Dấu ấn Chương trình “Tôi làm cán bộ xã” minh chứng chủ trương đúng đắn, sát thực tiễn

Phóng viên: Xin đồng chí cho biết về ý tưởng hình thành Chương trình “Tôi làm cán bộ xã”?

Đồng chí Hồ Văn Mười: Việc hình thành Chương trình “Tôi làm cán bộ xã” xuất phát từ yêu cầu thực tiễn trong quá trình tỉnh Lâm Đồng triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đây là chủ trương vừa mang tính cấp bách, vừa mang tính chiến lược lâu dài, thể hiện tinh thần “lấy cơ sở làm trung tâm, lấy hiệu quả phục vụ nhân dân làm thước đo”.

Trước hết, Chương trình giúp giải tỏa áp lực "quá tải" tức thời cho bộ máy cơ sở. Từ ngày 1/7/2025, cấp xã trực tiếp xử lý hơn 1.000 nhiệm vụ mới được chuyển giao từ cấp tỉnh, cấp huyện. Thực tế sau một tháng vận hành đã bộc lộ nhiều "điểm nghẽn": đội ngũ cán bộ xã vừa thiếu, vừa yếu về chuyên môn ở các lĩnh vực đặc thù như đất đai, công nghệ thông tin, tài chính, dẫn đến nhiều hồ sơ tồn đọng chưa giải quyết; còn bỡ ngỡ, lúng túng trước áp lực công việc mới, khối lượng nhiều. Chúng tôi coi đây là một giải pháp ban đầu, không để sự trì trệ làm ảnh hưởng đến đời sống của người dân và doanh nghiệp.

Mục tiêu của Chương trình không cử cán bộ ở cấp tỉnh xuống làm thay mà trực tiếp hướng dẫn quy trình, bồi dưỡng kỹ năng cho đội ngũ tại chỗ để khi họ rút đi, đội ngũ cán bộ xã tự tin hơn, làm chủ được công việc, bảo đảm bộ máy vận hành thông suốt lâu dài.

Cùng với đó là xây dựng một thế hệ cán bộ không chỉ giỏi lý thuyết mà còn thấu hiểu hơi thở của thực tiễn. Ba tháng tại cơ sở là môi trường thuận lợi để cán bộ tỉnh rèn luyện tác phong gần dân, hiểu dân và hành động vì dân. Những trải nghiệm này giúp họ tham mưu sát thực hơn khi trở về vị trí công tác tại các sở, ngành, góp phần xóa bỏ tư duy quan liêu, xa rời thực tế.

Đội ngũ tăng cường, biệt phái còn đóng vai trò là “cầu nối thông tin hai chiều” giữa cơ sở và tỉnh, giúp lãnh đạo tỉnh nắm bắt kịp thời, chính xác những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn ở cơ sở, để kịp thời đưa ra các giải pháp chỉ đạo sát sao, hiệu quả.

Phóng viên: Đồng chí đánh giá thế nào về tinh thần tiên phong, xung kích của cán bộ tham gia chương trình và công tác chuẩn bị chu đáo, kỹ lưỡng ra sao?

Đồng chí Hồ Văn Mười: Tôi đánh giá cao tinh thần tiên phong, xung kích, trách nhiệm và nhiệt huyết của đội ngũ cán bộ tham gia chương trình. Trong số 730 cán bộ được tăng cường có nhiều đồng chí trẻ, có trình độ chuyên môn tốt, tình nguyện đăng ký về xã, phường, nơi điều kiện làm việc, sinh hoạt còn nhiều khó khăn. Các đồng chí mang theo kiến thức chuyên môn, tinh thần dấn thân, cầu thị, sẵn sàng “làm thật, việc thật”, cùng ăn, cùng ở, cùng làm với cán bộ cơ sở. Đây chính là giá trị cốt lõi làm nên thành công bước đầu của chương trình.

Về công tác chuẩn bị, Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo thực hiện rất bài bản, chặt chẽ. Việc lựa chọn cán bộ được tiến hành theo nguyên tắc đúng người, đúng chuyên môn, đúng nhu cầu của cơ sở; đồng thời tổ chức tập huấn nghiệp vụ kỹ lưỡng, thống nhất phương pháp làm việc, xác định rõ nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm. Các địa phương tiếp nhận cũng được yêu cầu tạo điều kiện tốt nhất để cán bộ tăng cường nhanh chóng hòa nhập và phát huy hiệu quả.

Phóng viên: Sau 3 tháng triển khai, Chương trình đã tạo chuyển biến tích cực bước đầu, với nhiều dấu ấn rõ nét, được người dân và doanh nghiệp đánh giá cao, thưa đồng chí?

