Tin tức Sản phẩm Câu chuyện phát triển Multimedia Hỏi/Đáp

Y tế

Chỉ 6% người chết não hiến tạng: Làm gì để tăng nguồn tạng hiến từ người chết não?

Trên thế giới, có khoảng 90% ca ghép tạng từ người hiến chết não. Trong khi tại Việt Nam, con số này chỉ 6%. Ước tính, trung bình, mỗi ngày có khoảng 36 người phải giã từ cuộc sống vì không được ghép tạng. 
Các bác sĩ lấy tạng hiến từ người cho chết não.
Các bác sĩ lấy tạng hiến từ người cho chết não.

Đẩy mạnh truyền thông về hiến tặng mô, tạng

Trên hành trình đưa anh L.V.H từ Thành phố Hồ Chí Minh về quê Nghệ An để trút hơi thở cuối cùng, người nhà anh đã quyết định hiến tặng mô, tạng của anh. Để kịp hồi sức cho mô, tạng của anh H., Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người đã liên hệ các y, bác sĩ tại Bệnh viện Trung ương Huế để đưa anh về bệnh viện hồi sức, lấy tạng của anh H. kịp thời.

Mô tạng của anh lấy được bao gồm: Thận, phổi, giác mạc ghép tại Bệnh viện Trung ương Huế, gan được ghép tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức. Câu chuyện của anh H. đã lan tỏa giá trị tốt đẹp của việc cho đi là còn mãi vào ngày 4/8 vừa qua.

Tuy nhiên, số người chết não qua đời hiến tạng tại Việt Nam còn rất nhỏ nhoi, trong khi đó, 94% là nguồn tạng hiến từ người cho sống.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đồng Văn Hệ, Phó Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, Giám đốc Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người, thế giới thực hiện ca ghép tạng đầu tiên vào năm 1954 và 30 năm sau, ghép tạng thành phương pháp điều trị hiệu quả và được sử dụng ở nhiều nước trên thế giới.

Khi kỹ thuật ghép tạng phổ biến, thiếu tạng là vấn đề lớn trên toàn thế giới nhưng thế giới không ủng hộ việc hiến tạng từ người cho sống.

“30 năm qua, thế giới đã đẩy mạnh truyền thông và triển khai nhiều biện pháp, chương trình truyền thông để tăng nguồn hiến tạng từ người chết não, người chết tim. Đến nay, ở nước phát triển, tỷ lệ ghép tạng như ghép thận, gan, tim.. hơn 90% là tạng hiến từ người chết não hoặc người hiến chết tim. Việt Nam chỉ có 6% tạng hiến từ người chết não, chết tim, còn lại hơn 90% từ người cho sống”, Phó Giáo sư Hệ cho hay.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đồng Văn Hệ.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đồng Văn Hệ.

Với con số hiến tạng từ người cho chết não còn rất hạn chế, Giám đốc Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người cho hay, có nhiều vấn đề bất cập trong vận động người dân hiến tặng mô, tạng tại Việt Nam.

“Tôi nghĩ, những cán bộ y tế cũng chưa dành nhiều thời gian quan tâm đến việc vận động gia đình người chết não hiến tạng. Việt Nam có hơn 1.500 cơ sở y tế, nhưng không phải cơ sở nào cũng đủ khả năng để chẩn đoán nguy cơ chết não của người bệnh.

Việt Nam còn là nước thiếu nhiều nguồn lực đầu tư về y tế nên có nhiều mặt bệnh cần được ưu tiên, quan tâm đầu tư hơn so với lấy, ghép mô, tạng.

Bên cạnh đó, trong đời sống tâm linh người Việt vẫn quan trọng chết phải toàn thây, nên khi tuyên truyền với người dân về hiến tạng khi chết não, họ có rất nhiều tâm tư, băn khoăn”, Phó Giáo sư Hệ cho hay.

Dẫn chứng so sánh ở thế giới, Phó Giáo sư Hệ cho biết, Hàn Quốc có khoảng 50 triệu dân, mỗi năm ghép tạng khoảng 5.000 ca. Nhưng tại nước này, trung bình mỗi ngày có 6 người chết vì không có tạng ghép.

Trong khi đó, ở Việt Nam, trong suốt 30 năm, chỉ ghép được 7.000 ca. Năm 2022 Việt Nam lập kỷ lục khi ghép tạng được hơn 1.000 ca.

