Chủ động xây dựng hạ tầng tin cậy số trước kỷ nguyên hậu lượng tử

Điện toán lượng tử đang làm thay đổi căn bản bức tranh an toàn thông tin toàn cầu. Trước yêu cầu phát triển Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số, Việt Nam cần sớm chuẩn bị lộ trình chuyển đổi sang các tiêu chuẩn mật mã hậu lượng tử nhằm bảo vệ dữ liệu và bảo đảm niềm tin số.

Các đại biểu trao đổi tại Hội thảo quốc tế “Định hình tương lai hạ tầng PKI: Chuyển đổi các tiêu chuẩn mật mã cho dịch vụ tin cậy hướng tới kỷ nguyên hậu lượng tử”.
Các đại biểu trao đổi tại Hội thảo quốc tế “Định hình tương lai hạ tầng PKI: Chuyển đổi các tiêu chuẩn mật mã cho dịch vụ tin cậy hướng tới kỷ nguyên hậu lượng tử”.

Ngày 21/7, tại Hà Nội, Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia (NEAC), Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp SAVIS Group và DigiCert (Ireland) tổ chức Hội thảo quốc tế “Định hình tương lai hạ tầng PKI: Chuyển đổi các tiêu chuẩn mật mã cho dịch vụ tin cậy hướng tới kỷ nguyên hậu lượng tử”.

Hạ tầng tin cậy số - Trụ cột của kinh tế số

Phát biểu khai mạc hội thảo, bà Tô Thị Thu Hương, Giám đốc Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia (NEAC) nhấn mạnh: Quán triệt tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Việt Nam lấy công nghệ làm động lực chủ đạo cho phát triển bền vững.

Trong tiến trình đó, hạ tầng khóa công khai (PKI), chữ ký số và các dịch vụ tin cậy đã trở thành "xương sống" bảo đảm tính xác thực, toàn vẹn và giá trị pháp lý của các giao dịch điện tử.

Tính đến hết tháng 6/2026, cả nước đã cấp gần 32 triệu chứng thư chữ ký số, nâng tỷ lệ phổ cập trong dân số trưởng thành lên 45,62%, cùng hàng tỷ giao dịch điện tử được thực hiện trên môi trường số.

Những con số trên phản ánh tốc độ chuyển đổi số mạnh mẽ, song cũng đặt ra yêu cầu cấp bách về việc củng cố hạ tầng tin cậy số trước bước ngoặt công nghệ mới.

Kỷ nguyên lượng tử đặt ra thách thức mới đối với bảo mật

Sự xuất hiện của điện toán lượng tử đang làm thay đổi căn bản bức tranh an ninh mạng toàn cầu. Năng lực tính toán vượt trội của máy tính lượng tử trong tương lai có thể dễ dàng phá vỡ các thuật toán mật mã khóa công khai hiện nay, vốn được coi là nền tảng bảo vệ thông tin định danh, hợp đồng điện tử và giao dịch tài chính.

Đây không chỉ là bài toán công nghệ mà còn là vấn đề liên quan trực tiếp đến niềm tin số và sự vận hành an toàn của nền kinh tế số.

ltru8437.jpg
Bà Tô Thị Thu Hương, Giám đốc Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ phát biểu tại hội thảo.

Theo Giám đốc Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia Tô Thị Thu Hương, nếu không có sự chuẩn bị từ sớm, những hệ thống hạ tầng khóa công khai vốn được coi là nền tảng "đáng tin cậy" hiện nay có nguy cơ bị phá vỡ trong tương lai khi máy tính lượng tử đạt đến năng lực xử lý đủ mạnh.

Vì vậy, việc xây dựng một hệ sinh thái dịch vụ tin cậy có khả năng kháng lượng tử, đồng thời tương thích với các tiêu chuẩn quốc tế, là điều kiện quan trọng để bảo vệ Chính phủ số, kinh tế số và các giao dịch điện tử.

Tại hội thảo, các chuyên gia trong nước và quốc tế thống nhất nhận định hạ tầng tin cậy số toàn cầu đang đứng trước 3 thách thức lớn.

Trước hết là yêu cầu chuyển đổi sang các tiêu chuẩn mật mã mới để ứng phó với sự phát triển của điện toán lượng tử.

Thứ hai là sự bùng nổ của điện toán đám mây, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và các hệ thống số quy mô lớn khiến số lượng chứng thư số, thiết bị và dịch vụ cần được xác thực tăng nhanh, đòi hỏi hạ tầng PKI phải được hiện đại hóa.

