Chia sẻ kinh nghiệm về bảo quản tài liệu mộc bản tại các nước châu Á

NDĐT- Sáng 11-11, tại TP Đà Lạt (Lâm Đồng), Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước (Bộ Nội vụ) phối hợp Hiệp hội Mộc bản quốc tế, tổ chức tọa đàm quốc tế “Chia sẻ kinh nghiệm về công tác bảo quản tài liệu mộc bản tại các nước châu Á”.

Mộc bản triều Nguyễn đang được bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV.
Mộc bản triều Nguyễn đang được bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV.

Hơn 40 nhà nghiên cứu đến từ Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á-Thái Bình Dương, trung tâm di sản tư liệu, bảo tàng, viện nghiên cứu, trường đại học các nước Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản và Việt Nam tham dự.

Hơn 20 tham luận tại hội thảo tập trung các nội dung cơ bản, như: Thực trạng bảo quản các khối tài liệu mộc bản và cách bảo quản, những giải pháp bảo quản mộc bản trên cơ sở nghiên cứu về gỗ, lý luận về bảo quản mộc bản và giới thiệu một số khối tài liệu mộc bản tiêu biểu.

Cụ thể, một số tham luận như: “Bảo quản các di sản tư liệu mộc bản ở Việt Nam - nhìn từ góc độ quản trị rủi ro” của PGS, TS Vũ Thị Phụng; “Điều kiện môi trường bảo quản tài liệu Mộc bản Triều Nguyễn” của TS Vũ Mạnh Tường và GS, TS Phạm Văn Chương; “Mộc bản chùa Vĩnh Nghiêm và chùa Bổ Đà - Khuyết tật trên mộc bản và giải pháp khắc phục” của PGS, TS Nguyễn Thị Bích Ngọc; “Những giải pháp khắc phục tình trạng nứt vỡ của Mộc bản Triều Nguyễn” của TS Nguyễn Trọng Kiên; “Thực trạng mộc bản Nhật Bản, xử lý tài liệu trước khi số hóa và tu bổ, phục chế” của PGS, TS Takaaki Kaneko; “Bảo vệ, bảo quản và phát huy mộc bản cổ tại Bảo tàng ván khắc in Dương Châu - Trung Quốc” của tác giả Trang Chí Quân, Vương Tiêu Tiêu; “Chiến lược và sứ mệnh của công tác hợp tác quốc tế trong việc bảo quản di sản tư liệu” của tác giả Kim Kwi Bae,…

Mộc bản là loại hình tài liệu đặc biệt quý hiếm, chỉ có tại một số nước, như Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc, Việt Nam và một số nước khác thuộc khu vực châu Á, phản ánh đặc trưng lịch sử, văn hóa của mỗi quốc gia, dân tộc. Ở Việt Nam, có ba tư liệu mộc bản đã được công nhận Di sản tư liệu thuộc Chương trình Ký ức thế giới của UNESCO, gồm “Mộc bản triều Nguyễn” (2009), hiện đang bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV; “Mộc bản chùa Vĩnh Nghiêm” (2012), do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Giang quản lý; “Mộc bản Trường học Phúc Giang” (2016), thuộc sở hữu của dòng họ Nguyễn Huy tại Hà Tĩnh.

Tại tọa đàm, Phó Cục trưởng Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước Nguyễn Thị Nga cho rằng, trước những thách thức của thời gian và xuất phát từ nhiều nguyên nhân khách quan, chủ quan, mộc bản ở các nước và Việt Nam đều gặp phải những vấn đề về tình trạng vật lý, nếu không có những biện pháp kịp thời, sẽ gây những hư hỏng khó có thể khắc phục. Tại Việt Nam, thời gian qua, Chính phủ đả dành nhiều quan tâm cho ngành lưu trữ để bảo quản an toàn và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ, tài liệu mộc bản.

Lịch sử hình thành tài liệu mộc bản cách đây hàng trăm năm, bảo quản trong nhiều điều kiện khác nhau, tài liệu mộc bản đang ngày một xuống cấp về chất lượng và tình trạng vật lý. Qua tọa đàm, các tác giả đều nhận thức và đánh giá cao vai trò của tài liệu mộc bản trong lịch sử và hiện tại. Đồng thời, nhấn mạnh sự cần thiết cần nghiên cứu các biện pháp, nhằm bảo quản lâu dài khối tài liệu mộc bản cho hôm nay và mai sau.

Trong khuôn khổ chương trình, sáng 12-11, tại TP Đà Lạt, các đại biểu tham quan và thảo luận về Mộc bản triều Nguyễn tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV.

Có thể bạn quan tâm

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.