Ba tác động cần đạt được trong phát triển dược liệu bền vững

Bước vào kỷ nguyên mới với những tác động Cách mạng công nghiệp 4.0, Trí tuệ nhân tạo (AI), Big Data… đang tái định nghĩa lại cách nghiên cứu và phát triển sản phẩm. Đây vừa là thách thức, nhưng cũng là cơ hội để dược liệu Việt Nam bước ra thế giới với một vị thế mới, nơi tri thức hiện đại trên nền tảng bản sắc truyền thống.

Quang cảnh hội thảo.
Quang cảnh hội thảo.

Ngày 7/4, Viện Dược liệu (Bộ Y tế) tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế V.IMPACT với chủ đề “Đổi mới sáng tạo trong phát triển bền vững thuốc từ dược liệu” với sự tham gia của đông đảo các nhà khoa học trong nước và một số nước có nền dược liệu phát triển.

Hội thảo là diễn đàn quan trọng để các nhà khoa học trong nước và quốc tế trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm, công bố các kết quả nghiên cứu mới; thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ trong nghiên cứu, phát triển tài nguyên dược liệu; nghiên cứu, phát triển các sản phẩm từ dược liệu phục vụ công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân.

Đây cũng là dịp để Việt Nam giới thiệu tiềm năng, thế mạnh về nguồn dược liệu phong phú, đặc hữu; đồng thời mở rộng hợp tác quốc tế, thu hút đầu tư, thúc đẩy phát triển các sản phẩm từ dược liệu.

ht3-8865.jpg
Tiến sĩ Trần Minh Ngọc, Viện trưởng Viện Dược liệu phát biểu khai mạc hội thảo.

Theo Tiến sĩ Trần Minh Ngọc, Viện trưởng Viện Dược liệu, với tên gọi V.IMPACT, Ban tổ chức mong muốn gửi gắm một thông điệp mang tính thời đại. Trong khoa học, "Impact" không chỉ là chỉ số trích dẫn của một bài báo, mà phải là tác động thực tế (Real Impact). Đó là: Tác động lâm sàng (thuốc từ dược liệu phải thật sự an toàn và hiệu quả); Tác động kinh tế (chuyển hóa được tài nguyên bản địa thành giá trị thặng dư cao cho doanh nghiệp và quốc gia); Tác động cộng đồng (tạo ra sinh kế bền vững cho người nông dân trên chính mảnh đất của họ).

Điểm sáng đầy ý nghĩa của V.IMPACT-2026 chính là sự hội tụ đông đủ của các đại diện đến từ “bốn nhà”: Nhà khoa học, Cơ quan quản lý Nhà nước, Doanh nghiệp và Người nông dân. Sự hiện diện đồng thời của bốn chủ thể này chính là lời khẳng định mạnh mẽ cho ý chí hợp tác trong mô hình hợp tác Công-Tư (PPP). Đồng thời sẽ là chìa khóa then chốt để giải quyết những bài toán hóc búa của ngành dược liệu. Khi Nhà khoa học dẫn dắt về công nghệ, Doanh nghiệp khai mở thị trường, Chính quyền địa phương kiến tạo chính sách và Người nông dân làm chủ quy trình canh tác bền vững - đó chính là lúc chúng ta cùng nhau xây dựng được một hệ sinh thái dược liệu Việt Nam thật sự vững mạnh và vươn tầm quốc tế.

ht2-9063.jpg
Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà phát biểu tại hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, Tiến sĩ Vũ Mạnh Hà, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế khẳng định: Việt Nam có nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú, cùng với nền tri thức y học cổ truyền có lịch sử hàng nghìn năm. Theo số liệu thống kê, hiện nay cả nước có hơn 5.000 loài cây thuốc. Đây là tiềm năng, lợi thế rất lớn để phát triển ngành dược liệu, góp phần chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân, đồng thời phát triển kinh tế-xã hội.

Thời gian qua, Đảng, Quốc hội và Chính phủ đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách quan trọng nhằm thúc đẩy phát triển y học cổ truyền và dược liệu, tạo nền tảng cho phát triển bền vững lĩnh vực này. Đặc biệt, Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị đã yêu cầu phát huy tiềm năng, thế mạnh của y học cổ truyền và dược liệu; đẩy mạnh phát triển vùng trồng dược liệu đạt tiêu chuẩn; bảo tồn tri thức truyền thống; nâng cao chất lượng dược liệu, thuốc cổ truyền.

Chỉ thị số 25/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu phát triển dược liệu theo hướng công nghiệp; quy hoạch vùng trồng; bảo tồn nguồn dược liệu quý; chuẩn hóa quy trình theo tiêu chuẩn quốc tế và ứng dụng công nghệ số trong truy xuất nguồn gốc. Cùng với đó, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị nhấn mạnh vai trò của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực quan trọng cho phát triển nhanh và bền vững.

ht4-1301.jpg
Các nhà khoa học báo cáo nghiên cứu tại hội thảo.