Thứ ba là xu hướng quốc tế rút ngắn thời hạn hiệu lực của chứng thư số nhằm nâng cao mức độ an toàn, kéo theo áp lực lớn đối với công tác quản lý và vận hành hệ thống.

Theo các chuyên gia, đây không chỉ là thách thức về công nghệ mà còn liên quan đến năng lực quản trị, tiêu chuẩn hóa và khả năng thích ứng của các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp.

l3-ltru8730.jpg
Hội thảo quốc tế “Định hình tương lai hạ tầng PKI: Chuyển đổi các tiêu chuẩn mật mã cho dịch vụ tin cậy hướng tới kỷ nguyên hậu lượng tử”.

Ông Hoàng Nguyên Vân, Phó Viện trưởng Viện Sáng tạo chuyển đổi số (VIDTI) cho rằng, thay vì chỉ tập trung thay thế các thuật toán mật mã truyền thống bằng mật mã hậu lượng tử (PQC), các tổ chức cần xây dựng kiến trúc hạ tầng có khả năng linh hoạt thay đổi thuật toán khi tiêu chuẩn bảo mật mới được ban hành.

Cách tiếp cận này sẽ giúp các hệ thống tài chính-ngân hàng, viễn thông và dịch vụ công giảm đáng kể chi phí chuyển đổi, hạn chế gián đoạn vận hành và nâng cao khả năng thích ứng trước các mối đe dọa an ninh mạng trong tương lai.

Đối với lĩnh vực tài chính-ngân hàng, ông Vân cảnh báo nguy cơ "thu hoạch trước, giải mã sau", khi dữ liệu được thu thập từ hiện tại có thể bị giải mã trong tương lai nếu máy tính lượng tử đạt đủ năng lực.

Ông đề xuất lộ trình chuyển đổi giai đoạn 2026-2030, bắt đầu từ kiểm kê toàn bộ tài sản mật mã như chứng thư số, khóa ký, thiết bị HSM; đánh giá rủi ro; thử nghiệm các thuật toán và mô hình triển khai mới. Sau đó từng bước áp dụng trên các hệ thống ưu tiên, thiết lập cơ chế giám sát và xây dựng năng lực làm chủ hệ sinh thái mật mã hậu lượng tử.

Theo các chuyên gia, việc chủ động nghiên cứu, tiếp cận tiêu chuẩn quốc tế và tăng cường hợp tác giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp công nghệ, tổ chức cung cấp dịch vụ chứng thực và cộng đồng chuyên gia sẽ giúp Việt Nam từng bước xây dựng hạ tầng tin cậy số tiệm cận chuẩn mực toàn cầu.

Các đại biểu cũng cho rằng quá trình chuyển đổi sang các tiêu chuẩn mật mã hậu lượng tử sẽ là một hành trình dài hạn. Tuy nhiên, những tổ chức chủ động chuẩn bị ngay từ hôm nay thông qua hiện đại hóa hạ tầng PKI, nâng cao năng lực quản trị tài sản mật mã và phát triển nguồn nhân lực sẽ có lợi thế trong việc bảo vệ dữ liệu, giao dịch điện tử và duy trì niềm tin số trong kỷ nguyên hậu lượng tử.

Có thể bạn quan tâm

Công chức tại Điểm tiếp nhận, phục vụ hành chính công phường Kim Liên hướng dẫn người dân lấy số để thực hiện các thủ tục hành chính. (Ảnh: KHÁNH HUY)

Hà Nội ban hành Bộ chỉ số đánh giá năng lực cạnh tranh cấp sở, ngành và địa phương

UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số 5792/QĐ-UBND phê duyệt Bộ chỉ số và phương pháp đánh giá năng lực cạnh tranh cấp sở, ngành và địa phương (DCCI) trên địa bàn Hà Nội, nhằm nâng cao chất lượng điều hành, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và tăng cường trách nhiệm của các cơ quan nhà nước.

Đối tượng Lê Ngọc Huy (đứng thứ 3 từ trái qua phải) đối tượng đang bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh An Giang ra quyết định truy nã.

Bộ đội Biên phòng tỉnh Ninh Bình bắt giữ đối tượng truy nã trên biển

Ngày 17/10, tại vùng biển tỉnh Ninh Bình, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh tổ chức tuần tra, kiểm soát, bắt giữ Lê Ngọc Huy (sinh ngày 26/12/2008), đối tượng đang bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh An Giang ra quyết định truy nã về các tội: Trộm cắp tài sản; Cố ý gây thương tích và sử dụng trái phép vũ khí quân dụng.

