần; cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần toàn diện từ dự phòng đến phát hiện sớm, chẩn đoán, điều trị.

Trong giai đoạn đang bị ảnh hưởng nặng nề của Covid-19 như hiện nay, các đơn vị cần thực hiện có hiệu quả các hướng dẫn chuyên môn đã được chuẩn hóa, như: Hướng dẫn phát hiện sớm bệnh không lây nhiễm (trong đó có các rối loạn tâm thần); hướng dẫn chăm sóc sức khỏe tâm thần trong dịch Covid-19; hướng dẫn sàng lọc, phát hiện người có nguy cơ rối loạn tâm thần trong Covid-19…

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn nhấn mạnh, cần kiện toàn mạng lưới và nâng cao năng lực cho hệ thống chăm sóc sức khỏe tâm thần theo bốn cấp từ trung ương đến địa phương theo phương châm phát triển chuyên sâu cho tuyến trung ương và tuyến tỉnh, phổ cập kiến thức cho tuyến y tế cơ sở để có khả năng lồng ghép hoạt động chăm sóc sức khỏe tâm thần vào hoạt động khám, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe ban đầu của tuyến y tế cơ sở. Đào tạo nguồn nhân lực chuyên ngành tâm thần, nhất là bác sĩ chuyên khoa tâm thần và một số chuyên khoa sâu như tâm thần trẻ em và thanh, thiếu niên, tâm thần người cao tuổi, pháp y tâm thần,…

Ưu tiên đầu tư cho các cơ sở khám, chữa bệnh bảo đảm giường bệnh cho bệnh nhân nội trú đối với bệnh tâm thần nặng và các cơ sở khám chữa ngoại trú. Áp dụng công nghệ 4.0 trong quản lý, điều trị và phát hiện bệnh cũng như trong nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tâm thần…

Có thể bạn quan tâm

Khách hàng mua bánh trung thu sớm. (Ảnh PHƯƠNG VY)

Tăng cường kiểm tra các cơ sở sản xuất, kinh doanh bánh kẹo dịp Tết Trung thu 2026

Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đề nghị các đơn vị liên quan tăng cường kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm của các cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm trên địa bàn, tập trung ưu tiên các cơ sở sản xuất, kinh doanh bánh trung thu, bánh kẹo dịp Tết Trung thu năm 2026.

Người dân tìm hiểu thông tin về chế độ dinh dưỡng dành cho người mắc các bệnh không lây nhiễm tại cơ sở khám, chữa bệnh. (Ảnh: VÂN VÂN)

Phòng bệnh sớm từ chế độ ăn uống

Việt Nam đang đối mặt với gánh nặng ngày càng tăng do các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, đái tháo đường, tăng huyết áp… Xu hướng này thường gắn với thói quen ăn uống không lành mạnh, nhất là việc sử dụng nhiều muối, thực phẩm chế biến sẵn, thức ăn nhanh, đồ uống có đường của người dân.

Giám đốc Sở Y tế tỉnh Đắk Lắk Nay Phi La tại một cuộc họp của Ủy ban nhân dân tỉnh. (Ảnh: Nguyễn Công Lý)

Sở Y tế tỉnh Đắk Lắk cảnh báo tình trạng mạo danh cán bộ, công chức của Sở để lừa đảo, trục lợi

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk xuất hiện một số đối tượng mạo danh cán bộ, công chức Sở Y tế tỉnh và các cơ quan, đơn vị có liên quan để gọi điện, thông báo về việc kiểm tra hoạt động khám, chữa bệnh, đồng thời yêu cầu các cơ sở chuẩn bị tiền, quà hoặc cung cấp thông tin nhằm mục đích lừa đảo, trục lợi.

Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan trao Quyết định và tặng hoa chúc mừng Quỹ Phòng bệnh. (Ảnh: LÊ HẢO)

Quỹ Phòng bệnh chính thức ra mắt đi vào hoạt động

Ngày 20/8, Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế) - một quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách hoạt động theo mô hình đơn vị sự nghiệp công lập giúp huy động, quản lý và phân bổ hiệu quả các nguồn lực hợp pháp, bổ sung kịp thời cho những khoảng trống mà ngân sách nhà nước chưa đáp ứng đủ cho công tác phòng bệnh chính thức ra mắt.

Bác sĩ thăm khám cho người bệnh. (Ảnh: BVCC)

Ngộ độc vì thói quen dùng thuốc giảm đau

Thuốc giảm đau, hạ sốt vốn quen thuộc nhưng nếu dùng tùy tiện, người bệnh có thể vô tình quá liều, tổn thương gan, thậm chí nguy hiểm tính mạng. Tại Bệnh viện Bạch Mai, nhiều trường hợp ngộ độc paracetamol phải nhập viện vì dùng trùng hoạt chất hoặc thuốc không rõ thành phần.

Các bác sĩ thực hiện ca can thiệp. (Ảnh: SỸ HIẾU)

Nắn chỉnh kín và cố định xương bằng đinh nội tủy đàn hồi cho cháu bé bị gãy xương cánh tay

Các bác sĩ Bệnh viện Đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội (cơ sở Linh Đàm) vừa xử lý nắn chỉnh kín và cố định xương bằng đinh nội tủy đàn hồi qua hai đường rạch da khoảng 5mm, giúp cháu bé hạn chế bóc tách mô mềm, bảo tồn tối đa màng xương, nguồn cấp máu và vùng sụn tăng trưởng của trẻ.

Thiếu tướng, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Nam, Phó Chính ủy Học viện Quân y trao Bằng khen của Bộ trưởng Quốc phòng tặng Bộ môn-Khoa Thận và Lọc máu. (Ảnh: TUẤN DŨNG)

Nâng cao toàn diện chất lượng khám, chữa bệnh, phát triển kỹ thuật chuyên sâu trong điều trị bệnh lý về thận

Ngày 20/8, tại Hà Nội, Bộ môn-Khoa Thận và Lọc máu, Bệnh viện Quân y 103 (Học viện Quân y) tổ chức Lễ kỷ niệm 20 năm Ngày truyền thống (21/8/2006-21/8/2026) và đón nhận Bằng khen của Bộ trưởng Quốc phòng. Thiếu tướng, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Nam, Phó Chính ủy Học viện Quân y dự và chúc mừng đơn vị.

Ê-kíp các bác sĩ Bệnh viện K thực hiện phẫu thuật cho người bệnh. (Ảnh: BVCC)

Phẫu thuật thay toàn bộ xương đùi, giữ lại chân cho bệnh nhân bị ung thư xương

Với người bệnh 59 tuổi, việc đối diện với căn bệnh ung thư xương, nguy cơ phải cắt bỏ toàn bộ xương đùi là một thách thức rất lớn về cả sức khỏe và tâm lý. Do đó, cân nhắc phương án phẫu thuật loại bỏ tổn thương mà vẫn giữ được đôi chân là mong muốn của cả ê-kíp bác sĩ và gia đình người bệnh.

Cán bộ y tế tư vấn cho phụ nữ trong độ tuổi chủ động dự phòng, sàng lọc để đẩy lùi bệnh ung thư vú, ung thư cổ tử cung. (Ảnh: ĐỖ THỦY)

Phát hiện sớm để điều trị hiệu quả

Ung thư vú, ung thư cổ tử cung là hai bệnh tác động tiêu cực đối với sức khỏe phụ nữ, chiếm tỷ lệ mắc mới và tử vong cao trong nhóm ung thư ở nữ giới. Tuy nhiên, nếu được dự phòng và phát hiện sớm bằng các biện pháp sàng lọc hiệu quả, đều có thể giảm tỷ lệ tử vong vì căn bệnh nêu trên.