Đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm ngành giao thông vận tải

Về các dự án giao thông đường bộ, Bộ Giao thông vận tải cho biết, Dự án Vành đai 4-Vùng Thủ đô Hà Nội: tỉnh Hưng Yên, Bắc Ninh và thành phố Hà Nội chưa phê duyệt các dự án thành phần đầu tư đường song hành và dự án thành phần bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Nguyên nhân do chậm trong triển khai lựa chọn nhà thầu tư vấn, chậm triển khai công tác lập báo cáo đánh giá tác động môi trường (theo yêu cầu phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường ngày 31/12/2022, phê duyệt dự án đầu tư ngày 30/1/2023).

Dự án Vành đai 3-Thành phố Hồ Chí Minh: tỉnh Long An, Bình Dương và Thành phố Hồ Chí Minh đã phê duyệt dự án thành phần đầu tư xây dựng đường vành đai. Tỉnh Đồng Nai chưa phê duyệt do chậm triển khai công tác lập báo cáo đánh giá tác động môi trường (theo yêu cầu, phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường ngày 15/11/2022, phê duyệt dự án đầu tư ngày 30/11/2022).

Thủ tướng Phạm Minh Chính Phát biểu chỉ đạo hội nghị.

Dự án Khánh Hòa-Buôn Ma Thuột: chưa phê duyệt các dự án thành phần do điều kiện địa hình khó khăn, thời tiết bất lợi đồng thời phải cân đối tổng mức đầu tư giữa các dự án thành phần nên công tác triển khai lập, phê duyệt dự án kéo dài hơn so dự kiến (theo yêu cầu, phê duyệt dự án đầu tư ngày 20/1/2023).

Dự án Châu Đốc-Cần Thơ-Sóc Trăng: tỉnh Hậu Giang, Sóc Trăng và thành phố Cần Thơ đã phê duyệt dự án thành phần, riêng tỉnh An Giang chưa phê duyệt dự án thành phần 1 do công tác thẩm định phê duyệt của tỉnh kéo dài hơn so dự kiến (theo yêu cầu, phê duyệt dự án đầu tư ngày 20/1/2023).

Quang cảnh hội nghị.

Đối với các dự án đang triển khai thi công (24 dự án/dự án thành phần): dự án đường bộ cao tốc bắc-nam phía đông giai đoạn 2017-2020: gồm 11 dự án thành phần, đã đưa vào khai thác 2 dự án thành phần trong năm 2022, kế hoạch hoàn thành 7 dự án thành phần trong năm 2023 và 2 dự án thành phần trong năm 2024:

Ba dự án thành phần đoạn Mai Sơn–Quốc lộ 45, Vĩnh Hảo-Phan Thiết và Phan Thiết-Dầu Giây (dài 263km) hoàn thành trước ngày 30/4/2023: Bộ Giao thông vận tải đang quyết liệt chỉ đạo các Ban Quản lý dự án, nhà thầu thi công tập trung nhân lực, thiết bị, thi công “3 ca, 4 kíp” để bảo đảm tiến độ yêu cầu. Hiện nay, thủ tục gia hạn mỏ đất đắp tại tỉnh Bình Thuận chưa hoàn thành, ảnh hưởng tiến độ thi công hệ thống đường gom; Bộ Giao thông vận tải đang chỉ đạo các đơn vị tập trung hoàn thành tuyến chính để đưa vào khai thác sử dụng theo kế hoạch.

Đại diện lãnh đạo Bộ Giao thông vận tải trình bày báo cáo về tiến độ các công trình trọng điểm quốc gia.

Bốn dự án thành phần đoạn Quốc lộ 45-Nghi Sơn, Nghi Sơn-Diễn Châu, Nha Trang-Cam Lâm, cầu Mỹ Thuận 2 (dài 149km) hoàn thành cuối năm 2023: sản lượng thi công từ 58,8% đến 71,6% giá trị hợp đồng, tiến độ đáp ứng yêu cầu.