Một góc thành phố Quảng Ninh. (Ảnh: PHƯƠNG TRÀ)

Động lực tăng trưởng mới của thành phố trẻ Quảng Ninh

Với tinh thần gần dân, sát dân, để người dân được hưởng thụ những thành quả phát triển kinh tế-xã hội, thời gian qua, Quảng Ninh đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách, nghị quyết sát với thực tiễn, đời sống Nhân dân, coi đây là động lực tăng trưởng bền vững và phát triển kinh tế-xã hội của thành phố trong giai đoạn mới.

Tổ kiểm tra liên ngành phường Kinh Bắc, Bắc Ninh kiểm tra hoạt động quảng cáo ngoài trời. (Ảnh: TT)

Chấn chỉnh quảng cáo ngoài trời, góp phần xây dựng đô thị Bắc Ninh sạch đẹp, văn minh

Hoạt động quảng cáo ngoài trời tại Bắc Ninh ngày càng đa dạng, gắn với sự phát triển của thương mại, dịch vụ và quá trình đô thị hóa. Điều này đòi hỏi công tác quản lý phải theo kịp thực tiễn, tạo điều kiện cho hoạt động kinh doanh hợp pháp, bảo đảm trật tự, xây dựng nếp sống văn minh thương mại và đô thị văn minh.

Quang cảnh buổi làm việc. (Ảnh: TT)

Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào thăm và làm việc tại thành phố Bắc Ninh

Sáng 16/10, tại trụ sở Ủy ban nhân dân phường Kinh Bắc, thành phố Bắc Ninh, Đoàn đại biểu cấp cao Đảng Nhân dân Cách mạng Lào do đồng chí Vilay Lakhamphong, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào làm Trưởng đoàn, đến thăm và làm việc tại thành phố Bắc Ninh.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh Nguyễn Chinh)

Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình khảo sát tình hình thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội năm 2026

Nhằm đánh giá kết quả đạt được và khó khăn trong thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội ở cơ sở, nhất là khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Ngày 15/10, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình đã khảo sát tình hình thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội năm 2026 tại các xã Bình Sơn, Cúc Phương.

Các đại biểu, giảng viên và sinh viên chụp ảnh lưu niệm tại chương trình. (Ảnh: TQ)

Đổi mới hoạt động lớp học, nâng cao năng lực giao tiếp tiếng Anh

Chương trình chuyên đề “Phát triển sự tự tin khi nói tiếng Anh: Các hoạt động thực tiễn trong lớp học dành cho giáo viên tiếng Anh” nhằm tạo cơ hội trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy và tiếp cận các phương pháp dạy học tiếng Anh hiện đại, hướng tới nâng cao năng lực giao tiếp cho người học.

Ca sĩ Lynklee biểu diễn tại show "Tán Đa" số 2. (Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Show “Tán Đa” số 2 tạo hiệu ứng tốt trên mạng xã hội

Diễn ra lần thứ hai, vào tối 10/10 tại khuôn viên Báo Nhân Dân hướng Hồ Hoàn Kiếm, trụ sở số 71 Hàng Trống, Hà Nội, chương trình âm nhạc “Tán Đa” đã tạo những hiệu ứng đáng kể trên mạng xã hội, với những gương mặt nghệ sĩ rất mới.

Khu trưng bày các sản phẩm chuyển đổi số của thành phố Hà Nội tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam (xã Đông Anh, Hà Nội).

Bắt đầu từ những việc người dân cần

Từ phản ánh về vệ sinh môi trường, tra cứu nguồn gốc bữa ăn học đường đến thực hiện thủ tục hành chính, nhiều địa phương đang ứng dụng công nghệ để giải quyết những việc người dân cần. Hiệu quả của các mô hình gắn với quy trình thuận tiện, trách nhiệm xử lý rõ ràng và sự hỗ trợ để người dân sử dụng được dịch vụ số.

Famtrip “Theo dấu chân MV Bắc Bling” thu hút sự tham gia của nhiều đại diện doanh nghiệp lữ hành, truyền thông. (Ảnh: HỒ HẠ)

Nối mạch di sản Kinh Bắc, mở lối du lịch liên vùng

Ngày 13/10, famtrip khảo sát sản phẩm du lịch “Theo dấu chân MV Bắc Bling” đã đưa đại diện các doanh nghiệp lữ hành, truyền thông đến với nhiều điểm đến di sản, làng nghề tiêu biểu của Bắc Ninh, góp phần mở ra hướng khai thác các giá trị văn hóa bản địa gắn với xây dựng sản phẩm du lịch liên vùng.