Cơ cấu lại mạng lưới trường lớp và thí điểm mô hình trường học quy mô lớn

Cơ cấu lại mạng lưới trường lớp và thí điểm mô hình trường học quy mô lớn là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra trong hướng dẫn các địa phương khi sắp xếp mạng lưới các cơ sở giáo dục công lập nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trong không gian phát triển của đơn vị hành chính mới. 

Cô trò Trường mầm non Quài Nưa (xã Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên). (Ảnh minh họa: THU TRANG)
Cô trò Trường mầm non Quài Nưa (xã Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên). (Ảnh minh họa: THU TRANG)

Cơ cấu lại trường học theo hướng mở rộng quy mô, tăng cường năng lực quản trị

Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có công văn hướng dẫn các tỉnh, thành phố về sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên công lập phù hợp mô hình chính quyền hai cấp.

Tại hướng dẫn, Bộ Giáo dục và Đào tạo đề ra những nội dung, nhiệm vụ trọng tâm trong việc đẩy mạnh sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục tại 34 tỉnh, thành phố, một trong số đó là thực hiện cơ cấu lại mạng lưới trường lớp và thí điểm mô hình trường học quy mô lớn.

Lộ trình là từ ngày 1/7, các địa phương thực hiện thí điểm sáp nhập đầu mối quản lý cơ sở giáo dục trên cùng địa bàn để hình thành các mô hình trường học quy mô lớn có các phân hiệu, điểm trường; thiết lập mô hình quản trị trường học.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, qua tổng hợp, đánh giá báo cáo từ địa phương, vẫn còn nhiều trường có quy mô nhỏ, manh mún, chưa phù hợp với không gian phát triển và quy mô dân số của đơn vị hành chính mới.

Đến năm học 2025-2026, tất cả các đơn vị hành chính cấp xã trên cả nước đều có trường tiểu học; 93,2% số xã có trường trung học cơ sở. Khoảng 6,8% số xã, chủ yếu ở vùng sâu, vùng xa, vùng cao, biên giới và hải đảo vẫn phải tổ chức trường liên xã hoặc trường phổ thông nhiều cấp học do mật độ dân cư thấp và điều kiện địa lý đặc thù.

Mạng lưới trường, lớp học nhìn chung đã được phủ kín, đáp ứng yêu cầu phổ cập giáo dục. Tuy nhiên, thực tế tồn tại sự chênh lệch rõ nét giữa các vùng. Tại các đô thị lớn và khu công nghiệp, sĩ số học sinh bình quân cao, cấp tiểu học đạt 37,8 học sinh/lớp, cấp trung học cơ sở đạt 44,5 học sinh/lớp, riêng tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, một số lớp có trên 55 học sinh. Ngược lại, ở miền núi phía bắc và Tây Nguyên, nhiều trường có quy mô nhỏ, sĩ số chỉ khoảng 18 học sinh/lớp, thậm chí phải tổ chức dạy học ghép.

(Nguồn: Bộ Giáo dục và Đào tạo)

Theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo, các địa phương cần thực hiện sắp xếp, cơ cấu lại các trường học theo hướng mở rộng quy mô và tăng cường năng lực quản trị.

Cụ thể, tại các đô thị, khu công nghiệp, khu kinh tế, tập trung phát triển các cơ sở giáo dục quy mô lớn, đạt hoặc vượt số lớp tối đa theo quy định hiện hành nếu bảo đảm đủ cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, năng lực quản lý. Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết sẽ sửa các quy định không phù hợp với thực tiễn giai đoạn mới.

Tại vùng sâu, vùng xa, miền núi, biên giới, hải đảo: sắp xếp linh hoạt, phù hợp thực tiễn, phát triển mô hình trường phổ thông nhiều cấp học; tuyệt đối không áp dụng tiêu chí cơ học nếu gây ảnh hưởng đến việc duy trì, nâng cao kết quả phổ cập giáo dục và quyền tiếp cận trường lớp của học sinh. Ưu tiên nguồn lực đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, hạ tầng số đối với các trường trong diện thực hiện sắp xếp để kết nối liên thông giữa trường chính với các phân hiệu, điểm trường. Xây dựng phương án hoàn chỉnh về đưa đón học sinh (nếu cần thiết), tổ chức bán trú, nội trú và hỗ trợ học sinh hoàn cảnh khó khăn tại các phân hiệu, điểm trường.

