Nhóm phóng viên ASEAN, trong đó có phóng viên Báo Nhân Dân, đã có cuộc phỏng vấn Bộ trưởng Thương mại và Du lịch Australia Don Farrell nhân sự kiện quan trọng này.
Phóng viên: Bộ trưởng đánh giá như thế nào về hợp tác giữa ASEAN-Australia hiện nay? Australia nhìn nhận tầm quan trọng của việc tăng cường quan hệ kinh tế với các nước thành viên ASEAN như thế nào? Và Australia dự định thực hiện những biện pháp cụ thể nào để tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho dòng chảy thương mại và đầu tư giữa ASEAN và Australia, trong bối cảnh những rào cản hiện có cũng như những lo ngại về địa chính trị trong khu vực?
Bộ trưởng Don Farrell: Một trong những điều đầu tiên Chính phủ chúng tôi thực hiện khi nhậm chức chính là thừa nhận thực tế rằng thương mại giữa Australia với khu vực Đông Nam Á vẫn chưa thật sự được đẩy mạnh, và chúng tôi cần phải làm tốt hơn nữa.
Vì vậy, chúng tôi đã triển khai Chiến lược Kinh tế Đông Nam Á, có đề cập đến việc cử những công dân Australia đến khu vực, trực tiếp khởi động trên thực địa, cố gắng xây dựng những mối quan hệ và thúc đẩy những hợp đồng để tăng cường quan hệ thương mại.
Sắp tới, sẽ có khoảng 100 giám đốc điều hành (CEO) đến thành phố Melbourne, tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN-Australia, bao gồm các CEO đến từ cả Đông Nam Á và Australia. Chúng tôi hy vọng điều đó sẽ tạo ra một số liên kết giúp xây dựng những mối quan hệ thương mại. Trước đây, có lẽ chúng tôi phụ thuộc khá nhiều vào một số đối tác thương mại. Giờ đây, chúng tôi muốn mở rộng và đa dạng hóa các mối quan hệ thương mại của mình. Chúng tôi coi ASEAN là một phần quan trọng trong chiến lược đó.
Giá trị thương mại giữa ASEAN và Australia chỉ đạt 187 tỷ USD. Chúng tôi đang hướng đến tăng gấp đôi con số đó vào cuối thập kỷ này. Và Australia mong muốn được làm việc với tất cả các bạn bè trong khu vực để đạt được mục tiêu đó.
Nhân kỷ niệm 50 năm thiết lập Quan hệ đối thoại Australia-ASEAN, Australia mong muốn tăng gấp đôi kim ngạch thương mại 87 tỷ AUD (1.390 tỷ đồng) với các nước ASEAN vào cuối năm nay. Australia có mối liên hệ lâu dài với khu vực về kinh doanh, giáo dục và du lịch.
Australia công nhận và ủng hộ tầm ảnh hưởng, tính năng động và quyền tự chủ của các đối tác trong khu vực, đồng thời tìm cách lắng nghe và hiểu quan điểm của khu vực về những thách thức chung và cách cùng nhau giải quyết những thách thức này.
Phóng viên: Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN-Australia đang đến gần, vậy Australia hy vọng đạt được những kết quả hoặc mục tiêu nào trong tăng cường kết nối và khả năng tự cường trong khu vực ASEAN? Bộ trưởng có thể chia sẻ về những dấu ấn mới mà Australia hướng tới trong sự kiện lần này?
Bộ trưởng Don Farrell: Tôi muốn nhắc đến một mối quan hệ rất quan trọng trong khu vực của Australia, đó là quan hệ với Việt Nam. Có thể nói, một trong những việc chúng tôi đã làm rất tốt, tương đối thành công, đó là cung cấp dịch vụ giáo dục ở Việt Nam và nhiều quốc gia khác trong khu vực. Các trường đại học của chúng tôi đã được thành lập tại Việt Nam. Và tất nhiên, chúng tôi cũng khuyến khích sinh viên từ Đông Nam Á đến Australia học tập. Những ký ức đầu tiên của tôi là về những sinh viên Malaysia, và cả Singapore đến đây vào những năm 1960 và 1970.
Tôi cho rằng, giáo dục là một cách để xây dựng các liên kết. Nếu bạn được đào tạo tại một cơ sở giáo dục của Australia đặt tại khu vực, có thể ở Thành phố Hồ Chí Minh hay Thủ đô Hà Nội của Việt Nam, thì điều này chắc chắn tạo nên sự kết nối lâu dài. Tất nhiên, nếu những sinh viên đó đến Australia, mối liên hệ thậm chí còn chặt chẽ hơn vì họ hiểu văn hóa Australia, họ hiểu mối liên hệ giữa hai nước chúng ta.
Như bạn có hỏi về những dấu ấn mới, những cột mốc quan trọng mới. Tôi nghĩ, giáo dục sẽ là một lĩnh vực quan trọng giúp tạo nên dấu ấn, xây dựng dựa trên những liên kết giáo dục đó.