“Nếu Việt Nam có mô hình bệnh tật giống như Hàn Quốc thì theo tỷ lệ đó, chúng tôi dự đoán có khoảng 36 người chết mỗi ngày vì không được ghép tạng. Hiện trong danh sách chờ ghép quốc gia đang có 5.000 ca đang chờ ghép nhưng đấy chỉ là con số rất nhỏ so với thực tế”, ông Hệ cho hay.

Cần 1.500 bệnh viện vào cuộc vận động người dân hiến tặng mô, tạng sau khi qua đời

Việt Nam hiện có 25 cơ sở y tế ghép tạng. Trình độ ghép tạng, chăm sóc người ghép ở Việt Nam không thua kém các nước trong khu vực. Hiện giá trị của hiến tạng cứu sống nhiều người đã được truyền thông lan tỏa nhiều thời gian qua, người dân cũng hiểu về giá trị nhân văn của việc cho đi là còn mãi, nhưng biến suy nghĩ của người dân thành hành động hiến tạng thì còn nhiều thách thức vì những rào cản của gia đình, của tâm lý.

Học tập mô hình vận động hiến tạng của Tây Ban Nha, Mỹ và 2 quốc gia và vùng lãnh thổ trong khu vực là Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc), Giám đốc Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người chia sẻ, tới đây, trung tâm sẽ tổ chức các hội nghị truyền thông vận động người dân hiến tặng mô, tạng sau khi qua đời.

Đến nay, Bộ Y tế đã có nhiều văn bản cụ thể, trong đó có yêu cầu các bệnh viện phải có Hội đồng chẩn đoán chết não và gần đây nhất là Bộ Y tế có văn bản gửi cơ sở y tế trực thuộc Sở Y tế tỉnh, thành phố có đầu mối báo cáo Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia về tình trạng bệnh nhân chết não tiềm năng và bệnh nhân chết não tại cơ sở y tế.

Phó Giáo sư Đồng Văn Hệ bày tỏ, Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người cần có sự phối hợp của các cơ sở y tế trong chủ động phát hiện nguồn chết não tiềm năng, truyền thông cho tất cả người nhà bệnh nhân.

Với 2 văn bản cụ thể Bộ Y tế mới ban hành, tới đây, Trung tâm sẽ có những hành động quyết liệt hơn, cụ thể hơn, chi tiết hơn và chắc chắn hiệu quả hơn trong việc vận động người dân hiến tạng sau khi chết não.

“Một người chết não có thể hiến tạng cứu sống 8 người khác và một người chết não có thể giúp cải thiện cuộc sống cho 75-100 người khác. Chúng tôi mong muốn 1.500 bệnh viện trong toàn quốc cùng đồng lòng với chúng tôi. Bên cạnh đó, chúng tôi cho rằng cần phải mở rộng truyền thông ngay từ trường phổ thông, các hội nhóm để giới trẻ, người dân hiểu hơn về việc hiến tặng mô, tạng. Với nhiều biện pháp đồng bộ, chắc chắn sẽ có tín hiệu tích cực trong con số hiến tạng từ người cho chết não”, Phó Giáo sư Hệ bày tỏ.

Ông cũng hy vọng, vào năm 2024, Luật Hiến ghép mô, tạng (có hiệu lực từ năm 2017) sẽ có những sửa đổi cho phù hợp với thực tiễn.

Trung tâm cũng sẽ tiếp tục có ý kiến với Bộ Y tế, đề xuất Bảo hiểm xã hội Việt Nam chi trả cho người dân trong phẫu thuật ghép, hiến mô, tạng, để mọi người dân, dù hoàn cảnh khó khăn vẫn có cơ hội được ghép tạng, kéo dài sự sống. Các hoạt động chẩn đoán chết não, hồi sức, lấy tạng, vận chuyển, bảo quản cần được bảo hiểm xã hội chi trả.

Nhân kỷ niệm Ngày Hiến tạng thế giới 13/8/2023, Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp phối hợp Hội vận động hiến tặng mô, tạng Việt Nam và Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia tổ chức lễ phát động phong trào đăng ký hiến tặng mô, hiến mô tạng tại thành phố Hải Phòng và tri ân người hiến tặng mô, tạng.

THIÊN LAM - XUÂN SƠN

Tin liên quan

ghép tạng hiến tặng mô tạng Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức Phó Giáo sư Tiến sĩ Đồng Văn Hệ hiến tạng

Có thể bạn quan tâm

Nhân viên y tế nhập liệu hồ sơ sức khỏe điện tử cho người dân.