Hai mô hình trường học thí điểm

Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra 2 mô hình thí điểm giai đoạn 1, vận hành từ ngày 1/7/2026 cho các địa phương khi thực hiện sắp xếp, cơ cấu lại các trường học.

Mô hình 1: Trường một cấp học quy mô lớn (hoặc trung tâm giáo dục thường xuyên) có các phân hiệu: Cấu trúc gồm 1 trường chính có các phân hiệu, điểm trường. Cơ cấu nhân sự gồm 1 hiệu trưởng, các phó hiệu trưởng, 1 bộ phận hành chính - nhân sự (kế toán, thủ quỹ, văn thư) dùng chung; các nhân sự hỗ trợ giáo dục theo chuyên môn đặc thù; các tổ chuyên môn được tổ chức phù hợp với phân hiệu, điểm trường để nâng cao hiệu quả hoạt động sinh hoạt chuyên môn và tổ chức dạy học. Tùy theo tình hình thực tế về quy mô lớp, học sinh, khoảng cách địa lý đến trường chính, bố trí mỗi phân hiệu có 1 phó hiệu trưởng phụ trách trong tổng số định mức biên chế được giao để bảo đảm chất lượng giáo dục.

Mô hình 2: Trường phổ thông nhiều cấp học quy mô lớn: Được thực hiện tại 1 địa điểm hoặc các địa điểm khác nhau; cấu trúc gồm 1 trường chính, có các phân hiệu, điểm trường với nhiều cấp học. Cơ cấu nhân sự gồm 1 hiệu trưởng, các phó hiệu trưởng, bộ phận hành chính - nhân sự (kế toán, thủ quỹ, văn thư) dùng chung; các nhân sự hỗ trợ giáo dục theo chuyên môn đặc thù; các tổ chuyên môn được tổ chức phù hợp với cấp học, phân hiệu, điểm trường để nâng cao hiệu quả hoạt động sinh hoạt chuyên môn và tổ chức dạy học. Tùy theo tình hình thực tế về cấp học, quy mô lớp, học sinh, khoảng cách địa lý đến trường chính, bố trí mỗi phân hiệu có 1 phó hiệu trưởng phụ trách trong tổng số định mức biên chế được giao để đảm bảo chất lượng giáo dục.

Bộ Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh yêu cầu các mô hình thí điểm phải vận hành hiệu quả, chuyển trọng tâm từ quản lý sang quản trị hiệu quả, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin để giảm áp lực về thủ tục hành chính, minh bạch, thông suốt và được kiểm soát, kiểm đếm trên nền tảng số tập trung (quản lý đồng bộ nhân sự, tài chính, tài sản, hồ sơ chuyên môn); bảo đảm không làm ảnh hưởng đến quyền học tập của học sinh và chất lượng giáo dục toàn hệ thống.

Có thể bạn quan tâm

Phụ huynh An Giang đưa đón con em đi học. (Ảnh: THANH DŨNG)

An Giang: Chấn chỉnh các khoản thu tại các cơ sở giáo dục

Ngày 30/10, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh An Giang cho biết, vừa ban hành văn bản gửi các Ủy ban nhân dân xã, phường, đặc khu trong tỉnh và thủ trưởng các đơn vị trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh về việc chấn chỉnh thực hiện các khoản thu tại các cơ sở giáo dục.

