Cần chiến lược ứng phó nguy cơ sụt lún

Tinh trạng úng ngập thường xuyên hơn và ngày càng “chìm dần” của Thành phố Hồ Chí Minh đòi hỏi chính quyền địa phương sớm đồng bộ các giải pháp ứng phó kịp thời đi đôi với đầu tư hệ thống giám sát, dự báo, giảm khai thác nước ngầm...
Triều cường năm sau cao hơn năm trước cùng với sụt lún khiến Thành phố Hồ Chí Minh ngập thường xuyên hơn. Ảnh: Như Quỳnh
Triều cường năm sau cao hơn năm trước cùng với sụt lún khiến Thành phố Hồ Chí Minh ngập thường xuyên hơn. Ảnh: Như Quỳnh

Khảo sát của Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA), cũng cho thấy, tình trạng sụt lún đất nền ở Thành phố Hồ Chí Minh diễn ra liên tục từ năm 1990, với độ lún tích lũy đến nay ước tính khoảng 100 cm, tốc độ lún khoảng 2-5 cm/năm. Riêng những khu vực tập trung các công trình thương mại có tốc độ lún khoảng 7-8 cm mỗi năm. Hiện tốc độ lún nền đất tại Thành phố cao gấp hai lần so với nước biển dâng (khoảng 1 cm/năm).

Áp lực sụt lún ngày càng lớn

Thành phố Hồ Chí Minh, xếp thứ hai trong 10 đô thị ven biển trên toàn thế giới về tốc độ “chìm dần” do lún mặt đất. Thực tế này được PGS. TS Huỳnh Quyền, Hiệu trưởng Trường đại học Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh chỉ ra trong một nghiên cứu hồi tháng 4/2024. Chính sự kết hợp giữa sụt lún đất với triều cường và mực nước biển dâng đã gây ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển lâu dài của Thành phố. Đồng thời, cũng gây nhiều thiệt hại về tài sản và ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt của người dân.

Ngoài ra, một nghiên cứu của Trường đại học Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh, dựa trên xử lý chuỗi số liệu từ năm 2006 đến nay, đã xác định được những khu vực có tốc độ sụt lún đất cao và bước đầu tìm ra nguyên nhân gây nên hiện tượng sụt lún tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng bằng sông Cửu Long.

Theo Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Thị Thanh Mỹ, khi tốc độ đô thị hóa trên địa bàn Thành phố ngày càng nhanh thì áp lực sụt lún lại càng lớn. Nhất là hiện nay, nhiều khu dân cư mới xuất hiện, góp phần ảnh hưởng đến tình trạng sụt lún của các khu dân cư chung quanh có từ trước. Trong đó, nhà xây sau có xu hướng cao hơn nhà xây trước cũng sẽ khiến nguy cơ sụt lún trở nên khó lường và diễn biến phức tạp.

Nhằm góp phần xây dựng kế hoạch dài hạn cho công tác ứng phó với biến đổi khí hậu nói chung và triều cường, sụt lún nói riêng trên địa bàn, từ năm 2019, Thành phố đã triển khai dự án “Xác định lại cao độ hệ thống mốc độ cao bị sụt lún trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh”, căn cứ 23 mốc cao độ hạng II do Bộ Tài nguyên và Môi trường cung cấp, để khôi phục, xác định lại giá trị cao độ mới vào hệ thống mốc độ cao hạng IV của Thành phố. Thành phố cũng đã triển khai xây dựng bốn điểm mốc độ cao thế kỷ đặt tại Quận 12, Củ Chi, Cần Giờ và Bình Chánh từ năm 2022 và đặt mục tiêu hoàn thành vào năm 2025.

Lập kế hoạch giảm khai thác nước ngầm

Theo nhìn nhận của các chuyên gia, có bốn nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng sụt lún ở Thành phố, gồm: nền địa chất yếu, mật độ xây dựng cao, hoạt động giao thông và khai thác nước ngầm quá mức.