Để Hội thảo đạt được kết quả thiết thực, góp phần thúc đẩy phát triển lĩnh vực dược liệu trong thời gian tới, Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà đề nghị các đại biểu tiếp tục làm rõ cơ sở khoa học và thực tiễn trong phát triển dược liệu; gắn chặt giữa công tác bảo tồn với khai thác và phát triển bền vững; đánh giá đúng tiềm năng, lợi thế của từng vùng, từng loại dược liệu để có định hướng phát triển phù hợp, hiệu quả.

Về phía các doanh nghiệp, địa phương đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo trong toàn bộ chuỗi giá trị dược liệu, từ nghiên cứu, nuôi trồng, chế biến đến sản xuất thuốc; trong đó, cần đặc biệt chú trọng gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu khoa học với thực tiễn sản xuất, bảo đảm các kết quả nghiên cứu được chuyển giao, ứng dụng hiệu quả vào thực tiễn, tạo ra sản phẩm cụ thể, có giá trị.

Đồng thời tập trung phát triển vùng trồng dược liệu theo hướng chuẩn hóa, quy mô, bền vững; bảo đảm tuân thủ các tiêu chuẩn về chất lượng, an toàn; tăng cường ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chất lượng. Tăng cường liên kết, hợp tác giữa các cơ sở nghiên cứu, đào tạo, doanh nghiệp và các đối tác quốc tế; thúc đẩy chuyển giao công nghệ, phát triển sản phẩm và mở rộng thị trường cho dược liệu và các sản phẩm từ dược liệu.

ht9.jpg
Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn TH Ngô Minh Hải báo cáo tham luận tại Hội thảo.

Chia sẻ tại hội thảo, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn TH Ngô Minh Hải cho rằng, người dân Việt Nam đang sống trên kho tàng vô giá dược liệu nhưng lại không biết cách khai thác, giữ gìn và chế biến. Người dân đang khai thác triệt để cây thuốc quý để xuất khẩu với giá rẻ, rồi nhập khẩu dược liệu rác, rẻ tiền, đã chiết hết hoạt chất để sử dụng.

TH đã tiên phong làm kinh tế dưới tán rừng từ năm 2013 theo hai phương pháp: Bảo tồn - thu hái thảo dược tự nhiên và trồng các loại thảo dược theo hướng hữu cơ dưới tán rừng đồng thời phát triển canh tác các loại cây ăn quả. Tính đến cuối năm 2025, TH đã bảo tồn được 75 loại cây dược liệu, trong đó có nhiều loài quý hiếm và có giá trị cao như: tam thất, đương quy, ngũ gia bì, bảy lá một hoa (thất diệp nhất chi hoa), lan thạch hộc tía, sâm puxailaileng, sâm Lai Châu… Mô hình chuỗi giá trị dược liệu-công nghệ sinh học của TH đang góp phần định hình lại cách tiếp cận đối với ngành dược liệu Việt Nam: từ khai thác sang nuôi trồng, từ manh mún sang chuỗi giá trị, từ giá trị thấp sang giá trị cao. Đây là những gợi mở quan trọng cho việc xây dựng chính sách và định hướng phát triển trong thời gian tới.

Để khai thác hết giá trị của dược liệu trong nước đề xuất các bộ, ngành hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển dược liệu theo hướng công nghệ sinh học với quy mô lớn; Xây dựng và triển khai chiến lược phát triển vùng dược liệu quy mô lớn gắn với mô hình điểm tận dụng thành quả khoa học công nghệ, nông nghiệp chính xác, công nghệ sinh học dựa trên nền tảng phát triển bền vững. Mặt khác cần đưa người nông dân trở thành mắt xích trong chuỗi giá trị dược liệu…

Có thể bạn quan tâm

Trung tâm Thẩm mỹ, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 chính thức tiếp nhận và đưa vào vận hành hai hệ thống laser thế hệ mới gồm Vbeam Pro 2025 và GentleMax Pro Plus.

Công nghệ laser thế hệ mới tăng hiệu quả điều trị bệnh lý giãn mao mạch, vết bớt rượu vang

Trung tâm Thẩm mỹ, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 chính thức tiếp nhận và đưa vào vận hành hai hệ thống laser thế hệ mới gồm Vbeam Pro 2025 và GentleMax Pro Plus, đánh dấu bước tiến trong ứng dụng công nghệ cao trong điều trị da liễu và thẩm mỹ. Đáng chú ý đây là cơ sở y tế công lập đầu tiên tại châu Á sở hữu hệ thống này.