Giám đốc Trung tâm Anh ngữ Thiên Lập Nhân Trương Văn Thiên Tư bị bắt với cáo buộc lừa đảo, tổ chức dạy chương trình phổ thông trái phép (Ảnh: Công an cung cấp)

Đà Nẵng bắt Giám đốc trung tâm Anh ngữ tổ chức đào tạo chui, thông tin sai sự thật để chiêu sinh

Ngày 29/10, Cơ quan An ninh điều tra Công an thành phố Đà Nẵng cho biết, đã ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự, Quyết định khởi tố bị can và Lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Trương Văn Thiên Tư (sinh năm 1970, trú phường Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng) về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Đơn vị thi công san gạt mặt bằng để xây dựng Trường nội trú liên cấp xã Trường Sơn, tỉnh Quảng Trị tại bản Rào Tràng. (Ảnh: HG)

Quảng Trị nghiên cứu phương án bổ sung điện mặt trời mái nhà tại các trường nội trú liên cấp

Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị vừa có văn bản chỉ đạo việc đẩy nhanh tiến độ triển khai thực hiện 11 trường phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở thuộc giai đoạn 2. Trong đó đề nghị nghiên cứu phương án bổ sung điện mặt trời mái nhà nhằm tận dụng nguồn năng lượng tái tạo tại các trường nội trú liên cấp. 

Các đại biểu thực hiện nghi thức trao bảng tài trợ tượng trưng cho nhà trường. (Ảnh: TÂN VŨ)

Bàn giao công trình giáo dục trị giá 2,4 tỷ đồng cho Trường tiểu học Hà Nam phân hiệu 2

Ngày 29/10, tại tỉnh Ninh Bình, Tập đoàn Central Retail Việt Nam đã bàn giao công trình giáo dục-xây dựng nhà đa năng cho Trường tiểu học Hà Nam phân hiệu 2 (tại Tổ dân phố 2, phường Hà Nam, tỉnh Ninh Bình), giúp gần 600 học sinh của nhà trường có thêm điều kiện học tập, rèn luyện và phát triển toàn diện.

(Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Chuẩn hóa quy trình tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú, dịch vụ căng-tin trường học

Bộ Giáo dục và Đào tạo ngày 28/10 thông tin cho biết đang lấy ý kiến góp ý về Dự thảo Thông tư quy định về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú, dịch vụ căng-tin trong cơ sở giáo dục mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông nhằm chuẩn hóa quy trình tổ chức bữa ăn, bảo đảm an toàn thực phẩm và chất lượng dinh dưỡng cho học sinh. 

Thuyền viên làm việc trên buồng lái tàu biển. (Ảnh: VIMC)

Tạo nguồn nhân lực cho chiến lược kinh tế biển

Thiếu lao động chuyên môn sâu, cơ cấu đào tạo chưa theo kịp nhu cầu và những khó khăn trong thu hút nhân lực chất lượng cao là những điểm nghẽn đáng quan tâm đối với kinh tế biển theo hướng xanh, hiện đại và bền vững. 

Ảnh minh họa (Nguồn: NUS Business School)

Giáo dục đại học trước tác động của trí tuệ nhân tạo

Trí tuệ nhân tạo (AI) đặt ra yêu cầu mới đối giáo dục đại học, từ đào tạo, quản trị đến gắn kết với doanh nghiệp nhằm phát triển nguồn nhân lực có chuyên môn, tư duy phản biện và khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường lao động.

Một nghệ nhân đang dạy nghề khâu nón tại Trung tâm Học tập cộng đồng, làng Chuông, xã Thanh Oai (Hà Nội). (Ảnh: THU TRANG)

Khi kỹ năng số trở thành kỹ năng sống

Kỹ năng số đang trở thành một phần của cuộc sống hằng ngày, từ công việc, mua bán đến tiếp cận các dịch vụ thiết yếu. Khi công nghệ liên tục thay đổi, học tập suốt đời cũng bắt đầu từ những điều gần gũi: học để biết làm, biết sử dụng và tự giải quyết những việc mình đang cần.

Giờ học của học sinh Trường tiểu học Thăng Long (Hà Nội).

Giá trị mới sau sáp nhập trường học

Mục tiêu vận hành trường học sau sáp nhập không chỉ là ổn định bộ máy mà còn tạo ra giá trị mới. Cán bộ quản lý cần đổi mới tư duy quản trị, giáo viên được phát huy năng lực, các cấp học tăng cường tính liên thông.