Hai dự án thành phần đoạn Diễn Châu-Bãi Vọt và Cam Lâm-Vĩnh Hảo (dài 128km) hoàn thành trong năm 2024: sản lượng thi công đạt 25,6% và 39,6% giá trị hợp đồng. Bộ Giao thông vận tải chỉ đạo các Ban Quản lý dự án theo dõi sát tiến độ triển khai, đôn đốc chủ đầu tư có các giải pháp kịp thời bảo đảm tiến độ hoàn thành.

Dự án đường bộ cao tốc bắc-nam phía đông giai đoạn 2021-2025 (dài 721,2km) gồm 12 dự án thành phần cơ bản hoàn thành trong năm 2025: các tỉnh đã bàn giao mặt bằng 559/721,2km (đạt 77,6%). Tuy nhiên, vẫn còn vướng mặt bằng tại một số vị trí đường tiếp cận công trường và do một số hộ dân chưa bàn giao, hệ thống hạ tầng kỹ thuật chưa được di dời làm ảnh hưởng đến tiến độ triển khai.

Hội nghị được truyền hình trực tiếp đến 39 tỉnh, thành phố.

Các dự án thành phần đã đồng loạt triển khai, hiện nay, các nhà thầu đang tập trung huy động máy móc, nhân lực, xây dựng lán trại, thi công đường công vụ, triển khai các thủ tục khai thác mỏ vật liệu xây dựng và thi công các hạng mục trên tuyến. Bộ Giao thông vận tải đang tập trung chỉ đạo các đơn vị xây dựng kế hoạch chi tiết, tổ chức triển khai thi công quyết liệt ngay từ giai đoạn đầu, bảo đảm tiến độ.

Dự án đường bộ cao tốc Tuyên Quang-Phú Thọ kết nối đường cao tốc Nội Bài-Lào Cai (dài 40,2km): tỉnh Tuyên Quang đang chỉ đạo các đơn vị đẩy nhanh tiến độ thi công. Đồng thời, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, tỉnh Tuyên Quang đang phối hợp các bộ, ngành để bổ sung đầu tư hoàn thiện đường theo quy mô 4 làn xe (Bnền=17m, Bmặt=16m), bảo đảm hoàn thành đưa vào khai thác trước ngày 31/12/2023.

Dự án đường bộ cao tốc Bến Lức-Long Thành (dài 57,7km): Tổng công ty VEC đang phối hợp các bộ, ngành hoàn thành các thủ tục điều chỉnh dự án và bố trí nguồn vốn. Hai gói thầu (A2-2 và A7) đang triển khai thi công nhưng tiến độ rất chậm; 4 gói thầu (A1, A4, A6, J3) đang thực hiện thủ tục để lựa chọn nhà thầu, tiến độ triển khai chậm do các vướng mắc về nguồn vốn.

Đại diện các đơn vị thi công các công trình tham dự hội nghị.

Dự án đường giao thông kết nối với Nhà ga hành khách T3 - Cảng Hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất (dài 4km): dự án đã được Thành phố Hồ Chí Minh khởi công vào ngày 24/12/2022. Tuy nhiên, việc triển khai chậm do vướng giải phóng mặt bằng (tiến độ yêu cầu hoàn thành bàn giao mặt bằng trong tháng 12/2022.

Phát biểu ý kiến mở đầu phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, năm 2023 là năm giữa nhiệm kỳ Đại hội lần thứ XIII của Đảng - đã nêu rõ, đến 2025 phải có 3.000km đường cao tốc, đòi hỏi chúng ta phải thực hiện. Được sự quan tâm của Bộ Chính trị, Ban Chấp hành Trung ương, sự đồng hành của Quốc hội, Chính phủ đã quyết liệt triển khai các dự án giao thông trọng điểm. Chúng ta nhìn lại việc triển khai các dự án trọng điểm vừa qua, đánh giá khách quan, trung thực xem ta đã làm được những gì, nguyên nhân; từ đó phải bám sát các mục tiêu, bảo đảm sự chỉ đạo của Chính phủ, bảo đảm tiến độ, chất lượng, an toàn lao động, vệ sinh, môi trường. Chúng ta cần đúc rút kinh nghiệm ngay, hạn chế những bất cập, từ đó đạt mục tiêu cao nhất trong công tác này.