Đồng chí Hồ Văn Mười: Sau 3 tháng triển khai, có thể khẳng định Chương trình “Tôi làm cán bộ xã” đã mang lại những chuyển biến rất rõ nét, thể hiện đậm nét qua ba dấu ấn.

Đó là giải quyết tình trạng tồn đọng hồ sơ hành chính sau khi tỉnh chuyển sang mô hình chính quyền hai cấp. Với sự hỗ trợ của các đồng chí biệt phái vững chuyên môn, rất nhiều hồ sơ hành chính bị tắc nghẽn đã được giải quyết, đặc biệt là trong các lĩnh vực "nóng" như đất đai, tư pháp và xây dựng. Đội ngũ tăng cường đã giúp bộ máy cấp xã làm quen và xử lý thành thạo danh mục hơn 1.065 nhiệm vụ mới được chuyển giao từ cấp huyện, điều mà trước đó cán bộ cơ sở còn nhiều lúng túng.

Năng lực cán bộ tại chỗ được nâng cao, thông qua phương pháp "cầm tay, chỉ việc". Chương trình đã tạo ra một "lớp học thực chiến" ngay tại trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã. Các cán bộ chuyên môn từ các sở, ngành về không chỉ hỗ trợ mà đã thực hiện đúng vai trò là người hướng dẫn. Nhiều cán bộ xã trước đây chưa thạo về công nghệ thông tin hay quy trình thủ tục đất đai phức tạp, nay tự tin đảm nhiệm công việc. Quy trình nghiệp vụ tại cơ sở được chuẩn hóa theo hướng "đúng vai, thuộc bài", giảm thiểu sai sót và rút ngắn thời gian chờ đợi cho người dân.

Một chuyển biến mang giá trị tinh thần nhưng lại có ý nghĩa quyết định: Củng cố niềm tin của nhân dân và doanh nghiệp. Sự hiện diện của cán bộ tỉnh với tác phong chuyên nghiệp, tận tụy đã mang lại luồng sinh khí mới, cải thiện chỉ số hài lòng. Người dân và doanh nghiệp phản hồi rất tích cực khi thấy hồ sơ được giải quyết nhanh chóng, minh bạch. Qua đợt này, chính quyền đã kịp thời nắm bắt và xử lý những kiến nghị sát sườn của bà con từ thực địa. Mối quan hệ giữa chính quyền và nhân dân được thắt chặt hơn thông qua những hành động thực chất, không hình thức.

Tín hiệu đáng mừng là cả cán bộ tăng cường và cán bộ cơ sở đều phát huy tinh thần vì dân phục vụ, nỗ lực vượt khó, ngày càng trưởng thành. Nhiều cán bộ cho biết sau thời gian đồng hành, hỗ trợ, cọ xát thực tiễn tại cơ sở, có những trải nghiệm quý báu để phục vụ công việc tốt hơn. Cán bộ các phường, xã cũng học hỏi được nhiều kinh nghiệm, nâng cao trình độ chuyên môn, dần bắt nhịp với guồng quay công việc, xử lý khoa học, nhanh chóng và hiệu quả.

Phóng viên: Những vướng mắc, bất cập phát sinh trong quá trình triển khai đã được tháo gỡ thế nào, thưa đồng chí?

Đồng chí Hồ Văn Mười: Trong quá trình triển khai, phát sinh khó khăn, vướng mắc là điều không tránh khỏi, nhất là khi chúng ta đang vận hành một mô hình mới, khối lượng công việc lớn và phạm vi quản lý rộng.

Ủy ban nhân dân tỉnh xác định nguyên tắc là phát hiện sớm, xử lý nhanh, tháo gỡ kịp thời. Tỉnh đã duy trì cơ chế theo dõi, đánh giá thường xuyên; thiết lập các kênh trao đổi trực tiếp, kể cả trên môi trường số, để nắm bắt ngay những khó khăn từ cơ sở. Các sở, ngành được yêu cầu vào cuộc trách nhiệm, hướng dẫn cụ thể theo lĩnh vực phụ trách, không để vướng mắc kéo dài.

Thông qua thực tiễn triển khai, nhiều bất cập về quy trình, phân cấp, phối hợp đã được nhận diện rõ hơn, qua đó giúp tỉnh chủ động kiến nghị Trung ương điều chỉnh, đồng thời hoàn thiện cách thức tổ chức, điều hành trong phạm vi thẩm quyền của địa phương.

Phóng viên: Sau khi rút cán bộ tăng cường, cán bộ xã, phường cần tiếp tục nỗ lực thế nào để đáp ứng yêu cầu mới?