Khi phát triển dự án nhà, khu phức hợp cao tầng, Thành phố cần đánh giá kỹ lưỡng nhằm giảm tác động đến các khu vực chung quanh và những người yếm thế"- PGS, TS Lê Trung Chơn

PGS, TS Lê Trung Chơn, Viện trưởng Nghiên cứu phát triển bền vững (Thành phố Hồ Chí Minh), dẫn chứng: Các khu dân cư cao tầng dọc đường Nguyễn Hữu Cảnh (quận Bình Thạnh) không gây sụt lún cho chính khu vực đó mà tác động đến các khu chung quanh. Lý do là công trình xây dựng trên kết cấu cứng, khu vực xây công trình bị bê-tông hóa, nước không thấm xuống được nữa, gây ra áp lực nước lỗ rỗng. Hiện tượng này cùng với việc nước mưa chảy tràn ra khu vực chung quanh gây ra tình trạng sụt lún mặt đất.

Nhiều chuyên gia cũng nhận định, hoạt động giao thông tác động không đáng kể đến tình trạng sụt lún ở Thành phố Hồ Chí Minh, ngoại trừ việc trên một số tuyến đường, có nhiều xe tải trọng lớn qua lại thường xuyên, như đường Nguyễn Văn Linh. Song trong tương lai, việc vận hành các tuyến metro sẽ tạo rung chấn, tác động lên nền đất chung quanh, góp phần dẫn đến sụt lún giống như thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc) hiện nay.

PGS, TS Nguyễn Hồng Quân, Viện Kinh tế tuần hoàn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, đề xuất: Thành phố cần gia tăng hạ tầng xanh, không gian chứa nước để thích ứng thay vì chỉ tập trung vào hệ thống thoát nước để chống ngập. Trong các phân khu chức năng, cần bổ sung mảng xanh, gắn kết các công viên, coi đây là một khu vực có chức năng chống ngập. Cần quy định rõ trách nhiệm đầu tư mảng xanh trong các dự án bất động sản, nhà ở thương mại, còn nhà nước chỉnh trang đô thị, các dự án cải tạo kênh rạch.

Nhiều ý kiến khuyến nghị theo hướng, với tình hình biến đổi khí hậu diễn ra ngày càng nhanh, thời tiết ngày càng cực đoan và nước triều ngày càng cao, hiện tượng sụt lún tại Thành phố Hồ Chí Minh cần giảm phụ thuộc vào nước dưới đất, tăng cường xây dựng công trình cấp nước sạch từ các nguồn khác. Khuyến khích các tổ chức, cá nhân áp dụng những biện pháp bổ sung nhân tạo nước dưới đất nhằm giảm khả năng hạ thấp mực nước, thu gom nước mưa từ hệ thống mái nhà, sân bãi. Đặc biệt, Thành phố cần đầu tư một hệ thống giám sát thường xuyên và dự báo về tình hình sụt lún nền đất trên địa bàn, nhằm đưa ra các quyết sách phù hợp.

Điều quan trọng, thành phố phải sớm thay đổi cách tiếp cận, thay đổi cơ chế để nhanh chóng hoàn thiện mạng lưới, kêu gọi đầu tư các dự án chống sụt lún theo đúng quy hoạch.

Có thể bạn quan tâm

Khi dữ liệu đất đai và dữ liệu thuế chưa được liên thông đầy đủ, việc xác minh một cá nhân có thuộc diện miễn thuế hay không vẫn phụ thuộc vào công tác hậu kiểm của cơ quan quản lý.

Thiết thực hỗ trợ người thật sự có nhu cầu nhà ở

Từ ngày 1/7/2026, người dân chuyển nhượng căn nhà hoặc thửa đất ở duy nhất được miễn thuế thu nhập cá nhân nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định tại Nghị định số 253/2026/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân.