Toàn cảnh Hội thảo chia sẻ kết quả nghiên cứu về thực trạng bán, quảng cáo và khuyến mại thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng tại Việt Nam.

Cần có các giải pháp ngăn ngừa tác hại của thuốc lá mới nhằm bảo vệ giới trẻ

Ngày 9/4, tại Hà Nội, Trường đại học Y tế công cộng tổ chức Hội thảo chia sẻ kết quả nghiên cứu “Thực trạng vi phạm quy định cấm bán, quảng cáo và khuyến mại thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng tại các điểm bán lẻ và phơi nhiễm với quảng cáo, khuyến mại thuốc lá mới của người trưởng thành năm 2025”.

Các bác sĩ nhận bằng tốt nghiệp sau khi hoàn thành chương trình đào tạo theo Dự án 585 - "Thí điểm bác sĩ trẻ tình nguyện về vùng khó khăn".

Điện Biên tiếp nhận 16 bác sĩ hoàn thành đào tạo theo Dự án "Thí điểm bác sĩ trẻ về vùng khó khăn"

Ngành y tế tỉnh Điện Biên vừa tiếp nhận 16 bác sĩ hoàn thành chương trình đào tạo bác sĩ chuyên khoa cấp I tại Trường đại học Y Hà Nội. Đây là các bác sĩ được đào tạo theo Dự án 585 - “Thí điểm bác sĩ trẻ tình nguyện về vùng khó khăn” do Quỹ Thiện tâm và Tập đoàn Vingroup tài trợ.

[Video] 6 dấu hiệu cảnh báo sốt xuất huyết

[Video] 6 dấu hiệu cảnh báo sốt xuất huyết

Sốt xuất huyết là bệnh do virus gây ra nên trong giai đoạn đầu có thể giống cúm thông thường. Tuy nhiên, sau 2-3 ngày bệnh có thể chuyển nặng rất nhanh nên cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu sau

Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Werner Biglechner, Đại học Heidelberg, Đức cho biết hiện nay cách điều trị viêm nha chu vẫn còn khá truyền thống và có tỷ lệ thất bại tương đối cao.

Công nghệ ánh sáng mở hướng điều trị nha chu

Theo các nghiên cứu gần đây, khoảng 90% người trưởng thành mắc các vấn đề liên quan đến bệnh nha chu ở các mức độ khác nhau, trong đó khoảng 60% có biểu hiện bệnh lý rõ rệt cần được can thiệp. Điều này đặt ra nhu cầu cấp thiết về một giải pháp hỗ trợ bệnh nhân kiểm soát mảng bám hiệu quả hơn tại nhà.

Ê-kíp phẫu thuật đang thực hiện ca phẫu thuật nội soi khớp gối.

Cảnh báo biến chứng của gout không điều trị

Bị gout suốt 7 năm nhưng anh H.X.H (39 tuổi ở Văn Chấn, Lào Cai) lại tự điều trị bằng các phương pháp dân gian không chính thống, khiến tình trạng viêm nhiễm khớp gối càng trầm trọng, gần như “đóng băng”. Mới đây, sau cú ngã xe, như giọt nước tràn ly, chân trái người bệnh đứng trước nguy cơ tàn phế.  

Các động tác trong bài tập dưỡng sinh - rèn luyện, nâng cao sức khỏe của sinh viên Học viện Y-Dược học cổ truyền Việt Nam.

Phòng bệnh từ sớm, từ xa: Giải pháp căn cơ nâng cao sức khỏe người Việt

Nhấn mạnh vai trò của chăm sóc sức khỏe ban đầu và thay đổi tư duy từ chữa bệnh sang phòng bệnh, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn nâng cao sức khỏe Việt Nam Phạm Thanh Bình cho rằng, chỉ khi mỗi người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Việt Nam mới có thể kiểm soát hiệu quả "gánh nặng kép" về bệnh tật và hướng tới phát triển bền vững.

Quang cảnh lễ Mít-tinh phát động Ngày sức khỏe toàn dân. (Ảnh BTC)

Tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân

Năm 2026 là một dấu mốc quan trọng khi lần đầu Việt Nam tổ chức Ngày Sức khỏe toàn dân (7/4) nhằm cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW (ngày 9/9/2025) của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân cùng các văn bản quan trọng khác.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng thăm khu vực triển khai chương trình tầm soát đột quỵ trong khuôn khổ lễ mít tinh phát động Ngày Sức khỏe toàn dân.

Hợp lực triển khai tầm soát, giảm gánh nặng bệnh tật từ sớm

Hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân (7/4) cùng định hướng chuyển từ “chữa bệnh” sang “phòng bệnh”, Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu đang hợp lực cùng đối tác y tế triển khai các chương trình tầm soát, dự phòng một số bệnh không lây nhiễm trên quy mô toàn quốc.