Bảo vệ thương hiệu sâm Ngọc Linh

Được xem là “quốc bảo” của Việt Nam, sâm Ngọc Linh là loại dược liệu quý, loại cây trồng giúp xóa đói, giảm nghèo cho người dân. Đó là lý do để người dân tại vùng núi Ngọc Linh tích cực bảo vệ, gìn giữ và phát triển loại dược liệu quý này. Tuy nhiên, việc bảo tồn nguồn giống, phát triển thương hiệu sâm Ngọc Linh là một hành trình đầy gian nan.
Người dân tỉnh Kon Tum chăm sóc cây sâm Ngọc Linh.
Người dân tỉnh Kon Tum chăm sóc cây sâm Ngọc Linh.

Huyện Tu Mơ Rông, tỉnh Kon Tum là vùng đất được du khách biết đến là “thủ phủ” sâm Ngọc Linh của tỉnh Kon Tum. Dãy Ngọc Linh quanh năm sương mù và mưa lạnh, nơi có độ che phủ rừng tự nhiên rất lớn là điều kiện lý tưởng cho các loại dược liệu quý sinh trưởng và phát triển.

Tham gia trồng sâm trên dãy núi Ngọc Linh, ông A Linh (thôn Pu Tá, xã Măng Ri, huyện Tu Mơ Rông) cho biết: Hằng năm, sau khi thu hoạch, người dân sẽ đem hạt sâm vào khu rừng già để ươm. Đến tháng 3, cây lên mầm và cho ra củ. Khoảng 5 tháng sau, cây sâm bắt đầu sinh trưởng tốt, có thể di thực dưới tán rừng.

Tuy nhiên, thời điểm này bắt đầu vào mùa mưa, cây sâm dễ bị thối củ và chết, người dân phải chờ đến khoảng tháng 10-11, khi thời tiết khô hơn, mới bắt đầu mùa trồng mới. Khi đó, những nhóm hộ sẽ cùng nhau lên rừng, nhẹ nhàng nhổ những gốc sâm đã gieo tại vườn ươm; nhổ thật nhẹ để bảo vệ bộ rễ rồi đem đi trồng tại khu vực đã chuẩn bị sẵn. Sau khi nhổ lên, phải đem cây đi trồng ngay, nếu để hai, ba ngày, cây sẽ yếu và chết.

Theo ông A Linh, khi gieo hạt, tỷ lệ thành công chỉ đạt khoảng 60% đến 70%. Khi trồng, tỷ lệ sống giảm theo từng năm. Từ lúc trồng đến khi thu hoạch, tỷ lệ sống chỉ còn 30% đến 40% số cây. Vì thế, dù nói là sâm trồng, nhưng thực tế cây giống được gieo bằng hạt, trồng tự nhiên trên rừng. Quá trình trồng không có bất kỳ tác động nào của các loại thuốc, phân bón khi cây sinh trưởng và phát triển.

Ông A Đức (thôn Long Hy, xã Măng Ri, huyện Tu Mơ Rông) thì cho biết: Không ít người vẫn nhầm lẫn cây sâm Ngọc Linh và cây tam thất hoang. Cây sâm Ngọc Linh chỉ sống ở lưng chừng các ngọn núi, nơi thường xuyên có mây mù bao phủ. Dấu hiệu để phân biệt là sâm Ngọc Linh có hai củ tròn tròn phần dưới gốc, rễ sâm tua tủa như rễ tre, màu vàng, củ thường nhỏ hơn, dài; lõi bên trong nâu đậm chứng tỏ sâm lâu năm và nhiều hoạt chất; còn tam thất hoang, rễ củ thường giống đuôi chuột, màu hơi đen.

Theo kết quả nghiên cứu của nhiều nhà khoa học, sâm Ngọc Linh là loài cây đặc hữu, quý hiếm, phân bố ở miền trung Việt Nam, điều kiện sinh trưởng và phát triển tốt dưới tán rừng tự nhiên có độ che phủ tối thiểu 70% và có độ cao từ 1.200m đến 2.500m. Phần rễ và thân rễ cây sâm Ngọc Linh thiên nhiên có 52 hợp chất saponin đã được xác định. Nhờ những phát hiện về hàm lượng hoạt chất trong sâm Ngọc Linh đã khiến giá trị của loại cây này được nâng cao, tùy thuộc vào số tuổi của cây mà giá dao động khoảng từ 150-200 triệu đồng/kg.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Tu Mơ Rông Võ Trung Mạnh cho biết: Sâm Ngọc Linh được phân bố tại hai tỉnh Kon Tum, Quảng Nam. Hiện tại, huyện Tu Mơ Rông đã phát triển được hơn 2.800 ha sâm Ngọc Linh. Trong 5 năm qua, cây sâm Ngọc Linh đã góp phần giúp gần 2.000 hộ đồng bào dân tộc Xơ Đăng thoát nghèo; giúp hàng trăm hộ làm giàu, cá biệt có hộ thu nhập hàng chục tỷ đồng mỗi năm.