Tiến sĩ chuyên ngành kinh tế phát triển, giảng viên Trường đại học Nguyễn Tất Thành, Huỳnh Thanh Điền

Tăng trưởng không chỉ là quy mô GDP

Tăng trưởng không thể chỉ dựa vào làm nhiều hơn, mà phải dựa vào làm hiệu quả hơn, thông minh hơn và tạo ra giá trị cao hơn. Do vậy, muốn có tăng trưởng hai con số, hiện thực hóa khát vọng trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045, Việt Nam cần chuyển sang mô hình tăng trưởng mới, kiến tạo dư địa phát triển mới. Tiến sĩ Huỳnh Thanh Điền, giảng viên Trường đại học Nguyễn Tất Thành, đã có cuộc trao đổi với Nhân Dân cuối tuần về vấn đề này.

Dự án Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) được kỳ vọng sẽ xây dựng cơ chế quản lý tài chính công đồng bộ, hiệu quả và phục vụ mục tiêu tăng trưởng.

Bước chuyển trong quản trị tài chính công quốc gia

Với tinh thần xuyên suốt là gắn kết chặt chẽ kế hoạch đầu tư công với cân đối nguồn lực tài chính quốc gia, dự kiến trình Quốc hội xem xét cho ý kiến ngay tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất Quốc hội khóa XVi (dự kiến diễn ra từ ngày 3 đến 24/8), dự án Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) được kỳ vọng tạo bước chuyển biến căn bản trong quản trị tài chính công vì ổn định kinh tế vĩ mô, vì lợi ích quốc gia, dân tộc.

Giai đoạn 2020-2025, sản lượng hàng hóa thông qua hệ thống cảng của VIMC đạt bình quân hơn 130 triệu tấn/năm, góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế biển của đất nước.

Kiến tạo tầm nhìn toàn diện

Mang trên mình sứ mệnh dẫn dắt các thành phần kinh tế, doanh nghiệp nhà nước luôn được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm, dành mọi điều kiện tốt nhất để phát triển.

Hội nghị trực tuyến, tổng kết cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026 do Ban Chỉ đạo Trung ương tổ chức chiều 13/7/2026.

Bảo đảm dữ liệu trở thành nguồn tài nguyên quan trọng

Định kỳ thực hiện 5 năm một lần, cuộc Tổng điều tra kinh tế lần thứ 7 năm 2026 mang sứ mệnh lịch sử khắc họa bức tranh toàn cảnh về một nền kinh tế Việt Nam trong kỷ nguyên số. Kết quả thu được là cơ sở quan trọng để Đảng, Nhà nước hoạch định các chiến lược phát triển kinh tế-xã hội dài hạn.

Hội thảo “Tăng trưởng 2 con số - Động lực từ doanh nghiệp” do Báo Nhân Dân và Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp tổ chức sáng 8/7.

Tạo sức đẩy cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng từ 10%/năm trở lên trong giai đoạn 2026-2030, điều quan trọng không chỉ là huy động thêm nguồn lực mới, mà còn phải giải phóng được những nguồn lực đang bị ách tắc.

Thị trường bất động sản đang chuyển dịch dần sang một cơ chế cạnh tranh mới, không còn là thiếu nguồn cung, không cố sở hữu nhà bằng mọi giá mà là khả năng hấp thụ của dòng tiền. Ảnh HẢI NAM

Tái định hình thị trường bất động sản

Sau giai đoạn tăng nóng kéo dài, thị trường bất động sản bước vào nửa cuối năm 2026 với một trạng thái hoàn toàn khác, khi thanh khoản suy giảm, áp lực lãi vay gia tăng, hiện tượng cắt lỗ xuất hiện ở một số phân khúc. Điều được quan tâm nhất hiện nay là giá bất động sản sẽ diễn biến ra sao, khi các yếu tố cấu thành giá thành như chi phí đất đai, vật liệu xây dựng, nhân công, hạ tầng và chi phí vốn đều ở mức cao?

Nhiều thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu công trình cấp hai trở xuống đã được chuyển giao hoàn toàn từ Bộ về cho các Sở Xây dựng địa phương thực hiện.

