Cần minh bạch trong chọn sách giáo khoa

Hiện tại là thời điểm các trường phổ thông chạy nước rút trong lựa chọn sách giáo khoa cho năm học mới 2024-2025. Làm sao để bảo đảm tính công bằng, quyền lựa chọn của giáo viên một cách thực chất, cũng như bảo đảm sự cạnh tranh lành mạnh giữa các nhà xuất bản... vẫn gây nhiều băn khoăn.
Một tiết học thử nghiệm sách giáo khoa mới cấp Trung học cơ sở ở huyện Ba Vì (Hà Nội).
Một tiết học thử nghiệm sách giáo khoa mới cấp Trung học cơ sở ở huyện Ba Vì (Hà Nội).

NĂM học 2024-2025 là năm học "hoàn chỉnh" sách giáo khoa theo chương trình đổi mới giáo dục phổ thông 2018. Thời điểm này, các nhà xuất bản cũng đã giới thiệu sách giáo khoa mới cuối các cấp: lớp 5, lớp 9 và lớp 12 cho năm học mới tới hầu hết giáo viên, trường học. Đặc biệt, đây cũng là năm đầu tiên, giáo viên được "trả lại" quyền lựa chọn sách giáo khoa theo Thông tư số 27/2023/TT-BGDĐT ngày 28/12/2023 của Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định việc lựa chọn sách giáo khoa trong cơ sở giáo dục phổ thông.

Nhìn lại lộ trình: Thay sách giáo khoa lớp 1 từ năm học 2020-2021 - năm học đầu tiên thực hiện đổi mới chương trình, sách giáo khoa, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã giao các trường chủ động lựa chọn sách để dạy học. Sang đến năm học 2021-2022, quyền này được giao cho Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố với không ít hệ lụy, bất cập như báo chí đã phản ánh. Nhằm kịp thời điều chỉnh những điểm bất hợp lý, từ năm học tới, quyền lựa chọn sách lại thuộc về giáo viên và nhà trường.

Theo đó, mỗi trường học sẽ thành lập Hội đồng lựa chọn sách giáo khoa, toàn bộ giáo viên các môn học được tham gia.

Ở nội dung này, ông Phạm Quốc Toản, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, cho biết, trong các đợt giới thiệu sách giáo khoa, đơn vị đã lưu ý những nội dung, nguyên tắc cơ bản để chọn sách. Đó là bảo đảm nguyên tắc dân chủ, khách quan, công khai, minh bạch, vì quyền lợi học sinh, phù hợp đặc điểm kinh tế-xã hội của địa phương và điều kiện dạy, học của từng trường.

Điểm đặc biệt, năm học 2024-2025 là năm cuối trong lộ trình thực hiện chương trình đổi mới đối với các khối lớp cuối cấp ở cả ba bậc học. Năm nay, giáo viên được trao quyền bỏ phiếu lựa chọn sách trên cơ sở nghiên cứu, nhận xét đánh giá các sách giáo khoa trong danh mục đã được phê duyệt. Hiệu trưởng nhà trường được trao quyền thành lập hội đồng lựa chọn sách để đưa vào giảng dạy ở đơn vị mình.

Cũng theo lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, đến nay, thành phố đã hoàn thành việc giới thiệu sách giáo khoa mới lớp 5, lớp 9 và lớp 12 cho hơn 55.000 cán bộ, giáo viên. Đây là đội ngũ dự kiến sẽ dạy các lớp cuối cấp trong năm học tới. Ở nhiều địa phương khác, công tác giới thiệu sách giáo khoa mới cũng đã và đang được thực hiện theo quy định.

Nhìn lại thực trạng đã diễn ra ở những năm học trước, tại nhiều tỉnh, thành phố, vì các lý do khác nhau, cả tỉnh/thành phố chỉ chọn một quyển sách của một bộ cho mỗi môn học, thậm chí chỉ chọn một bộ sách của một nhà xuất bản cho hầu hết các môn học. Trong khi trên thị trường đang có tới ba bộ sách của các nhà xuất bản, đơn vị ấn hành được Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt.