Thực tế là đã xảy ra các trường hợp rao bán sâm Ngọc Linh giả bằng những loại củ có vẻ ngoài giống sâm Ngọc Linh. Người chịu thiệt đầu tiên là khách hàng khi họ phải bỏ số tiền lớn nhưng không mua đúng sản phẩm, còn người trồng tâm huyết thì thiệt hại. Hiện nay, 1 ha sâm Ngọc Linh đem lại giá trị hơn 30 tỷ đồng, là một cây trồng có giá trị cao về kinh tế, tuy nhiên loại cây này đang đối mặt với nạn sâm giả khiến người dân, doanh nghiệp, hợp tác xã bị thiệt hại lớn.

Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Minh Đức, Khoa Dược - Trường đại học Tôn Đức Thắng, Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Do giá cả chênh lệch đến hàng trăm triệu đồng giữa một số loại sâm so với sâm Ngọc Linh, cùng với tình trạng nhập lậu tam thất hoang giá rẻ, chất lượng không kiểm soát từ Trung Quốc vào Việt Nam, thị trường sâm đang bất ổn, thiếu kiểm soát, dẫn đến tình trạng hàng lậu, hàng giả tràn lan, ảnh hưởng hình ảnh và uy tín của sâm Ngọc Linh và thiệt hại cho người tiêu dùng. Bên cạnh đó, chiến lược phát triển cây sâm của Việt Nam chưa thật sự chặt chẽ và khoa học... đã gây khó khăn cho sự phát triển của sâm Việt Nam nói chung và sâm Ngọc Linh nói riêng.

Theo Quyết định số 611/QĐ-TTg ngày 1/6/2023 của Thủ tướng Chính phủ về chương trình phát triển sâm Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045, đã định hướng phát triển sâm Ngọc Linh trở thành hàng hóa mang lại giá trị kinh tế cho người trồng sâm.

Thời gian qua, lãnh đạo tỉnh Kon Tum và nhất là lãnh đạo huyện Tu Mơ Rông đã ban hành nhiều văn bản chính sách bảo vệ cây sâm Ngọc Linh nhưng vẫn chưa đạt hiệu quả như mong muốn. Bảo tồn và phát triển sâm Ngọc Linh là hành trình gian nan, vất vả.

Tuy vậy, không ngại khó, ngại khổ, chỉ trồng những cây đã được kiểm định thuần gien sâm Ngọc Linh tại chỗ, không tiếp tay cho kẻ xấu lợi dụng thương hiệu sâm Ngọc Linh, kiên quyết đấu tranh với tình trạng “đội lốt” sâm Ngọc Linh… là việc mà đồng bào dân tộc Xơ Đăng dưới chân núi Ngọc Linh đã và đang làm để bảo vệ, gìn giữ và phát triển “quốc bảo” của Việt Nam.

Có thể bạn quan tâm

Hộ kinh doanh mới chuyển đổi lên doanh nghiệp sẽ được đơn giản thủ tục thuế, kế toán. Trong ảnh: Cán bộ Thuế cơ sở 5 tỉnh Hà Tĩnh hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai thuế trên ứng dụng eTax Mobile. (Ảnh: PHAN TÂM)

Mở cơ chế vay vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Mặc dù chiếm 98% về số lượng nhưng vốn tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện chỉ chiếm khoảng 19-20% tổng dư nợ toàn nền kinh tế. Bộ Tài chính đề xuất nhiều giải pháp mới trong dự án Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi) nhằm thúc đẩy khu vực doanh nghiệp này phát triển nhanh, bền vững.

Vườn vải trứng thâm canh theo hướng VietGAP của gia đình ông Lê Ngọc Thương ở xã Đoàn Đào (Hưng Yên) mang lại hiệu quả kinh tế cao. (Ảnh: NGUYÊN PHÚC)

Hiệu quả của mô hình khuyến nông

Từ chuyển giao tiến bộ khoa học-kỹ thuật vào sản xuất, liên kết tiêu thụ theo chuỗi giá trị đến cầm tay chỉ việc cho nông dân, nhiều mô hình khuyến nông đã và đang phát huy hiệu quả kinh tế rõ rệt. Những mô hình trình diễn trực quan đã giúp lan tỏa phương pháp sản xuất tiên tiến, mang lại thu nhập cao cho nhiều hộ nông dân.

Đến giữa tháng 6/2026, Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản đã ghi nhận 18.500 sản phẩm của 26 tỉnh, thành phố tham gia.

Gần 20.000 sản phẩm tham gia hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản

Đến giữa tháng 6/2026, Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản đã ghi nhận 18.500 sản phẩm của 26 tỉnh, thành phố tham gia. Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định truy xuất nguồn gốc là công cụ minh bạch hóa chuỗi cung ứng, nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt Nam, không phải cơ chế tạo “luồng xanh” cho xuất khẩu.