Phát biểu ý kiến kết luận phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, thời gian tới, khối lượng công việc phải triển khai rất lớn, đòi hỏi quyết tâm cao của các Bộ, ngành, địa phương, Ban Chỉ đạo Quốc gia, các Ban quản lý dự án…; đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, nắm chắc tình hình của các đại biểu; qua đây, chúng ta thấy, sau phiên họp lần thứ 3 của Ban Chỉ đạo, công việc được triển khai tích cực hơn; mỗi phiên họp cần chuẩn bị kỹ để thảo luận, lãnh đạo, chỉ đạo sát sao; nêu rõ, chúng ta còn nhiều việc phải làm với tinh thần trách nhiệm cao hơn.

Thủ tướng biểu dương một số địa phương tích cực như Hà Nội triển khai Dự án đường Vành đai 4, Thành phố Hồ Chí Minh triển khai Dự án đường Vành đai 3, nhất là tích cực triển khai giải phóng mặt bằng, bài bản, tranh thủ được sự ủng hộ của nhân dân, cả hệ thống chính trị.

Các địa phương tích cực chuẩn bị những công việc được giao; các địa phương được giao làm chủ đầu tư cũng rất trách nhiệm; đối với các dự án giao thông trọng điểm, cần triển khai đồng bộ, quyết liệt; các dự án kết nối đường cao tốc đã được giao các địa phương liên quan, cần nỗ lực hoàn thành để tạo thành hệ thống giao thông hoàn chỉnh với quyết tâm cao, làm việc nào dứt việc đó, tạo khí thế tinh thần thi đua cao nhất có thể.

Thủ tướng cũng thẳng thắn chỉ ra rằng, nhiều dự án chưa bảo đảm tiến độ; vướng thiết kế, thi công; công tác lập thẩm định chủ trương đầu tư chưa bảo đảm chất lượng, còn yếu, dẫn đến đội vốn, chậm tiến độ, hiệu quả thấp, phải điều chỉnh nhiều lần; chất lượng khảo sát, thiết kế một số công trình, dự án, giải phóng mặt bằng phát sinh khối lượng; năng lực quản lý của các Ban quản lý dự án còn hạn chế, còn hiện tượng chia nhỏ gói thầu.

Do đó, Thủ tướng yêu cầu các Ban quản lý dự án chấm dứt tình trạng này, nhất là chia nhỏ gói thầu, bán thầu, thông thầu; các cơ quan chức năng, địa phương phải kiểm tra việc này; các công trình hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ; việc hỗ trợ người dân có chỗ chưa thỏa đáng.

Về vấn đề nguyên vật liệu đang nổi lên, nhất là ở đồng bằng sông Cửu Long, Thủ tướng yêu cầu các địa phương có điều kiện thuận lợi về nguyên vật liệu phải tạo điều kiện thuận lợi cho các địa phương khác để chung tay cùng nhau làm với tinh thần lớn nhất là chủ động, tích cực; đề nghị công tác tư vấn, giám sát, thiết kế cũng bộc lộ yếu kém, do đó cần nhanh chóng khắc phục; các nhà thầu phải làm hết trách nhiệm của mình; Bộ Giao thông vận tải phải kiểm tra lại việc này, xử lý nghiêm các sai phạm.

Thủ tướng yêu cầu thời gian tới, phải bảo đảm chất lượng các công trình giao thông trọng điểm; bảo đảm tiến độ theo cam kết, dự án đã được phê duyệt; bảo đảm an toàn kỹ, mỹ thuật, môi trường sinh thái; không được đội vốn bất hợp lý, chia nhỏ gói thầu; chống tiêu cực, tham nhũng, lãng phí, lợi ích nhóm ở các khâu; bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng, hợp pháp của người dân và doanh nghiệp; tăng cường giám sát, kiểm tra, đôn đốc, phát hiện khó khăn, vướng mắc, tháo gỡ, thúc đẩy; coi trọng công tác khen thưởng, kỷ luật nghiêm minh, kịp thời.

Về các nhiệm vụ cụ thể, Thủ tướng yêu cầu đối với các nhóm dự án chưa được phê duyệt, các địa phương, Bộ Giao thông vận tải khẩn trương phê duyệt; chuẩn bị đầy đủ nguồn lực để thực hiện công tác giải phóng mặt bằng theo đúng tiến độ. Bộ Kế hoạch và Đầu tư sớm hoàn thiện, hướng dẫn các địa phương về các dự án đường sắt đô thị, đường sắt tốc độ cao bắc-nam; trình Chính phủ về quy trình đấu thầu, chọn thầu.