Quyết tâm cải cách mạnh mẽ môi trường kinh doanh

Những chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ về cắt giảm thủ tục hành chính, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý đang tạo kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, giúp doanh nghiệp giảm chi phí, tiết kiệm thời gian và mạnh dạn mở rộng đầu tư.

Kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam tập trung chủ yếu vào các nhóm hàng phục vụ sản xuất như máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện (hơn 99,2 tỷ USD); máy móc, thiết bị và phụ tùng (hơn 31,1 tỷ USD).

Sức bật mới của nền kinh tế

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu biến động nhanh, việc nhập khẩu gia tăng hơn xuất khẩu, khiến cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu chưa hẳn là tín hiệu tiêu cực. Bởi phần lớn mức tăng nhập khẩu đến từ máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu phục vụ sản xuất và đầu tư, là chỉ dấu cho thấy cộng đồng doanh nghiệp đang mở rộng năng lực sản xuất để chuẩn bị cho các đơn hàng trong tương lai.

Khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài được khuyến khích đầu tư, kinh doanh, song kèm theo đó là yêu cầu cam kết về công nghệ, R&D, đào tạo nhân lực người Việt Nam.

Kiến tạo nền tảng đầu tư chiến lược quốc gia

Nghị quyết Hội nghị lần thứ II Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đặt ra yêu cầu đổi mới tư duy phát triển, khai thác hiệu quả mọi nguồn lực cho tăng trưởng bền vững. Theo tinh thần đó, Nghị quyết số 10-NQ/TW, vừa được ban hành, đánh dấu bước chuyển tư duy từ “thu hút vốn” sang xây dựng nền tảng đầu tư chiến lược quốc gia, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và sản xuất hàng đầu châu Á.

Hiện hệ thống truy xuất nguồn gốc của Việt Nam đã cập nhật khoảng 18.000 sản phẩm của 26/34 tỉnh, thành phố, với 255 vùng trồng và 149 doanh nghiệp tham gia.

Minh bạch truy xuất nguồn gốc nông sản xuất khẩu

Việc thí điểm triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản là minh chứng rõ nét cho quyết tâm của ngành nông nghiệp Việt Nam trong xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch, chuẩn hóa dữ liệu và thích ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của các thị trường nhập khẩu. Đây cũng là động thái tích cực nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo nền tảng phát triển bền vững cho nông sản Việt Nam trong giai đoạn mới.

Là nguồn nguyên liệu chủ lực trong sản xuất E10, nhu cầu mía phục vụ sản xuất ethanol có thể đạt 14-20 triệu tấn mỗi năm.

E10 - Cơ hội đột phá với kinh tế sinh học

Từ ngày 1/6/2026, xăng E10 RON95-III (E10) được bán rộng rãi trên thị trường, thay thế dần xăng khoáng RON95-III. Động thái này được xem là bước tiến lớn trong lộ trình chuyển đổi sang nhiên liệu sạch và giảm phát thải.

Việc Chính phủ nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế lên 1 tỷ đồng là động lực khiến nhiều hộ kinh doanh quan tâm hơn tới việc quản lý doanh thu, vận hành kinh doanh bài bản. Ảnh: Thành Đạt

Thúc đẩy lòng trung thực trong thực hiện nghĩa vụ thuế

Việc Chính phủ ban hành Nghị định số 141/2026/NĐ-CP nâng ngưỡng doanh thu không thuộc diện chịu thuế từ 500 triệu đồng lên 1 tỷ đồng/năm là chính sách thể hiện rõ chủ trương đồng hành, hỗ trợ hộ kinh doanh phát triển ổn định, bền vững.

Ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch VBCSD, Phó Trưởng ban chỉ đạo Chương trình CSI 2026 phát biểu tại Lễ phát động.

Nối dài hành trình đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp

Hành trình 11 năm không chỉ là dấu mốc về mặt thời gian, mà còn cho thấy sự kiên định của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Hội đồng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững Việt Nam (VBCSD) trong việc đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp thúc đẩy mô hình tăng trưởng bền vững tại Việt Nam.

