Chè Shan tuyết Bằng Phúc là sản phẩm đặc trưng, tiêu biểu, gắn bó mật thiết với đời sống, văn hóa và sinh kế của người dân nơi đây. Điều kiện tự nhiên đặc thù núi cao, khí hậu mát mẻ, thổ nhưỡng phù hợp đã tạo nên một vùng chè Shan tuyết đặc sắc, chất lượng cao.
Không chỉ là cây trồng chủ lực, chè Shan tuyết Bằng Phúc còn mang giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa và sinh thái.
Theo Ủy ban nhân dân xã Đồng Phúc, trên địa bàn hiện có 740 cây chè Shan tuyết cổ thụ, phân bố tại 7 thôn, bản. Trong đó, nhiều nhất là tại thôn Phiêng Phung với hơn 400 cây, diện tích 1,7ha.
Các cây chè cổ thụ có chiều cao trung bình khoảng 5,3m; đường kính gốc trung bình gần 20cm. Nhiều cây có dáng thế đẹp, kỳ vĩ, tán rộng, tạo cảnh quan rất đặc sắc trên các triền núi cao.
Trong số các cây chè cổ thụ hiện có 5 cây có kích thước rất lớn với chu vi thân từ 150-200cm, sinh trưởng tự nhiên. Vừa qua, Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam đã ban hành quyết định công nhận quần thể 12 cây chè Shan tuyết cổ thụ tại đây là Cây Di sản Việt Nam.
Quần thể các cây chè Shan tuyết cổ thụ và hàng trăm héc-ta diện tích trồng mới đã tạo sinh kế bền vững cho nhân dân. Theo Tổ tự quản làng nghề chè Shan tuyết Đồng Phúc, tổng diện tích chè Shan tuyết hiện là hơn 316ha, tập trung ở các thôn: Nà Bay, Nà Hồng, Nà Pài, Bản Khiếu. Tổng cộng có 393 hộ dân tham gia trồng và chế biến chè Shan tuyết.
Trên địa bàn xã hiện đã có nhiều Hợp tác xã liên kết tiêu thụ sản phẩm chè Shan tuyết, như: Hợp tác xã Hồng Hà, Hợp tác xã Bằng Phúc, Hợp tác xã nông nghiệp xanh Bình An… Ngoài ra, còn có nhiều doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu chè Shan tuyết, như: Công ty cổ phần SACHSTEA; Công ty trách nhiệm hữu hạn Phát triển nông nghiệp và chế biến dược liệu Ngọc Thắng…
Nghề chè đã tạo việc làm ổn định cho gần 1.000 lao động, chiếm hơn 60% tổng lao động của khu vực, bảo đảm thu nhập, giảm nghèo bền vững và nâng cao đời sống nhân dân.
Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Triệu Quang Hùng, cây chè Shan tuyết không chỉ hiện diện là cây truyền thống mà đã trở thành di sản quý, niềm tự hào của địa phương. Đây là nền tảng quan trọng để Đồng Phúc phát triển cây đặc sản, xây dựng thương hiệu và từng bước vươn ra thị trường rộng lớn hơn trong thời gian tới.
Tại chương trình, thừa ủy quyền của lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và môi trường tỉnh Thái Nguyên đã công bố và trao quyết định về việc công nhận làng nghề chè Shan tuyết Bằng Phúc.
Đại diện Tổ tự quản làng nghề cũng cam kết duy trì và phát triển nghề truyền thống; nâng cao ý thức trong sản xuất chè an toàn, bảo vệ môi trường. Từng bước áp dụng khoa học kỹ thuật để nâng cao chất lượng, liên kết sản xuất, xây dựng thương hiệu, đưa sản phẩm vươn xa ra thị trường.
Việc được công nhận làng nghề sẽ giúp vùng chè Shan tuyết đặc sắc này của Thái Nguyên mở ra cơ hội mới để định danh và nâng tầm giá trị sản phẩm, khẳng định vị thế là một trong “ngũ đại danh trà” của Thái Nguyên, gắn với phát triển du lịch trong thời gian tới.