Theo nhận định của các chuyên gia, đây là việc làm không đúng với tinh thần "có một số sách giáo khoa cho mỗi môn học" tại Nghị quyết số 88/2014/QH13 ngày 28/11/2014 của Quốc hội về đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông. Thực trạng này như báo chí đã phản ánh, từng xảy ra ở các địa phương: Vĩnh Long, Đồng Tháp, Tiền Giang, Bình Thuận, Ninh Thuận, Bình Dương, Cần Thơ, Kiên Giang, Phú Thọ, Thanh Hóa, Nghệ An, Bắc Kạn, Quảng Nam, Quảng Bình, Quảng Ngãi,…

Tại Thủ đô Hà Nội, một số giáo viên dạy tiểu học thắc mắc: Năm học trước (2022-2023), sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 2 bộ Cánh Diều của Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh đã không được Sở Giáo dục và Đào tạo đưa vào danh mục giới thiệu lựa chọn trên địa bàn. Trong khi trước đó học sinh lớp 1 đã được học bộ sách này. Việc "bỏ cách" như vậy đã khiến nhiều giáo viên lớp 2, lớp 3 lúng túng.

Một số chuyên gia giáo dục phân tích, nếu chỉ lựa chọn một bộ sách giáo khoa để giảng dạy sẽ hạn chế sự lựa chọn của giáo viên và người học, ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục. Trong khi theo tinh thần Nghị quyết số 88/2014/QH13 của Quốc hội, việc sử dụng các bộ sách giáo khoa khác nhau trong quá trình học, sẽ làm phong phú tài liệu dạy và học cho giáo viên và học sinh, vì ngữ liệu có thể khác nhau nhưng đều dựa vào khung chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành. Điều này còn giúp các học sinh khi chuyển vùng, chuyển địa phương không bị bỡ ngỡ đối với các loại sách.

Một trong những điểm mới quy định tại Thông tư số 27/2023/TT-BGDĐT là các quy định nhằm hướng tới tăng cường vai trò của cơ sở giáo dục trong lựa chọn sách giáo khoa, với ba nguyên tắc, hai tiêu chí gồm:

Thứ nhất, lựa chọn sách giáo khoa trong danh mục sách đã được Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo phê duyệt để sử dụng ổn định trong cơ sở giáo dục phổ thông. Thứ hai, mỗi môn học, hoạt động giáo dục được thực hiện trong cơ sở giáo dục phổ thông ở mỗi khối lớp lựa chọn một sách giáo khoa. Thứ ba, việc lựa chọn sách giáo khoa bảo đảm thực hiện dân chủ, khách quan, công khai, minh bạch.

Hai tiêu chí lựa chọn sách giáo khoa gồm: Phù hợp đặc điểm kinh tế-xã hội của địa phương và phù hợp với điều kiện tổ chức dạy-học tại cơ sở giáo dục phổ thông.

Vấn đề này, đại biểu Quốc hội Hồ Thị Minh (tỉnh Quảng Trị) bày tỏ lo ngại: "Nếu địa phương chỉ chọn một bộ sách giáo khoa hay chỉ chọn mỗi môn học một cuốn sách của một bộ thì sẽ quay lại tình trạng độc quyền sách giáo khoa như trước". Để thực hiện tốt các quy định mới, bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng của cả người dạy và người học, thiết nghĩ, Bộ Giáo dục và Đào tạo cần sớm tiến hành thanh tra, kiểm tra, rà soát, giám sát những địa phương, đơn vị có dấu hiệu lựa chọn sách giáo khoa thiếu dân chủ, áp đặt, định hướng giáo viên, đi ngược lại quy định trong Thông tư số 27/2023/TT-BGDĐT.