Đối với nhóm dự án đã được phê duyệt, các địa phương khẩn trương giải phóng mặt bằng, bảo đảm từ nay đến ngày 30/6, các công trình này được khởi công. Đối với nhóm dự án đang thi công, dự kiến đưa vào hoạt động tháng 4/2023, các nhà thầu phải tăng ca, thực hiện “3 ca, 4 kíp”, tranh thủ thời tiết đẹp để đẩy nhanh tiến độ.

Đối với dự án đường sắt đô thị ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh còn vướng mắc, các Bộ, ngành, cơ quan phải chủ động phối hợp giải quyết; tránh “văn bản lòng vòng”, cải tiến cách làm nhanh. Đối với dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành, trách nhiệm ở đây là thuộc Ban quản lý dự án của ACV, Bộ Giao thông vận tải, Ủy ban Quản lý vốn nhà nước phải tìm mọi cách để bù đắp tiến độ; nếu làm không đúng phải chịu trách nhiệm trước quy định của Đảng, Nhà nước. Bộ Kế hoạch và Đầu tư phải đề ra quy định đấu thầu, chỉ định thầu. Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà chỉ đạo chung để tháo gỡ vướng mắc.

Bộ Giao thông vận tải, tiếp tục phối hợp, hỗ trợ kỹ thuật, hướng dẫn các địa phương, Ban quản lý dự án tháo gỡ vướng mắc; chỉ đạo các cơ quan; phối hợp các địa phương phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi. Phối hợp Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp triển khai một số dự án trọng điểm.

Các địa phương xử lý dứt điểm tồn tại về giải phóng mặt bằng, di dời các công trình kỹ thuật trong phạm vi dự án; đẩy nhanh tiến độ các công trình giao thông trọng điểm trên địa bàn; chủ động triển khai các thủ tục liên quan khai thác mỏ, bãi đổ thải… đáp ứng yêu cầu các dự án; khẩn trương lập, thẩm định các dự án theo đúng nhiệm vụ được Chính phủ giao.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư chịu trách nhiệm trước Chính phủ, Thủ tướng về bố trí vốn để triển khai dự án, bảo đảm hài hòa, hợp lý. Các nhà tư vấn thiết kế phải rà soát lại, bảo đảm các dự án phải bảo đảm tốc độ tối thiểu 80km/giờ, cao tốc phải ít nhất có 4 làn xe, “không làm nửa vời” gây lãng phí. Đẩy nhanh tiến độ thẩm định, không “lòng vòng”; Bộ Xây dựng đôn đốc các địa phương công bố giá, chỉ số giá sát biến động thị trường, kiểm tra, tháo gỡ những khó khăn liên quan định mức xây dựng, hợp đồng xây dựng, nghiệm thu công trình; Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo bảo đảm cung ứng đủ vốn cho các dự án với tinh thần giảm bớt lãi suất, chi phí cho các doanh nghiệp.

Bộ Tài nguyên và Môi trường hướng dẫn, tháo gỡ những quy định về vật liệu xây dựng, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân; Bộ Công thương chỉ đạo các địa phương liên quan, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) phối hợp tháo gỡ vướng mắc những công trình điện đi qua đường cao tốc; bảo đảm cung ứng xăng dầu, năng lượng cho các đơn vị thi công; Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn giải quyết vấn đề liên quan đất rừng, đất lúa; Bộ Thông tin và Truyền thông chỉ đạo các tập đoàn thực hiện tốt di dời các công trình viễn thông trong phạm vi dự án.

Đối với những dự án đi qua phần đất của Bộ Quốc phòng quản lý, cần tính toán, hoán đổi làm tốt. Bộ Công an ngăn chặn, không để xảy ra tiêu cực, tham nhũng ở các dự án. Thủ tướng yêu cầu các nhà thầu tư vấn, xây dựng nêu cao tinh thần trách nhiệm vì nước vì dân, hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.