Như ước tính của Liên hợp quốc, công cuộc tái thiết Syria hậu xung đột sẽ cần khoản kinh phí hơn 400 tỷ USD, cho mục tiêu vực dậy một nền kinh tế cùng bối cảnh xã hội đã tụt hậu hàng chục năm, bởi chiến tranh. Để đạt được mục tiêu đó, họ cũng chỉ có một con đường: Mở cửa, hợp tác và hội nhập, nhằm thu hút những dòng vốn đầu tư từ nước ngoài.
Ngày 18/8, Syria đã ký một thỏa thuận bảo hộ và thúc đẩy đầu tư song phương với Saudi Arabia, tiếp nối Diễn đàn Đầu tư Syria - Saudi Arabia diễn ra vào tháng trước tại Damascus, nơi hai nước đã ký 47 thỏa thuận hợp tác trị giá 6,4 tỷ USD bao trùm nhiều lĩnh vực như bất động sản, cơ sở hạ tầng, tài chính, viễn thông, năng lượng và công nghiệp.
Theo Bộ trưởng Đầu tư Saudi Arabia Khalid Al-Falih, 80 công ty Saudi Arabia đã đăng ký tham gia Hội chợ Quốc tế Damascus, dự kiến diễn ra từ ngày 27/8-5/9. Ông khẳng định: “Chúng tôi sẽ hỗ trợ Syria vượt qua những thách thức kinh tế và đặt mục tiêu thành lập một quỹ đầu tư của Saudi Arabia tại Damascus”, mang tên “Quỹ của các quỹ” để tạo điều kiện và quản lý các khoản đầu tư của Saudi Arabia vào Syria.
Trong bài đăng trên tài khoản X chính thức, Bộ Đầu tư Saudi Arabia mô tả thỏa thuận mới nhất này là “một bước đi phản ánh chiều sâu của mối quan hệ đầu tư và mở đường cho sự hợp tác đặc biệt giữa hai quốc gia”.
Đặc biệt, bởi mới chỉ trong quá khứ gần, thời cựu Tổng thống Syria Bashar Al Assad, Syria và Saudi Arabia còn là những đối thủ cạnh tranh trực tiếp của nhau, trong những “ân oán” chằng chịt và phức tạp tại khu vực Trung Đông. Song, đến hiện tại, Saudi Arabia đã cam kết sát cánh với tiến trình tái thiết Syria và đang hành động để hiện thực hóa cam kết đó.
Trên những số liệu thống kê, mối quan hệ này được thể hiện một cách sinh động, với sức tăng trưởng đầy sinh khí. Đầu tư của Syria vào Saudi Arabia đạt 8,4 tỷ SR (2,24 tỷ USD) vào năm 2023, trong khi hơn 3.000 giấy phép đã được cấp cho các công ty Syria tại Vương quốc này vào năm 2024.
Ở chiều ngược lại, Tập đoàn Ghreiwal International của Saudi Arabia đã khởi công xây dựng dự án bất động sản trị giá hai tỷ USD mang tên “Thành phố Falak” tại Damascus. Ngoài ra, tiến độ thực hiện các thỏa thuận và biên bản ghi nhớ đã được đẩy nhanh chỉ trong vòng ba tuần, bao gồm cả thỏa thuận giữa Công ty phát triển bất động sản Al-Makan và Bộ Du lịch Syria để quản lý và vận hành một số khách sạn lịch sử ở Damascus.
Hai phía cũng đều nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường “mối quan hệ anh em” giữa hai quốc gia và nhấn mạnh nhu cầu nỗ lực phối hợp để giải quyết các thách thức kinh tế toàn cầu, theo Arab News.
Điều này không chỉ mang lại lợi ích cho Syria, đất nước đã chịu quá nhiều tổn thương. Nó cũng không chỉ mang lại những triển vọng lợi ích kinh tế sau này cho Saudi Arabia, đi kèm với sự gia tăng vị thế, uy tín và tầm ảnh hưởng của cường quốc hàng đầu khu vực ấy. Trên hết, khi Syria và Saudi Arabia không chỉ bình thường hóa quan hệ mà còn gắn bó chặt chẽ về lợi ích, cục diện của cả Trung Đông cũng sẽ bình ổn hơn một chút, khi bớt đi được một mối “hiềm khích”.
Không chỉ vậy, hành trình này cũng có thể xem là một hình mẫu để tham chiếu cho tương lai, khi vẫn còn đó những khúc mắc không dễ hóa giải, từ các “kình địch” khác ở khu vực, như Iran, Thổ Nhĩ Kỳ hay Israel.
Không gì là không thể và không bao giờ là muộn để bắt đầu những mối quan hệ hợp tác lại từ đầu, vì lợi ích chung, vì hòa bình, ổn định và phồn vinh.