Có thể bạn quan tâm

Các đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tham dự Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách lần thứ nhất, nhiệm kỳ khóa XVI, tại Hà Nội trong ngày 28-29/9. Ảnh: Hương Giang

Thiết lập quy chuẩn cho nền lập pháp kỷ luật, thực chất

Không chỉ là bước chuẩn bị quan trọng cho 17 dự án luật trước khi trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI (dự kiến diễn ra vào trung tuần tháng 10), Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách lần thứ nhất, nhiệm kỳ khóa XVI đã gợi mở và thống nhất phương thức lập pháp cho cả nhiệm kỳ. Đó là “không lấy số lượng luật làm thước đo”, mà lấy chất lượng chính sách và khả năng đi vào cuộc sống làm điểm đến.

Đại biểu thăm Trung tâm Khoa học công nghệ Viettel. Ảnh: Kiều Hoa

Từ “động lực bổ trợ” đến “động lực chủ yếu, trực tiếp”

Chiều 28/9, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã chủ trì phiên họp của Ban Chỉ đạo. Tại đây, Thủ tướng nhấn mạnh: Khoa học-công nghệ (KHCN), Đổi mới sáng tạo (ĐMST), Chuyển đổi số (CĐS) không còn là “động lực bổ trợ”, mà phải trở thành “động lực chủ yếu, trực tiếp”, đo đếm được bằng kết quả tăng trưởng, nhất là đóng góp trực tiếp cho tăng năng suất, tăng năng lực cạnh tranh của nền kinh tế”...

Các đại biểu dự Lễ giới thiệu cuốn sách "Hoa vườn Bác" do Liên Chi hội Nhà báo Báo Nhân Dân tổ chức trong khuôn khổ Hội Báo toàn quốc năm 2026 tại TP Hải Phòng.

“Thực hành theo Bác” được đo bằng kết quả

Ngày 15/9/2026, Ban Bí thư ban hành Kế hoạch số 09-KH/TW nhằm triển khai Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới”.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu tại Phiên thảo luận chung cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc Khóa 81. Ảnh: Thống Nhất

Việt Nam luôn lựa chọn hòa bình, hợp tác và phát triển

Từ ngày 20 đến 25/9, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc Khóa 81, hoạt động song phương tại Hoa Kỳ và thăm cấp Nhà nước tới Canada. Chuyến công tác khẳng định mạnh mẽ thông điệp về một Việt Nam chủ động hội nhập, hợp tác quốc tế, đóng góp tích cực và hiệu quả cho mục tiêu hòa bình và phát triển của thế giới.

Việc sửa đổi Luật Đất đai 2024 góp phần vào quá trình tạo dựng không gian phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh trong mối liên kết chặt chẽ với các vùng lân cận.

Tốc độ phải đồng hành cùng chiến lược và chất lượng

Ngay sau khi khép lại kỳ họp không thường lệ thứ nhất của Quốc hội, guồng quay chuẩn bị cho kỳ họp tiếp theo đã được kích hoạt với tinh thần khẩn trương cao độ. Tại kỳ họp tới, chính thức khai mạc chỉ sau hơn một tháng nữa, Quốc hội dự kiến xem xét, quyết định khoảng 60 nội dung quan trọng, trong đó có 41 dự án luật và nghị quyết. Không loại trừ khả năng sẽ có một số dự án tiếp tục được bổ sung vào nghị trình, khi chuẩn bị đủ hồ sơ.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân với Chủ tịch Đảng Nước Nga Thống nhất, Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Liên bang Nga Dmitry Medvedev và Phu nhân. Ảnh: Thống Nhất

Khắc sâu thêm tình hữu nghị thủy chung, đặc biệt Việt Nam - Liên bang Nga

Vào lúc 14 giờ 25 phút ngày 7/9 (theo giờ địa phương), chuyến chuyên cơ chở Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn Đại biểu cấp cao Việt Nam đã hạ cánh xuống Sân bay quốc tế Vnukovo, thủ đô Moskva, bắt đầu thăm cấp Nhà nước Liên bang Nga từ ngày 7-9/9, theo lời mời của Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin.

Được thiết kế theo hướng “luật khung”, Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) chỉ quy định các nguyên tắc chung mang tính định hướng, chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại.

Đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới

Dự kiến được trình Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI, diễn ra vào tháng 10 tới, Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) được đánh giá đã bao trùm đầy đủ các nhóm vấn đề trọng tâm theo tinh thần Nghị quyết số 21-NQ/TW về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan. Dự thảo cũng đã đưa ra một số cách tiếp cận mới về quản lý, sử dụng nguồn lực này.

Công an xã Mường Nhé (Điện Biên) luôn bên cạnh hỗ trợ người dân. Ảnh: Thành Đạt

Bức tường thành vững chãi che chắn dòng bình yên

Với truyền thống vẻ vang 81 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, lực lượng Công an nhân dân luôn nêu cao truyền thống và lan tỏa mạnh mẽ, kết tinh ở những sản phẩm, kết quả rất cụ thể, được Đảng, Nhà nước, các ban, bộ, ngành, địa phương ghi nhận, đánh giá cao, Nhân dân đồng tình, ủng hộ.

Cán bộ, nhân viên Đại sứ quán, cộng đồng người Việt Nam tại Australia đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Ảnh: Thống Nhất

Nâng tầm quan hệ với các đối tác Nam Thái Bình Dương

Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Australia và New Zealand (từ ngày 9 đến 14/8) có ý nghĩa đặc biệt, đánh dấu lần đầu tiên một Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam thăm hai quốc gia Nam Thái Bình Dương. Chuyến thăm tiếp thêm động lực mạnh mẽ, góp phần đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam với Australia và New Zeland lên tầm cao mới, với dư địa hợp tác rộng mở.

Buổi phát động chương trình xét tôn vinh và trao tặng danh hiệu “Doanh nhân Việt Nam tiêu biểu - Cúp Thánh Gióng” năm 2026 do VCCI tổ chức tại Hà Nội, ngày 11/8.

Góp phần xây dựng đội ngũ doanh nhân Việt Nam lớn mạnh

Với kỳ vọng góp phần xây dựng đội ngũ doanh nhân Việt Nam lớn mạnh, có năng lực cạnh tranh quốc tế, lan tỏa văn hóa kinh doanh và khơi dậy khát vọng cống hiến, đóng góp vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững của đất nước, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã phát động chương trình xét tôn vinh và trao tặng danh hiệu “Doanh nhân Việt Nam tiêu biểu - Cúp Thánh Gióng” năm 2026.

Ngành Tuyên giáo và Dân vận đã chủ động tham mưu triển khai hiệu quả việc nghiên cứu, quán triệt các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị.

Khẳng định vai trò cầu nối giữa Đảng với Nhân dân

Quán triệt sâu sắc phương châm “đi trước mở đường, đi cùng thực hiện, đi sau tổng kết”, tiếp tục khẳng định vai trò cầu nối giữa Đảng với Nhân dân, mọi hoạt động của ngành Tuyên giáo và Dân vận đã và sẽ luôn hướng tới mục tiêu cao nhất là củng cố, bồi đắp niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, chế độ. Đây cũng là nền tảng tạo nên “thế trận lòng dân”, là nguồn lực nội sinh quan trọng cho sự nghiệp phát triển đất nước.

Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV diễn ra tại Hà Nội, từ ngày 20/7 đến hết ngày 24/7/2026. Ảnh: Hương Giang

Thể chế hóa tư duy chiến lược trong bảo vệ, phát triển đất nước

Những định hướng được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu tại Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV tiếp tục khẳng định tư duy nhất quán của Đảng về kết hợp chặt chẽ giữa phát triển và bảo vệ Tổ quốc, giữa xây dựng tiềm lực quốc gia với chủ động phòng ngừa các nguy cơ từ sớm, từ xa, theo hướng nâng cao sức chống chịu và bảo vệ vững chắc đất nước.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên phát biểu chỉ đạo tại Phiên họp thẩm tra sơ bộ Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 Luật do Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội tổ chức. Ảnh: Hương Nguyên

Chuyển sang “hậu kiểm” phải thực chất và hiệu quả

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 Luật dự kiến được trình Quốc hội xem xét tại phiên họp không thường lệ diễn ra vào tháng 8 tới. Dự luật này đóng vai trò quan trọng trong việc xử lý những vướng mắc cấp bách trong thực tiễn và góp phần hoàn thiện thể chế, thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.