Ở chiều ngược lại, nhiều sinh viên Australia cũng nên đến và học tập ở Đông Nam Á hơn. Như vậy, chúng tôi có thể thật sự hiểu và trân trọng nền văn hoá của các bạn, cũng như hiểu được sự khác biệt giữa các quốc gia. Vì vậy, tôi nghĩ đây sẽ là lĩnh vực tạo nên những kết nối quan trọng.
Tôi cũng muốn nói đến năng lượng tái tạo, bởi Australia muốn hướng đến trở thành một siêu cường năng lượng tái tạo. Chúng tôi có những điều kiện cần thiết để đạt được mục tiêu đó, và chúng tôi muốn hợp tác với các bạn để cùng hướng đến mục tiêu này. Indonesia đang có những bước tiến lớn, đặc biệt trong phát triển pin cho xe điện. Chúng tôi nghĩ rằng, chúng tôi có thể hợp tác với Indonesia để cung cấp nhiều khoáng sản. Australia cũng thường được gọi là một đất nước may mắn khi sở hữu trữ lượng lớn nhất hoặc lớn thứ hai trong số các khoáng sản quan trọng được sử dụng cho các công nghệ mới trong tương lai. Và chúng tôi muốn cùng mở rộng hợp tác với ASEAN trong lĩnh vực này.
Ngoài ra, kỹ thuật số và thế giới mạng, theo tôi, chính là tương lai. Chúng tôi nghĩ rằng, Australia và ASEAN sẽ thúc đẩy hợp tác chặt chẽ trong lĩnh vực này.
Phóng viên: Vậy theo Bộ trưởng, những lĩnh vực thương mại mới hay mới nổi nào mà Australia hướng đến sau đại dịch, được cho là sẽ thúc đẩy mối liên hệ giữa Australia và ASEAN? Ông có những kỳ vọng gì về thương mại, đặc biệt là hợp tác công nghệ cao giữa hai phía sau hội nghị thượng đỉnh vào tháng 3 tới?
Tôi nghĩ, một phần cũng quan trọng trong hội nghị thượng đỉnh sắp tới, đó là xây dựng các liên kết. Một trong những điều đại dịch đã cản trở là mối liên hệ trực tiếp giữa các bộ trưởng của Australia và những người đồng cấp tại khu vực.
Bộ trưởng Don Farrell
Bộ trưởng Don Farrell: Như bạn cũng vừa nói, tôi đã đề cập đến một vài lĩnh vực. Tôi muốn nói thêm về năng lượng tái tạo, chúng tôi có một nhà máy ở Malaysia chuyên nấu chảy lithium để sản xuất nhiên liệu cho tương lai. Nhà máy đó sẽ đóng cửa trong thời gian tới, vì vậy, chúng tôi cần hợp tác với Đông Nam Á để bảo đảm việc sản xuất tất cả những gì cần cho một tương lai của năng lượng tái tạo, một tương lai không phát thải. Và tôi cho rằng, đây sẽ là vấn đề quan trọng trong các cuộc thảo luận sẽ diễn ra ở Melbourne tuần tới.
Tôi nghĩ, một phần cũng quan trọng trong hội nghị thượng đỉnh sắp tới, đó là xây dựng các liên kết. Một trong những điều đại dịch đã cản trở là mối liên hệ trực tiếp giữa các bộ trưởng của Australia và những người đồng cấp tại khu vực.
Tôi chưa gặp trực tiếp hầu hết các bộ trưởng kể từ khi nhậm chức. Chúng tôi chỉ chia sẻ, nói về mọi thứ thông qua Zoom. Vì vậy, tôi nghĩ một phần những gì cần phải được thúc đẩy bây giờ đó là gắn kết lại. Chúng ta cần tăng cường kết nối trực tiếp, bởi đó là cơ hội để gặp gỡ và cải thiện các mối quan hệ.
Chúng tôi sẽ tiếp tục xây dựng làm vững chắc những kết nối dựa trên nền tảng được xây dựng bởi các nhà lãnh đạo. Tôi mới tiếp nhận vị trí Bộ trưởng Thương mại và Du lịch cách đây 18 tháng, do vậy tôi rất mong chờ vào những cuộc thảo luận trực tiếp tới đây.
Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN-Australia 2024 sẽ được tổ chức từ ngày 4 đến 6/3 tại thành phố Melbourne, Australia.
Vào tháng 3/2024, Thủ tướng Australia Anthony Albanese sẽ chủ trì Hội nghị cấp cao đặc biệt kỷ niệm 50 năm Australia trở thành Đối tác đối thoại đầu tiên của ASEAN. Đây là lần thứ hai Australia tiếp đón lãnh đạo các nước thành viên ASEAN và vào năm 2024 sẽ có sự tham gia của lãnh đạo Timor-Leste.
