Nhằm lan tỏa mạnh mẽ cuộc vận động “Các cơ quan, đơn vị trong Bộ đội Biên phòng tỉnh Lai Châu và nhân dân khu vực biên giới thi đua học tập, rèn luyện kỹ năng số”, từ đó tham gia đầy đủ vào tiến trình chuyển đổi số quốc gia và thúc đẩy phong trào “Bình dân học vụ số”, lực lượng Biên phòng Lai Châu đang tiên phong áp dụng nhiều giải pháp thiết thực để hỗ trợ cán bộ, chiến sĩ và đồng bào vùng biên ứng dụng công nghệ số hiệu quả vào thực tiễn.
Tại xã Vàng Ma Chải, huyện Phong Thổ, người dân giờ đây không còn phải đến tận Đồn Biên phòng mới có thể cung cấp thông tin hay tố giác tội phạm. Nhờ mô hình “Hòm thư điện tử ẩn danh”, chỉ với chiếc điện thoại thông minh và thao tác quét mã QR, bà con có thể truy cập vào trang web bảo mật để phản ánh tình hình an ninh trật tự, tội phạm, hoặc gửi các đề xuất cần hỗ trợ. Đây là bước đột phá trong cải cách hành chính và ứng dụng công nghệ vào công tác quốc phòng-an ninh ở địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới.
Ông Chẻo Sài Chỉn, người dân bản Tả Phùng, xã Vàng Ma Chải chia sẻ: “Được cán bộ biên phòng hướng dẫn cách sử dụng điện thoại thông minh để quét mã phản ánh tình hình, tôi thấy rất thuận tiện. Mô hình “Hòm thư điện tử ẩn danh” rất thiết thực, bảo mật danh tính, giúp bà con yên tâm cung cấp thông tin mà không lo bị lộ danh tính hay phải đi lại xa xôi”.
Mô hình “Hòm thư điện tử ẩn danh” chính thức được Đồn Biên phòng Vàng Ma Chải triển khai từ tháng 2/2025. Chỉ sau thời gian ngắn, đồn đã tiếp nhận 32 tin báo từ người dân, trong đó có 14 tin có giá trị cao, góp phần giúp đơn vị triệt phá các vụ án liên quan đến buôn bán người, ma túy, cũng như ngăn chặn nhiều hành vi vi phạm pháp luật khác.
Cụ thể, từ nguồn tin do người dân cung cấp, Đồn Biên phòng đã khởi tố một vụ, một đối tượng tổ chức đưa người trốn đi nước ngoài trái phép; phối hợp cùng Công an xã Vàng Ma Chải bắt quả tang một đối tượng tàng trữ heroin; thu giữ năm khẩu súng kíp và nhiều loại cồn dùng để làm rượu giả bị cất giấu trái phép.
Thiếu tá Nguyễn Duy Khánh, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Vàng Ma Chải cho biết, đây là một trong những sáng kiến hiệu quả trong việc đưa công nghệ số vào triển khai Đề án “Phát huy vai trò của lực lượng Quân đội nhân dân tham gia công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở, giai đoạn 2021-2027” của Bộ đội Biên phòng tỉnh Lai Châu.
Song song với mô hình “Hòm thư điện tử ẩn danh”, Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh còn phối hợp với Viettel Lai Châu triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”, tổ chức các lớp tập huấn về kỹ năng công nghệ số cho cán bộ, chiến sĩ. Qua sự hướng dẫn của chuyên gia, kỹ thuật viên Viettel, học viên được trang bị kiến thức cơ bản về nền tảng số, kỹ năng sử dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo AI như: ChatGPT, ứng dụng công nghệ để soạn thảo văn bản, kế hoạch công tác nhanh và hiệu quả.
Mục tiêu đặt ra, tất cả cán bộ biên phòng, đặc biệt là những người trực tiếp sinh hoạt, công tác tại các đồn biên phòng phải thông thạo công nghệ số. Sau khi được tập huấn, chính các cán bộ này sẽ đóng vai trò “giáo viên số” hướng dẫn người dân ở địa phương sử dụng điện thoại thông minh, các phần mềm tiện ích nhằm phục vụ công việc, học tập và đời sống.
Từ định hướng đó, nhiều Đồn Biên phòng như Ka Lăn, Mù Cả… đã tổ chức thành công các lớp “Bình dân học vụ số” cho hàng trăm lượt cán bộ, công chức, viên chức và người dân tại các xã biên giới. Phong trào đang ngày càng lan tỏa sâu rộng, góp phần tạo chuyển biến tích cực về nhận thức và kỹ năng số trong cộng đồng.
Thượng tá Trương Minh Đức, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lai Châu cho biết: Đối với lực lượng Biên phòng, chuyển đổi số không chỉ đưa công nghệ vào công việc, mà thay đổi tư duy quản lý, cách thức phối hợp, phương pháp vận hành tổ chức và giám sát biên giới. Việc đẩy mạnh chuyển đổi số trong toàn lực lượng sẽ giúp nâng cao nhận thức, hành động của cấp ủy, chỉ huy các cấp và cán bộ, chiến sĩ về vai trò, vị trí của công nghệ đối với công tác bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia.
Không chỉ dừng lại ở nội bộ lực lượng, chuyển đổi số đang thực sự trở thành chất xúc tác giúp gắn kết quân-dân; khơi dậy động lực tự học hỏi, rèn luyện kỹ năng số trong cộng đồng dân cư khu vực biên giới; mở ra cơ hội tiếp cận thành quả khoa học-công nghệ cho mọi người dân, góp phần đưa vùng biên phát triển bền vững.