Tây Ninh đẩy mạnh số hóa, thu hút nhân lực y tế

Ngày 4/5, Sở Y tế tỉnh Tây Ninh thông tin, tính đến hết quý I/2026, toàn tỉnh đã tạo lập hồ sơ sức khỏe điện tử cho gần 3,1 triệu người, đạt tỷ lệ 96,94%, vượt xa mục tiêu đề ra. Song song đó, bệnh án điện tử đã được triển khai tại 4 bệnh viện, giúp giảm thiểu giấy tờ, nâng cao khả năng lưu trữ và chia sẻ dữ liệu y tế.

[Video] Sự thật về nhịn ăn trước khi chụp CT

[Video] Sự thật về nhịn ăn trước khi chụp CT

Liệu có cần nhịn ăn tuyệt đối trước khi chẩn đoán hình ảnh hay có khung giờ nào là tốt nhất để chụp chiếu hiệu quả tốt nhất? Hãy cùng nghe tư vấn từ Bác sĩ để giải đáp cho thắc mắc này.

Hình ảnh bệnh nhân trước và sau điều trị.

Ung thư biểu mô tế bào đáy tái phát liên tiếp, lời cảnh báo từ bác sĩ

Ung thư biểu mô tế bào đáy (BCC) – loại ung thư da phổ biến nhất – thường có tiên lượng tốt nhưng không hề “vô hại” như nhiều người nghĩ. Trường hợp một bệnh nhân gần 60 tuổi phải phẫu thuật tới 3 lần do tái phát liên tiếp cho thấy tính chất xâm lấn âm thầm, ranh giới khó kiểm soát của bệnh, đặc biệt ở vùng mặt nguy cơ cao.

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

PlasmaMed - Dấu ấn sản phẩm Thương hiệu quốc gia từ khát vọng làm chủ công nghệ y sinh

Trong bối cảnh ngành y tế Việt Nam đứng trước yêu cầu đổi mới về công nghệ và nâng cao chất lượng điều trị, việc xuất hiện những sản phẩm “Make in Vietnam” mang hàm lượng khoa học cao không chỉ góp phần cải thiện hiệu quả chăm sóc sức khỏe mà còn khẳng định năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ của doanh nghiệp trong nước.

Tiến sĩ, bác sĩ Cao Việt Tùng thực hiện thay van động mạch phổi qua da cho bé L.V với sự tư vấn của chuyên gia Hàn Quốc.

Tránh “cưa xương ức” lần hai, bé 14 tuổi được thay van tim qua da chỉ trong 2 giờ

13 năm sau ca phẫu thuật điều trị tứ chứng Fallot, van động mạch phổi dần suy giảm theo quy luật tự nhiên của cơ thể, khiến bé gái đứng trước nguy cơ phải cưa xương ức để thay van lần hai. Tuy nhiên, nhờ kỹ thuật tiên tiến thay van động mạch phổi qua da, em đã có thể tránh được cuộc đại phẫu thêm một lần nữa.

Quang cảnh hội nghị chiều 28/4 nhằm tháo gỡ khó khăn cho "phòng tuyến" y tế cơ sở trên địa bàn tỉnh Cà Mau.

Cà Mau nhận diện để gỡ khó cho tuyến y tế cơ sở

Kể từ khi chính thức thu gọn từ 164 xuống còn 64 đơn vị (sau hợp nhất tỉnh), hệ thống y tế cơ sở tại Cà Mau đối mặt với không ít khó khăn, nhất là thiếu hụt lãnh đạo, biên chế chuyên môn, cùng hạ tầng chắp vá... Đây là những điểm nghẽn được lãnh đạo Cà Mau nhận diện để sớm khơi thông.

Dự phòng chủ động RSV góp phần ổn định sức khỏe, cải thiện chất lượng sống. Ảnh: Shutterstock

Nhiễm trùng do RSV dễ tiến triển nặng ở người lớn mắc phổi tắc nghẽn mạn tính: Giải pháp nào để kiểm soát?

Theo Bộ Y tế, gần 10% dân số Việt Nam “sống chung” với bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) - nguyên nhân gây tử vong đứng thứ 4 trên toàn thế giới vào năm 2021. Nguy hiểm hơn, bệnh nhân COPD có nguy cơ cao mắc bệnh do virus hợp bào hô hấp (RSV) và có thể dẫn đến các đợt cấp, nhập viện, một số biến chứng khác.