Đô thị lớn đã kiến tạo cho con người một không gian sống tốt hơn, thì ngược lại, người dân cũng cần tự “nâng cấp” chính mình để phù hợp với đời sống văn minh, hiện đại.

Cư dân siêu đô thị

Nhóm cư dân của chung cư tôi ở có gần 1.000 thành viên. Tài khoản Zalo của nhóm không ngày nào không có hàng chục phản ánh về lối sống chưa chuẩn mực của một số cư dân: Vòi nước công cộng ở vườn hoa không khóa, rác bỏ không đúng nơi quy định, thú cưng đi dạo không rọ mõm... và, thậm chí, bã kẹo cao-su dính trên máy tập. Hành trình xây dựng tác phong sinh hoạt văn minh phù hợp với đô thị lớn, hiện đại vẫn còn khá gập ghềnh.

Sáng 7/7/2026, khai mạc Tuần lễ Kinh tế - Tài chính - Công nghệ Đà Nẵng 2026 và Hội nghị Đối thoại chính sách cấp cao với chủ đề “Mô hình tăng trưởng mới - Đổi mới sáng tạo - Thành phố toàn cầu”. Ảnh: TTXVN

Biến uy tín quốc tế thành động lực phát triển

Ban Chỉ đạo Trung ương về đối ngoại và hội nhập quốc tế vừa họp Phiên thứ nhất, do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì, chính thức khởi động cơ chế mới, thống nhất phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều phối và tổ chức thực hiện công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới.

Trong suốt 50 năm qua, Thành phố Hồ Chí Minh luôn giữ vai trò trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Ảnh: Đạt Thành

Biểu tượng phát triển năng động, cực đổi mới sáng tạo của Việt Nam trong thế kỷ XXI

Tròn nửa thế kỷ được vinh dự mang tên vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc, Thành phố Hồ Chí Minh đã phát triển bứt phá từ gian khó, khẳng định vị thế đầu tàu kinh tế, cực đổi mới sáng tạo và biểu tượng phát triển năng động của cả nước. Tiếp nối trang sử vẻ vang ấy, thành phố hôm nay mang khát vọng, sứ mệnh về một đô thị toàn cầu, nơi được xác định trở thành biểu tượng phát triển năng động, là đầu tàu dẫn dắt tăng trưởng, cực đổi mới sáng tạo và hội nhập quan trọng của Việt Nam.

Đại hội Đoàn XIII xác lập mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp công tác Đoàn trong nhiệm kỳ mới, trong đó đặc biệt chú trọng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trẻ. Ảnh Thành Đạt

Bước chuyển trong kỷ nguyên mới

Trong hai ngày 24-25/6, tại Thủ đô Hà Nội, Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII, diễn ra với tinh thần hành động: “Bản lĩnh tự cường - Tiên phong sáng tạo - Khát vọng cống hiến Làm chủ tương lai”.

Lễ đón Thủ tướng Lê Minh Hưng đến thành phố Kazan, Cộng hòa Tatarsta, Liên bang Nga bắt đầu chuyến tham dự Hội nghị Cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga. Ảnh: TTXVN

Khẳng định vai trò cầu nối tin cậy

Từ ngày 16 đến 18/6, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Hội nghị cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga, tại thành phố Kazan của Liên bang Nga. Hoạt động đối ngoại quan trọng này gửi đi thông điệp Việt Nam coi trọng quan hệ Đối tác chiến lược ASEAN-Nga, quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác toàn diện Việt Nam-Nga; khẳng định hình ảnh Việt Nam là cầu nối tin cậy trong ASEAN, là bạn bè thủy chung, chân thành của nước Nga.

GS, TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo).

Đổi mới mạnh mẽ để phát triển nguồn nhân lực cho kỷ nguyên mới

Đó là nhấn mạnh của GS, TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo) trong cuộc trò chuyện với Nhân Dân cuối tuần về một số chính sách mới đã và đang triển khai nhằm mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao - theo tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW của Đảng, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước.