Khi văn hóa và giao lưu nhân dân trở thành ưu tiên hợp tác song phương
Cùng với tiến trình hội nhập sâu rộng và toàn diện của đất nước, hợp tác văn hóa và giao lưu nhân dân giữa Việt Nam và các nước đối tác không ngừng được mở rộng và đi vào chiều sâu, trong đó có các hoạt động hợp tác với Brunei Darussalam, quốc gia Đông Nam Á có quan hệ hợp tác chặt chẽ với Việt Nam trong khuôn khổ ASEAN cũng như nhiều cơ chế khu vực và đa phương.
Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Brunei của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính (tháng 2/2023), 2 nước đã thông qua Chương trình hành động triển khai Quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Brunei giai đoạn 2023-2027, trong đó xác định các lĩnh vực hợp tác quan trọng và ưu tiên, bao gồm trao đổi văn hóa và giao lưu nhân dân. Cũng trong chuyến thăm, Thủ tướng Chính phủ đã trực tiếp tham gia các hoạt động trao đổi, giao lưu văn hóa, đặc biệt là thăm Đại học Quốc gia Brunei (UBD) và giao lưu với sinh viên Brunei theo học tiếng Việt tại UBD.
Trên cơ sở sự ủng hộ của lãnh đạo hai nước và các khuôn khổ hợp tác được thiết lập, hợp tác văn hóa và giao lưu nhân dân năm 2024 tiếp tục được thúc đẩy. Điều ấn tượng là một số hoạt động quảng bá, giao lưu văn hóa do Đại sứ quán và cộng đồng người Việt Nam tại Brunei tổ chức nhận được sự ủng hộ và tham dự của Lãnh đạo Cấp cao Brunei. Tại Triển lãm Dệt may ASEAN được tổ chức vào tháng 8/2024, Thái tử kế vị Al-Muhtadee Billah đã tới tham quan gian triển lãm của Đại sứ quán và nghe giới thiệu về trang phục áo dài truyền thống và áo ngũ thân của Việt Nam.
Các hoạt động quảng bá văn hóa ẩm thực Việt Nam tại Brunei không chỉ được cộng đồng người Việt chào đón, hưởng ứng mà người dân Brunei cũng rất quan tâm. Nhiều đối tác và bạn bè Brunei cho biết rất ấn tượng với ẩm thực Việt, đặc biệt là các món phở, gỏi cuốn và chả giò vì hương vị ngon và tốt cho sức khỏe. Ngày càng có nhiều người Brunei quan tâm đến Việt Nam, học giao tiếp tiếng Việt để đi du lịch, thưởng thức ẩm thực, mua sắm và tìm hiểu văn hóa Việt Nam. Nhiều món ăn đặc sắc Việt Nam đã được Đại sứ quán giới thiệu với các vị lãnh đạo Brunei nhân dịp một số hoạt động quảng bá.
 |
| Công chúa Hajah Masna, em gái Quốc vương Brunei Hassanal Bolkiah, nghe giới thiệu về món bún chả Việt Nam tại sự kiện mừng Năm Mới Brunei (tháng 5/2024). |
Hợp tác văn hóa và giao lưu nhân dân tiếp tục là điểm nhấn trong khuôn khổ các hoạt động trao đổi đoàn cấp cao song phương. Trong chuyến thăm chính thức Brunei của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định (8/2024), đoàn đại biểu Quốc hội đã tham dự lễ khai trương Không gian quảng bá Việt Nam tại sân bay quốc gia Brunei, là dự án hợp tác giữa Đại sứ quán Việt Nam tại Brunei với Hãng hàng không Hoàng gia Brunei. Đây là nỗ lực nhằm tăng cường quảng bá văn hóa-du lịch Việt Nam tới người dân Brunei và bạn bè quốc tế. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định và đoàn đại biểu Quốc hội cũng đã thăm trường UBD và giao lưu với hơn 60 sinh viên Brunei đang học tiếng Việt tại trường, nhiều bạn sinh viên rất hào hứng tìm hiểu, khám phá ngôn ngữ và văn hóa Việt Nam, mong muốn sớm được thăm quan, du lịch Việt Nam trong thời gian tới.
 |
| Lễ khai trương Không gian quảng bá Việt Nam tại sân bay quốc gia Brunei (8/2024). |
Cầu nối trao đổi văn hóa và giao lưu nhân dân
Trong các hoạt động hợp tác văn hóa và giao lưu nhân dân không thể không nhắc đến vai trò của cộng đồng người Việt Nam tại Brunei. Hiện ở Brunei có gần 300 người Việt Nam với thành phần khá đa dạng, bao gồm lưu học sinh, giảng viên, kỹ sư, lao động, doanh nhân và một số lượng nhỏ gia đình đa văn hóa Việt Nam-Brunei. Tuy số lượng không đông song thời gian qua cộng đồng người Việt Nam làm rất tốt vai trò cầu nối quảng bá văn hóa Việt Nam tới bạn bè và người dân Brunei, đồng thời tích cực phối hợp với Đại sứ quán trong các hoạt động trao đổi văn hóa, giao lưu nhân dân.
Trong năm 2024, một số sản phẩm văn hóa và ẩm thực mới của Việt Nam đã tiếp cận thành công thị trường Brunei, bao gồm các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, mây tre đan, nông sản, vải và dệt may… với chất lượng tốt và giá thành hợp lý. Sản phẩm cà phê Sài Ngon, là thương hiệu liên doanh giữa doanh nghiệp Brunei và đối tác tại Việt Nam đã được giới thiệu tại thị trường Brunei trong năm 2024, nhanh chóng được người tiêu dùng Brunei đón nhận và được phân phối tại các chuỗi siêu thị hàng đầu của Brunei như Huaho, Supa save. Các lớp dạy nghề thủ công mỹ nghệ, nấu món ăn Việt Nam… do các doanh nghiệp, cá nhân Việt Nam tại địa bàn tổ chức cũng góp phần tích cực quảng bá các sản phẩm văn hóa Việt Nam tới người dân và bạn bè Brunei.
 |
| Sự kiện Ngày Ngôn ngữ và Văn hóa Việt Nam do Đại sứ quán tổ chức tại Đại học Quốc gia Brunei (10/2024) với sự tham dự của các sinh viên Brunei theo học tiếng Việt. |
Hoạt động quảng bá tiếng Việt đóng vai trò rất quan trọng trong trao đổi văn hóa và giao lưu nhân dân giữa Việt Nam và Brunei. Chương trình dạy tiếng Việt tại Đại học quốc gia Brunei (UBD) được triển khai từ năm 2022 đã thu hút sự quan tâm, tham gia của nhiều sinh viên UBD, đạt bình quân 60-90 sinh viên/học kỳ. Thời gian tới, Đại sứ quán có kế hoạch phối hợp với đại diện cộng đồng đẩy mạnh các hoạt động giảng dạy, trao đổi về ngôn ngữ và văn hóa Việt Nam cho con em các gia đình đa văn hóa Việt Nam-Brunei tại địa bàn.
Tận dụng động lực hợp tác từ ứng dụng công nghệ số
Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số, công nghệ thông tin đang tạo động lực cho nhiều lĩnh vực hợp tác song phương giữa Việt Nam và các đối tác. Trao đổi với Đại sứ quán, một số cơ quan, đối tác tại Brunei đặt kỳ vọng vào hiệu quả của các công nghệ và ứng dụng số trong việc thúc đẩy hợp tác trên các lĩnh vực văn hóa, du lịch, giao lưu nhân dân thời gian tới. Bà Salinah Binti Haji Mohd Salleh, Vụ trưởng Vụ Phát triển Du lịch, Bộ Tài nguyên và Du lịch Brunei chia sẻ kế hoạch đẩy mạnh các ứng dụng du lịch số và hợp tác với một số cá nhân có ảnh hưởng trên mạng xã hội từ các nước, trong đó có Việt Nam, để quảng bá du lịch Brunei trong năm 2025.
Công nghệ số đang phát huy hiệu quả trong hoạt động quảng bá đất nước, con người Việt Nam tới các đối tác Brunei và tăng cường hiểu biết, chia sẻ thông tin giữa người dân hai nước. Trong năm 2024, thông qua chương trình hợp tác nhận thực tập sinh giữa Đại sứ quán Việt Nam tại Brunei và Học viện Ngoại giao, nhiều bạn sinh viên đã tích cực biên soạn, thiết kế nhiều sản phẩm truyền thông số, các ấn phẩm và video quảng bá về Việt Nam để sử dụng tại địa bàn Brunei.
Nhóm sinh viên Học viện Ngoại giao đã tích cực triển khai Sáng kiến xây dựng trang web ảnh về Brunei với các ngôn ngữ tiếng Việt và tiếng Anh nhằm cung cấp thông tin và kiến thức về đất nước, con người và các nét văn hóa độc đáo của đất nước Brunei Darussalam.
 |
| Trang web thông tin về Brunei do sinh viên Học viện Ngoại giao thiết kế Bruneicharm.com |
Theo Tiến sĩ Nguyễn Thị Thìn, Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao, sáng kiến thể hiện sự chủ động, sáng tạo của sinh viên Học viện trong ứng dụng truyền thông số nhằm góp phần quảng bá, giao lưu văn hóa giữa Việt Nam với các đối tác quốc tế. Thời gian tới, khoa Truyền thông và Văn hóa đối ngoại thuộc Học viện Ngoại giao sẽ đẩy mạnh hợp tác, kết nối với các đối tác trong và ngoài nước nhằm nâng cao hiệu quả đào tạo sinh viên, đồng thời góp phần làm cầu nối giao lưu, kết nối thanh niên và sinh viên với các nước.
 |
| Tiến sĩ Nguyễn Thị Thìn, Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao. |
Chia sẻ cảm nghĩ về sáng kiến, bạn Đặng Lê Xuân Mai, trưởng nhóm sinh viên thực tập, bày tỏ ấn tượng sâu sắc về vai trò của hoạt động trao đổi, hợp tác văn hóa và giao lưu nhân dân đối với quan hệ hữu nghị và hợp tác bền vững giữa Việt Nam và các nước đối tác, trong đó có Brunei. Sáng kiến xây dựng trang web ảnh về Brunei là hoạt động cụ thể của nhóm sinh viên Học viện Ngoại giao phát huy tính năng động, sáng tạo và ứng dụng công nghệ số để chia sẻ thông tin, kiến thức về đất nước và văn hóa Brunei, qua đó góp phần tăng cường sự hiểu biết và tình cảm hữu nghị, hợp tác giữa thanh niên và người dân hai quốc gia.