Đồng chí Hồ Văn Mười: Việc rút cán bộ tăng cường không có nghĩa là kết thúc hỗ trợ, mà là chuyển sang giai đoạn củng cố và phát huy nội lực. Với không gian mới, cách vận hành mới, điều cốt lõi để mô hình chính quyền địa phương hai cấp hoạt động thông suốt, hiệu quả, trước hết đội ngũ cán bộ xã, phường luôn không ngừng trau dồi, học hỏi, đổi mới, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung. Để đáp ứng yêu cầu của trong giai đoạn mới, theo tôi, cán bộ cơ sở cần tập trung nỗ lực:

Thứ nhất, cán bộ cấp xã nỗ lực tự chủ và làm chủ nghiệp vụ chuyên môn, chuyển từ trạng thái "hỗ trợ" sang "chủ động"; tiếp tục nghiên cứu, đào sâu chuyên môn để vận hành trơn tru, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng "hụt hẫng" hay tái tồn đọng hồ sơ sau khi cán bộ tỉnh rút đi. Đồng thời, duy trì tốt kỷ cương công vụ, tiếp nối, phát huy tinh thần làm việc chuyên nghiệp, khẩn trương mà các đồng chí tăng cường, biệt phái đã lan tỏa.

Thứ hai, nỗ lực nâng cao năng lực số và chuẩn hóa dữ liệu. Chính quyền địa phương hai cấp vận hành dựa trên nền tảng dữ liệu công nghệ. Nếu cán bộ xã không làm chủ được công nghệ, bộ máy sẽ lại rơi vào ách tắc. Mỗi cán bộ xã phải là một "chiến sĩ" trên mặt trận số, tích cực thực hiện các chiến dịch như "90 ngày làm sạch dữ liệu đất đai" hay phổ cập dịch vụ công trực tuyến cho người dân. Không ngừng học hỏi, tận dụng tối đa các kênh hỗ trợ trực tuyến như nhóm zalo nghiệp vụ với các sở, ngành để giải quyết nhanh các tình huống phát sinh thay vì chờ đợi.

Thứ ba, nỗ lực thay đổi tư duy, chuyển từ "quản lý" sang "phục vụ", gần dân, hiểu dân, vì dân. Cấp xã là cấp gần dân nhất, là "bộ mặt" của chính quyền. Cán bộ phải lắng nghe dân, thật sự thấu hiểu khó khăn của bà con, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo hoàn thành nhiệm vụ.

Tỉnh luôn dõi theo và có cơ chế khen thưởng, khích lệ kịp thời cho những cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm ở cơ sở. Chúng tôi đang xây dựng các cơ chế linh hoạt để tuyển dụng, tiếp nhận bổ sung nhân lực về xã và tiếp tục cử cán bộ chuyên ngành hỗ trợ các địa bàn trọng điểm khi cần thiết. Tuy nhiên, sự nỗ lực tự thân của mỗi cán bộ xã mới là chìa khóa then chốt để xây dựng một chính quyền cơ sở vững mạnh, hiện đại và tin cậy trong lòng nhân dân, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo chất lượng công vụ.

Phóng viên: Đồng chí có thể chia sẻ thêm về mục tiêu, kỳ vọng của tỉnh để tiếp tục triển khai hiệu quả chương trình thiết thực này trong thời gian tới?

Đồng chí Hồ Văn Mười: Với sự vào cuộc quyết liệt từ tỉnh đến cơ sở, kết quả bước đầu minh chứng một chủ trương đúng đắn, kịp thời và phù hợp thực tiễn, cần được tiếp tục phát huy, hoàn thiện trong thời gian tới. Sau khi rà soát nhu cầu thực tiễn tại cơ sở, tỉnh Lâm Đồng sẽ tiếp tục triển khai Chương trình “Tôi làm cán bộ xã” theo hướng linh hoạt, có trọng tâm, trọng điểm, gắn chặt với công tác kiện toàn, sắp xếp, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cấp xã một cách căn cơ, bền vững, tạo điều kiện để cán bộ phát huy tối đa năng lực, sở trường, tận tâm cống hiến.

Mục tiêu lớn nhất là xây dựng chính quyền cơ sở thật sự vững mạnh, chuyên nghiệp, gần dân, sát dân, đủ năng lực đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Chúng tôi kỳ vọng chương trình sẽ tiếp tục tạo động lực đổi mới tư duy quản lý, nâng cao hiệu lực, hiệu quả điều hành và củng cố niềm tin của nhân dân vào bộ máy chính quyền.