Các vụ việc phòng vệ thương mại do Hoa Kỳ khởi xướng đối với Việt Nam có phạm vi rất rộng, trải khắp các nhóm hàng hóa.

Thích ứng với các xu hướng phòng vệ thương mại mới

Thường xuyên tổ chức điều tra “kép”, điều tra “chùm” đối với hàng hóa Việt Nam, các vụ việc phòng vệ thương mại do Hoa Kỳ khởi xướng có phạm vi rất rộng, trải dài từ nhóm hàng nông sản đến công nghiệp chế biến, từ các mặt hàng có kim ngạch lớn đến các sản phẩm ngách.

Nhu cầu nhập nguyên liệu, thiết bị tăng mạnh phục vụ sản xuất và xuất khẩu là minh chứng rõ nét về niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp đối với một nền sản xuất bền vững.

Chỉ dấu tích cực về một chu kỳ phát triển mới

Theo báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 4 và bốn tháng đầu năm 2026 do Cục Thống kê, Bộ Tài chính công bố, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa trong bốn tháng đầu năm đạt 344,17 tỷ USD, tăng 24,2% so cùng kỳ năm trước.

Dù là ngành có nhiều đặc thù trong công tác quản lý, song cơ quan hải quan đang là đầu mối chủ trì rà soát toàn diện các văn bản quy phạm “xương sống” trình Bộ Tài chính trình Chính phủ ban hành nhằm loại bỏ tận gốc các điều kiện kinh doanh bất hợp lý.

Chuyển mạnh sang quản lý rủi ro

Triển khai Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV về Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng hai con số.

Tọa đàm “Xác lập thể chế đặc thù, vượt trội để phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới”.

Trao quyền để đột phá

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, chiều 8/4, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).

Chi phí đầu vào gia tăng sẽ lan tỏa sang nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ, làm gia tăng áp lực lạm phát, gia tăng gánh nặng trên vai người tiêu dùng. (Ảnh: Nguyễn Hùng)

Thách thức lớn với mục tiêu kiểm soát lạm phát

Trong trường hợp giá dầu tiếp tục leo thang do căng thẳng Trung Đông kéo dài, theo nhận định của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), yếu tố này có thể làm chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng thêm khoảng từ 1 đến 2 điểm %. Khi đó, việc kiểm soát lạm phát dưới mục tiêu 4,5% mà Quốc hội đề ra cho năm nay sẽ càng gia tăng tính thách thức.

Cửa hàng thí điểm kinh doanh xăng E10 tại phố Nghĩa Tân (Hà Nội) của Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) đã thực hiện cung cấp xăng E10 từ tháng 8/2025. (Ảnh: Nguyễn Hùng)

Sẵn sàng sử dụng rộng rãi xăng E10 trên toàn quốc

Sau gần một thập kỷ triển khai xăng sinh học có tỷ lệ phối trộn 5% (E5), việc đưa xăng sinh học có tỷ lệ phối trộn 10% (E10) ra thị trường trên diện rộng từ đầu tháng 4 này là một quyết định chiến lược của Việt Nam, với kỳ vọng giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch, tăng sự chủ động nguồn cung xăng dầu.

Ngân sách nhà nước sẽ đóng vai trò “vốn mồi”, tập trung đầu tư vào các lĩnh vực có tính lan tỏa cao, tạo điều kiện để khu vực tư nhân tham gia đầu tư. (Trong ảnh: Đường dẫn nút giao IC5 vào cao tốc Cần Thơ-Cà Mau).

Áp lực lớn trong khai mở các kênh vốn đầu tư

Trong bối cảnh thị trường vốn trong nước còn hạn chế và nhu cầu đầu tư cho hạ tầng, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh ngày càng lớn, chính sách tài chính được kỳ vọng đóng vai trò trung tâm trong việc khơi thông và phân bổ hiệu quả các dòng vốn đầu tư phát triển.