Bà Đào Thanh Hương, Phó Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài cho biết: Bộ Tài chính đã chủ động xây dựng dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 10.

Thu hút và phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài gắn với khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo

Ngày 8/6, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Ngay sau khi văn kiện được ban hành, Bộ Tài chính đã chủ động xây dựng dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 10, góp phần sớm đưa Nghị quyết vào cuộc sống.

Bà Phạm Thu Phương, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm (Bộ Tài chính).

Bảo hiểm Việt Nam tìm lại động lực sau giai đoạn khó khăn

Thị trường bảo hiểm đang xuất hiện những tín hiệu phục hồi sau giai đoạn nhiều thách thức, đặc biệt trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ. Cơ quan quản lý kỳ vọng các giải pháp đồng bộ về thể chế, giám sát và minh bạch hóa hoạt động kinh doanh sẽ góp phần củng cố niềm tin, tạo động lực cho tăng trưởng trong những năm tới.

Doanh nghiệp 2 tỉnh Đắk Lắk và Mondulkiri ký kết hợp tác tại diễn đàn.

Đắk Lắk tổ chức Diễn đàn thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại với tỉnh Mondulkiri

Diễn đàn thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại với tỉnh Mondulkiri là cơ hội để các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp hai địa phương tăng cường kết nối, trao đổi thông tin, tìm hiểu tiềm năng, lợi thế và nhu cầu hợp tác, đồng thời tiếp cận các chính sách hỗ trợ đầu tư, tìm kiếm đối tác và mở rộng thị trường...

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 17/6: Khối ngoại bán ròng mạnh, VN-Index đảo chiều giảm điểm

Phiên giao dịch ngày 17/6, thị trường chứng khoán Việt Nam diễn biến phân hóa. Áp lực bán mạnh tại nhóm bất động sản, đặc biệt là VIC và VHM, đã kéo các chỉ số chính đi xuống, dù nhóm ngân hàng và chứng khoán duy trì sắc xanh hỗ trợ thị trường. Chốt phiên, VN-Index giảm 1,74 điểm (-0,1%), xuống mức 1.806,2 điểm.

ESG và chuỗi cung ứng xanh: Chìa khóa hút FDI thế hệ mới.

ESG và chuỗi cung ứng xanh: Chìa khóa hút FDI thế hệ mới

Cuộc cạnh tranh thu hút dòng vốn FDI đang bước sang một giai đoạn mới, khi chi phí lao động thấp hay các ưu đãi về đất đai, thuế suất không còn là lợi thế thì năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn ESG (Môi trường, Xã hội và Quản trị doanh nghiệp) đang trở thành yếu tố quyết định để đón dòng vốn FDI chất lượng cao.

Vùng sản xuất tôm bố mẹ sạch bệnh Sơn Hải (xã Phước Dinh, tỉnh Khánh Hòa), khu quy hoạch đầu tiên và duy nhất của Việt Nam dành riêng cho sản xuất tôm bố mẹ. Nơi đây đang có nhiều tập đoàn, doanh nghiệp lớn đầu tư nghiên cứu, gia hóa, phát triển đàn tôm bố mẹ chất lượng cao. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Hướng đi bền vững cho sản xuất tôm giống Khánh Hòa

Với vị thế là trung tâm sản xuất tôm giống, mỗi năm Khánh Hòa xuất gần 50 tỷ con tôm giống đến khắp các vùng nuôi thủy sản trên cả nước. Nhiều doanh nghiệp khẳng định, sự phát triển bền vững trong chuỗi giá trị ngành tôm không phải từ những ao nuôi thương phẩm mà được quyết định bởi các bể ương, tạo nguồn giống sạch, khỏe mạnh.

Xăng E10 đang được triển khai phân phối rộng rãi trên cả nước theo lộ trình của Chính phủ. (Ảnh: BÁO NHÂN DÂN)

Bộ Tài chính rà soát chính sách thuế để khuyến khích sử dụng xăng E10

Sau khi Chính phủ ban hành Nghị quyết thí điểm một số chính sách triển khai lộ trình sử dụng xăng E10, Bộ Tài chính đang tiếp tục rà soát các sắc thuế liên quan nhằm tạo điều kiện cho sản xuất, tiêu dùng nhiên liệu sinh học, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng xanh và giảm phát thải.

Ông Trương Bá Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính).

Chính sách thuế chỉ là một phần trong bài toán nhà ở cho công nhân

Việc bảo đảm chỗ ở cho công nhân, người lao động đang được triển khai thông qua nhiều chính sách đồng bộ. Trong đó, Bộ Tài chính cho biết sẽ tiếp tục nghiên cứu các giải pháp về thuế nhằm tạo thêm điều kiện để người lao động tiếp cận nhà ở phù hợp với khả năng chi trả.